أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی نۆیهم
ماددهی نۆیهم: ریكخراو ئامانجهكانی خۆی لهم رێگایانهی خوارهوه دێنێته دی: 1-ئهو داهاته داراییهی كه لهبهردهستیدا ههیه. 2-له موناقصهو موزایهداتی جێبهجێ كردنی پرۆژه ئاوهدانكاریهكانی كوردستاندا بهشدار دهبێ و گرێبهستی دهكات. 3-پهیوهندی لهگهڵ كورده پهنابهر و غهریب كهوتووهكانی ههندهرانی كوردستاندا دهكا و، دنهیان دهدا كه سهرمایهكانیان له پرۆژه گهلی و به هانا چوون و ئاوهدانكردنهوه و فراژوو كردنی (التنمیه) ههرێمدا وهبهر بهێنن. 4-بانگهێشت بكا ت و بۆ سازدانی كۆنفرانسی ناوخۆ و نێو دهوڵهتیش بۆ لێكۆڵینهوهی مهسهلهی بهرهو چاكتر بردن و پێشخستنی پرۆژهكان تا ئامانجەکانی ئامانجهكانیان بێته دی. 5-بهرژهوهندی گشتی وا دهخوازێ كه ههرێمیش لهگهڵ رێكخراوهكهدا بۆ جێبهجێ كردنی پرۆژه فراژووكاریهكان له ههرێمدا هاوپشك بێ و بهشداری بكات.
ماددهی دهیهم
ماددهی دهیهم: 1/كۆمهڵه ماڵ و دارایی خۆی بۆ خۆی بهڕێوهیان دهبات لهڕێگهی بوودجهی ساڵانهی كه به پێی سیستهمی ژمێریاری كه لهلای فهرمانگه رهسمییهكانی ههرێم پهیڕهو دهكرێ رێك دهخرێ وجێ بهجێ دهكرێ. 2/ههموو حساباتێكی كۆمهڵه دهكهوێته بهر چاودێری داریی ههرێمی كوردستان.
ماددهی یازدهیهم
ماددهی یازدهیهم: پێویسته لهسهر ههر كۆمهڵه و لقهكانی ئهم تۆمارانهی خوارهوه رێك بخات و به مهرجێ لهلای دادنووس (كاتبی عهدل) تهسدیق بكرێ. 1/تۆماری ئهندامان: ناوی ئهندامانی كۆمهڵه و ناونیشان و تهمهن و رهگهزنامه و پیشه وبڕوانامهی زانیستی و ههونهریی و مێژوویی هاتنهناو كۆمهڵهی تێدا تۆمار بكرێ. 2/تۆماری بڕیارهكان: ئهمهش ههموو بڕیارهكانی ئهنجومهنی بهڕێوهبردن و دهستهی گشتی تێدا تۆمار دهكرێ و لهلایهن دهستهی بهڕێوهبردنی كۆمهڵهوه ئیمزا دهكرێن. 3/تۆماری ژمێریاری و ههموو داهات و خهرجییهكی تێدا تۆمار دهكرێ. 4/تۆماری كهلوپهل و ماڵ و ههرچی موڵكی كۆمهڵه بێ له كهل و پهل و موڵك و ماڵی گوێزراوه و نهگوێزراوهی تێدا تۆمار دهكرێ.
ماددهی یهكهم:
ماددهی یهكهم: ماددهی ههشتهمی یاساكه ههموار بكرێ، بهم شێوهیه بخوێندرێتهوه: 1) دهستهی گشتی له ههموو ئهندامانی سهندیكا، یا بریكارهكان، كه به پێی ئەم یاسایه ئیلتزاماتی خۆیان بهجێ هێناوه پێكدێت، ئهم دهسته گشتیهش به باڵاترین دهسهڵاتی سهندیكاكه دادهنرێ, وههر (3) سێ ساڵیش جارێ له مانگی كانوونی دووهمدا، كۆبوونهوهی گشتی ئاسایی خۆی له بارهگای سهندیكاكه، به بڕیارێكی ئهنجوومهن ولهسهر داواكردنی سهرۆكی سهندیكا (نقیب) دهگێڕێ، ولهو كۆبونهوهیهدا سهرۆكی سهندیكا وههشت ئهندام و دوو ئهندامی یهدهگیش بۆ ئهندامێتی ئهنجوومهن وئهندامی لیژنهی (ئينزيبات) ههڵدهبژێرێ, (نصاب)یش به ئامادهبوونی دوو لهسێی ئهندامانی دهستهی گشتی دێته جێ و ئهگهرنهشهاتبا جێ ئهوا لهو بارهدا دوای تێپهڕبوونی پازده رۆژ بهسهر كۆبوونهوهی یهكهمدا ههڵبژاردن له ههمان كات و جێگهدا ئهنجام دهدرێ و(نصاب)یش به ئامادهبوونی سێیهكی ئهنجامدانی دهستهی گشتی دێته جێ و ئهگهر نهشهاتبا جێ، ئهوا ئهنجوومهنی پێشتر بۆ خولێكی دیكهش بهردهوام دهبێت. 2) ئهگهر هات و ژمارهی ئهندامانی سهندیكا له (500) ئهندام زیاتر بوو، ئهوا ههڵبژاردنهكه لهرێگهی بریكارهوه ئهنجام دهدرێ، و رێژهی نواندنیش لهلایهن ئهنجوومهن یا ئهوهی كه فرمانی ههڵدهسوڕێنێ به ئهندامانی ئهنجوومهنی سهندیكاكهشهوه دیاری دهكرێ.
ماددهی یهكهم:
ماددهی یهكهم: برگهی (7)ی ماددهی یهكهم ههموار دهكرێت و بهم شێوهیهی لێ دێت: مامۆستا: ههموو مامۆستایان له قوتابخانه و زانكۆ وپهیمانگا حكومییه تایبهتی و ئههلییهكان.
چوارەم:
چوارەم: ئهم بڕیاره له ڕۆژی دهرچوونیەوە كاری پێدهكرێت و له رۆژنامهی فهرمی (وهقایعی كوردستان)دا بڵاودهكرێتهوه.
سێیهم
سێیهم: یادی رۆژی راپهرین و سهركهوتنهكهی دهكرێتهوهو ههموو ساڵی ناههنگ به بۆنهیانهوه لهسهرتاسهری كوردستاندا لهسهر ئاستی رهسمی و میللی سازدهكرێ.
ماددهی دووهم:
ماددهی دووهم: كار به حوكمی یاساكانی باجه بهرقهرارهكان دهكرێ كه لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایهدا هاودژ بێت.
مادهی یازدهم
مادهی یازدهم: دهست بهسهر سامانی گوێزراوه ونهگوێزراوهی ئهو رێكخراو، پارت، دهسته، كۆمهڵ، یان ئهو كهسانهدا دادهگیرێت كه بهبریارێكی دادگا به تاوانكاری تیرۆر دهردهچن .
ماددهی سێیهم
ماددهی سێیهم: دهبێ ئهو كهسهی داوای به ناوكردنی نیشتهجێبوون دهكات هیچ شوقه، یان خانوویهكی نیشتهجێبوونی سهربهخۆی بهناو نهبێت و سوودمهند نهبووبێت له: یهكهم: هیچ پرۆژهیهكی نیشتهجێبوونی دیكه له ههرێمدا. دووهم: ئهو سولفهی خانووبهرهی حكومهتی ههرێم داویهتی.
ماددهی شهشهم:
ماددهی شهشهم: وهزارهتی دارایی و ئابووری بۆی ههیه رێنمایی پێویست بۆ ساناكردنی بهركارخستنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربهێنێ.
ماددهی بیست و حهوتهم:
ماددهی بیست و حهوتهم: یهكهم: له دوای بهسهرچوونی ماوهی پاراستنی ههر كارێك، كه لهم یاسایهدا دهقی لهسهر كراوه، یان له كاتی پچڕانی میراتگری دانهرهكهی یان نهبوونی هیچ جێگرهوهیهك بۆی، ئهوا پێش بهسهرچوونی ماوهی پاراستنی به موڵكی گشتی ههژمار دهكرێت، و ئهگهر پێشتر چاپكرابێت یان بڵاوكرابێتهوه ئهوا ههر كهسێك مافی ههیه چاپی بكات یان بڵاوی بكاتهوه. دووهم: بهڵام ئهگهر ئهو كارهی كهوا له بڕگه یهكهمی ئهم ماددهیه دهقی له سهر كراوه چاپ نهكرابێت یان بڵاونهكرابێتهوه، ئهوا ناكرێت هیچ مافێكی، به چاپكردن یان بڵاوكردنهوهش، بهبێ مۆڵهتی وهزارهت وهسوودبهێنرێت، ئهم مۆڵهتهش بۆ ماوهی پازده ساڵ پیاده دهكرێت و ئهگهر خاوهنهكهی له ماوهی یهك ساڵ له مۆڵهتدانهكه پیادهی نهكات، یان ئهگهر دهستی پێكرد ئینجا دواتر بۆ ماوهی ساڵێكی تهواو ڕاوهستا بێت له پیادهكردنی، ئهوا ئهم مۆڵهته به ههڵوهشاوه ههژمار دهكرێت.
ماددهی بیست و یهكهم:
ماددهی بیست و یهكهم: یهكهم: له حاڵهتی بهشداریكردن له دانانی كاری موسیقایی سترانییدا، ئهوا تهنها دانهری پارچه مۆسیقاكه مافی ههیه مۆڵهت بدات به بهجێگهیاندنی ئاشكرای تهواوی كاره هاوبهشهكه یان جێبهجێكردنی یان بڵاوكردنهوهی یان لێگرتنهوهی چهند كۆپیهك لێی، لهگهڵ پێشێلنهكردنی مافی دانهری پارچه ئهدهبیهكه، ئهم دانهرهش مافی ههیه به تهنیا پارچه ئهدهبیهكهی بڵاوبكاتهوه، بهڵام بۆی نیه ڕهفتاری پێوهبكات تاوهكو ببێته بنهمای كارێكی موسیقایی تر، ئهگهر بهپێچهوانهی ئهمه ڕێكنهكهوتبن. دووهم: له حاڵهتی هاوبهشیكردن له دانانی ئهو كارانهی به جۆلهو مۆسیقا جێبهجێ دهكرێن یان لهو نمایشانهی مۆسیقایان لهگهڵدایهو له گشت كاره هاوشێوهكاندا، ئهوا دانهری پارچه نامۆسیقاییهكه مافی ههیه مۆڵهت بدات به بهجێگهیاندنی ئاشكرای تهواوی كاره هاوبهشهكه یان جێبهجێكردنی یان لێگرتنهوهی چهند كۆپیهك لێی، وه دانهری پارچه مۆسیقاكه مافی ههیه تهنها ڕهفتار به پارچه مۆسیقاكه bكات به مهرجێك له كارێكی لێكچوو لهگهڵ كاره هاوبهشهكه بهكار نههێنرێت، ئهگهر به پێچهوانهی ئهمه رێكنهكهوتبن.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: پێویسته ئهنجومهنی وهزیران حوكمهكانی ئهم یاسایه بخهنه بهركار.
ماددهی پازدهیهم:
ماددهی پازدهیهم: كارو ئهركهكانی سهرۆكی دهزگا ئهمانهن: 1. بهرپرسی بهرێوهبردنی دهزگاكهیه و بهرپرسیاریشه له جێبهجێ كردنی ئهرك و كارهكانی به پێی بڕیارهكانی ئهنجومهنی بهرێوهبردن. 2. دهرچواندنی رێنمایی پێویست بۆ رواندنی كار له دهزگاكهدا به پێی یاسا و پێره و بڕیارهكانی ئهنجومهنی بهرێوهبردن. 3. پێشنیازكردنی پلان و بهرنامهی ئهنجومهنی بهرێوهبردن. 4. سهرپهرشتی كردنی رێكخستنی میلاك و پرۆژهكانی بودجهی پێشنیاركراوی دهزگا له لایهن فهرمانگهكانی دهزگا و پێشكهشكردنی به ئهنجومهنی بهرێوهبردن. 5. پێشكهش كردنی ژمێركاری كۆتایی بۆ ساڵی دارایی كۆتایی هاتوو بۆ ئهنجومهنی بهرێوهبردن لهگهڵ بهیاننامهیهكی دوور و درێژ به داهات و خهرجی یهكان. 6. به دواداچوونی جێبهجێ كردنی پلان و بهرنامهكان و پێشكهشكردنی راپۆرتی ساڵانهی ئهنجومهنی بهرێوهبردن له بارهی چالاكی یهكانی دهزگاكه و باری دارایی. 7. پێشنیار كردنی دهمهزراندنی فهرمانبهركانی دهزگا، ههروهها بۆی ههیه پلهیان بهرز بكاتهوهو بیان گوازێتهوه و سزایان بدات و لێیان بخات خانهنشینیان بكات ئهمهش به پێی یاسا و پێره و ئهو دهسهڵاتانهی دهبێ كه ئهنجومهنی بهرێوهبردن دهست نیشانیان دهكات. 8. فهرمان دهدا به سهرف كردنی پاره له سنووری ئهو دهسهڵاتانهی كه له لایهن ئهنجومهنی بهرێوه بردنهوه پێی دراوه. 9. ههندێ له دهسهڵاتهكانی خۆی دهدات به بهرێوهبهری گشتی یا ههر كهسێكی تر له فهرمانبهرانی دهزگا.
ماددهی نۆزدهیهم:
ماددهی نۆزدهیهم: دهبێ لیژنهی بهرزهفتكردن قهزییهكان لهگهڵ سهرجهم توێژینهوهكانی بهردهستی رهوانهی دادگای تایبهتمهند بكات ئهگهر هاتوو بینی ئهو كارهی خراوهته پاڵ سهرپێچی كار تاوانێكی (جهزائی) پێك دێنێ و، رێگهش ناگرێ له دهرچواندنی حوكمی بێ تاوانی (البراءة) دوای دهرچوونی سزا بهرزهفتكارییهكان (العقوبات انصباطیة ) دژ به سسهرپێچیكار به پێی حوكمهكانی ئهم یاسایه.
مادهی دهیهم
مادهی دهیهم: ههركهسێك هاوكاری بكات وهك بكهر، بهشدار، یان هاندهر بۆ ئهنجامدانی ئهو تاوانه تیرۆركاریانهی لهم یاسایهدا هاتوون، به ههمان سزا، كه بۆ تاوانهكه دیاركراوه، سزادهدرێت.
ماددهی ههشتا و چوار
المادة 84 – لا يوجد نص لهذه المادة في القانون المزود.
ماددهی سێیهم
ماددهی سێیهم: ئهم وهزارهته، ئهم ئهركوفرمانانهی خوارهوه دهگرێته ئهستۆ: 1. بهرجهستهكردنی نرخی مرۆڤایهتیی كارو، پشتگیری و چاودێری كردنی كار، چونكه كار بنهمایهكی ئهساسییه بۆ وهدی هێنانی ئاواتی ئهو ڕابوونهی كه ئهمڕۆ، ههرێم له ههموو بوارهكاندا بهخۆیهوهی دهبینێ. 2. كۆشش بۆ ئهوهی كه زهمانهتی كۆمهڵایهتی، گشت كرێكاران بگرێتهوهو، چاودێری كۆمهڵایهتیی پێویستیش بۆ خۆیان و خاوخێزانیان مسۆگهر بكرێ. 3. فهراههمكردنی ههلی كار، بهیهكسانی، بۆ ههموو كهسێ توانای كاری ههبێ، چونكه كار ههم مافهو ههم ئهركهو، زهروورهتی بهشداریكردنیش له بنیادنانی كۆمهڵگهو بهرهوچاكتر بردنیدا، پێویستی بهكاره. 4. بڵاوكردنهوهی ههست و هۆشی پیشهگهری، بهجۆرێكی ئهوتۆ كه پاراستنی مرۆڤ و جێگای كارو ئامێرهكانی زامن بكات و كارهسات و بهسهرهاتی كاتی كاركردن كهم بكرێتهوهو رێگا له نهخۆشیگهلی پیشهیی بگیرێ. ههروهها، وهزارهت بهپێی پێداویستییهكانی بازاڕی كار له ئامادهكردن و پێگهیاندنی كادیرانی پیشهییدا بهشدار دهبێ. 5. ئهو پهڕی گرنگی دان به پاراستن له بێكاری و ماكهخراپهكانی. ههروهها چاودێریكردن و دهستگرتنی ئهو خێزانانهی كه كێشهی كۆمهڵایهتییان ههیه بهجۆرێ كه بارودۆخێكی باشتریان بۆ زامن بكرێ تا بتوانن به چاوكراوهیی و دڵسۆزییهوه له بنیادی كۆمهڵگهدا هاوبهشی بكهن. 6. گهشهپێكردنی كۆمهڵگه كه بهئاسانی بتوانێ لهم گۆڕانكارییه دیموكراتییانهدا هاوپشك بێت و رێز له مافی مرۆڤ بگرێت له رێگای گۆڕینی سیماگهلێكی كۆمهڵایهتییهوه كه بونهته كۆسپ له رێگهی فراژوبوونی كۆمهڵگادا. 7. گرنگیدان بهدامودهزگاكانی چاكسازی كۆمهڵایهتی تا ببن به دهزگای راستكردنهوهو چاكسازی و تهئهیلی. ههروهها چاودێریكردنی خاوخێزانی بهندكراوهكانی چاكسازی كۆمهڵایهتی بۆ ئهوهی ئهوانیش تێوهنهگلێن. 8. گرنگیدان به چاودێریكردن و تهئهیلی منداڵان و ئهوانهش كه له رووی پهروهردهو پیشهو ڕهوتی ژیانهوه كهموكورت و كهمئهندامن، تا بهئاسانی بتوانن له بزاڤی فراژوكاری و ئاوهدانكردنهوهی ههرێمدا بهشداربن و، ئهو ئاسهواره دهروونی و كۆمهڵایهتییهشیان بڕهوێتهوه كه ڕێگایان لێ دهگرێ. 9. گرنگیدان بهخاوخێزانی قوربانیانی ئهنفال و كیمیاباران و زامنكردنی چاودێریی كۆمهڵایهتی و دهروونی و ئابووریی پێویستیان، بهجۆرێكی ئهوتۆ كه كهموزۆر ئێش و ئازاریان كهم بكاتهوه. 10. تهئهیلی هاووڵاتیان له رووی پیشهیی و كۆمهڵایهتیهوه، لهو ڕێگایهوه كه یارمهتی بدرێن بتوانن پرۆژهگهلی رهنێوهێنهكی (انتاجیه)ی خاوخێزانی بنیاد بنێن. 11. بهئاگاهێنانهوهی كۆمهڵگهو بڵاكردنهوهی بیروباوهڕو ئاكارو دروشمی بهحورمهت له رێگهی كردنهوهی دهورهو بهسهر كردنهوهی خێزانهكانهوه كه دامودهزگای راگهیاندنیش بهشداریی تێدا بكهن. 12. كۆشش بۆ لهناوبردنی دیاردهی ههژاری و كهساسی له ههرێمدا بهجۆرێ كه باربووی دارایی بهو دهستكورت و كهمبهشانه بدرێ كه توانای ئیشكردنیان نییه. 13. هاوبهشیكردن لهسهر مستهوای عیراقی و نێودهوڵهتییش لهو چاڵاكییانهدا كه پێوهندیدارن به ئهرك و فرمانی وهزارهتهكهوه.
ماددهی شهشهم :
ماددهی شهشهم : یهكهم: ئهركوفرمان وئیشهتایبهتهكانی پێكهاتهكانی وهزارهت به پێڕۆ دیار دهكرێن . دووهم: وهزیر بۆی ههیه،رێنمایی پێویست،بۆ ئاسانكاری جێبهجێكردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهر بكات. سێیهم: وهزیر بۆی ههیه، ههركام له بهڕێوهبهرایهتیهكان یان بهشهكان یان هۆبهكان له پێكهاتهی وهزارهتهكهدا، بهپێی پێداویستی كارهكانیان، بكاتهوه، یان یهكیانبخا، یان ئیلغایان بكات.