أحكام القانون

البحث في المحتوى🔎
ازالة
ازالة

مادده‌ی سێیه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی سێیه‌م: یه‌كه‌م: وه‌زیر: سه‌رۆكی باڵای وه‌زاره‌ته‌كه‌یه‌و، به‌رپرسی ئاڕاسته‌كردنی ئیشه‌كانێتی و، سه‌رپه‌رشتی و موراقه‌به‌ی چالاكییه‌كانی ده‌كات و، بڕیار و رێنمایی و فه‌رمانه‌كان له‌ هه‌ر شتێكدا پێوه‌ندیی به‌كاره‌كان و پێكهاته‌كان و كاروباری دیكه‌ی ئیداری و دارایی و رێكخستنه‌وه‌ هه‌بێت له‌ چوارچێوه‌ی حوكمه‌كانی یاسا و پێڕۆ و رێنمایی به‌ركاردا، هه‌مووی له‌لایه‌ن وه‌زیره‌وه‌ ده‌رده‌چێت و، وه‌زیر به‌رپرسه‌ له‌به‌رده‌می ئه‌نجومه‌نی وه‌زیراندا چونكه‌ خۆیشی ئه‌ندامێكی هاوكاره‌ له‌ ئه‌نجومه‌نه‌كه‌دا، بۆیشی هه‌یه‌ هه‌ندێ له‌ ده‌سه‌ڵاته‌كانی خۆی به‌ بریكاری وه‌زاره‌ته‌كه‌، یان به‌ به‌ڕێوه‌به‌ر گشتیه‌كانی، یان به‌و كه‌سه‌ی به‌ گونجاوی ده‌زانێت بسپێرێت و هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ بانكی ناوه‌ندی عیراقدا له‌ هه‌موو ئه‌و كارانه‌دا ده‌كات كه‌ په‌یوه‌ندییان به‌رێكخستن و نه‌خشه‌ بۆ سیاسه‌تی نه‌قدی و بانكداری(الصیرفه‌) ده‌كێشێ و سه‌رپه‌رشتی لقه‌كانی بانكی ناوه‌ندی عیراقی له‌ هه‌رێمدا ده‌كات. دووه‌م: نووسینگه‌ی وه‌زیر: فرمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات به‌ ئه‌زموون و لێهاتوو بێت. ئه‌و ئیش و كارانه‌ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ كه‌ وه‌زیر پێی ده‌سپێرێت و به‌رپرس ده‌بێت له‌ رێكخستن و پاراستنی تۆماره‌كان و نامه‌ و نامه‌كاریی تایبه‌ت به‌ وه‌زیر و ژماره‌یه‌كیش فه‌رمانبه‌ر یاریده‌ی ده‌ده‌ن. سێیه‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی چاودێری و پشكنینی دارایی: راسته‌وخۆ به‌ وه‌زیره‌وه‌ په‌یوه‌ست ده‌بێ و كاری چاودێری ناوخۆی وه‌زاره‌ته‌كه‌ و فه‌رمانگه‌كانی سه‌ر به‌و ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ. هه‌روه‌ها له‌ حاڵه‌تی گزی(اختلاس) یان ده‌سكاریكردنی پاره‌ی گشتیدا كاری لێوردبوونه‌وه‌ و پشكنینی هه‌موو فه‌رمانگه‌كانی هه‌رێم به‌جێ ده‌هێنی چاودێری و چۆنێتیی ده‌سكاریكردنیان ده‌كات. فه‌رمانبه‌رێكیش سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات كه‌ پله‌كه‌ی له‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر كه‌متر نه‌بێت و، بڕوانامه‌ی زانكۆیی هه‌بێت و ئه‌زمووندار و پسپۆڕ بێت. چواره‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی په‌یوه‌ندییه‌كان و راگه‌یاندن: راسته‌وخۆ به‌ وه‌زیره‌وه‌ په‌یوه‌ست ده‌بێ و فه‌رمانبه‌رێك سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات كه‌ پله‌ی له‌ به‌ڕێوه‌به‌ر كه‌متر نه‌بێت و، بڕوانامه‌ی زانكۆیی هه‌بێت و ئه‌زمووندار و پسپۆڕ بێت.

مادده‌ی سێزده‌م:

متن المادە :

مادده‌ی سێزده‌م: یه‌كه‌م: گوژمه‌یه‌ك به‌بڕی (185) سه‌د و هه‌شتا و پێنج ملیار دینار ته‌رخان ده‌كرێ بۆ پشتگیری حیزبه‌كان، و سه‌رفكردن له‌م ته‌رخانكراوه‌ به‌رێكاریی كاتی ده‌بێ له‌ لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ به‌پێی پێوه‌رێكی دادگه‌ریانه‌، كه‌ ده‌بێ ئه‌و بڕه‌ سولفانه‌ی كه‌ له‌لایه‌ن حیزبه‌كانه‌وه‌ وه‌رگیراون له‌ساڵی 2011 دا ته‌سویه‌بكرێن له‌وانه‌ی كه‌ له‌ساڵی 2012دا وه‌ریان ده‌گرن تا ئه‌و كاته‌ی یاسای پشتگیریی دارایی حیزبه‌كان ده‌رده‌چێت، كه‌ له‌ خولی دانیشتنه‌كانی داهاتوودا ده‌بێ بێته‌ ده‌رچوون. دووه‌م: گوژمه‌یه‌ك به‌بڕی (15) پانزه‌ هه‌زار ملیار دینار ته‌رخان بكرێ بۆ رێكخراوه‌ ناحكومییه‌كان به‌گوێره‌ی یاسای رێكخراوه‌ ناحكومییه‌كان ژماره‌ (1)ی ساڵی 2011.

مادده‌ی ده‌یه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی ده‌یه‌م: یه‌كه‌م: ئه‌نجومه‌نی یه‌كێتی باڵا ترین ده‌سته‌ی یه‌كێتی یه‌و ئه‌م ئه‌ركانه‌ به‌جێ دێنێ: 1-دانانی سیاسه‌تی گشتی یه‌كێتی. 2-دانان و بڕیار له‌سه‌ر دانی بووجه‌ی ساڵانه‌ی یه‌كێتی و دیاری كردنی رێژه‌ی به‌شداربوونی ژووره‌كان تیایدا. 3-ئاماده‌كردنی په‌یره‌وه‌كانی ناوخۆی یه‌كێتی و ژووره‌كان. 4-سه‌لماندنی بووجه‌ی ساڵانه‌و حیسابی یه‌كێتی و میلاكی فه‌رمانبه‌رانی. 5-سه‌لملندنی ئه‌و بڕیارانه‌ی ژووره‌كان له‌ باره‌ی به‌ گه‌ر خستنی پاره‌ و پولیانه‌وه‌ بۆ مه‌به‌سته‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ری ده‌كه‌ن. 6-زامن كردنی ئه‌و قه‌رزانه‌ی كه‌ ژووره‌كان وه‌ریان ده‌گرن. 7-ئه‌نجومه‌نی به‌رێوه‌بردنی ژو بۆی هه‌یه‌ ئابوونه‌ی ساڵانه‌و هه‌ق ده‌ستی خزمه‌تگوزاریه‌كانی دیاری بكا. 8-به‌خشینی خه‌ڵات بۆ ئه‌ندامان و كه‌سانی تر به‌ شێوه‌یه‌ك كه‌ له‌گه‌ڵ ئامانجه‌كانی یه‌كێتی دا بگونجێ. 9-به‌جێ هێنانی هه‌ر كارو فه‌رمانێكی یاسایی تر بۆ به‌دیهێنانی مه‌به‌سته‌كانی یه‌كێتی. دووه‌م: ئه‌نجومه‌نی یه‌كێتی بۆی هه‌یه‌ هه‌ندێك له‌ ده‌سه‌ڵاته‌كانی به‌ سه‌رۆكه‌كه‌ی بسپێرێ. سێ یه‌م: بڕیار له‌ ئه‌نجومه‌ندا به‌ زۆربه‌ی موتله‌ق ده‌درێ و ئه‌گه‌ر ده‌نگه‌كان وه‌ك یه‌ك بوون سه‌رۆك ده‌نگی زاڵ بوونی ده‌بێ.

مادده‌ی چواره‌م:

متن المادە :

مادده‌ی چواره‌م: یه‌كێتی بۆ به‌دیهێنانی ئامانجه‌كانی ئه‌م ئه‌ركانه‌ به‌جێ دێنێ: 1-سه‌رپه‌رشتی كردنی ژووره‌كان و چاودێری و رێنوێنی كردنیان و بوون به‌ نوێنریان له‌ لایه‌ ده‌سه‌ڵاته‌ گشتییه‌كان له‌ ناوه‌وه‌ و ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمدا. 2-سه‌رپه‌رشتی كردنی تۆمار ناوه‌ بازرگانییه‌كان (الاسماْ التجاریه‌) و ناوی نووسیكردنیان له‌ توماری بازرگانی له‌ هه‌رێمدا و رێكخستنی ده‌فته‌ری ناوه‌ندی (سجلات مركزیه‌) بۆیان. 3-كردنه‌وه‌ی پێشانگا له‌ ناوه‌ وه‌ و ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمدا و به‌ به‌شداری بوونیان به‌ رێكخستنی له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ په‌یوه‌نداره‌كاندا و داوه‌تكردن بۆ به‌ستنی كۆنگره‌ی بازرگانی و پیشه‌سازی و به‌شداری كردن له‌ كۆر و كۆنگره‌كانی ناوخۆ و ده‌ره‌وه‌. 4-كۆكردنه‌وه‌ و پوخته‌ كردنی ئاگاداری و زانیاری بازرگانی و پیشه‌سازی به‌ ده‌ست خستنیان بۆ ئه‌ندامانی و لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندی داره‌كان. 5-لێكۆلینه‌وه‌ی بارودۆخی بازرگانی پیشه‌سازی له‌ هه‌رێمدا پێشنیاز كردنی رێ و شوێن و چاره‌سه‌ر به‌ ئامانجی په‌ره‌پێدانی چالاكی و ئابووری و گه‌شه‌پێدانی له‌ هه‌رێمدا. 6-لێكۆلینه‌وه‌ی رێ و شوێنی هاندانی سه‌رمایه‌ و به‌شداربوون له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ ره‌سمی و یه‌كانادا له‌ دانانی نه‌خشه‌ و به‌رنامه‌ی به‌ به‌رهه‌م هێنانی چالاكی پیشه‌سازی ی تایبه‌تی و تێكه‌ڵاو. 7-سازدانی نه‌خشه‌كێشی و ئاماده‌كردنی لێكۆلینه‌وه‌ و پێشكه‌شكردنی پێشنیاز بۆ بزواندن و په‌ره‌پێدانی بازاری ناوخۆ. 8-ئاماده‌كردنی لێكۆلینه‌وه‌ و پێشنیاز سه‌باره‌ت به‌ په‌ره‌پێدان و پاراستنی پیشه‌سازی و بارو دۆخی ناردنی به‌رهه‌مه‌كانی بۆ ده‌ره‌وه‌ و خستنه‌ ناو بازاره‌وه‌ چ له‌ ناوه‌وه‌ چ له‌ ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمدا به‌ هاوكاری رێكخستن له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندی داره‌كاندا و به‌شداریبوون له‌ پێوانه‌كانی ناردنی كه‌ل و په‌لدا بۆ ده‌ره‌وه‌. 9-لێكۆلینه‌وه‌ (مه‌سحكردنی مه‌یدانی)بازاره‌كانی ناوه‌وه‌ و ده‌ره‌وه‌ بۆ زانینی تواناو دانانی ری َو شوێنی گه‌شه‌پێدان و ئال و گۆری بازرگانی به‌ مه‌به‌ستی فراوان كردنی ئاسۆی هاوكاری ی ئابووری له‌ بواری ده‌ره‌وه‌. 10-به‌شدار بوون له‌ دانانی پێوانه‌ی هونه‌ری بۆ به‌رهه‌مه‌كانی هه‌رێم و هاوكاری له‌ چاودێری جێبه‌جێ كردنیان. 11-به‌شدار بوون له‌ ئاماده‌كردنی پررۆژه‌كانی ئه‌و یاسایانه‌ی راسته‌خۆ په‌یوه‌ندیان به‌ چالاكی پیشه‌سازی و بازرگانییه‌وه‌ هه‌یه‌. 12-ناردنی نێراوی (بعثه‌) بازرگانی و پیشه‌سازی بۆ ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێم پێشوازی كردن و رێكخستنی سه‌ردانی نێردراوانی بیانی. 13-گه‌شه‌ پێدانی فام و رۆشنبیری پیشه‌سازی و بازرگانی له‌ ناو ئه‌ندامانی ژووره‌كان. هه‌وڵدان بۆ به‌رز كردنه‌وه‌ی راده‌ی پیشه‌یی یان و ده‌ركردنی ئه‌و جۆره‌ چاپه‌مه‌نییه‌ی بایه‌خ به‌ زانیاری ئابووری ده‌ده‌ن. 14-پشتگیری كردنی خاوه‌ندارانی داهێنان و هاندانی داهێنه‌ران و به‌هره‌مه‌ندان به‌ شێوه‌یه‌ك كه‌ خزمه‌تی په‌ره‌پێدانی ئابووری هه‌رێم بكا

مادده‌ی حه‌وته‌م:

متن المادە :

مادده‌ی حه‌وته‌م: ژوور ئامانجه‌كانی به‌م رێ و شوێنه‌ به‌جێ دێنێ: 1-تۆمار كردنی ناوه‌ بازرگانییه‌كان و ناونووس كردنیان له‌ تۆماری بازرگانیدا و رێكخستنی ده‌فته‌ری پێویست بۆی و پێشكه‌شكردنی زانیاری له‌ باره‌ی ئه‌و ناوانه‌ی به‌ یه‌كێتی تا له‌ ده‌فته‌ری ناوه‌ندی دا (مركزی) تۆمار بكرێن. 2-ده‌ست نیشان كردنی ئه‌و داب و نه‌ریتانه‌ی بۆ كاروباری بازرگانی و پیشه‌سازی له‌ هه‌ر ناوچه‌یه‌كی جوگرافیدا باون بۆ مه‌به‌ستی تایبه‌تكاری ژوور و بڵاوكردنه‌وه‌یان. 3-ناوبژی كردنیان و به‌شدار بوون له‌ ناو بژی كردن له‌و ناكۆكییه‌ بازرگانی و پیشه‌سازیانه‌دا كه‌ له‌ نێوان ئه‌ندامانی ژوور خۆیان یان له‌ نێوان ئه‌وان و خه‌ڵكانی تردا رووده‌ده‌ن و پێكهێنانی لیژنه‌ی ناوبژی كردن و ئاماده‌ كردنی لیستی ناوی ناوبژی كاران و بنه‌ما و چۆنێتی ناوبژی كردن. 4-ده‌ركردنی باوه‌رنامه‌ی شوێنی به‌رهه‌م هێنان (شهاده‌ المنشأ) بۆ كه‌ل و په‌ل له‌ سنووری هه‌رێمدا، هه‌روه‌ها ده‌ركردنی سه‌لملندنی باوه‌رنامه‌ بازرگانییه‌كانی تر. 5-كۆكردنه‌وه‌ و پۆلینكردن و بڵاوكردنه‌وه‌ی نرخی كه‌ل و په‌له‌ سه‌ره‌كییه‌كانی ناو بازاری ناوخۆ به‌ شێوه‌یه‌كی خوله‌كی (دوری) 6-پێشكه‌ش كردنی خزمه‌تگوزاری له‌ بواری راوێژی هونه‌ری دا بۆ بازارگان و پیشه‌سازی یه‌كان. 7-سه‌لماندنی كه‌فاله‌تی ئه‌ندامان. 8-به‌شداری كردن له‌ چالاكییه‌كانی ئه‌نجومه‌ن و ده‌سته‌ی لیژنه‌و ده‌زگا ئابوورییه‌كانی تایبه‌ت به‌ پارێزگا.

مادده‌ی هه‌ژده‌م:

متن المادە :

مادده‌ی هه‌ژده‌م: یه‌كه‌م: وه‌زیری دارایی و ئابووری ده‌سه‌ڵاتی هه‌یه‌ موناقه‌له‌ له‌ نێوان متمانه‌كانی (اعتمادات)ی یه‌ك ده‌روو (باب)دا بكات جگه‌ له‌ به‌شی مووچه‌ نه‌بێ كه‌ ده‌كرێ بۆی بگوازرێته‌وه‌ به‌ڵام نابێ لێی بگوازرێته‌وه‌. دووه‌م: وه‌زیری دارایی و ئابووری بۆی هه‌یه‌ موناقه‌له‌ له‌نێوان متمانه‌كانی (اعتمادات) ده‌رووه‌كانی بودجه‌ی (أبواب المیزانیه‌)دا بكات به‌مه‌به‌ستی دابینكردنی تواناكانی سه‌رفكردن بۆ ئه‌و ئیدارانه‌ی كه‌ بڕیاری جیاكردنه‌وه‌یان ده‌درێ له‌ وه‌زاره‌تێك و ده‌به‌سترێنه‌وه‌ به‌ وه‌زاره‌تێكی تره‌وه‌، و وه‌زیری په‌یوه‌ندیدار بۆی هه‌یه‌ موناقه‌له‌ له‌ناو یه‌ك به‌ش و یه‌كه‌یه‌كی سه‌رفكردندا بكات. سێیه‌م: نابێ هیچ جۆره‌ موناقه‌له‌یه‌ك ئه‌نجام بدرێ له‌ بواره‌كانی (ئاوه‌دانكردنه‌وه‌ و په‌ره‌پێدانی پرۆژه‌كانی هه‌رێم و پارێزگاكان) له‌نێوان پارێزگاكاندا. چواره‌م: نابێ موناقه‌له‌ ئه‌نجام بدرێ له‌ خه‌رجی پرۆژه‌ سه‌رمایه‌دارییه‌كان (بودجه‌ی وه‌به‌رهێنان)ه‌وه‌ بۆ خه‌رجییه‌كانی به‌كاربردن (بودجه‌ی جاری). پێنجه‌م: ئه‌و متمانانه‌ی په‌سه‌ند ده‌كرێن له‌م یاسایه‌دا به‌كار ده‌هێنرێن تا 31/كانوونی یه‌كه‌می ساڵی دارایی 2012 و ئه‌و داهاتانه‌ی به‌ده‌ست ده‌هێنرێن تا 31/12/2011 تۆمار ده‌كرێن، به‌ڵام داهاته‌ وه‌رگیراوه‌كان دوای كۆتایی ساڵی دارایی 2012 وه‌كو داهات بۆ بودجه‌ی گشتی ساڵی دارایی 2013 تۆمار ده‌كرێن.

مادده‌ی ده‌یه‌م

متن المادە :

مادده‌ی ده‌یه‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی باج و عه‌قارات: ئه‌ركی به‌رێوه‌بردنی پێداویستییه‌كانی باج و وه‌دیهاتنی وه‌رگرتنی له‌ ئه‌ستۆ ده‌گرێ و ژمێریاریه‌تییه‌كه‌ی رێك ده‌خات و به‌دواداچوون بۆ قه‌رزه‌كانی ده‌كات و قه‌رزه‌كانی و رێكار و بنه‌ماكانی وه‌رگرتنیان ده‌ست نیشان ده‌كات، هه‌روه‌ها مافی موڵكداریه‌تی عه‌قاری له‌ هه‌رێم له‌ باری جۆرو شوێنه‌وه‌ له‌ ئه‌ستۆ ده‌گرێ و رێكی ده‌خات و تۆماری پێویستییه‌كانی دوور له‌ (بمعزل)لایه‌نه‌ پسپۆره‌كان ده‌گرێته‌ ده‌ست و بڕیاره‌كانی ته‌رخان كردن و یاساكاری تایبه‌ت به‌ فرۆشتن و به‌كریدانی خانووبه‌ره‌كانی موڵكی هه‌رێم جێبه‌جێ ده‌كات و، هه‌روه‌ها به‌رێوه‌بردن و به‌یاناتی ئه‌و خانوو وبه‌رانه‌ش جێبه‌جێ ده‌كات كه‌ ئه‌ركی به‌رێوه‌بردن و فرۆشتنیان به‌ وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری ده‌سپێردرێ و به‌رێوه‌به‌رێكی گشتی سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات كه‌ بڕوانامه‌ی زانكۆیی به‌ده‌ست هێنابێت و به‌ ئه‌زموون و پسپۆر بێت.

مادده‌ی سێیه‌م

متن المادە :

مادده‌ی سێیه‌م: یه‌كه‌م: وه‌زیر: سه‌رۆكی باڵای وه‌زاره‌تهكه‌یه‌و، به‌رپرسی ئاڕاسته‌كردنی ئیشه‌كانێتی و، سه‌رپه‌رشتی و موراقه‌به‌ی چالاكییه‌كانی ده‌كات و، بڕیار و رێنمایی و فه‌رمانه‌كان له‌ هه‌ر شتێكدا پێوه‌ندیی به‌كاره‌كان و پێكهاته‌كان و كاروباری دیكه‌ی ئیداری و دارایی و رێكخستنه‌وه‌ هه‌بێت له‌ چوارچێوه‌ی حوكمه‌كانی یاسا و پێڕۆ و رێنمایی به‌ركاردا، هه‌مووی له‌لایه‌ن وه‌زیره‌وه‌ ده‌رده‌چێت و، وه‌زیر به‌رپرسه‌ له‌به‌رده‌می ئه‌نجومه‌نی وه‌زیراندا چونكه‌ خۆیشی ئه‌ندامێكی هاوكاره‌ له‌ ئه‌نجومه‌نه‌كه‌دا، بۆیشی هه‌یه‌ هه‌ندێ له‌ ده‌سه‌ڵاته‌كانی خۆی به‌ بریكاری وه‌زاره‌ته‌كه‌، یان به‌ به‌ڕێوه‌به‌ر گشتیه‌كانی، یان به‌و كه‌سه‌ی به‌ گونجاوی ده‌زانێت بسپێرێت و هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ بانكی ناوه‌ندی عیراقدا له‌ هه‌موو ئه‌و كارانه‌دا ده‌كات كه‌ په‌یوه‌ندییان به‌رێكخستن و نه‌خشه‌ بۆ سیاسه‌تی نه‌قدی و بانكداری(الصیرفه‌) ده‌كێشێ و سه‌رپه‌رشتی لقه‌كانی بانكی ناوه‌ندی عیراقی له‌ هه‌رێمدا ده‌كات. دووه‌م: نووسینگه‌ی وه‌زیر: فرمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات به‌ ئه‌زموون و لێهاتوو بێت. ئه‌و ئیش و كارانه‌ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ كه‌ وه‌زیر پێی ده‌سپێرێت و به‌رپرس ده‌بێت له‌ رێكخستن و پاراستنی تۆماره‌كان و نامه‌ و نامه‌كاریی تایبه‌ت به‌ وه‌زیر و ژماره‌یه‌كیش فه‌رمانبه‌ر یاریده‌ی ده‌ده‌ن. سێیه‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی چاودێری و پشكنینی دارایی: راسته‌وخۆ به‌ وه‌زیره‌وه‌ په‌یوه‌ست ده‌بێ و كاری چاودێری ناوخۆی وه‌زاره‌ته‌كه‌ و فه‌رمانگه‌كانی سه‌ر به‌و ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ. هه‌روه‌ها له‌ حاڵه‌تی گزی(اختلاس) یان ده‌سكاریكردنی پاره‌ی گشتیدا كاری لێوردبوونه‌وه‌ و پشكنینی هه‌موو فه‌رمانگه‌كانی هه‌رێم به‌جێ ده‌هێنی چاودێری و چۆنێتیی ده‌سكاریكردنیان ده‌كات. فه‌رمانبه‌رێكیش سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات كه‌ پله‌كه‌ی له‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر كه‌متر نه‌بێت و، بڕوانامه‌ی زانكۆیی هه‌بێت و ئه‌زمووندار و پسپۆڕ بێت. چواره‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی په‌یوه‌ندییه‌كان و راگه‌یاندن: راسته‌وخۆ به‌ وه‌زیره‌وه‌ په‌یوه‌ست ده‌بێ و فه‌رمانبه‌رێك سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات كه‌ پله‌ی له‌ به‌ڕێوه‌به‌ر كه‌متر نه‌بێت و، بڕوانامه‌ی زانكۆیی هه‌بێت و ئه‌زمووندار و پسپۆڕ بێت.

مادده‌ی حه‌وته‌م

متن المادە :

مادده‌ی حه‌وته‌م: مافی خانه‌نشینی، دوای مردن، بۆ وه‌ره‌سه‌یه‌. ئه‌و وه‌ره‌سانه‌ش كه‌ مافی خانه‌نشینیان به‌رده‌كه‌وێ، به‌پێی حوكمه‌كانی یاسا ژماره‌ (33)ی هه‌مواركراوی ساڵی 1996 یاسای خانه‌نشینیی مه‌ده‌نی و به‌پێی ئه‌و بڕیارانه‌ش كه‌ له‌م باره‌یه‌وه‌ ده‌هێنراون، پێیان ده‌درێ.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی شه‌شه‌م: یه‌كه‌م: فه‌رمانبه‌رانی پله‌ (نۆ و ده‌) ئه‌وانه‌ی ته‌نیا مووچه‌ی ئیسمی و ده‌رماڵه‌ی هاوسه‌ریی و شه‌هاده‌ی خوێندن وه‌رده‌گرن به‌خشینێكیان پێ ده‌درێت به‌ بڕی (480،000) چوارسه‌د و هه‌شتا هه‌زار دینار و به‌ دووجار پێیان ده‌درێت له‌ماوه‌ی ساڵی دارایی 2012 دا. دووه‌م: خانه‌نشینكراوه‌كان ئه‌وانه‌ی كه‌ مووچه‌ی مانگانه‌ی خانه‌نیشینیان بڕی (400،000) چوار سه‌د هه‌زار دینارو كه‌متر به‌خشینێكیان پێ ده‌درێت به‌بڕی (600،000) شه‌ش سه‌د هه‌زار دینار و به‌دوو جار پێیان ده‌درێت له‌ ماوه‌ی ساڵی دارایی 2012 دا.

مادده‌ی بیست و پێنجه‌م

متن المادە :

مادده‌ی بیست و پێنجه‌م: یه‌كه‌م: هه‌موو ئه‌و كه‌لوپه‌ل و كاڵایانه‌ی له‌ لایه‌ن فه‌رمانگه‌كانی هه‌رێم و كه‌رتی گشتییه‌وه‌ به‌ ناوی خۆیان و بۆ به‌كارهێنانی خۆیان هاورده‌ ده‌كرێن، ره‌سمیان لێ وه‌رناگیرێت. دووه‌م: ئه‌و ره‌سم وه‌رنه‌گرتنه‌ی سه‌ره‌وه‌ ئه‌و كه‌لوپه‌ل و كاڵایانه‌ش ده‌گرێته‌وه‌، كه‌ بۆ فه‌رمانگه‌كانی هه‌رێم و كه‌رتی گشتی، له‌ حكومه‌ت یان دامه‌زراوی به‌خشه‌ره‌وه‌ هاورده‌ كراون.

مادده‌ی بیست و شه‌شه‌م

متن المادە :

مادده‌ی بیست و شه‌شه‌م: رێژه‌ی (10%) له‌ مووچه‌ی هه‌ر یه‌ك له‌ سه‌رۆكی هه‌رێم و جێگره‌كه‌ی و سه‌رۆكی په‌رله‌مان و جێگره‌كه‌ی و سكرتێر و ئه‌ندامانی په‌رله‌مان و سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و جێگره‌كه‌ی و وه‌زیره‌كان و ئه‌وانه‌ی له‌ پله‌ی ئه‌واندان و ئه‌وانه‌ی مووچه‌ی وه‌زیر و بریكاری وه‌زاره‌ت وه‌رده‌گرن و ئه‌وانه‌ی له‌ پله‌ی ئه‌واندان و ئه‌وه‌ی مووچه‌ی بریكاری وه‌زاره‌ت وه‌رده‌گرێت و راوێژكاران و خاوه‌ن پله‌ تایبه‌ته‌كان و دادوه‌ران و ئه‌ندامانی داواكاری گشتی.

مادده‌ی نۆیه‌م

متن المادە :

مادده‌ی نۆیه‌م: یه‌كه‌م: وه‌زیری دارایی و ئابووری ئه‌و ده‌سه‌ڵاته‌ی هه‌یه‌، گوێزانه‌وه‌ له‌ نێوان پشته‌وانه‌كانی یه‌ك ده‌روازه‌دا بكات، به‌ده‌ر له‌ به‌شی مووچه‌ كه‌ ده‌كرێ بۆی بگوێزرێته‌وه‌ و ناكرێ لێی بگوێزرێته‌وه‌. دووه‌م: وه‌زیری دارایی و ئابووری بۆی هه‌یه‌ گوێزانه‌وه‌ له‌ نێوان پشتوانه‌ی ده‌روازه‌كانی بودجه‌دا بكات، به‌ مه‌به‌ستی دابین كردنی توانای خه‌رج كردن بۆ ئه‌و فه‌رمانگانه‌ی بڕیار ده‌درێت له‌ وه‌زاره‌تێك جیا بكرێنه‌وه‌ و بدرێنه‌ پاڵ وه‌زاره‌تێكی دیكه‌وه‌و، وه‌زیری تایبه‌تمه‌ندیش بۆی هه‌یه‌ له‌ نێو یه‌ك به‌ش و یه‌ك یه‌كه‌ی خه‌رج كردندا، گوێزانه‌وه‌ بكات. سێیه‌م: نابێ گوێزانه‌وه‌ له‌ نێوانی پارێزگاكاندا بكرێت، له‌وه‌ی په‌یوه‌ندیی به‌ ته‌رخان كراوه‌كانی ئاوه‌دان كردنه‌وه‌ و په‌ره‌پێدانی پرۆژه‌ی هه‌رێمه‌كان و پارێزگاكانه‌وه‌ هه‌یه‌.

مادده‌ی یه‌كه‌م

متن المادە :

مادده‌ی یه‌كه‌م: مه‌به‌ست له‌م وشانه‌ی خواره‌وه‌ ماناكانی ته‌نیشتیانه‌: 1. سه‌ندیكا: سه‌ندیكای ئه‌ندازیاره‌ كشتوكاڵی یه‌كانی هه‌رێمی كوردستانی عێراق. 2. ئه‌نجومه‌ن: ئه‌نجومنی سه‌ندیكا. 3. نه‌قیب: نه‌قیبی ئه‌ندازیاره‌ كشتوكاڵییه‌كان. 4. ئه‌ندازیاری كشتوكاڵی: هه‌ر ئه‌ندامێك له‌ سه‌ندیكا بروانامه‌ی به‌كالۆریۆسی له‌ كشتوكاڵ یان له‌ یه‌كێك له‌ پسپۆره‌كانیدا یاخود له‌ هاوتاكانیدا هه‌بیت و له‌ زانكۆیه‌ك یان په‌یمانگایه‌ك وه‌ری گرتبێت و ئه‌نجومه‌نی خوێندنی باڵا له‌ هه‌رێمی كوردستاندا دانی پێدا هێنا بێ و ده‌ست به‌ كار بێت له‌ پیشه‌كه‌ی به‌ كاركردنی له‌ یه‌كێك له‌ پسپۆرییه‌ كشتوكاڵی یه‌ ده‌ستنیشان كراوه‌كان له‌م یاسایه‌دا. 5. ده‌ست دانه‌ پیشه‌: كاركردنه‌ له‌ پسپۆرییه‌ كشتوكالییه‌كان له‌ یه‌كێك له‌ له‌ بواره‌كانی لێكۆلینه‌وه‌ و نه‌خشه‌كێشان بۆ پرۆژه‌و كاره‌ كشتوكاڵی و پیشه‌سازی و ئه‌ندازیارییه‌كانی كه‌ مه‌به‌ستی كشتوكاڵییان هه‌یه‌ و راوێژكاریی له‌ باره‌یه‌وه‌ پێشكه‌ش ده‌كه‌ن و سه‌رپه‌رشتی ده‌كه‌ن و كار له‌ یه‌كێك له‌ فرمانه‌ كشتوكاڵییه‌كاندا ده‌كه‌ن كه‌ ئه‌نجومه‌نی سه‌ندیكا دیاری ده‌كات. 6. وه‌زیر: وه‌زیری كشتوكاڵ و ئاودێری. 7. هه‌رێم: مه‌به‌ست هه‌رێمی كوردستانی عێراقه‌.

مادده‌ی چواره‌م:

متن المادە :

مادده‌ی چواره‌م: یه‌كێتی ئه‌م ئامانجانه‌ی خواره‌وه‌ی هه‌یه‌. یه‌كه‌م: سه‌روه‌رێتیی یاساو، سه‌ربه‌خۆیی دادوه‌ری، به‌جۆرێ كه‌ رێگه‌ نه‌درێت ده‌ست له‌ كاروباری وه‌ربدرێت. دووه‌م: هه‌وڵدان بۆ دابینكردنی مافه‌كانی دادوه‌ران. سێیه‌م: پاراستنی ناوبانگ و پێگه‌ی پیشه‌كه‌، به‌ جۆرێ كه‌ له‌گه‌ڵ بنه‌مای سه‌ربه‌خۆییو ده‌ستپاكیی دادوه‌ریدا بگونجێ. چواره‌م: به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی زانستیی دادوه‌ران و، دنه‌دانیان له‌سه‌ر پێشكه‌ شكردنی توێژینه‌وه‌ی یاساییو دادوه‌ریو، كردنه‌وه‌ی خولی راهێنان له‌ ناوه‌وه‌و ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمدا كه‌به‌ شداریی تێدا بكه‌ن. پێنجه‌م: به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی بژێویی دادوه‌ران و، بایه‌خدانی تایبه‌ت به‌ فه‌راهه‌مكردنی خزمه‌تگوزاریی ته‌ندروستی و كۆمه‌ڵایه‌تی بۆ خۆیان و خێزانیان، به‌جۆرێ كه‌ شایانی پێگه‌وجێگه‌یان بێت. شه‌شه‌م: كه‌ بچێته‌پاڵ یه‌كێتیی نێوده‌وڵه‌تیی دادوه‌ران یان هه‌ر رێكخراوێكی هاوشێوه‌ی دیكه‌و پێوه‌ندییان له‌گه‌ڵدا توندوتۆڵ بكا، به‌جۆرێ كه‌ ئامانجه‌كانی یه‌كێتی وه‌دیبێنێ. حه‌وته‌م: دابینكردنی نوێترین شێوازو ته‌كنیك بۆ خزمه‌تی ڕه‌وشی دادپه‌روه‌ریو گه‌یشتن به‌ كاروانی په‌ره‌سه‌ندووی دادوه‌ریی جیهانی. هه‌شته‌م: هاوكاری له‌گه‌ڵ هه‌دوو ده‌سه‌ڵاتی یاسادانان و جێیه‌جێكردن له‌ هه‌رێمدا، بۆ په‌ره‌پێدانی ڕه‌وشی دادوه‌ری. نۆیه‌م: كردنه‌وه‌ی ناوه‌ندگه‌لی رۆشنبیریو كۆمه‌ڵایه‌تی بۆ دادوه‌ران. ده‌یه‌م: زامنكردنی رێزوپاراستنی مافی ده‌ستوریو یاسایی هاووڵاتیان. یازده‌م: ده‌وڵه‌مه‌ندكردنی هزری یاساییو، به‌شداریكردن له‌ په‌ره‌پێدانی یاساداناندا. دوازده‌م: پشتگیری دادوه‌ران له‌ پیاده‌كردنی حوكمی یاساو به‌جێگه‌یاندنی ماف و دادپه‌روه‌ریدا.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی شه‌شه‌م: ئه‌ندام، به‌مانه‌ی خواره‌وه‌ پابه‌ندده‌یێ: یه‌كه‌م: ئابوونه‌ی هاتنه‌ڕیزو هاوبه‌شی بدات. دووه‌م: پاراستنی هه‌یبه‌ت و پێگه‌وجێگه‌ی دادوه‌ریو، خۆبه‌دوورگرتن له‌ هه‌ر ره‌فتارێ گومان له‌ سه‌ر ڕاستییه‌كه‌ی بورووژێنێ. سێیه‌م: له‌ چالاكییه‌كانی یه‌كێتییه‌كه‌دا به‌شداربێ و له‌ كۆبوونه‌وه‌كانیدا ئاماده‌بێو، پابه‌ندی بڕیاره‌كانی بێت و، بۆ وه‌دیهێنانی ئامانجه‌كانی كۆشش بكات.

مادده‌ی نۆزده‌

متن المادە :

مادده‌ی نۆزده‌: ئه‌م ئوسوڵ و ره‌فتارانه‌ی خواره‌وه‌ به‌ سه‌رپێچی كردنی ئه‌م یاسایه‌ داده‌نرێت: 1/ئیلتزام نه‌كردن به‌ یاسا و پێڕۆ و رێنمایی و به‌یاناتی داراییه‌وه‌. 2/پشتگوێ خستن یا كه‌مته‌رخه‌می كه‌ ده‌بێته‌ هۆی به‌ فێڕۆدانی دارایی گشتی یان زیادبوونی ئه‌رك و مه‌سره‌ف (كلفه‌) یان زیادبوونی خه‌رج یان بزربوون یا فه‌وتان. 3/وه‌ڵام نه‌دانه‌وه‌ی نامه‌كانی دیوان، یان به‌ گوێ نه‌كردنی تێبینیيه‌كانی، یان دواخستنی وه‌ڵامه‌كان پتر له‌و ماوه‌یه‌ی كه ‌بۆی دانراوه‌ به‌ بێ ئه‌وه‌ی هیچ مه‌عزه‌ره‌تێك هه‌بێ. 4/شاردنه‌وه‌ی كاری سه‌رپێچی، یان دواخستنی ئاگاداركردنه‌وه‌ی دیوان له‌ ره‌فتاری سه‌رپێچی. 5/به‌كار نه‌خستنی ده‌سه‌ڵاتی یاسایی و ئیداری بۆ وه‌ستاندنی پێ لێ راكێشانی ره‌فتاری سه‌رپێچی و به‌ربڕكردنی سه‌رپێچیكاران. 6/جێ به‌جێ نه‌كردنی ئه‌و بڕیار و رێنماییانه‌ی له‌ ده‌سه‌ڵاتی ریقابه‌ی داراییه‌وه‌ به‌ پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌رده‌چن.

مادده‌ی هه‌شته‌م:

متن المادە :

مادده‌ی هه‌شته‌م: یه‌كه‌م: ده‌سته‌ی گشتی به‌ باڵاترین ده‌سه‌ڵاتی یه‌كێتییه‌كه‌ داده‌نرێ و، له‌ سه‌رجه‌م ئه‌ندامه‌ تۆماركراوه‌كان پێك دێت كه‌ پابه‌ندبوونی خۆیان به‌پێی ئه‌م یاسایه‌ به‌جێهێناوه‌،یه‌كه‌م كۆنگره‌ی دامه‌زراندنیشی، دوای شه‌ست رۆژ، له‌رۆژی كارپێكردنی ئه‌م یاسایه‌وه‌، ده‌به‌ستێ بۆ ئیقراركردنی پێڕۆی ناوخۆی یه‌كێتییه‌كه‌و هه‌ڵبژاردنی ئه‌نجومه‌ن. دووه‌م: یه‌كێتی، به‌ بڕیاری ئه‌نجومه‌ن و له‌سه‌ر بانگهێشتی سه‌رۆكی یه‌كێتییه‌كه‌ هه‌ر سێ ساڵ جارێك، كۆنگره‌ خول به‌خوله‌كانی خۆی ده‌به‌ستێو، رێژه‌ی یاساییش (النصاب)، به‌ ئاماده‌ بوونی زۆرینه‌ی ئه‌ندامانی ده‌سته‌ی گشتی ده‌ێته‌جێ. ئه‌گه‌ر نه‌شهاته‌جێ، ئه‌وه‌، له‌وباره‌دا، هه‌ڵبژاردن، پاش پازده‌ رۆژ، له‌ رۆژی كۆبوونه‌وه‌ی یه‌كه‌مه‌وه‌، له‌ هه‌مان كات و هه‌مان شوێندا، ئه‌نجام ده‌درێت و، رێژه‌ی یاساییش، به‌ ئاماده‌بوونی سێیه‌كی ئه‌ندامان، به‌ته‌واو له‌قه‌ڵه‌م ده‌درێ.

مادده‌ی دوانزده‌یه‌م

متن المادە :

مادده‌ی دوانزده‌یه‌م: به‌ وه‌فد چوو له‌سه‌ریه‌تی لیستێكی ئه‌و خه‌رجی و ده‌رماڵانه‌ی سه‌رفكردنی (وه‌سلی ئۆتێلیشی له‌ گه‌لدابێ) له‌ ماوه‌ی (30) سی رۆژدا له‌ مێژووی كۆتایی‌ هاتنی ئه‌ركه‌كه‌ی پێشكه‌ش بكا. له‌ (10%)ی بره‌ پاره‌ی هه‌موو لیسته‌كه‌ داده‌شكێنرێ بۆ ئه‌و كه‌سه‌ی كه‌ پێشه‌كی ده‌كات له‌ دوای ئه‌و ماوه‌یه‌ی سه‌ره‌وه‌دا. هه‌روه‌ها بڕی (20%)ی پاره‌ی هه‌موو لیسته‌كه‌ داده‌شكێندرێت بۆ ئه‌و كه‌سه‌ی كه‌ دوای ماوه‌ی سێ مانگ پێشكه‌شی ده‌كات، ناوه‌رۆكی لیسته‌كه‌ سه‌رف ناكرێت ئه‌گه‌ر دوای ماوه‌ی شه‌ش مانگ پێشكه‌ش بكرێت و عوزرێكی ره‌وای له‌گه‌لدا نه‌بێت.

مادده‌ی نۆیه‌م

متن المادە :

مادده‌ی نۆیه‌م: ده‌كرێ به‌ وه‌فدچوو له‌ غه‌یری ئه‌و ئوتێله‌ دابه‌زێ كه‌ بۆ جۆری ئه‌و ته‌رخان كراوه‌ له‌ كاتی سه‌فه‌ر كردنیدا له‌گه‌ڵ كۆمه‌ڵه‌ی ئیش (مجموعه‌ العمل) كه‌ ره‌وشه‌كه‌ی وا ده‌خوازێ له‌ یه‌ك ئوتێلدا دابه‌زن به‌و هۆیانه‌ی كه‌ وه‌زیر یان سه‌رۆكی فه‌رمانگه‌ی تایبه‌تمه‌ند یان ئه‌وه‌ی رایده‌سپێرن پێی قایل بن.