المواد القانونية

مادده‌ی هه‌شته‌م:

مادده‌ی هه‌شته‌م: ئه‌نجومه‌نی كاڕگێڕی ده‌زگا له‌مانه‌ی خواره‌وه‌ پێك دێت: یه‌كه‌م: سه‌رۆكی ده‌زگا. سه‌رۆك دووه‌م: یارمه‌تیده‌ری سه‌رۆكی ده‌زگا. جێگری سه‌رۆك سێیه‌م: به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی فڕۆكه‌خانه‌ی هه‌ولێری نێوده‌وڵه‌تی ئه‌ندام چواره‌م: به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی فڕۆكه‌خانه‌ی سلێمانی نێوده‌وڵه‌تی ئه‌ندام پێنجه‌م: شاره‌زاو راوێژكاران له‌مه‌یدانی فڕۆكه‌وانی شارستانی ئه‌وانه‌ی به‌فه‌رمی و به‌شێوه‌یه‌كی به‌رده‌وام داده‌مه‌زرێن یان له‌ ڕێگه‌ی گرێبه‌ست له‌سه‌ر پێشنیاری سه‌رۆكی ده‌زگا و به‌بێ ئه‌وه‌ی مافی ده‌نگدانیان هه‌بێت. ئه‌ندامن شه‌شه‌م: به‌ڕێوه‌به‌ری كاروباری یاسایی ئه‌ندام حه‌وته‌م: ئه‌ندامێك یان زیاتر له‌ناوه‌وه‌ یان ده‌ره‌وه‌ی ده‌زگا، سه‌رۆكی ده‌زگا به‌ پێویستی ده‌زانێ ئاماده‌ بێت له‌دانیشتنه‌كانی ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی ده‌زگا و به‌بێ ئه‌وه‌ی مافی ده‌نگدانیان هه‌بێت.

مادده‌ی ده‌یه‌م

مادده‌ی ده‌یه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی 1/1/2008 ی ته‌قدیری یه‌وه‌ جێبه‌جێ ده‌كرێ و له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمی (وه‌قائیعی كوردستان) بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی نۆیه‌م

مادده‌ی نۆیه‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی هه‌شته‌م

مادده‌ی هه‌شته‌م: وه‌زیری دارایی ئابووری له‌ هه‌رێم دا بۆی هه‌یه‌ رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكاری جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربكات.

مادده‌ی حه‌وته‌م

مادده‌ی حه‌وته‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ گه‌ر له‌گه‌لأ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكۆك بێ.

مادده‌ی دوانزده‌م:

مادده‌ی دوانزده‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمی (وه‌قایعی كوردستان) جێبه‌جێ ده‌كرێت.

مادده‌ی یانزده‌م:

مادده‌ی یانزده‌م: له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كانه‌ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی حه‌وته‌م:

مادده‌ی حه‌وته‌م: ده‌زگا ئه‌م ئه‌رك و ئیشانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ: یه‌كه‌م: په‌ره‌پێدانی ناوه‌ندی فرۆكه‌خانه‌كانی شارستانی له‌ هه‌رێمدا به‌شێوه‌یه‌كی كاریگه‌ر به‌جۆرێك سه‌لامه‌تی و ئاسایشی فرۆكه‌كانی مسۆگه‌ر بكات. دووه‌م: پێشكه‌شكردنی خزمه‌تگوزاریه‌كانی جولانه‌وه‌ی ئاسمانی دیاریكراوه‌كانی خواره‌وه‌ بۆ فرۆكه‌كانی كارا له‌ شوێنی مانۆڕكردن و ئاسمانی فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم: 1- خزمه‌تگوزاری چاودێری كردنی فرۆكه‌خانه‌ (AERODROME CONTROL SERVICE) به‌وبڕوایه‌ی به‌شێكه‌ له‌ خزمه‌تگوزاریه‌كانی جوڵانه‌وه‌ی ئاسمانی (AIR TRAFFIC CONTROL SERVICE) 2- خزمه‌تگوزاری زانیاریه‌كانی گه‌شت (FLIGHT INFORMATION SERVICE) 3- خزمه‌تگوزاریه‌كانی ئاگاداركردنه‌وه‌ (ALERTING SERVICE) سێیه‌م: پێشكه‌شكردنی خزمه‌تگوزاریه‌كانی چاودێریكردنی سه‌رزه‌وی (GROUND CONTROL) بۆ فرۆكه‌و نه‌فه‌ر هه‌ڵگره‌كان و كه‌سانی كرێكار له‌ گۆره‌پانی وه‌ستانی فرۆكه‌كان. چواره‌م: هاندانی وه‌ به‌رهیبَنان له‌ خزمه‌تگه‌زاریه‌كانی گواستنه‌وه‌ی ئاسمانی له‌ هه‌رێمدا. پێنجه‌م: توێژینه‌وه‌و پێداچونه‌وه‌و تۆماركردنیان و دانانی پلانه‌كان بۆ گه‌شه‌پێدان و په‌ره‌پێدانی فرۆكه‌خانه‌كانی شارستانی له‌ هه‌رێمدا. شه‌شه‌م: دابینكردنی سه‌لامه‌تی فرۆكه‌وانی شارستانی له‌ هه‌رێمدا به‌ پێی یاساو پێڕه‌وورێنماییه‌كانی ناوخۆو نێوده‌وله‌تی تایبه‌ت به‌ كاروباری فرۆكه‌وانیی شارستانی. حه‌وته‌م: به‌كارخستنی به‌ توانای فرۆكه‌خانه‌كانی شارستانی له‌ هه‌رێمدا و هێنانه‌دی ئاستی خزمه‌تگوزاریه‌كانی گونجاو له‌گه‌ڵ پێداویستیه‌كانی ناوخۆیی ونێوده‌وڵه‌تی. هه‌شته‌م: پێشنیازكردنی پلان و سیاسه‌ته‌كانی تایبه‌ت به‌ گواستنه‌وه‌ی ئاسمانی له‌ هه‌رێمدا. نۆیه‌م: ئاماده‌كردن و راهێنان و په‌ره‌پێدانی هێزی كارگه‌ر له‌مه‌یدانی فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم. ده‌یه‌م: رێكخستن وبه‌رێوه‌بردنی كه‌ش و هه‌واوسه‌رپه‌رشتیكردنی خزمه‌تگوزاری و ئاسانكاریه‌كانی پێویست بۆ جولانه‌وه‌ی كه‌شتییه‌وانی ئاسمانی وه‌كو گه‌یاندنه‌كان و چاودێریكردنی ئاسمانی له‌ ئاسمان و فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم به‌پێی ئه‌و ده‌سه‌ڵاتانه‌ی له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتی فرۆكه‌وانی شارستانی عیراقه‌وه‌ پێی دراوه‌. یازده‌م: رێكخستنی پرۆسه‌كانی به‌رێوه‌بردنی جولانه‌وه‌ی ئاسمانی له‌ ئاسمان و فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم بۆ مسۆگه‌ركردنی سه‌لامه‌تی ره‌وانه‌كردنی به‌شێوه‌یه‌كی خێراو ڕێك و پێك به‌پێی پێوانه‌كانی نێوده‌وڵه‌تی و ناوخۆیی و ئه‌و ده‌سه‌ڵاتانه‌ی له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتی فرۆكه‌وانی شارستانی عێراق پێی دراوه‌. دوازده‌م: پێشنیاركردنی دامه‌زراندنء ئاماده‌كردنی فرۆكه‌خانه‌كانی شارستانی له‌ هه‌رێمداو سه‌رپه‌رشتیكردنی پرۆسه‌كانی كارگێڕیء به‌گه‌ڕخستن و وه‌به‌رهێنانی. سیازده‌م: مسۆگه‌ركردنی مافه‌كانی هاوشانی (ارتفاق) ئاسمانی له‌ ئاسمانء فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم. چوارده‌م: دابینكردنی بیناو موڵكء ئامێرو كه‌ره‌سته‌و وێستگه‌ء مناره‌كانی به‌ته‌ل و بێته‌ل بۆ فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم. پازده‌م: پشكنینی فرۆكه‌كان و قه‌ده‌غه‌كردنیان له‌ فڕین، یان گلدانه‌وه‌ی هه‌ر به‌ڵگه‌نامه‌یه‌ك په‌یوه‌ندی پێیه‌وه‌ هه‌بێت به‌پێی هه‌بوونی پێداویستیه‌كانی ئاسایش و سه‌لامه‌تی فرۆكه‌كه‌ و به‌پێی ئه‌و ده‌سه‌ڵاتانه‌ی له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتی فرۆكه‌وانی شارستانی عێراق و ده‌سه‌ڵاته‌كانی هه‌رێم پێی دراوه‌. شازده‌م: هه‌ماهه‌نگی كردن له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌كانی ناوخۆیی تایبه‌تمه‌ند بۆ دانانی به‌رزه‌فتكاری و ڕێڕه‌وو ڕێنماییه‌كانی كه‌ به‌پێویستی ده‌زانێ بۆ پاراستنی ئاسایش له‌ ئاسمان و فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم و مسۆگه‌ركردنی سه‌لامه‌تی فرۆكه‌كان و یارمه‌تیدانی فرۆكه‌وانی (كه‌شتیه‌وانی)و ڕێكخستنی گه‌یاندن و په‌ی پێ بردنی ئاسمانی (ڕادار)، به‌پێی ئه‌و ده‌سه‌ڵاتانه‌ی له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتی فرۆكه‌وانی شارستانی عێراق و ده‌سه‌ڵاته‌كانی هه‌رێم پێی دراوه‌. حه‌ڤده‌م: سه‌رپه‌رشتیكردن به‌سه‌ركاروباره‌كانی په‌یوه‌ندیدار به‌سه‌لامه‌تی فرۆكه‌وانی شارستانی له‌ ئاسمان و فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم و چاودێریكردنی پابه‌ندبوونی لایه‌نه‌كانی تایبه‌تمه‌ند به‌به‌رزه‌فتكاری و ڕێڕه‌وو ڕێنماییه‌كانی به‌ركار به‌پێی ئه‌و ده‌سه‌ڵاتانه‌ی له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتی فرۆكه‌وانی شارستانی عێراق پێی دراوه‌. هه‌ژده‌م: گفتوگۆكردن له‌گه‌ڵ كۆمپانیاكان بۆ به‌كارخستن و به‌ڕێوه‌بردنی فرۆكه‌خانه‌كان یان بنیاتنان و به‌كرێدانی باڵه‌خانه‌و عه‌مبارو شوێنه‌كانی ئازادو گۆڕه‌پانه‌كان. نۆزده‌م: مۆڵه‌تدانء ڕێگه‌پێدانی تایبه‌ت به‌ كردنه‌وه‌ی نووسینگه‌ی كۆمپانیاكانی فرۆكه‌وانی و بریكاره‌كانی كۆمپانیا فرۆكه‌وانیه‌كانی له‌ هه‌رێمدا كارده‌كه‌ن و چاودێریكردنی كاره‌كانیان بۆ مسۆگه‌ر كردنی پابه‌ندبوونیان به‌مه‌رجه‌كانی ڕێگه‌پێدان به‌پێی ڕێڕه‌وه‌كانی پشت پێ به‌ستراو. بیسته‌م: هه‌ماهه‌نگی كردن له‌گه‌ڵ ده‌سه‌ڵاتی فرۆكه‌وانی شارستانی عێراق بۆ ته‌واوكردنی ئه‌م كارانه‌ی خواره‌وه‌ به‌پێی به‌رزه‌فتكاری و ڕێنماییه‌كانی نێو ده‌وڵه‌تی و ناوخۆیی:- 1- ئه‌نجامدانی كاری به‌دوادا گه‌ڕان و به‌هانا هاتنی ئه‌و فڕۆكانه‌ی له‌ناو سنوری هه‌رێمدا پێویستیان پێی هه‌یه‌. 2- رێگه‌ دان به‌ فێربوون راهێنان له‌ سه‌ر فرۆكه‌وانی و كاره‌كانی ئاسمانی له‌ناو سنووری هه‌رێمدا. 3- ئه‌نجامدانی پرۆسه‌كانی فێركردن و راهێنان له‌ جۆره‌ها مه‌یدانه‌كانی فرۆكه‌وانی شارستانی له‌ناو سنووری هه‌رێمدا و له‌میانه‌ی كردنه‌وه‌ی خول و ئه‌لقه‌كانی خوێندن و كۆنگره‌كان. 4- دانانی ڕێساكانی ئاسمانی و پێڕه‌وه‌كانی په‌یوه‌ندیدار به‌ فڕینی فڕۆكه‌كان و فڕۆكه‌وانی ئاسمانی و پاراستنی كه‌سان و سامانی گشتی و تایبه‌تی له‌سه‌ر زه‌وی و ڕێگای به‌كارهێنانی پانتاییی ئاسمان له‌ناو سنووری هه‌رێمدا. 5- په‌یوه‌ندیكردن به‌ ڕێكخراوو ده‌سته‌كانی نێو ده‌وله‌تی و هه‌رێمایه‌تیی تایبه‌تمه‌ند له‌ مه‌یدانه‌كانی فڕۆكه‌وانی شارستانی. 6- ده‌ركردنی ڕێگه‌ پێدانی تایبه‌ت به‌ گه‌شته‌كانی ڕێكخراوو به‌ ڕێكه‌وتی بۆ كۆمپانیاكانی فڕۆكه‌وانی شارستانی ناوخۆ و بیانی كه‌ ئاسمان و فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم به‌كارده‌هێنن و تۆماركردنی ئه‌و ڕێپێدانانه‌. 7- ده‌ركردن و نوێكردنه‌وه‌ی مۆڵه‌ته‌كانی كارایی پیشه‌كانیان بۆ كارمه‌ندان له‌هه‌ندێ پیشه‌ی فڕۆكه‌وانی شارستانی له‌ هه‌رێمدا،وتۆماركردنی ئه‌و مۆڵه‌تانه‌و چاودێری كردنی پرۆسه‌كانی نوێكردنه‌وه‌یان به‌پێی به‌رزه‌فتكاری و ڕێنماییه‌كانی نێو ده‌وڵه‌تی و ناوخۆیی. 8- تۆماركردنی فڕۆكه‌كانی شارستانی كه‌ ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ كۆمپانیاكانی نیشتمانی سه‌ر به‌ هه‌رێم و ئه‌و ڕێپێدانانه‌ی په‌یوه‌سته‌ به‌ سه‌لامه‌تی به‌كارخستن و پاراستنی و تۆماركردنی ئه‌و ئه‌نجامانه‌ی لێیه‌وه‌ په‌یدا ده‌بن. بیست و یه‌كه‌م: به‌شداریكردن له‌ كۆبوونه‌وه‌كانی په‌یوه‌ندیدار به‌ گرێدانی ڕێككه‌وتنه‌كانی دووانه‌و به‌ كۆمه‌ڵ بۆ خزمه‌تگوزاریه‌كانی گواستنه‌وه‌ی ئاسمانی له‌گه‌ڵ ده‌سه‌ڵاته‌كانی فڕۆكه‌وانی شارستانی له‌ ده‌وله‌ته‌كانی دیكه‌وه‌، وتۆماركردنی ئه‌نجامه‌كانی لێیه‌وه‌ په‌یدا ده‌بن، به‌ جۆرێك خزمه‌ت به‌ به‌رژه‌وه‌ندی فڕۆكه‌وانی شارستانی و فڕۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم بگه‌یه‌نێ. بیست و دووه‌م: مسۆگه‌ر كردنی مافه‌كانی ڕێبواران و گواستنه‌وه‌ی كاڵاكان به‌پێی یاساو ڕێنماییه‌كانی ناوخۆیی و نێو ده‌وله‌تی. بیست و سێیه‌م: سه‌رپه‌رشتیكردنی بنیاتنان و پاراستنی هه‌موو شوێنه‌كانی (المرافق) كه‌ خزمه‌ت به‌ جوڵانه‌وه‌ی ئاسمانی له‌ فڕۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم ده‌گه‌یه‌نێ. بیست و چواره‌م: رێكخستنی بازاڕی گواستنه‌وه‌ی ئاسمانی له‌ هه‌رێمدا. بیست و پێنجه‌م: ئاڵ و گۆڕكردنی شاره‌زایه‌تی و زانیاریه‌كان له‌گه‌ڵ ده‌سه‌ڵاتی فڕۆكه‌وانی شارستانی و ده‌سه‌ڵاته‌كانی فرۆكه‌خانه‌كانی ده‌وڵه‌تانی دیكه‌. بیست و شه‌شه‌م: ئاماده‌كردنی ده‌رخسته‌كان و نه‌خشه‌سازیه‌كانی تایبه‌ت به‌ دامه‌زراندنی شوێنه‌ نوێیه‌كانی (المرافق الجدیده‌) خزمه‌ت به‌ جوڵانه‌وه‌ی ئاسمانی له‌ فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم ده‌گه‌یه‌نێ. بیست و حه‌وته‌م: دابینكردنی هه‌موو پێداویستییه‌كانی هونه‌ری و وه‌گه‌ڕخستن و كارگێڕی مرۆیی بۆ فڕۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: ده‌زگا ئامانجی گرتنه‌ ئه‌ستۆی به‌رپرسیاریه‌تی هه‌مووكاروباری فرۆكاخانه‌ شارستانیه‌كان له‌هه‌رێمی كوردستان_عێراقی هه‌یه‌، هه‌روه‌ها به‌رێوه‌بردن و به‌گه‌ڕخستن و گه‌شه‌پێدان و به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی گواستنه‌وه‌ی ئاسمانی له‌لایه‌نه‌كانی هۆنه‌ری و به‌گه‌رخستن و ئابووری و رێكخستنی كارگێڕی جولانه‌وه‌ی ئاسمانی كارا له‌ سه‌رزه‌وی و له‌ ئاسمانی فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم، به‌جۆرێك ئاسته‌كانی ئاسایش و سه‌لامه‌تی به‌ پێی پێوانه‌كانی نێوده‌وله‌تی و ناوخۆیی بهێنێته‌دی.

مادده‌ی شه‌شه‌م

مادده‌ی شه‌شه‌م: بڕگه‌ی (2) له‌ مادده‌ (27)ی یاسای باجی ده‌رامه‌تی ژماره‌ (113)ی ساڵی 1982ی هه‌مواركراو هه‌موارده‌كرێ و به‌م جۆره‌ی خواره‌وه‌ ده‌خوێنرێته‌وه‌: ( پێویسته‌ له‌سه‌ر هه‌ر كه‌سێكی تۆماركرابێ یا تۆمار نه‌كرابێ و ده‌رامه‌تێكی هه‌بێ كه‌ باج بیگرێته‌وه‌، راپۆرتێك پێشكه‌ش بكات له‌ باره‌ی ده‌راماته‌كه‌ی خۆی به‌ر له‌ رۆژی یه‌كه‌می ته‌مووز له‌ ســـــاڵی ته‌قدیری ئه‌گه‌ر داوای لێ نه‌كرا به‌ ئاگادار كردنه‌وه‌ی نووســــراو یان هۆیه‌ك له‌ هۆیه‌كانی راگه‌یاندنه‌وه‌ پێشكه‌شی بكا.

مادده‌ی شه‌شه‌م

مادده‌ی شه‌شه‌م: كاركردن به‌ بڕگه‌كانی (2،1)ی مادده‌ی نۆیه‌م له‌ یاساكه‌دا ڕاده‌گیرێ و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ جێی ده‌گرێته‌وه‌: 1- نابێ هیچ خزمێك یان كه‌سێكی بیانی یه‌كێك ناچاربكات چ نێر بێ و چ مێ بۆ هاوسه‌رگیریی به‌بێ ڕه‌زامه‌ندیی خۆی و گرێبه‌ندی به‌ زۆری به‌ نادروست داده‌نرێ، ئه‌گه‌ر نه‌چووبێته‌ په‌رده‌وه‌و له‌ گه‌ڵی جووت نه‌بووبێ و ئه‌گه‌ر چووبیش ئه‌وا ڕاده‌گیرێ. هه‌روه‌ها كه‌سێك له‌ خزمان یا جیا له‌وانیش رێگه‌ له‌ یه‌كێك بگرێ كه‌ شایسته‌یی هاوسه‌رگیرییه‌ به‌ پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بۆ هاوسه‌رگیریی. 2- هه‌ركه‌سێكی سه‌رپێچی حوكمه‌كانی بڕگه‌(1)ی ئه‌م مادده‌یه‌ بكات به‌ حه‌پس كردن بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ دوو ساڵ كه‌متر نه‌بێ و له‌ پێنج ساڵیش زیاتر نه‌بێ سزاده‌درێ ئه‌گه‌ر له‌ خزمه‌كانی پله‌ یه‌ك بێ، به‌ڵام گه‌ر سه‌رپێچی كه‌ر له‌ ئه‌وان نه‌بوو ئه‌وا سزاكه‌ی حه‌پس كردن ده‌بێ بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ سێ ساڵ كه‌متر نه‌بێ یاخود به‌ندكردنی بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ ده‌ ساڵ زیاتر نه‌بێ.

مادده‌ی پێنجه‌م

مادده‌ی پێنجه‌م: یه‌كه‌م:كاركردن به‌ حوكمی بڕگه‌(1) له‌مادده‌ی هه‌شته‌می ئه‌م یاسایه‌ ڕاده‌گیرێ و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ جێی ده‌گرێته‌وه‌:- 1- هه‌ر كه‌سێك شازده‌ ساڵی ته‌مه‌نی ته‌واوكرد و داوای هاوسه‌رگیریی كرد، دادوه‌ر بۆی هه‌یه‌ ڕێگه‌ی پێ بدات،ئه‌گه‌ر ده‌ركه‌وت شایسته‌یی و توانای جه‌سته‌یی هه‌یه‌و ئه‌مه‌ش دوای ڕه‌زامه‌ندیی سه‌رپه‌رششتیار (وه‌لی)ی شه‌رعی ده‌بێ و ئه‌گه‌ر سه‌رپه‌رشتیار رێگربوو،ئه‌وا دادوه‌ر داوای لێده‌كات له‌ ماوه‌یه‌كی دیاریكراودا قایل بێت، ئه‌گه‌ر ڕه‌خنه‌ی نه‌گرت یان ره‌خنه‌كه‌ی شیاوی ئه‌وه‌ نه‌بوو گوێی پێ بدرێ، ئه‌وا دادوه‌ر رێگه‌ی ئه‌و هاوسه‌رگیرییه‌ ده‌دات. دووه‌م: بڕگه‌یه‌ك به‌ زنجیره‌ی (3) ده‌خرێته‌ سه‌ر مادده‌كه‌و به‌م جۆره‌ی خواره‌وه‌: 3- دایك به‌ سه‌رپه‌رشتیار (وه‌لی) ئه‌مر داده‌نرێ كه‌ باوك مردبی یان، دیارنه‌بێء دایكه‌كه‌ به‌خێوی كردبی و له‌لای بێ.

مادده‌ی چواره‌م

مادده‌ی چواره‌م: كاركردن به‌ حوكمی بڕگه‌ (2) له‌ مادده‌ی حه‌وته‌م له‌م یاسایه‌دا ڕاده‌گیرێ و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ جێی ده‌گرێته‌وه‌: 2- دادوه‌ر بۆی هه‌یه‌ ڕێگه‌ بدات به‌یه‌ك له‌ دوو هاوسه‌ره‌كان گه‌ر نه‌خۆشی ئه‌قڵی هه‌بێ هاوسه‌رگیریی بكات ئه‌گه‌ر به‌ ڕاپۆرتی لیژنه‌ی پزیشكی تایبه‌تمه‌ند ده‌ركه‌وت هاوسه‌رگیرییه‌كه‌ی زیان به‌ كۆمه‌ڵگا ناگه‌یه‌نی و له‌ به‌رژه‌وه‌ندیی خۆیه‌تی به‌مه‌رجێك هاوسه‌ره‌كه‌ی دیكه‌ی به‌ روونی و به‌ نووسین رازی بێ له‌ كاتی گرێبه‌ندیی هاوسه‌رگیرییه‌كه‌یدا.

مادده‌ی سێیه‌م

مادده‌ی سێیه‌م: یه‌كه‌م: كاركردن به‌ به‌ندی/د له‌ بڕگه‌ی (1)ی مادده‌ی شه‌شه‌م ڕاده‌گیرێ و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ جێی ده‌گرێته‌وه‌: 1- د- شایه‌دی دانی دوو شایه‌د كه‌ شایسته‌یی یاساییان هه‌بێ بۆ گرێبه‌ندی هاوسه‌رگیرییه‌كه‌ لێره‌دا ژن و پیاو یه‌كسانن. دووه‌م: بڕگه‌یه‌ك به‌زنجیره‌(ه‌) ده‌خرێته‌ سه‌ر مادده‌كه‌ به‌م شێوه‌یه‌ خواره‌وه‌: 5- هاوسه‌ره‌كه‌ بۆی هه‌یه‌ له‌ كاتی گرێبه‌ندی هاوسه‌رگیریدا مێرده‌كه‌ی مافی ئه‌وه‌ی بداتێ كه‌ بۆی هه‌بێ ته‌ڵاقی به‌ده‌ست بێ.

ماده‌ی پێنجه‌م:

ماده‌ی پێنجه‌م: یه‌كه‌م: ده‌زگا له‌م دامه‌زراوانه‌ی خواره‌وه‌ پێك دێت: 1- سه‌رۆكی ده‌زگا. 2- یارمه‌تیده‌ری سه‌رۆكی ده‌زگا به‌پله‌ی تایبه‌ت داده‌مه‌زرێت. 3- به‌رێوه‌به‌رایه‌تی گشتیی فرۆكه‌خانه‌ی هه‌ولێری نێوده‌وڵه‌تی فه‌رمانبه‌رێك به‌پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات. 4-به‌رێوه‌به‌رایه‌تی گشتیی فرۆكه‌خانه‌ی سلێمانی نێوده‌وڵه‌تی فه‌رمانبه‌رێك به‌پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات. 5- شاره‌زایان و راوێژكاران. دووه‌م: ئه‌رك و ده‌سه‌ڵاته‌كانی ئه‌و دامه‌زراوه‌ ئاماژه‌ بۆ كراوانه‌ی له‌ بڕگه‌ ( یه‌كه‌م)ی سه‌ره‌وه‌دا به‌پێڕه‌وی ناوخۆیی تایبه‌ت دیاریده‌كرێت، كه‌ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی ده‌زگا ده‌ریده‌كات و ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی ده‌زگا بۆی هه‌یه‌ به‌رێوه‌به‌رایه‌تی و به‌ش و هۆبه‌و یه‌كه‌كانی نوێ دابهێنێ یان هه‌ڵیانوه‌شێنێته‌وه‌ و یه‌كیان بخات به‌پێی پێداویستی كارو به‌ڕه‌زامه‌ندی وه‌زیر. له‌گه‌ڵ له‌به‌رچاوگرتنی به‌رژه‌وه‌ندی گشتی وبه‌رژه‌وه‌ندی ده‌زگاكه‌.

مادده‌ی ده‌یه‌م:

مادده‌ی ده‌یه‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یا بریارێك ناكرێت پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بێت.

مادده‌ی نۆیه‌م:

مادده‌ی نۆیه‌م: ئه‌نجومه‌نی سه‌ندیكابۆی هه‌یه‌ پێڕه‌وی ناوخۆیی بۆ رێكخستنی كاروباره‌كانی سه‌ندیكا ده‌ربكات.

مادده‌ی هه‌شته‌م:

مادده‌ی هه‌شته‌م: بڕگه‌ی (یه‌كه‌م) له‌ مادده‌ی سی و نۆی ئه‌م یاسایه‌ هه‌موار ده‌كرێته‌وه‌و به‌م شێوه‌یه‌ ده‌خوێنرێته‌وه‌: یه‌كه‌م: پارێزه‌ر بۆی هه‌یه‌ له‌گه‌ڵ به‌وه‌كیل دانه‌ره‌كه‌یدا له‌سه‌ر گرێبه‌ستێكی نووسراو پێك بێت، كه‌له‌لایه‌ن سه‌ندیكاوه‌ په‌سند ده‌كرێت به‌رامبه‌ر به‌ره‌سمێكی دیار كراو كه‌ (5000) پێنچ هه‌زار دیناره‌.

مادده‌ی چواره‌م:

مادده‌ی چواره‌م: به‌پێی ئه‌م یاسایه‌ ده‌زگایه‌ك داده‌مه‌زرێ به‌ ناوی (ده‌زگای فرۆكه‌خانه‌كانی شارستانیی هه‌رێمی كوردستان ـ عێراق) به‌وه‌زاره‌ته‌وه‌ په‌یوه‌ست ده‌بێت و، كه‌سایه‌تیی مه‌عنه‌وی و سه‌ربه‌خۆیی ئیداره‌ و هونه‌ریی خۆی ده‌بێت و، بودجه‌یه‌كی تایبه‌تی له‌ناو بودجه‌ی وه‌زاره‌ته‌كه‌دا ده‌بێت، فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌یه‌كی تایبه‌تی سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات بڕوانامه‌ی زانكۆیی سه‌ره‌تایی هه‌بێت و، له‌م بواره‌دا خاوه‌ن ئه‌زموون بێت، له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ داده‌مه‌زرێ و ده‌زگاكه‌، له‌سه‌ر راسپارده‌ی وه‌زیر، یاریده‌ده‌ری سه‌رۆكی ده‌زگا و به‌ڕێوه‌به‌ره‌ گشتییه‌كان داده‌مه‌زرێنێت.

مادده‌ی حه‌وته‌م

مادده‌ی حه‌وته‌م: یه‌كه‌م: دانه‌ر مافی دارایی و مه‌عنه‌وی هه‌یه‌و، دانه‌رو جێگره‌وه‌ گشتیه‌كه‌ی مافی مه‌عنه‌وی نه‌شیاو بۆ به‌سه‌رچوون یان ده‌ستلێهه‌ڵگرتن، پیاده‌ ده‌كه‌ن، كه‌ ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌گرێته‌وه‌: 1- مافی خستنه‌به‌رده‌ستی كاره‌كه‌ بۆ جه‌ماوه‌ر بۆ یه‌كه‌مجار، له‌ كاتێكی دیاریكراوداو به‌و رێگه‌یه‌و ئامرازه‌ی دانه‌ر دیاری ده‌كات. 2- مافی خستنه‌پاڵی كاره‌كه‌ بۆ دانه‌ر. 3- مافی بڵاوكردنه‌وه‌ی كاره‌كه‌ی به‌ناوی ڕاسته‌قینه‌ی خۆی یان به‌ناوێكی خوازراو یان به‌بێ ناو. 4- مافی رێگه‌نه‌دان به‌ هه‌مواركردنی كاره‌كه‌ به‌ شێوه‌یه‌ك كه‌ ببێته‌ شێواندن یان ده‌ستكاری كردنی، وه‌ هه‌مواركردن له‌ بواری وه‌رگێڕاندا به‌ ده‌ستدرێژی له‌سه‌ر ئه‌م مافه‌ هه‌ژمار ناكرێت، ئه‌گه‌ر وه‌رگێر ئاماژه‌ به‌و شوێنانه‌ی لای بردوون یان گۆڕانگاری تیادا كردووه‌ پشتگوێ نه‌خات، یان به‌م كاره‌ی زیان بگه‌ینێت به‌ ناوبانگ و پێگه‌ی ئه‌ده‌بی یان هونه‌ری یان زانستیی دانه‌ر. 5- مافی رێگه‌نه‌دان به‌ هه‌ر ده‌ستدرێژیه‌ك بۆ سه‌ر كاره‌كه‌ی. 6- مافی پاشگه‌زبوونه‌وه‌ له‌ گرێبه‌سته‌كانی ده‌ستلێهه‌ڵگرتن یان ڕه‌فتاركردن به‌ مافه‌ داراییه‌كانی خۆی، ته‌نانه‌ت له‌ دوای بڵاوكردنه‌وه‌ی كاره‌كه‌شی و كێشانه‌وه‌ی له‌ ده‌ستاوده‌ستكردن، ئه‌گه‌ر ئه‌م پاشگه‌زبوونه‌وه‌یه‌ پێویستی هه‌بێت بۆ پاراستنی كه‌سایه‌تیی و ناوبانگی خۆی، به‌ مه‌رجێك ئه‌وه‌ی مافه‌كانی سوودمه‌ندی پێدراوه‌ له‌و زیانه‌ی كه‌ ده‌بێته‌ ده‌رئه‌نجامی پاشگه‌زبوونه‌وه‌ له‌ ماوه‌یه‌ك كه‌ له‌سه‌ری پێكهاتوون یان دیاریكراو له‌ لایه‌ن دادگاوه‌، قه‌ره‌بوو بكرێته‌وه‌. دووه‌م: له‌ حاڵه‌تی نه‌بوونی میراتگری دانه‌ر یان وه‌سیه‌ت بۆكراو، ئه‌وا وه‌زاره‌ت ئه‌و مافانه‌ی له‌ بڕگه‌ (یه‌كه‌م)ی سه‌ره‌وه‌ هاتوون، پیاده‌ ده‌كات.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة