أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی پێنجهم:
ماددهی پێنجهم: سهرۆكی ئهنجومهنی دادوهریی بۆی ههیه گوێزانهوه لهناو بودجهی تایبهت به ئهنجومهنی دادوهریی بكات.
ماددهی چوارهم:
ماددهی چوارهم: سهرۆكی ئهنجومهنی نیشتمانیی كوردســـــتان – عیراق بۆی ههیه گوێزانهوه لهناو بودجهی تایبهت به ئهنجومهنی نیشتمانی بكات.
ماددهی دووهم:
ماددهی دووهم: داهاتهكانی بودجهی ساڵی دارایی 2008 له سهرجهم خهرجییهكانی بودجهی فیدراڵی به (6580784)تهنیا شهش ترلیۆن و پێنج سهدو ههشتا ملیار وحهوت سهدو ههشتاو چوار ملیۆن دینار دهخهمڵێندرێ.
ماددهی سێیهم:
ماددهی سێیهم: وهزارهتی دارایی ههرێمی كوردستان – عیراق پارهی حساباتی وهزارهتهكان و فهرمانگهكان بهپێی ئهو داهاته داراییهی بهردهست دابین دهكات.
ماددهی یازدهم:
ماددهی یازدهم: یهكهم: دهستهكانی دادگای پێداچوونهوه بهم جۆره دهبن: 1- دهستهی گشتی: به سهرۆكایهتی سهرۆكی دادگای پێداچوونهوه یان یهكێك له جێگرهكانی یا خود كۆنترین دادوهر ئهگهر ئهوانه ئاماده نهبوون یاخود. بهربهستێكی یاساییان هاته پێش بۆبهشدار بوونیان دهبهسترێ به ئهندامیهتی جێگرهكانی و ههموو دادوهره كاراكان تێیدا و تایبهتمهند دهبێ بهبینینی ئهمانهی خوارهوه: أ ـ ئهو داوایانهی حوكمی له سێدارهدانیان پێدهرچووه. ب ـ یهكلاكردنهوهی ئهو كێشهیهی له ئهنجامی ناكۆكی نێوان حوكمهكان و بڕیارهكانی دادگای پێداچوونهوه روودهدهن. ج ـ ئهوهی له یهكێك له دهستهكانی دیكهوه بۆی دهنێردریت، ئهگهر پاشگهزبوونهوهی له پڕهنسیپێك دا بینی كه له حوكمهكانی پێشوو بڕیاری لهسهر درابوو. د ـ ئهوانهی یاساكانی تر دهیان گرێتهوه. 2 ـ دهستهی فراوان: به سهرۆكایهتی سهرۆكی دادگای پێداچوونهوه یاخود كۆنترین جێگری یاخود كۆنترین دادوهر تێیدا له كاتی ئاماده نهبوونیان یان بوونی بهربهستێكی یاسایی لهو بهشدارنهبوونیهی تێیداو، به ئهندامیهتی بهلانی كهم شهش له دادوهرانی دهبهسترێ و تایبهتمهند دهبێ به بینینی ئهمانهی خوارهوه: أ ـ بوونی ناكۆكی لهسهر جێبهجێ كردنی دوو حوكم كه پلهی بنبڕیان وهرگرتبێ و دژ بهیهك بن و سهبارهت یهك بابهت دهركرابن ئهگهر له نێوان ناكۆكهكان خۆیاندا بێت یان یهكێكیان لایهن بێت له دوو حوكمهكهدا و پهسهند كردنی یهك له و حوكمانه و بڕیاردان لهسهر جێبهجێ كردنی بێ له حوكمهكهی تر، لهو بارهدا سهرۆكی دادگای پێداچوونهوه بۆی ههیه جێبهجێ كردنی ئهو دوو حوكمه دژ بهیهكه رابگرێ، تاكو بڕیاری پێداچوونهوه دهردهچێ. ب ـ ئهو ناكۆكیهی دهكهوێته نێوان دوو دادگا لهبارهی دهسنیشان كردنی تایبهتمهندی لهسهیر كردنی داواكه. ج ـ ئهو حوكم و بڕیارانهی سهرۆك بۆی دهنێرێ تاكو له چوارچێوهی تایبهتمهندی دادگا بڕیاری یهكلاكهرهوهیان له بارهیهوه بدات به پێی ئهو یاسایهی كه ئهو حوكم و بڕیارانهی پێ دهرچووه. 3ـ دهستهی مهدهنی: تایبهتمهنده به بینینی ئهو حوكم و بڕیارانهی كه له داوا مهدهنییهكان و داوا جۆراوجۆرهكانی تر كه له دادگاكان و لیژنهكانهوه به پێی یاسا دهرچوون. 4 ـ دهستهی باری كهسایهتی: تایبهتمهنده به بینینی ئهو حوكم و بڕیارانهی كه له دادگاكانی باری كهسایهتی و ماددهكانی كهسایهتییهوه به پێی یاسا دهرچوون. 5 ـ دهستهی سزایی: تایبهتمهنده به بینینی ئهو حوكم و بڕیارانهی كه له داوا سزاییهكانهوه به پێی حوكمهكانی یاسا دهرچوون. 6 ـ دهستهی كشتوكاڵی: تایبهتمهنده به بینینی ئهو حوكم و بڕیارانهی كه له لیژنهكانی زهوی و زارو دهست بهسهرداگرتن دا دهرچوون. دووهم: دهستهی مهدهنی و دهستهی باری كهسایهتی و دهستهی سزایی و دهستهی كشتوكاڵ به سهرۆكایهتی یهكێك له جێگرهكانی سهرۆك یا ئهو كهسهی كه دهستهی سهرۆكایهتی ههڵیدهبژیرێ و به ئهندامیهتی بهلانی كهم دوو له دادوهرهكانی دادگا دهبهسترێ. سێیهم: دهستهی مهدهنی به سهرۆكایهتی یهكێك له جێگرهكانی سهرۆك و ئهندامێتی بهلانی كهم چوار له دادوهرانی دادگا دهبهسترێ له و كاتهی كه سهیری ئهو حوكمانه كه له دادگاكانی تێههڵچوونهوه به سیفهتی بنهڕهتی دهرچوون، ههروهها سهبارهت به دهستهی سزاییش كاتێك كه سهیری حوكم و بڕیارهكانی دادگاكانی تاوان دهكات. چوارهم: 1ـ دهشێ دهستهی دیكه به بڕیاری دهستهی سهرۆكایهتی پێك بهێنرێت. 2ـ دهستهی سهرۆكایهتی له سهرۆكی دادگای پێداچوونهوه و ههردوو جێگرهكهی پێكدێ و له كاتی ئاماده نهبوونی یهك لهوانه، كۆنترین دادوهر له دادگادا جێی دهگرێتهوه.
ماددهی یهكهم
ماددهی یهكهم: یهكهم: بڕگهی (سێیهم)ی ماددهی یهكهمی یاساكه ههموار دهكرێت و بهم شێوهیهی خوارهوه دهخوێندرێتهوه: (سێیهم: لێژنه: لێژنهی تایبهتمهند به تێڕوانینی داواكارییهكانی ئهوانهی ئهم یاسایه دهیانگرێتهوه). دووهم: بڕگهیهك به ڕیزبهندی (شهشهم) بۆ ماددهی یهكهم زێده دهكرێت و بهم شێوهیهی خوارهوه دهخوێندرێتهوه: (شهشهم: وهزارهت: وهزارهتی شههیدان و ئهنفالكراوانی ههرێمی كوردستان).
ماددهی پازدهیهم:
ماددهی پازدهیهم: وهزیر یا ئهو كهسهی له لایهنیهوه راسپێردراوه بۆیان ههیه ههر فهرمانگهیهكی میری یا دهزگایهكی كهرتی تایبهتی یا تێكهڵاو بپشكنن بۆ دلنیابوون له رهسدان بهپێی ئهم یاسایه.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم: بهڕێوهچوونی كاری ئهنجومهنی بهڕێوهبردنی سهندوق و میكانیزمی بهڕێوهبردنی به پهیڕهوێكی تایبهت دهستنیشان دهكرێت.
ماددهی یازدهم:
ماددهی یازدهم: وهزیر بۆی ههیه رێنمایی پێویست دهربكات بۆ ئاسانكاری جێبهجێ كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه.
ماددهی سێیهم:
ماددهی سێیهم: سندووقێك دادهمهزرێت بهناوی (سندووقی پشتیوانی پڕۆژه بچووكهكانی لاوان) سهر به وهزارهتی كاروكاروباری كۆمهڵایهتی دهبێت و خاوهن كهسایهتی مهعنهوی دهبێت.
ماددهی دوازدهم:
ماددهی دوازدهم: ئهم یاسایه له رۆژی بڵاوبوونهوهی له رۆژنامهی فهرمی (وهقائیعی كوردستان) جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: یهكهم: پێدانی پێشینه به (لاوان یان به كۆمهڵه لاوێكی بهشداربوو) بهپێی ئهم مهرجانهی خوارهوه دهبێت: 1- پێویسته لاو بێت و هاووڵاتی و نیشتهجێی ههرێم بێت. 2- نابێت كارمهند بێت له دهزگا حكومیهكان. 3- پێویسته خاوهن توانای دارایی لاواز یان سنووردار بێت. 4- ههڵسهنگاندنی سوودی ئابووری ئهو پڕۆژهیهی بهنیازه ئهنجامی بدات، لهلایهن ئهنجومهنی بهڕێوهبردنی سندووقهوه دهكرێت. 5- دهبێ پڕۆژهكه لهلایهن بهڕێوهبردنی سهندووقهوه تۆمار بكرێت. دووهم: پێدان و وهرگرتنهوهی پێشینهكه بهپێی ئهو بهرزهفتانهی ئهنجومهنی بهڕێوهبردنی سهندووق دهبێت.
ماددهی یازدهم:
ماددهی یازدهم: ئهم یاسایه له رێكهوتی بڵاوكردنهوهی له رۆژنامهی فهرمی (وهقایعی كوردستان) دا جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی دووهم:
ماددهی دووهم: 1/ به پێی ئهم یاسایه، سهندیكایهك بهناوی ((سهندیكای ژمێركار وتهدقیقكارانی ههرێمی كوردستانی عێراق)) دادهمهزرێ، كهسایهتییهكی مهعنهويی دهبێ و بارهگاكهی له ههولێری پایتهختی ههرێمدا دهبێ و، بۆیشی ههیه له جهرگهی پارێزگاكانی ههرێمدا لق بۆ سهندیكا بكاتهوه. 2/به رهزامهندی لایهنه پهیوهنددارهكان، لیژنهیهكی ئامادهكاری پێك دێ له (15) ئهندام كهمتر نهبێ، تا ههڵبژاردنی گشتيی سهندیكا وسهرپهرشتی كردنی لهماوهی (3) سێ مانگدا ئهنجام دهدرێ.
دووەم
دووەم:ئەوجەژنانەی دادێن بە جەژنی فەرمی بۆ ئێزدییەکان لە هەرێمدا دادەنرێن: 1.جەژنی جەمایێ لە حەوتی (7)ی مانگی تشرینی یەکەمی زاینیەوە تا وەکو سێزدە (13)ی لە هەموو سالێکدا. 2.جەژنی چلەی هاوین لە سی و یەکی (31)ی مانگی تەمموزەوە تاوەکوو دوو (2)ی مانگی ئابی زایینی لە هەموو ساڵێکدا . 3.جەژنی رۆژووی ئێزدییەکان کە رێکەوتی یەکەمین رۆژی هەینییە لە مانگی کانوونی یەکەم بە سالنامەی رۆژهەڵات .
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: دادگاكانی مهدهنی لهمانه پێكدێن: یهكهم: دادگای پێداچوونهوه. دووهم: دادگاكانی تێههڵچوونهوه. سێیهم: دادگاكانی تاوان. چوارهم: دادگاكانی بهرایی. پێنجهم: دادگاكانی نهوجهوانان. ش هشهم: دادگاكانی باری كهسایهتی. حهوتهم: دادگاكانی كهتن. ههشتهم: دادگاكانی كار. نۆیهم: دادگاكانی لێكۆڵینهوه. دهیهم: دادگاكانی ماددهكانی كهسایهتی بۆ مهسیحیهكان و ئێزدیهكان و ئاینهكانی تر.
ماددهی بیست و حهوتهم:
ماددهی بیست و حهوتهم: پێویسته له سهر حكومهتی ههرێم ئهنجومهنی راژهی گشتیی ههرێم بهپێی یاسای ژماره (7)ی ساڵی 2011، پێكبهێنێت.
ماددهی بیست و نۆیهم:
ماددهی بیست و نۆیهم: پێویسته له سهر حكومهتی ههرێم دهرماڵهیهك به رێژهی 20%ی مووچهی بنهڕهتی زانایانیی ئایینی (پێشنوێژو ووتارخوێن) له وهزارهتی ئهوقاف و كاروباری ئایینی، ببهخشێت.
ماددهی بیست و دووهم:
ماددهی بیست و دووهم: ههڵبژاردنی ئهو ئهنجومهنی یهكێتی یه كه له ماددهی (9)دا باس كراوه له لایهن ئهنجومهنهكانی ژوورهكانهوه و له خوودی ئهندامهكانی ههڵدهبژێردرێن.
ماددهی سی و پێنجهم:
ماددهی سی و پێنجهم: پارێزگا بۆی ههیه، به گوێرهی پسپۆری، داوا له ههر وهزارهتێك بكات به جێبهجێكردنی ئهو پڕۆژانهی، له سهر ژمێره تهرخانكراوهكانی پرۆژهكانی ئاوهدانكردنهوهو گهشهپێدانی ههرێم و پارێزگاكان، بۆ پارێزگاكه تهرخانكراون.