أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی چل وچوارهم
ماددهی چل وچوارهم: یهكهم: دادوهر مافی مۆڵهتی ئاسایی به مووچهی تهواو ههیه لهماوهی خزمهتكردنی لهههر ههشت رۆژدا مافی رۆژێكی ههیه. دووهم: پێویسته دادوهر ساڵانه له سی رۆژ كهمتر له مۆڵهتی موستهحهقی خۆی وهرنهگرێت ولهكاتێك كه وهری نهگرت، بۆی كۆناكرێتهوه تهنیا ئهو بهشه نهبێت كه له سی رۆژ زیاتره. سێیهم: دهشێ ئهو مۆڵهته ئاساییانهی كه بهپێی بهندی دووهم لهم ماددهیهدا بۆی ماوهتهوه بۆی كۆبكرێتهوه به مهرجێك له ساڵێك پتر نهبێت. چوارهم: مۆڵهته ئاساییهكانی كه له خزمهتهكانی پێشووی دهیكهوت بۆ دادوهر دهگهڕێتهوه.
ماددهی شازدهیهم
ماددهی شازدهیهم: پارێزگار بۆی ههیه به یاننامهیهك سهبارهت بهم كاروبارانهی خوارهوه دهربكا و دهبێ به یهكێ له رێ و شوێنهكانی راگهیاندن بڵاوبكرێتهوه: 1-قهدهغه كردنی ههڵگرتنی چهكی ئاگرین له لایهن مۆڵهتدراوانهوه له كاتی پێویستدا و بۆ ئهو ماوهیهی دیاری ی دهكا له ههموو ناوچهكانی پارێزگا یا له بهشێكیدا و بۆی ههیه لهبهر چهند هۆیهكی شیاو ههندێ له مۆڵهتدراوانی لێ دهربكا. 2-رێ نهدان به خهڵكێكی دانیشتووی دهرهوهی سنووری شارهوانی یهكان به هاتنه ناوهوهیان به چهكهو بۆ ماوهیهكی كاتی ئهگهر بهرژهوهندی گشتی وههای خواست. 3-قهدهغه كردنی تهقه كردن له بۆنه گشتی و تایبهتی یهكاندا له ناو شارو شارۆچكه و گوندهكاندا. 4-وهرگرتنی چهكی ئاگرین به پسوولهیهك له خاوهنهكانیان مۆڵهت دراو بن یا بێ مۆڵهت بۆ ئهو ماوهیه دیاری ی دهكا، ههر كاتهك هۆیهكهی له ئارادا نهما بڕیاری گهرانهوهیان دهدا لهگهڵ رهچاو كردنی حوكمهكانی ماددهی بیستهمی ئهم یاسایه سهبارهت به مۆڵهتهكان.
ماددهی پێنجهم:
ماددهی پێنجهم: یهكهم: ئهگهر داواكاری بهخاوهنكردنهكه بههۆی نهگونجانی جێگای زهوی وزارهكه لهگهڵ دیزاینه بنهڕهتیهكانی شارهكان، رهتكرایهوه، ئهوا شارهوانی پهیوهندار پارچه زهویێكی نیشتهجێبوونی گونجاو به ڕووبهرێك كه له (400م2) زیاتر نهبێت، له ناو حهرهمی گوند ئهگهر ههبێت، تهرخان دهكات، و بهخاوهن دهكرێت بهوهی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهیگرێتهوه. دووهم: له حاڵهتی نهبوونی پارچهی نیشتهجێبوون بۆ قهرهبوو كردنهوه بهگوێرهی بڕگه (یهكهم)ی سهرهوه، ئهوا ئهوانهی دهیانگرێتهوه به پارچهی نیشتهجێبوونی هاوشێوه له نێو سنووری نزیكترین شارهوانی، قهرهبوو دهكرێنهوه.
ماددهی یهكهم:
ماددهی یهكهم: ئهو خانووه نیشتهجێیانهی دهكهونه حهرهمی گوندهكان و، ئهو خانووانهی ئاسهواری بیناكانیان ماوه، له نێو سنووری شارهوانیهكاندا، كه تاوهكو دهرچوونی ئهم یاسایه بهخاوهن نهكراون، بهگوێرهی دیزاینی بنهڕهتی شارهوانیهكان، بهخاوهن دهكرێن و، بۆ دیاری كردنی حهرهمی گوندهكانیش پشت دهبهسترێت به نهخشهی كادستڕۆ، بهم شێوهی خوارهوه: یهكهم: ڕووبهری زهوی تا ڕادهی (400م2) به نرخێكی رهمزی و، ئهوهی لهم ڕادهیه زیاتر بێت تا ڕادهی ڕووبهری (800م2) به نرخی (50%)ی نرخی باو له پارێزگاو، (25%) له قهزاو، (10%) له ناحیه، بهخاوهن دهكرێن. دووهم: ئهگهر ڕووبهرهكه له (800م2) زیاتر بێت ئهوا ڕووبهره زێدهكه به ناوی شارهوانیی پهیوهندار بهبێ بهرامبهر تۆمار دهكرێت.
ماددهی یهكهم
ماددهی یهكهم: وهزیری پیشهسازی و وزه بۆی ههیه نرخی یهكه كارهباییهكان و ئامرازە (مستلزمات) كارهباییهكانی سهر به وهزارهتهكه دابنێ و كرێی موحهوویله كارهباییهكانیش كه ههن دیاربكات.
ماددهی بیست وحهوت
ماددهی بیست وحهوت: لیژنهی زهپتی له مهركهزی سهندیكادا له سێ ئهندام و دوو ئهندامی یهدهگ پێك دههێنرێ و ئهندامێ له ئهندامانی ئهنجومهنی سهندیكایش، به بڕیاری ئهنجومهن سهرۆكایهتیی دهكا.
ماددهی سێیهم
ماددهی سێیهم: سهرۆكی ئهنجومهنی وهزیران لهسهر پێشنیاری سهرۆكی ئهنجومهنی پاراستنی بهكاربهر ئهو شوێن و لایهنانه دهست نیشان دهكات كه نوێنهرایهتی ئهنجومهنهكه دهكهن و لهماددهی چوارهمی یاساكهدا هاتووه، بهشێوهیهك كه لهگهڵ دامودهزگاكانی ههرێمدا بگونجێت.
ماددهی یهكهم
ماددهی یهكهم: زیاده باجێكه لهسهر زیاتر له (15000) پازده ههزار دینار له كۆی داهاتی (عهقارهكان)ی ئهوهی لهسهریهتی (المكلف) وهردهگرێ و دهسهپێندرێ، بهو مافهشهوه كه له عهقاره وهقف كراوهكانیشهوه ههیهتی، دوای لێدهركردنی بڕه باجی بنچینهیی و بێ قهیدی یاسایی (السماح القانونی) به پێی ئهم رێژانهی خوارهوه:- (5%) تاكو دهگاته (5000) پێنج ههزار دینار. (8%) ئهوهی له (5000) پێنج ههزار دینار پتر بێت تاكو دهگاته (7000)حهوت ههزار دینار. (10%) ئهوهی له (7000) حهوت ههزار دینار پتر بێت تاكو دهگاته (10000) ده ههزار دینار. (15%) ئهوهی له (10000) ده ههزار دینار پتر بێت تاكو دهگاته (15000) پازده ههزار دینار. (17%) ئهوهی له (15000) پازده ههزار دینار پتر بێت تاكو دهگاته (20000) بیست ههزار دینار. (20%) ئهوهی له (20000) بیست ههزار دینار پتر بێت.
ماددهی چل وشهشهم
ماددهی چل وشهشهم: یهكهم: دادوهر دوای تهواوكردنی تهمهنی شهست و پێنج ساڵی خانهنشین دهكرێ و ئهوهی خانهنشین دهكرێ مافی ئهوهی ههیه، ههموو ئهو مووچهو دهرماڵانه وهربگرێ كه بهر له خانهنشین بوونی وهریدهگرتن. دووهم: له كاتی كۆچی دوایی دادوهر لهكاتی خزمهتدا، مووچهی خانهنشینی بهقهد ئهو مووچهو دهرماڵانهی دهبێ كه وهری دهگرت. سێیهم: دهشێ دادوهر بهر لهتهواوكردنی ئهو تهمهنهی كه له بهندی یهكهم لهم ماددهیهدا دهستنیشان كراوه یان لهسهر داوای خۆی بهپێی حوكمهكانی یاسای مهدهنی یاخود لهبهر هۆی تهندروستی خانهنشین بكرێ، و حوكمهكانی بهندی (دووهم)ی سهرهوهی لهسهر پیاده دهكرێ. چوارهم: دادوهری خانهنشین كراو مووچهی مۆڵهته ئاساییهكان به تهواوی وهرگرێ لهسهر بنهمای كۆی ئهوهی مانگانهیهی وهری دهگرت بهر له خانهنشین كردنی، به مهرجێك له ساڵێك پتر نهبێت.
ماددهی چل ونۆیهم
ماددهی چل ونۆیهم: حوكمهكانی یاسای خزمهتی مهدهنی و یاسای خانهنشینی مهدهنی لهو كاروبارانهی كه دهقی یاسایی لهم یاسایهدا پێ نههاتووه لهسهری پیاده دهكرێ به جۆرێك نابێ لهگهلأ حوكمهكانی ناكۆك بێت.
ماددهی پهنجاو یهكهم:
ماددهی پهنجاو یهكهم: گواستنهوهی دادوهران لهماوهی مانگی تهمووز له ههموو ساڵێك دهبێت و دهشێ له كاتی پێویستی بهرژهوهندیی گشتی ئهو گواستنهوهیه لهو مانگهدا نهبێت وگواستنهوهكهش به بڕیاری ئهنجومهنی دادوهری ولهسهر پێشنیازی سهرۆكی دادگای تێههڵچوونهوه دهبێت.
ماددهی دووهم
ماددهی دووهم: حوكمهكانی ماددهی یهكهمی ئهم یاسایه ئهو نرخانهش دهگرێتهوه كه پێشتر وهزارهتی پیشهسازی و وزه لهههرێمدا ئیقراری كردووه.
ماددهی بیست و سێیهم
ماددهی بیست و سێیهم: ئهو خهرجییه تهرخان كراوانه دهبڕدرێن كه بۆ دروست كردن و نۆژهن كردنهوهی بینایهی تایبهت به حزبهكان و پڕۆژه دووباره بووهكان تهرخان كراون و بۆ حیسابی پڕۆژه خزمهتگوزارییهكان له پارێزگاكان دهگوازرێنهوه و له دابهش كردنهكهشیدا دهبێ دادپهروهری رهچاو بكرێ.
ماددهی پهنجاو پێنجهم:
ماددهی پهنجاو پێنجهم: پێویسته دهستهكانی پێداچوونهوهو دهستهكانی دادگاكانی تێههڵچوونهوهو دادگاكانی تاوان راپۆرتی وهرزی رێك بخهن و تێیدا ئهو حوكم و بڕیارانه دهربخهن كه دادوهران ههڵهی گهورهیان تێدا كردووه له ئهنجامی نهزانینی پرهنسیپه سهرهتاییهكانی یاسا یان گوێ نهدان بهو رووداوانهی كه له كاتی وردبینی كردنی ئهحكام و بڕیارهكانی دهردهكهون و، دهبێ وێنهیهكیان بۆ ئهنجومهنی دادوهری بنێرێ بۆ پاراستنی له دۆســیهی كهســــیهتی ئهو دادوهرهدا، بۆ ئهوهی لهكاتی بهرزكردنهوهو پلهبهرز كردنهوهدا لهبهر چاو بگیرێت.
ماددهی پهنجاو حهوتهم:
ماددهی پهنجاو حهوتهم: یهكهم: لیژنهیهك له سێ ئهندام بهناوی لیژنهی كاروباری دادوهران پێك دێ كه ئهنجومهنی دادوهری لهناو ئهندامانی خۆی له سهرهتای ههموو ساڵێكدا بۆ سهیركردنی كاروباری بهرزهفتی ههڵیان دهبژێرێ. دووهم: لیژنهی كاروباری دادوهران له داوای بهرزهفتی كه لهسهر دادوهر تۆمار دهكرێ یهكێك لهم سزا بهرزهفتییانهی خوارهوه بهسهر دادوهردا دهسهپێنێ. 1-هۆشداریی (ئینزار)، ئهمهش دواكهوتنی سهر مووچهو بهرزكردنهوهی بۆ ماوهی شهش مانگی لێدهكهوێتهوه. 2-دواخستنی بهرزكردنهوه یان سهرمووچهكهی یان ههردووكیان بۆ ماوهیهك له ساڵێك كهمتر نهبێ و له سێ ساڵیش زیاتر نهبێ له رۆژی دهرچوونی برٍیارهكهوه، ئهگهر ماوهی یاسایی بهرزكردنهوهكهی تهواو بوو، دهنا له مێژووی تهواوكردنیهوه دهبێ. 3-كۆتایی هێنان به خزمهت و ئهم سزایهش بهسهر دادوهردا دهسهپێنرێ ئهگهر حوكمێكی بنهبڕی به سزایهك له دادگایهكی تایبهت له بارهیهوه دهرچووبوو لهسهر كردهوهیهك كه لهگەڵ شهرهفی فرمانه دادوهرییهكهیدا نهگونجێ یاخود ئهگهر دهركهوت له دادگاییكردنێكدا كه لیژنه ئهنجامی دهدات دادوهرهكه شیاوی بهردهوام بوونی له خزمهتی دادوهریدا نیه .
ماددهی دووهم
ماددهی دووهم: له ههر جێگایهكی یاسا ژماره (4)ی ساڵی (1993)و ههر یاسایهكی دیكهدا دهستهواژهی (وهزارهتی پیشهسازی و وزه) هاتبێ، دهستهواژهی (وهزارهتی پیشهسازی و كارهبا) جێگای دهگرێتهوه.
ماددهی یهكهم
ماددهی یهكهم : چارهنووسی یاسایی بهرپرسی ودهست وپێوهندهكانی رژێمی دیكتاتۆری پێشوو كه له ههرێمی كوردستانی عێراقدان،ئهوانهیان كه به پیر لێبوردنه گشتییهكهی دوای راپهریینه شكۆدارهكهی سالی (1991) ــهوه نههاتن،بهم شێوهیهی خوارهوه دهبێت : یهكهم :بۆ ماوهی (15) پازده ساڵ له مانهی خوارهوه بێبهش دهبن : 1. دهنگدان وخۆپالاوتن له ههڵبژاردنه گشتییهكان وههڵبژاردنهكانی ئهنجومهنگهلی محهللی وشارهوانی وكۆمهڵهو سهندیكاكان وئةندامێتیی ئهنجومهنگهلی ئیدارهی موئهسهسات وشیركهته گشتی وتێكهلهكان. 2. له ئهستۆ گرتنی وهزیفه گهلی ئیداری وسیاسی. 3. چهك ههڵگرتن یان به خاونبوونی چهك. 4. ههڵگرتنی ویسامگهل ونیشان ومهدالیاو سوودمهندبوونیش له ماف وئیمتیازهكانییان. 5. مافی داخڵبوونی حزبگهلی سیاسی ورێكخراوهكانی مافی مرۆڤ ونواندنی ههر بزاڤێكی سیاسی. 6. موڵكداربوونی ئامرازهكانی راگهیاندن،به نموونه،وهك (رادیۆ، تهلهفیزیۆن،رۆژنامه،گۆڤارو ئامرازهكانی كاركردن له رای گشتی)یان ئیش كردن لهم بوارانهدا، یا، بهههر سیفهتێك،دهبێ، ببێ. 7. هاوپشك بوون بهشێوهیهكی راستهوخۆ یان ناڕاستهوخۆ له ههر ئیلتیزامێ لهگهڵ دایهرهگهلی حكومهت و دهزگاو شیركهته گشتی وشیركهته تێكهڵهكاندا . 8. كار كردن له ناوهندی زانكۆییدا، بهههر سیفهتی، دهبێ، ببێ.
ماددهی شهست و یهك
المادة 61 – لا يوجد نص لهذه المادة في القانون المزود.
ماددهی بێنچهم
ماددهی بێنچهم: یهكهم:حوكمهكانی ئهم یاسایه ئهو هاووڵاتییه عیراقیه عهرهبانه ناگرێتهوه كه لهم دوو حاڵهتهی خوارهوهدا له ناوچه بهعهرهبكراوهكاندا جێگیربوون: 1. ئهكهر ئهو هاووڵاتییه عهرهبه له كاتی سهر ژمێرییه گشتییهكهی ساڵی(1957)دا دانیشتووی كوردستان بووبێ وله كوردستان بوو بێ 2. ئهگهر له كوردستان جێگیر بوو بێ بهر له 11/9/1961 تۆماری ئهحوالی مهدهنیی خۆی بۆ كوردستان گواستبێتهوه. دووهم: ئهو هاووڵاتییه عیراقییه عهرهبانه كه بڕگهی (یهكهم)ی ماددهی پێنچهمی سهرهوه دهیانگرێتهوه ههموو مافێكی مهدهنی وسیاسی ورۆشنبیری وئابووری و كومهڵاتییان دهبێت ههروهك هاووڵاتیانی كوردستان.