أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی پێنجهم
ماددهی پێنجهم: یهكهم: ئهنجومهنی دهزگا پێك دێت له: 1- سهرۆكی دهزگا سهرۆك. 2- جێگری سهرۆكی دهزگا جێگر. 3- بهرێوهبهرانی گشتی ئهندام. 4- ئهنجومهن بۆی ههیه له كاتی پێویستدا پهنا بباته بهر شارهزایان، بهبێ ئهوهی مافی دهنگدانیان ههبێت. دووهم: ئهنجومهن كۆبوونهوهی دهوری دهبهستێت و بۆی ههیه له كاتی پێویستدا كۆبوونهوهی نائاسایی گرێ بدات و بڕیارهكانیشی به زۆرینه دهردهچن و له كاتی یهكسان بوونی دهنگدا، ئهو لایهنه قبوولأ دهكرێت كه سهرۆك دهنگی لهگهڵ داوه.
ماددهی چواردهم
ماددهی چواردهم: یهكهم: بهردهوام بوون له جێبهجێ كردنی پرۆژهی بووژاندنهوه و پهرهپێدانی توانا مرۆییهكانی كوردستان، له پێناو پێگهیاندنی كادیرانی پسپۆر له بواری جیاجیادا كه ههرێم پێویستی پێییانه، له رێی زهماله و نێرده و توێژینهوه و خولی مهشقهوه به سهرپهرشتیی دهستهی باڵا كه به سهرۆكایهتیی سهرۆكی ئهنجومهنی وهزیران و جێگرهكهی و وهزیرانی (پهروهرده، خوێندنی باڵا و توێژینهوهی زانستی و، پلاندانان) كه به گوێرهی پهیڕهوی پهسندكراو (راستێندراو) له لایهن ئهنجومهنی وهزیرانهوه پێك هاتووه. دووهم: خهرج كردنی ئهو بڕه پارهیهی بۆ سندووقی پرۆژهكه تهرخان كراوه، بهردهوام دهبێت و وهزارهتی دارایی و ئابووری بۆ پشتیوانی كردن له سندووقهكه له كاتی پێویستدا، زێده بڕه پارهی پێویست دابین دهكات.
ماددهی شهشهم:
ماددهی شهشهم: وهزیری دارایی و ئابووریی ههرێم، بۆی ههیه، رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكردنی جێبهجێكردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربكات.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: ئهم یاسایه له رۆژی بڵاوكردنهوهی له رۆژنامهی ره سمیی ( وهقایعی كوردستان)هوه جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی پێنجهم:
ماددهی پێنجهم: بڕیاری ژماره(32) له 6/2/2003 كه لهلایهن ئهنجومهنی نیشتمانیی ههرێمی كوردستان ـ عیراقهوه دهرچووه، ههڵدهوهشێتهوه.
ماددهی ههشتهم
ماددهی ههشتهم: كاروباری دهزگا:- یهكهم: دامهزراندنی بهڕێوهبهرانی گشتی له دهزگا له لایهن سهرۆكایهتیی ئهنجومهنی وهزیرانهوه به گوێڕهی یاساكانی كار پێ كراو دهبێت، به مهرجێك شارهزایی وپسپۆری و ساڵانی راژهو دهست پاكی رهچاو بكرێن و پلهشیان له پلهی عهمید كهمتر نهبێت. دووهم: بهڕێوهبهران لە دهزگادا له لایهن سهرۆكهكهیهوه به راسپاردهی ئهنجومهنی دهزگا دادهزمهزرێن، به مهرجێك له ههڵبژاردنهكهدا شارهزایی وپسپۆری و ساڵانی راژهو دهست پاكی رهچاو بكرێن و پلهشیان له پلهی موقهدهم كهمتر نهبێت. سێیهم: ژمێریاریی دهزگا له ژێر وردبینی و چاودێریی لیژنهیهكی تایبهتدا دهبێت، كه له لایهن سهرۆكایهتیی ئهنجومهنی وهزیرانهوه بۆ ئهو مهبهسته پێك دههێندرێت. چوارهم: ههموو ئهو یاسایانهی بهسهر هێزهكانی ئاسایشی ناوخۆدا پهیڕهو دهكرێن، بهسهر ئهفسهرو كارمهندانی دهزگای ئاسایشی ههرێمی كوردستانیشدا پیاده دهكرێن.
ماددهی یازدهم
ماددهی یازدهم: یاسای دهستهی گشتیی ئاسایشی ههرێمی كوردستان ـ عیراق ژماره (46) ی ساڵی 2004ی ئاسایشی ههڵدهوشێتهوه.
ماددهی سێزدهیهم
ماددهی سێزدهیهم: پێویسته ئهنجومهنی وهزیران و لایهنه پهیوهندیدارهكان حوكمهكانی ئهم یاسایه جێبهجێ بكهن.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: پێویسته لهسهر ئهنجومهنی وهزیران و لایهنه پێوهندیدارهكانیش حوكمهكانی ئهم یاسایه جێبهجێ بكهن.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم: پێویسته له سهر ئهنجومهنی وهزیران و لایهنه پهیوهندارهكان حوكمهكانی ئهم یاسایه جێبهجێ بكهن.
ماددهی ههژده:
ماددهی ههژده: 1-له كۆبوونهوهكانی مهكتهبی تهنفیزیدا (نیصاب) به ئامادهبوونی زۆرینهی ئهندامهكانی دێتهجێ و بڕیارهكانیشی به زۆرینهی دهنگی ئامادهبووان دهردهچێ. ئهگهر دهنگهكانیش هاوتا بوون، ئهوه لهو بارهدا دهنگی سهرۆك بۆ كام لایان بێت، هی ئهوه. 2-ئهگهر به ههر هۆیهك دەبێ ببێ، جێگای سهرۆك چۆڵ بوو، ئهوه لهو بارهدا جێگرهكهی جێگای دهگرێتهو، جا ئهگهر جێگای جێگرهكهش چۆڵ بوو، ئهوه لهم بارهدا سكرتێر جێگای دهگرێتهوه. 3-ئهگهر، بهجارێ، جێگای سهرۆك و جێگرهكهی و سكرتێریش چۆڵ بوون، ئهوه لهو بارهدا یهكێ له ئهندامه ئهسلییهكانی مهكتهبی تهنفیزی به دهنگدانی نهێنی جێگای دهگرێتهوه. 4-ئهگهر جێگای زۆرینهی ئهندامانی مهكتهبی تهنفیزی چۆڵ بوو، ئهوه لهو بارهدا مهكتهبی تهنفیزی دهبێ له ماوهی دوو مانگدا ههوڵ بدات كۆنگرهیهك ببهستێ یان زۆرینهی ئهندامانی كۆنگرهی پێشتر بۆ كۆبوونهوهیهك بانگهێشت بكات بۆ ئهوهی بهپێی رێسای ئهو دهقانهی لهم یاسایهدا هاتووه كهسانێ ههڵبژێرن جێگای ئهوان بۆ باقیمهنی ماوهكه پڕبكهنهوه به مهرجێ باقی مهنی ماوهكه له (6) مانگ كهمتر نهبێ.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: ئهمانهی خوارهوه ئهو مهرجانهن بۆ ئهو كهسهی كه دهبیته ئهندام له سهندیكادا: 1. دانیشتووی (مقیم)ی كوردستانی عێراق بێ . 2. بیست ساڵی تهمهنی تهواو كردبێ. 3. به كووكه (جنحه) و تاونی وا حوكم نهدرابێ كه شهرهفی لهكهدار بێ. 4. ئههلییهتی پیشهیی ههبێ.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: پێویسته له سهر ئهنجومهنی وهزیران رێنمایی پێویست بۆ ئاسان جێبهجێكردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربكات.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: حوكمهكانی ئهم یاسایه له سهر ئهو گوندانهی كه له داهاتوودا دهخرێنه سنووری شارهوانیهكان، پیاده دهكرێت.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: كار به هیچ دهقێكی یاسایی یان بڕیارێكی ناكۆك به حوكمهكانی ئهم یاسایه ناكرێت.
ماددهی دووهم:
ماددهی دووهم: یهكهم: له یهكه كارگێڕییهكاندا، لێژنهیهك به سهرۆكایهتی سهرۆكی یهكهی كارگێڕی و ئهندامێتی نوێنهری فهرمانگهكانی وهزارهتهكانی دارایی و ئابوری، و شارهوانی و گهشت و گوزار، و كشتوكاڵ و سهرچاوه ئاوییهكان، و داد، پێك دههێنرێت، بۆ بڕیاردان لهسهر داواكارییه پێشكهشكراوهكانی بهخاوهنكردن بهپێی حوكمهكانی ئهم یاسایه، و بڕیارهكانی شیاوی تانهلێدان دهبن لهلای لێژنهی باڵای پێكهاتوو له بڕگه (دووهم)ی ئهم ماددهیهدا، له ماوهی (30) سی رۆژ له رێكهوتی پێ ڕاگهیاندنی كهسی داواكاری بهخاوهنكردن. دووهم: له ناوهندیی پارێزگاكاندا لێژنهیهكی باڵا به سهرۆكایهتی دادوهرێك و ئهندامێتی نوێنهرانی وهزارهتهكانی شارهوانی و گهشت وگوزار، و كشتوكاڵ و سهرچاوه ئاوییهكان، و دارایی و ئابوری، و داد، پێك دههێنرێت، بۆ سهیركردنی بڕیاره دهرچووێندراوهكانی لێژنه لاوهكیهكانی پێكهاتوو بهپێی حوكمهكانی ئهم یاسایه، دهربارهی بڕیاردان لهسهر داواكارییه پێشكهشكراوهكانی بهخاوهنكردن و خهمڵاندن، و بڕیارهكانی بنبڕ دهبێت.
ماددهی یهكهم
ماددهی یهكهم: پێناسهكان مهبهستی ئهم یاسایه لهم زاراوهو دهستهواژانهی خوارهوه، ماناكانی بهرامبهریانه: یهكهم: ههرێم: ههرێمی كوردستان ـ عێراق. دووهم: وهزارهت: وهزارهتی رۆشنبیری و لاوانی ههرێم. سێیهم: كار: ههر كارێكی ئهدهبی یان زانستی یان هونهریی داهێنراو. چوارهم: داهێنان: ئهو ڕواڵهته داهێنهرهی كهوا ڕهسهنایهتی دهبهخشێته كارهكه. پێنجهم: كاری بهكۆمهڵ: ئهو كارهیه كه زیاتر له كهسێكی سروشتی بهشداری تێداكردووه، بهدهسپێشخهری و ئاراستهو سهرپهرشتی كردنی كهسێكی سروشتی یان مهعنهوهی كه به ناوی خۆی كارهكه بڵاودهكاتهوه. شهشهم: كاری هاوبهش: ئهو كارهیه كه كارێكی بهكۆمهڵ پێك ناهێنێت، و زیاتر له كهسێكی سروشتی بهشداری تێداكردووه، چ توانر پشكی ههر یهكێكیان جیابكرێتهوه یان نهتوانرا. حهوتهم: كاری وهرگیراو: ههر كارێك كهوا پشت به كارێك یان زیاتر له كارێكی پێشهخۆی ببهستێت، وهك وهرگێران، یان دابهشكردنی مۆسیقایی، یان وێنهگرتنی هونهری، یان پوختكردن، یان كورتكردنهوه، یان ههر شێوهیهكی تر ئهو كارانهی شیاوی دووباره دارشتنهوه یان گۆڕانكارین، ما دامهكێ له ڕووی دووباره رێكخستنهوه یان ههڵبژاردنی ناوهڕۆكهكهی، داهێنهر بێت. ههشتهم: دانهر: ئهو كهسهیه كهوا كارێك دادههێنێت. نۆیهم: بڵاوكردنهوه: بریتیه له دانانی كارێك یان دانه كۆپیكراوهكانی لهبهردهستی جهماوهر به ڕهزامهندی دانهرهكهی یان خاوهن مافهكانی و بهههر رێگهیهك یان ئامرازێكهوه بێت. دهیهم: كۆپیكردن: لهبهرگرتنهوهی وێنهیهك یان زیاتر له وێنهیهكی وهكیهك لهگهڵ دانه ڕهسهنهكهی كارهكه، بهههر رێگهیهك بێت یان له ههر شێوهیهك بێت، به تۆماركردنی ئهلیكترۆنی كاتیی یان ههمیشهیی كارهكهشهوه. یازدهم: چهسپاندن: مهبهست لێی تۆماركردنی دهنگ یان وێنه یان ههردووكیان له سهر ناوهندێكی ماددی به رێگهیهكی شیاو بۆ تێگهیشتن و كۆپیكردن و گواستنهوه. دوازدهم: فۆلكلۆر: بریتیه لهو كارانهی كهوا توێژه میللیهكان، وهك دهڕبڕینێك بۆ ناسنامه كولتورییهكانیان دایدههێنن، و له نهوهیهك بۆ نهوهیهكی تر دهگوازرێتهوهو یهكێك له توخمه بنهڕهتیهكانی كهلهپوورهكهیان پێكدههێنێت. سێزدهم: بهرنامهی كۆمپیوتهر: بریتیه له كۆمهڵه فهرمان و ئهرك و ستاندهرێك به زمانێكی پرۆگرامكراوی كۆمپیوتهرو گۆڕدراوه بۆ زمانی ئامێری كۆمپیوتهرو بهشێوهیهكی لۆجیكی رێكخراوهو دهبێته هۆی مامهڵهكردنی كۆمپیوتهر لهگهڵ داتاو دانهدهستی داتاو زانیاری نوێ. چواردهم: مافه هاوسێكان: بریتیه له مافی هونهرمهندی بهجێگهینهرو، بهرههمهێنهرانی تۆماره بیستراوهكان و، دامهزراوو ئێزگهو كۆمپانیاو دهستهكانی پهخشی تهلهفزیۆنی و رادیۆیی و خانهكانی بڵاوكردنهوه، بهبێ پێشێلكردنی مافی دانهری ڕهسهن. پازدهم: هونهرمهندی بهجێگهینهر: مهبهست لێی ئهكتهر، سترانبێژ، مۆسیقار، سهماكار، یان ههر كهسێكی تر كهوا بهڕهزامهندی دانهره ڕهسهنهكه، ههڵدهستێت به نواندن یان بێژین یان خوێندنهوه یان سروودگوتنهوه یان بهجێگهیاندنی شانۆگهری یان ههر كارێكی تر، به نیشاندانی یاری منداڵان و ئهكتهرهكانی سێرك یشهوه. شازدهم: بهرههمهێنهری كاری بیستراو ـ بینراو: مهبهست لێی ئهو كهسهیه كه دهسپێشخهر بێت له رێكخستن و ئاراستهكردن و پارهدانی كاری بیستراو یان بینراو یان تۆماركردنی دهنگیی. حهڤدهم: بهرههمهێنهری تۆماركراوه دهنگییهكان: مهبهست لێی ئهو كهسهیه كهوا بۆ یهكهمجار كارێك به تۆماركردنی دهنگیی یان بهجێگهیاندنی هونهرمهندێكی بهجێگهینهر، تۆمار بكات، ئهویش بهبێ چهسپاندنی دهنگهكان له سهر وێنهدا له چوارچێوهی ئامادهكردنی كارێكی بیستراو ـ بینراودا. ههژدهم: موڵكی گشتی: ئهو موڵكهیه كه گشت ئهو كارانهی بۆ دهگهرێتهوه، كه ههر له سهرتاوه له پاراستن دوورخراونهتهوه یان ماوهی پاراستنی مافه داراییهكانی بهسهرچووه بهپێی حوكمهكانی ئهم یاسایه.
ماددهی شهشهم:
ماددهی شهشهم: پێویسته وهزارهتی شارهوانی و گهشت و گوزار دیزاین و پێداویستی هونهری پێویست بۆ ئهو ناوچانهی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهیانگرێتهوه ئاماده بكات.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: ئهگهر ئهوهی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهیگرێتهوه داواكاری بهخاوهنكردن له ماوهی دیاری كراو، له مادده سێی ئهم یاسایهدا، پێشكهش نهكات، یان بهرامبهری بهخاوهنكردنی خهملێنراو له لایهن لێژنهوه، نهدات، ئهوا مافی بهخاوهنبوون لهدهست دهدات.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: سهرۆكی ئهنجومهنی دادوهری ههرێمی كوردستان بۆی ههیه، رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكاری جێبهجێ كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربچوێنی.