أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی بیست و شهشهم:
ماددهی بیست و شهشهم: ههر ئهندامێ سهرپێچی دهقی ماددهی بیست و پێنجهمی ئهم یاسایه بكا به بڕیارێكی ئهنجومهن ههواڵهی لیژنهی زهپتی دهكرێ.
ماددهی حهڤده:
ماددهی حهڤده: یهكهم: دادگا، یان ئیددیعای گشتی بۆیان ههیه نارهزایی خۆیان لهسهر راپۆرتی پزیشكی دادگوزاری، لهبهردهم لیژنهی نارزایی كه دهقهكهی له بڕگه (سێیهم)ی ماددهی ههشتهمی ئهم یاسایهدا هاتووه دهرببڕن و ناشێ بهبێ موافهقهتی دادگا پێوهندیدارهكان نارهزایی خۆیانی لهسهر بخهنهڕوو. دووهم: بڕیاری لیژنهی ناڕهزایی لهمهدا، تهنها له رووی پزیشكێتیی دادگوزارییهوه بنبڕ دهبێ.
ماددهی بیست و یهكهم:
ماددهی بیست و یهكهم: 1/نهقیب به بڕیارێ كه ئهنجومهن دهیدا، بۆ ئیشوكاری سهندیكا خۆی تهرخان دهكا. 2/رێژهی، بۆكاری سهندیكایی تهرخانكراوهكان، له داواكاریی ئهنجومهندا، ناشێ له سێیهكی ئهندامانی ئەنجومەن، به نهقیبیشهوه، بترازێ.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: یهكهم: ئهنجومهنی پهیمانگا له مانه پێك دههێنرێ: 1-بهڕێوهبهری پهیمانگا- سهرۆكی ئهنجومهنهكهیه. 2-نوێنهرێكی وهزارهتی پێشمهرگه، وهزیری پێشمهرگه، له ناو پزیشكه سهربازیهكاندا ههڵی دهبژێرێ- بە ئهندام. 3-نوێنهرێكی وهزارهتی ناوخۆ، وهزیری ناوخۆ له ناو ئهفسهرهكانی پۆلیسدا ههڵی دهبژێرێ و روتبهكهی له (مقدم) كهمتر نهبێ و بڕوانامهی بهكاۆریۆسی له یاسادا ههبێ ، یان فرمانبهرێكی حقوقی خاوهن شارهزایی و ئهزموون بێت له وهزارهتی ناوخۆ- به ئهندام. 4-نوێنهرێكی ئهنجومهنی فێركردنی باڵا و لێكۆڵینهوهی زانستی لەههرێم، ئهنجومهن له ناو مامۆستایانی ماددهی پزیشكی دادگوزاریی زانكۆكانی ههرێمدا دایدهنێ- به ئهندام 5-دادوهرێك كه له پلهی دووهم كهمتر نهبێ، وهزیری داد دایدهنێ- به ئهندام. 6-موددهعییهكی گشتی كه له پلهی دووهم كهمتر نهبێ، وهزارهتی داد دیدهنێ- به ئهندام. 7-سهرۆكانی بهشهكانی پهیمانگای پزیشكی دادگوزاری- دهبنه ئهندام. 8-سێ پزیشكی دادگوزاری، وهزیر دایانندهنێ- ئه ئهندام. 9-پزیشكێكی پسپۆر، بۆ ماوهی دوو ساڵ- کە یارای تازهكردنهوهشە- وهزیر دایدهنێ- به ئهندام. دووهم: ئهنجومهنی پهیمانگاكه، ههر سێ مانگ جارێك كۆدهبێتهوه.سهرۆكی ئهنجومهنیش بۆی ههیه، كهی پێویست بێت بانگێشتی بكات بۆ كۆبوونهوه، نیصابیش به ئامادهبوونی دوو له سێی ئهندامانی ئهنجومهن دێته جێ و بڕیارهكانیش به زۆرینهی دهنگی ئامادهبووان دهردهچێ وئهگهر دهنگهكانیش هاوتابوون ئهوه، لهو بارهدا دهنگی سهرۆك بۆ كام تایان بووبێ، هی ئهوه. سێیهم: ئهنجومهن بۆی ههیه ههر كهسێكی شارهزا و پسپۆر، به باشی بزانێ، بانگی بكات بۆ كۆبوونهوهكه، بهڵام مافی دهنگدانیان نابێت.
ماددهی سێیهم:
ماددهی سێیهم: ئامانجهكانی ئهم یاسایه لهمانهی خوارهوه دێته دی: یهكهم: یهكخستنی شێوازی ئیش و كاری تیمارگهی دادگوزاری له ههرێمداو سهرپهرشتی بهكار خستنی. دووهم: ئامادهكرن و پێشكهش كردنی شارهزایی زانستی و هونهری بۆ دادگاكان و لایهنی لێ پێچانهوهی پێوهندیدار. سێیهم: مهشق پێ كردن و راهێنانی كادیره پزیشكی و تهندروستی و هونهریهكان. چوارهم: ئامادهكردنی ئهو دیراسهتانهی كه پێوهندییان به پزیشكی دادگوزاریهوه ههیه. پێنجهم: بهجێ هێنانی لیكدانهوه و شیكاری ئاماریی زهبرهكانی (وقعات) پزیشكی دادگوزاری.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: ناشێ ئهندامان نووسینگهی پسپۆری دابنێن به بێ ئیجازه وهرگرتن له سهندیكاوه. سهندیكا (100) سهد دینار رهسمی ساڵانهی ئهو ئیجازەيە وهردهگرێ.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم: سهندیكا لهمانه پێك دێ: 1/ دهسته (ههیئه) ی گشتی. 2/ئهنجومهنی سهندیكا. 3/لیژنهی زهپتی (الانضباط). 4/لقهكانی سهندیكا له پارێزگاكان.
ماددهی حهوته:
ماددهی حهوته: پێویسته لهسهر دایهره رهسمییهكان و نیمچه رهسمیيهكانیش وێنهیهك له فهرمانی دامهزراندن، یا ئیش پێ كردنی ههر فرمانبهرێكی ئهندام، بنێرن بۆ سهندیكا.
ماددهی پێنجهم:
ماددهی پێنجهم: 1/خۆنوسین له سهندیكادا، به داواكارییهكی نووسراو دهبێ كه بدرێ به نهقیب، یا به سهرۆكی لق له پارێزگهكاندا، دهشبێ هاوپێچ بهڵگهنامهگهلی پێویستی لهگهڵدا بێ. 2/ئهو داواكاریی خۆنووسینه، لهماوهی (30) سی رۆژدا، كه له رۆژی له سهندیكا تۆماركردنییهوه دهست پێ دهكا، دهخرێته بهردهم ئهنجومهن. ئهنجومهنیش ههر لهو ماوهیهدا دهبێ سهیری بكا و بیبڕێتهوه، دهنا ئهگهر ماوهكه بهسهربچێ و ئهنجومهن نهیبڕیبێتهوه، ئهوه لهو بارهدا، داواكارییهكه به قبوڵكراو له قهڵهم دهدرێ. 3/ئهنجومهن بۆی ههیه، به بڕیارێكی هۆنیشاندهر (مسبب) داواكارییهكه بداتهوه دواوه، لهو بارهدا، داواكارهكهش بۆی ههیه, له ماوهی (30) سی رۆژدا كه له رۆژی تهبلیغهوه دهست پێ دهكا، لهبهردهم دادگای پێداچوونهوهی ههرێمی كوردستاندا تانه له بڕیارهكه بدا، ئیدی بڕیار، بڕیاری داگایه و دهبڕدرێتهوه.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: شهرتوشروتی ئهندامێتی، ئهمانهن: 1/دهبێ هاووڵاتی ههرێم، یان جێواری ههرێم بێت. 2/نابێ به جینایهتێكی نا سیاسی، یا به جونحهیهكی شهرهفنهنگێن حوكم درابێ. 3/دهبێ يهكێ لهم بڕوانامانهی خوارهوهی ههبێ: أ/ بڕوانامهی بهكالۆریۆس له ژمێركاری یان له ئیدارهی ئیش و كاردا. ب/ دبلۆم له ژمێركاری یان له ئیدارهی ئیش و كاردا. ج/بڕوانامهی ئامادهیی بازرگانی ههبێ و ماوهیهكیش له پیشهی ژمێرکاری یان تهدقیقكردندا ئیشی كردبێ له پێنج ساڵ كهمتر نهبێ.
ماددهی سێیهم
ماددهی سێیهم: وهزارهتی تهندروستی تایبهتمهنده به چاودێری كردنی رادهی هاوجووتی جگهره و ههموو جۆرهكانی توتنی ناوخۆیی و هاورده لهگهڵ ئهو مواسهفاتانهی كه لهم یاسادا دیاری كراوه و ئهو رێنماییانهی بهپێی ئهوانهوه دهردهچن، به مهرجێك هیچ ناتهواوییهك به حوكمهكانی یاسا كارپێكراوهكان نهگهیهنن.
ماددهی چوارهم
ماددهی چوارهم: بڕگهی (5)ی ماددهی ههشتهمی یاساكه ههمواردهكرێ و، بهم شێوهیهی خوارهوه دهخوێندرێتهوه: (5- ئهو دهرمانسازهی لهسهر miلاكی زانكۆ دامهزراوه، پاش تێپهربوونی سێ ساڵ بهسهر خزمهتكردنی له زانكۆكهدا، دهشێ دهرمانخانهیی یان كۆگای دهرمان بۆ خۆی بكاتهوه، مافی ئهوهشی ههیه، لهو ماوهیهدا تهنها بهرپرسێتیی دهرمانخانه یان كۆگای دهرمان وهربگرێ.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: كاركردن به بهكارهێنانی ئهم زاراوانهی خوارهوه له ههرێمدا ڕادهگیرێ: ( ئامانجهكانی شۆڕش، كهرتی سۆشیالیستی،ئهنجومهنی داد، ئهبی غرێب) و زاراوهی (رێكخراوهكانی كۆمهڵگای مهدهنی) جێگهی زاراوهی (ئهنجومهنه میللیهكان و رێكخراوه كۆمهڵایهتیهكان) دهگرێتهوه كه له یاسای ژماره (159) ی ساڵی 1979ی ههمواركراودا هاتووه.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم: یهكهم: ئهنجومهن، له حهوت ئهندامی ئهسڵیو دوو ئهندامی یهدهك پێك دێت و، له نێوانیاندا، سهرۆك و جێگرهكهی ههڵده بژێردرێن و، خول بهخولیش، ههر دوومانگ جارێك كۆدهبێتهوه.سهرۆك، بۆی ههیه، لهكاتی پێویستدا، بانگهێشتی بكات بۆ كۆبوونهوهی نائاساییو، كۆبوونهوهكهش، به ئامادهبوونی زۆرینهی ئهندامهكانی دهبهسترێو، بڕیارهكانیشی بهزۆرینهی ئهندامه ئامادهبووهكانی وهردهگری َو، لهكاتی یهكسانبوونی دهنگهكانیش، بهولایهدادێ كه سهرۆك دهنگی دهداتێ. دووهم: سهرۆكی ئهنجومهن، مافی خۆكاندیدكردنی بۆ زیاتر له دوو خولی دوابه دوای یهكدا نییه. سێیهم: ئهگهر ئهندامی ئهنجومهن له ئامادهبوونی سێ كۆبوونهوهی دوابهدوای یهك یان پێنج كۆبوونهوهی جیاجیادا، له ماوهی ساڵێكدا، بهبێ پاساوێكی ڕهوا دواكهوت، بهدهست كێشاوه له ئهنجومهن، دادهنرێ.
ماددهی دهیهم
ماددهی دهیهم: كار بههیچ دهقێك ناكرێ كه لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایهدا ناكۆك بێ.
ماددهی حهوتهم
ماددهی حهوتهم: 1/به پێی ئهم یاسایه، ئهوهی ئهندامی ئهم سهندیكایه نهبێ و ئیلتيزاماتی خۆی بهجێ نههێنابێ نابێ پیشهكه ههڵسوڕێنێ. 2/دایهره رهسمی ونیمچه رهسمییهكان ههر ئابووریناسێ له سهر ئێش دابمهزرێنن یان ههر ئیشێكی تری پێ بكهن، دهبێ وێنهیهك له فهرمانی دامهزراندنهكهی بنێرن بۆ سهندیكا.
ماددهی شهشهم
ماددهی شهشهم: 1/ئابوونهی ئینتما له سهندیكادا بۆ ئهندام (30) دیناره. 2/ئابوونهی بهشداربوونی ساڵانه (20) دیناره، دهبێ له ماوهیهكیشدا بدرێ كه ههموو ساڵێ له مانگی شوبات نهترازێ. ئهگهر ئهندام له كاتی دیاركراو ئابوونهكهی نهدا و، دواكهوت، ئهوه، لهو بارهدا (50%)ی ئابوونهی بهشدابوونهكهی غهرامهی دێته سهر، خۆ ئهگهر هات و، دوو ساڵی بانه وبان یهك، بهبێ مهعزهرهتی بهجێ دوای خست، ئهوا، ناوی له تۆماری ئهندامان رهش دهكرێتهوه. 3/ئهوهی ئابوونهی ساڵانهی نهدابێ له ههڵسوڕاندنی پیشهكه قهدهغه دهكرێ.
ماددهی نۆیهم
ماددهی نۆیهم: یهكهم: دهرمانسازی، ماوهی پله بهپلهی پزیشكیی تهواوكردبێ، مافی خۆیهتی، پاش دهوامی رسمی، دهرمانخانهیهكی ئههلی یان كۆگای دهرمان بكاتهوه. دووهم: دهرمانسازی ماوهی مهشقی تهواو كردبێ، مافی خۆیهتی، دهرمانخانهیهكی ئههلی یان كۆگایهكی دهرمان لهو قهزاو ناحیانهدا كه ئیشی تێدا دهكا، بكاتهوه.
ماددهی یازده
ماددهی یازده: دهرمانساز، ئهم شهرتوشروتانهی ههبێ، ئیجازهی كردنهوهی دهرمانخانهی پێ دهدرێ: 1. ناوی (عنوانی) دهرمانخانهكهی. 2. گرێبهستیی كرێگرتهیی، لهلایهن دایهرهی باجی عیقارهوه تهئیید كرابێ. 3. ناوه بازرگانیهكهی، لهلایهن ژووری بازرگانیهوه تهئیید كرابێ. 4. به مهرجێ روبهرهكهی له (20) مهتری چوارگۆشه كهمتر نهبێ و، روو كارهكهشی له (2،5) دوومهترو نیو كهمتر نهبێ. 5. دهبێ له ههموو لایهكهوه، نزیكترین دهرمانخانه له سی مهتر كهمتر لێیهوه دوور نهبێ. 6. ئهگهر دهرمانسازهكه فهرمانبهربوو، دهبێ دایهرهكهی موافهقهت بكات. 7. كاتی رووخان، یان سووتان، دهشێ دهرمانخانهكه، به ههمان ئیجازهكهی خۆیهوه بگوازرێتهوه بۆ جێگایهكی دی له ههمان ناوچهدا به ههمان شهرتوشروت، تهنها مهرجی دووری ڵا دهردهچێ، تا دهگهرێتهوه بۆ جێگا ئهسڵیهكهی خۆی یان بهپێی شهرت و شروت دهرمانخانهیهكی دی دهكاتهوه.
ماددهی بیست ودوو
ماددهی بیست ودوو: 1. لیژنهی زهبتی له سهرۆكێك و دوو ئهندام و ئهندامێكی یهدهگ پێك دێت، بهمهرجێ خزمهتی ههر یهكهیان له پیشهكهی خۆیدا، له (7) حهوت سالأ كهمتر نهیێ. 2. ئهم لیژنهیه تایبهته بهسهیركردنی ههموو ئهو سهرپێچییانهی، دهقهكانیان لهم یاسایهدا هاتووهو، لهو دهعواو شكاتانهش دهپێچێتهوه كه ئهنجومهن بۆی ههواڵه دهكا. 3. لیژنهی زهبتی ههمان ئهو رێسایانه دهگرێتهبهر كه له یاسای زهبتی فرمانبهرانی دهوڵهتدا هاتووهو، دوای ئاڕاستهكردنی وریاكردنهوه (التنبیه)ش بۆی ههیه سهڵاحییهی سهپاندنی خوارهوهش بخاتهكار. أ- ئیلفات نهزهر ب- ئینزار ج- داخستنی دهرمانخانهكه یان كۆگاكه بۆ ماوهیهك له (3) سێ رۆژ كهمتر نهبێ و له (7)حهوت رۆژیش نهترازێ. ئهگهر هاتیش و سهرپێچییهكهی دووباره كردهوه، ئهوه، لهوبارهدا، دهرمانخانهكه یان كۆگاكه بۆ ماوهی (15) پازده رۆژ دادهخرێ و بهشی مانگێكیشی له داودهرمانی دهرمانخانهكه لێ دهبهسترێ.