أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی ههژدهم
ماددهی ههژدهم: بۆ مهبهستی پیادهكردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه، كهسی بڵاوكار به خاوهنی مافه داراییهكانی دانهری ئهو كارانه ههژمار دهكرێت، كهوا ناوی هیچ دانهرێكیان ههڵنهگرتووه یان ناوێكی خوازراو ههڵدهگرن، تاوهكو دانهره ڕاستهقینهكه دهردهكهوێت یان ناسنامهكهی ئاشكرا دهكرێت.
ماددهی بیستهم
ماددهی بیستهم: یهكهم: له دانانی كاری سینهمایی و بیستراو ـ بینراودا ئهمانهی خوارهوه به هاوبهش ههژمار دهكرێن: 1- دانهری سیناریۆ یان خاوهنی بیرۆكهی نووسراوی پرۆگرامهكه. 2- ئهوهی كاره ئهدهبیهكهی بهشێوهیهك گۆڕی بێت كهوا بۆ جێبهجێكردن گونجاو بێت. 3- دانهری دیالۆگ له كاری سینهمایی یان بیستراو ـ بینراودا. 4- دانهری مۆسیقای كارهكه ئهگهر به تایبهتی بۆ ئهم كارهی دانابێت. 5- دهرهێنهری كارهكه ئهگهر چاودێریێكی كردارانهی له سهر جێبهجێكردنی ئهنجام دابێت. دووهم: ئهگهر كاره سینهمایی یان بیستراو ـ بینراوهكه له كارێكی تری پێشهخۆی وهرگیرا بێت یان لێی دهرهاتبێت، ئهوا دانهری ئهو كاره پێشووه دهبێته هاوبهش له كاره نوێیهكهدا. سێیهم: دانهری سیناریۆی كارێكی ئهدهبی و ئهوهی گۆڕیویهتی و دانهری دیالۆگهكهی و دهرهێنهرهكهی ههموویان پێكهوه مافی نیشاندنی كاره نوێیهكهیان ههیه بهبێ ئهوهی دانهری كاره ئهدهبیه ڕهسهنهكه یان دانهری موسیقاكهی مافی ناڕهزایی دهڕبڕینیان ههبێت له سهر ئهمه. به مهرجێك ئهمه پێشێلی ئهو مافانهی نهكات كهوا دهرئهنجامی دانانی كارهكهن، و ههردوو دانهری پارچه ئهدهبیهكهو دانهری پارچه موسیقای كارهكه مافیان ههیه له بڵاوكردنهوهی ئهو پارچهی تایبهته بهخۆی به رێگهیهكی تری جیا له سینهما یان ڕادیۆ یان تهلهفزیۆن ئهگهر به پێچهوانهی ئهمه رێكنهكهوتبن. چوارهم: ئهگهر یهكێك له بهشداربووانی دانانی كارهكه ههڵنهستا بهوهی پێویسته له سهری پێی ههڵبستێت یان ئهو كارهی لێی داواكراوه تهواو نهكات، ئهوا نابێته هۆی رێگهگرتن له بهشداربووهكانی تری دانانی كارهكه كهوا ئهو بهشهی تهواوی كردووه بهكاری بهێنێت، به مهرجێك مافی ههر یهكێكیان كه دهرئهنجامی بهشداریكردنێتی له دانانی كارهكه، پێشێل نهكات. پێنجهم: ئهو كهسهی هێنانهكایهی كاری سینهمایی یان رادیۆیی یان تهلهفزیۆنی له ئهستۆ دهگرێت، یان بهرپرسیارهتی ئهم هێنانهكایه له ئهستۆ دهگرێت و ئامرازه ماددی و داراییهكانی پێویست بۆ بهرههمهێنانی ئهم كارهو دهرهێنانی دهخاته بهردهستی دانهران، ئهوا به بهرههمهێنهری ئهم كاره ههژمار دهكرێت. بهرههمهێنهریش به درێژایی ئهو كاتهی بۆ وهسوودهێنانی كارهكه له سهری پێكهاتوون، له كاتی گرێبهستكردن لهگهڵ كهسانی تردا بۆنیشاندان و وهسوودهێنانی كارهكه، به نوێنهری دانهرهكان و جێگرهوهكانیان ههژمار دهكرێت، ئهمهش بهبێ پێشێلكردنی مافهكانی دانهرهكانی كاره ئهدهبی و مۆسیقاییه لێوهرگیراوهكانی تر، ئهگهر به پێچهوانهی ئهمه رێكنهكهوتبن. شازدهم: پێویسته له سهر بهرههمهێنهری كاره سینهمایی و بیستراو ـ بینراوهكان ههڵبستێت به بهستنی گرێبهستی نووسراو لهگهڵ گشت ئهو كهسانی كارهكانیان له بهرههمهێنانی كاره سینهمایی و بیستراو ـ بینراوهكه بهكار دههێنرێن و مافه داراییهكانی بۆ دهگهڕێتهوه لهگهڵ دیاریكردنی چوارچێوهی كات وشوێنی وهسوودهێنانی ئهم كاره ئهگهر رێككهوتنێكی پێچهوانهی نهبێت.
ماددهی بیست و پێنجهم
ماددهی بیست و پێنجهم: یهكهم: مافه داراییهكانی دانهر، كهوا لهم یاسایهدا دهقیان لهسهر كراوه، بهدرێژایی ماوهی ژیانی و پهنجا ساڵیش له دوای كۆچی دواییكردنی، دهپارێزرێن. دووهم: مافه داراییهكانی دانهری كاره هاوبهشهكان، كهوا لهم یاسایهدا دهقیان لهسهر كراوه، بهدرێژایی ماوهی ژیانیان و پهنجا ساڵیش له دوای كۆچی دواییكردنی دوایین كهسی زیندوو له نێوانیاندا، دهپارێزرێن. سێیهم: مافه داراییهكانی دانهری كاره بهكۆمهڵهكان ـ جگه له دانهری كاری هونهره پراكتیكیهكان ـ ئهگهر خاوهنی مافهكانی دانهر كهسێكی مهعنهوی بێت، بهدرێژایی ماوهی پهنجا ساڵ له رێكهوتی یهكهم بڵاوكردنهوهی كارهكه یان خستهبهردهستی جهماوهرهوه كامیان دوورتر بێت، دهپارێزرێن، بهڵام ئهگهر خاوهنی ئهم مافانه، كهسێكی سروشتی بێت، ئهوا ماوهی پاراستنهكهی بهپێی ئهو رێسایه دهبێت كهوا له ههردوو بڕگهی یهكهم و دووهمی ئهم ماددهیه دهقیان له سهر كراوه. چوارهم: مافه داراییهكانی ئهو كارانهی كهوا بۆ یهكهمجار له دوای كۆچی دوایی دانهرهكانیان، بڵاودهكرێنهوه، به بهسهرچوونی ماوهی پهنجا ساڵ بهسهر رێكهوتی یهكهم بڵاوكردنهوه یان خستهبهردهستی جهماوهرهوه كامیان دوورتر بێت، كۆتاییان پێدێت. پێنجهم: مافه داراییهكانی ئهو كارانهی كهوا بهبێ ناوی دانهرهكانیان یان به ناوێكی خوازراوهوه بڵاودهكرێنهوه ئهوا بۆ ماوهی پهنجا ساڵ له رێكهوتی یهكهم بڵاوكردنهوه یان خستهبهردهستی جهماوهرهوه كامیان دوورتر بێت، دهپارێزرێن، بهڵام ئهگهر دانهرهكهی كهسێكی ناسراوو دیاریكراو بێت یان دانهرهكهی ناسنامهی خۆی ئاشكرا كرد، ئهوا ماوهی پاراستنهكه بهپێی ئهو رێسایه دهبێت كه له بڕگه یهكهمی ئهم ماددهیهدا دهقی له سهر كراوه. شهشهم: مافه داراییهكانی دانهری كاری هونهره پراكتیكیهكان به بهسهرچوونی بیست و پێنج ساڵ بهسهر رێكهوتی یهكهم بڵاوكردنهوهی یان خستنهبهردهستی جهماوهرهوه كامیان دوورتر بێت، كۆتاییان پێدێت. حهوتهم: ئهو ماوانهی كهوا له بڕگهكانی سهرهوهی ئهم ماددهیه دهقیان له سهر كراوه له یهكهم رۆژی ئهو ساڵه زایینیهی كهوا له دوای ڕوودانی ئهو وهقایعانهی له بڕگهكانی سهرهوه ئاماژهیان بۆ كراوه، دهست پێدهكهن.
ماددهی سی و دووهم
ماددهی سی و دووهم: یهكهم: ماوهی پاراستنی مافهكانی هونهرمهندی بهجێگهینهر پهنجا ساڵه له رۆژی بهجێگهیاندنهكه پاش رێكهوتی یهكهم چهسپاندنی دهنگیی پرۆژهی بهجێگهیاندنهكه یان بڵاوكردنهوهی یان خستنهبهردهستی جهماوهرهوه كامیان نزیكتر بێت. دووهم: ماوهی پاراستنی مافهكانی بهرههمهێنهری تۆماره دهنگیهكان پهنجا ساڵه له رۆژی چهسپاندنی پاش رێكهوتی بڵاوكردنهوهی تۆماركردنهكهو له حاڵهتی بڵاونهكردنهوهی ئهوا ماوهكه له رێكهوتی یهكهم چهسپاندنی تۆماركردنهكه، ههژمار دهكرێت. سێیهم: ماوهی پاراستنی مافهكانی ئێزگهو تهلهفزیۆن بیست ساڵه له دوای رێكهوتی پهخشكردن. چوارهم: ئهو ماوانهی كهوا لهم بڕگهیهدا ئاماژهیان بۆ كراوه، له یهكهم رۆژی ئهو ساڵه زایینیهی كهوا له دوای ڕوودانی ئهو وهقایعانهی لهم بڕگهیهدا ئاماژهی بۆ كراوه، دهست پێدهكهن.
ماددهی سی وپێنجهم
ماددهی سی وپێنجهم: یهكهم: دادگا بۆی ههیه، لهسهر داواكاری خاوهن ماف یان یهكێك له میراتگر یان جێگرهوهكانی، چ پێش بهرزكردنهوهی داوا یان له كاتی داواكهدا، ههر رێكارێك لهم رێكاره پاراستنهكیانهی خوارهوه، پهیوهست به ههر دهستدرێژیێك بۆ سهر ئهو مافانهی لهم یاسایهدا دهقیان له سهر كراوه، بگرێتهبهر: 1- ههڵسان به وهسفێكی ووردی كارهكه. 2- فهرماندان به ڕاگرتنی دهستدرێژییهكه. 3- سهلماندنی بهجێگهیاندنی ئاشكرای ریتم یان نواندن یان گووتنهوهی كارێك له نێوان جهماوهرداو رێگهگرتن له بهردهوام بوونی. 4- گلدانهوهی دانه نایاساییهكان و ههر كهرهستهیهك یان ئامرازێكی بهكارهاتوو له كۆپیكردنهكه. 5- دهستبهسهرداگرتی دانه نایاساییهكان و ههر كهرهستهیهك یان ئامرازێكی بهكارهاتوو له كۆپیكردنهكه یان بهتایبهت ئامادهكراوه بۆ دووباره بڵاوكردنهوه. 6- كۆكردنهوهی داهاتهكانی وهسوودهێنانی ناڕهوا. دووهم: لهو حاڵهتانهی كهوا ئهگهر ههیه دواكهوتن له گرتنهبهری رێكارهكانی سهرهوه، زیان به خاوهن ماف بگهینێت، وناكرێت قهرهبوو بكرێتهوه یان لهو حاڵهتانهی مهترسی لهدهستدانی بهڵگهی پهیوهست به سهلماندنی ڕووداوی دهستدرێژیكردنهكه ههیه، ئهوا دادگا بۆی ههیه ههر رێكارێك لهو رێكارانهی له بڕگه (یهكهم)ی ئهم ماددهیه دهقیان له سهر كراوه، بهپێی یاسا بهركارهكانی ههرێم، بگرێتهبهر.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: هیچ سوودێكی یاسایی ناچێته سهر پێشینهی خهرج كراو.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: كهس مافی پێشینهی نییه بێ لهوانهی یهكهمین گرێبهستی هاوسهرییانه.
ماددهی شهشهم:
ماددهی شهشهم: له حاڵهتی تهڵاق یان جیابوونهوه یان بهتاڵ كردنی گرێبهستی هاوسهری له نێوان ژن و مێرد، پێشینهی خهرج كراو له داواكارهكهی وهردهگیرێتهوه، كه به قهرزێكی نایاب دادهنرێت، بهگوێرهی حوكمهكانی یاساكانی كار پێ كراو له ههرێم سهبارهت به وهرگرتنهوهی قهرزی حكومهت.
ماددهی سێیهم:
ماددهی سێیهم: ساڵانه پێشینهی هاوسهری بهو جۆرهی لهگهڵ ههلومهرجی ئابووریدا دهگونجێت، له بودجهی گشتیدا دیاری دهكرێت.
ماددهی پێنجهم:
ماددهی پێنجهم: له حاڵهتی مردنی داواكاری پێشینه بهر له دانهوهی، میراتگرهكانی له بڕی پێشینه یان ئهوهی كه لێ ماوه دهبهخشرێت.
ماددهی بیست و دوو
ماددهی بیست و دوو: سهرۆك بۆی ههیه، به رهزامهندی ئهنجومهن، رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكردنی سهپاندنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربهێنێ.
ماددهی دوازده
ماددهی دوازده: پێویسته ئهنجومهنی سهندیكا، له ماوهی مانگی كانونی دووهمی ههموو ساڵێكدا كۆبوونهوهیهكی ساڵانه، به ئاماده بوونی نهقیب و ئهندامانی ئهنجومهن وسهرۆكانی لقهكانی پارێزگاكان بۆ ئهم مهبهستانهی خوارهوه سازبدات: 1. ئیقراركردنی بوجهی ساڵانهو حساب و حسابكاریی كۆتایی. 2. وتووێژ لهسهر راپۆرتی ساڵانهو كاروباری سهندیكاو ئیقراركردنیان. 3. سهیركردن پێشنیارهكان كه لهبارهی ههمواركرنی یاساو پێرۆی ناوخۆی سهندیكاوه دێن بۆ ئهنجومهن.
ماددهی بیست و چوار
ماددهی بیست و چوار: ئهنجومهنی وهزیران پێویسته حوكمهكانی ئهم یاسایه بخهنه كار.
ماددهی یهكهم:
ماددهی یهكهم: حكومهتی ههرێمی كوردستان-عێراق به گوێرهی حوكمهكانی ئهم یاسایه، ساڵانه بڕه پارهیهك له چوارچێوهی بودجهی گشتی ههرێم تهرخان دهكات، بۆ دابین كردنی پێشینهی هاوسهری بۆ ئهو هاووڵاتیانهی ئارهزوو دهكهن وهریبگرن.
ماددهی بیست وحهوتهم
ماددهی بیست وحهوتهم: ههر پزیشكێك زیان به ئهركی پیشهیی بگهیهنێ یان كارێكی قهدهغه كراو بكات یاخود كارێكی وا بكات له پایهی پیشهكهی كهم بكاتهوه یان بڕیارهكانی سهندیكا به پێی حوكمهكانی ئهم یاسایه جێ بهجێ نهكات، خۆی تووشی ئهو سزایه دهكات كه له یاساكهدا هاتووه بهبێ ئهوهی ئهم كاره پهیوهندیی ههبێ بهو كارانهی كه به پێی یاسای دیكه له دژی دا دهكرێ.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: جێگری سهرۆكی ههرێمی كوردستان ـ عیراق مووچهیهكی مانگانه وهردهگرێت كه دهكاته(13) ملیۆن دیناری عیراقی.
ماددهی بیست ونۆ
ماددهی بیست ونۆ: ئهگهر، بۆ لیژنهی زهپتی دهركهوت ئهو رهفتارهی دراوهته پاڵ دكتورهكه، خۆی له خۆیدا جهریمهیه، ئهوه، لهو بارهدا، پێویسته لهسهری دهعواكهی به ههموو ئهوڕاقهكانییهوه ههواڵهی دادگای پهیوهندیدار بكات، ئهگهر حوكمی بێتاوانیشی بۆ دهرچوو، ئهوه، بهپێی حوكمهكانی ئهم یاسایه رێ له ئجرائاتی زهپتیی دیكه ناگرێ.
ماددهی دووهم:
ماددهی دووهم: دهرماڵهی مانگانه دهخرێته سهرمووچهی سهرۆكی ههرێمی كوردستان ـ عیراق كه دهكاته(50%)ی مووچهی مانگانهی.
ماددهی یهكهم:
ماددهی یهكهم: سهرۆكی ههرێمی كوردستان ـ عیراق مووچهیهكی مانگانه وهردهگرێت بڕهكهی(15) ملیۆن دیناری عیراقیه.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: پاش تهواو بوونی ئهركی سهرۆك یان جێگرهكهی، حكومهت ههموو پێداویستییهكانی نیشتهجێ بوون و پارێزگاری كردن و گواستنهوهی گونجاو و، ئیمتیازاتی دیكهیان بۆ دابین دهكات، ئهوانهی كه یاسا كارپێكراوهكانی ههرێم یا نهریتی نیشتمانیی لهم حاڵهتانهدا دهیان بهخشێ.