أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی دوازدهم
ماددهی دوازدهم: ئهم یاسایه له رۆژی بڵاوبوونهوهی له رۆژنامهی فهرمی (وهقائیعی كوردستان) جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی یهكهم:
ماددهی یهكهم: بڕگهی دووهم، له ماددهی سیازدهی یاساكه ههموار دهكرێ و وهك ئهمهی خوارهوه دهخوێنرێتهوه: دووهم: ئهگهر پارێزهر، بهبێ مهعزهرهتی بهجێ بۆ دوو ساڵی دوابهدوای یهك له ئابوونهی بهشداربوون و رسومی بڕیار لهسهردراوه دواكهوت و نهیدا، ئهوه لهو بارهدا ناوی له لیستهكه دوور دهخرێتهوهو ئهو ماوهیهی به پارێزهرایهتی بۆ له قهڵهم نادرێ و بۆ قیدهمیش حساب ناكرێ. جا ئهگهر ویستی دهست بكاتهوه به پارێزهری ئهوا پێویسته لهسهری داوایهك پێشكهش بكات كه سهر لهنوێ ناوی تۆمار بكرێتهوهو دهشبێ شهرتوشرووتی ماددهكانی (4، 6، 7)ی یاساكهش رهچاو بگرێت.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: بڕگهی (یهكهم)ی ماددهی سی و نۆ له یاساكه ههموار دهكرێ و بهم شێوهیهی خوارهوه دهخوێنرێتهوه: یهكهم: پارێزهر بۆی ههیه كه لهگهڵ به وهكیل دانهرهكهیدا (موكله) لهسهر گرێبهستێكی نووسراو پێك بێت كه لهلایهن سهندیكاوه تهسدیق دهكرێت بهرامبهر به رهسمێكی دیار كراو كه (25) بیست و پێنج دیناره، دهدرێت به سهندیكا.
ماددهی یازدهم
ماددهی یازدهم: وهزیر بۆی ههیه رێنمایی پێویست دهربكات بۆ ئاسانكاری جێبهجێ كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه.
ماددهی پێنجهم
ماددهی پێنجهم: ئهنجومهن ئهم ئهرك و دهسهڵاتانهی خوارهوه دهگرێته ئهستۆ: یهكهم: سهرپهرشتی كردنی كارهكانی سندووق و دانانی بنچینهكانی پاڵپشتی كردنی لاوه بی كارهكان. دووهم: كاركردن له پێناو گهشهكردنی داهاتی دارایی بۆ سندووق. سێیهم: پهسند كردنی پلانهكانی وهبهرهێنانه داراییهكانی سندووق. چوارهم: ههر ئهركێكی دیكهی پهیوهندیدار به كارهكانی سندووقهوه.
ماددهی دووهم
ماددهی دووهم: ئهم یاسایه ئهم ئامانجانهی ههیه: یهكهم: بهرزكردنهوهی ئاستی كۆمهڵایهتی و ئابووری لاوان له ههرێمدا. دووهم: بهكارخستنی وزهی لاوان كه دهستهبهری بهشداربوونی كارایان دهكات له گهشهپێكردنی ههرێمدا. سێیهم: هاندانی لاوان بۆ دهست پێشخهری دامهزراندنی پڕۆژه بچووكهكان له ڕێگهی دابین كردنی پشتیوانی دارایی بۆیان. چوارهم: ڕهخساندنی ههلی كاری زیاتر بۆ لاوان.
ماددهی نۆیهم
ماددهی نۆیهم: دهشێ به بڕیارێ له ئهنجومهنی سهندیكاوه، دهزگا وههیئهت و دامهزراوی ئابووری و پیشهسازی و بازرگانی و كشتوكاڵی و دارایی و ئیداری، به ئهندامی فهخری (ئهندامی شاناز)، به ئابوونهیهكی بهشداربوونی رهمزی كه له ههر حاڵهتێكدا ئهنجومهنی سهندیكا دیاریی دهكا، وهربگيرێن.
ماددهی دوازده
ماددهی دوازده: سهندیكا لهمانه پێك دێت: 1/ههیئه (دهسته)ی گشتی. 2/ئهنجومهنی سهندیكا. 3/لیژنهی زهپتی (الانضباط). 4/لقهكانی سهندیكا له پارێزگاكان.
ماددهی بیست و شهش
ماددهی بیست و شهش: لیژنهی لق ئهم دهسهڵاتانهی ههیه: 1/بڕیارهكانی دهستهی گشتی و ئهنجومهنی سهندیكا دهخاته كار. 2/خزمهتگوزارانی لق دادهمهزرێنێ و كرێیان دیاری دهكا. 3/نوێنهرێ دادهنێ كه له لیژنه رهسمیهكاندا لق بنوێنێ. 4/پێشنیار و ئامۆژگاری له بارهی كاروباری لقهوه، پێشكهش به ئهنجومهن دهكا بۆ ئهوهی بڕیاری لهسهر بدا. 5/له چوارچێوهی بوجهی لقدا سهرف و خهرجی پێویست بۆ كاروباری لق ئهنجام دهدا و راپۆرتی دارایی و حسابی كۆتاش پێشكهش به ئهنجومهن دهكا. 6/لێژنهگهلی لق بۆ وهدیهانینی ئامانج و مهبهستی سهندیكا پێك دههێنێ. 7/ئهو دهسهڵاتانهش كهبه پێی ئهم یاسایه ئهنجومهنی سهندیكا پێی دهدا، ههڵیان دهسوڕێنێ.
ماددهی شهشهم
ماددهی شهشهم: 1/ئابوونهی ئینتما له سهندیكادا بۆ ئهندام (30) دیناره. 2/ئابوونهی بهشداربوونی ساڵانه (20) دیناره، دهبێ له ماوهیهكیشدا بدرێ كه ههموو ساڵێ له مانگی شوبات نهترازێ. ئهگهر ئهندام له كاتی دیاركراو ئابوونهكهی نهدا و، دواكهوت، ئهوه، لهو بارهدا (50%)ی ئابوونهی بهشدابوونهكهی غهرامهی دێته سهر، خۆ ئهگهر هات و، دوو ساڵی بانه وبان یهك، بهبێ مهعزهرهتی بهجێ دوای خست، ئهوا، ناوی له تۆماری ئهندامان رهش دهكرێتهوه. 3/ئهوهی ئابوونهی ساڵانهی نهدابێ له ههڵسوڕاندنی پیشهكه قهدهغه دهكرێ.
ماددهی سییهم:
ماددهی سییهم: پێویسته له سهر حكومهتی ههرێم له حاڵهتی ڕوودانی گۆڕانكاری له بهشه بودجهی ههرێم بۆ ساڵی 2013، ئاگاداری پهرلهمانی كوردستان بكاتهوهو بیخاته بهردهمی بۆ پهسهندكردن.
ماددهی بیست و پێنجهم:
ماددهی بیست و پێنجهم: پێویسته له سهر حكومهتی ههرێم یهكسانی دهستهبهر بكات له نێوان مووچهو دهرماڵهكانی هێزی پێشمهرگه لهگهڵ هاوشانهكانیان له هێزه چهكدارهكانی عێراقیی ناوهندیی و قهرهبووكردنهوهیان له دوای وهرگرتنی سهرجهم شایسته داراییهكانی حكومهتی ههرێم له لای حكومهتی ناوهندیی بهپێی یاساكانی بودجهی گشتی ساڵهكانی (2007-2013).
ماددهی سیازده
ماددهی سیازده: 1/ دهستهی گشتی بهپێی ئهم یاسایه له ههموو ئهندامانه یا ههموو ئهو نوێنهرانه(المندوبین)ی كه ئیلتيزاماتی خۆیان بهجێهێناوه پێكدێت. دهستهی گشتی به باڵاترین دهسهڵاتی سهندیكا له قهڵهم دهدرێ و، له رۆژی ههڵبژاردنهكهوه ههر سێ ساڵ جارێ لهسهر بڕیاری ئهنجومهن وداواكاریی نهقیب كۆبوونهوهی گشتی و ئاسایی خۆی، له بارهگای سهندیكادا، بۆ ههڵبژاردنی نهقیب و ههشت ئهندام و دوو ئهندامی یهدهگ، بۆ ئهندامێتی ئهنجومهن ساز دهدا. (نیصاب)یش به ئامادهبوونی زۆرینهی ئهندامانی ناونووسراو، یان زۆرینهی نوێنهران دێتهجێ. ئهگهر نیصابیش نههاتهجێ، ئهوا دوای بهسهرچوونی پازده رۆژ بهسهر كۆبوونهوهی یهكهمدا ههڵبژاردن له كات و جێگهی دیا.كراودا دهست پێ دهكا، لهم بارهدا نیصاب، به ئامادهبوونی سێیهكی ئهندامان، یا نوێنهران دێتهجێ، دهنا، ئهگهر نههاته جێ، ئهوه لهم بارهدا ئهنجومهنی پێشتر بۆ خولێكی تریش بهردهوام دهبێ. 2/ئهگهر ژمارهی ئهندامانی سهندیكا له (500) پێنج سهد ئهندام زیاتر بن، ئهوه ههڵبژاردن لهم بارهدا، له رێگهی نوێنهران (المندوبین) وه دهكرێ، رێژهی نوێنهرایهتیش لهلایهن ئهنجومهنهوه یا لهلایهن جێگری ئهنجومهنهوه دیاردهكرێ به ئهندامانی ئهنجومهنی سهندیكاكهشهوه.
ماددهی بیست و چوار
ماددهی بیست و چوار: بڕیارهكانی لێژنهی زهپتی، ئهوهیان له باردا ههیه، له ماوهی (30) رۆژدا كه له رۆژی تهبلیغهوه دهست پێ دهكا، لهبهردهم دادگای پێداچوونهوهی ههرێمدا تانهی لێ بدرێ، ئیدی بڕیاری ئهم دادگایه به یهكجاری دهیبڕێنێتهوه.
ماددهی شازدهم:
ماددهی شازدهم: یهكهم: وهزیری دارایی و ئابوری دهسهڵاتی ههیه لێكگواستنهوه له نێوان پاردانراوهكانی (اعتمادات) یهك دهروازه ئهنجام بدات، جگه له بهشی (فصل) مووچه، چونكه دهكرێت بۆی بگواسترێتهوهو ناكرێت لێی بگواسترێتهوه. دووهم: وهزیری دارایی و ئابوری بۆی ههیه لێكگواستنهوه له نێوان پارهدانراوهكانی (اعتمادات) دهروازهكانی بودجه ئهنجام بدات بهمهبهستی دابینكردنی توانای سهرفكردن بۆ ئهو كارگێڕییانهی بڕیار دهدرێت له وهزارهتێك جیابكرێنهوهو بخرێنه سهر وهزارهتێكی ترو وهزیری تایبهتمهند بۆی ههیه لێكگواستنهوه له نێو یهك بهش(قسم)دا و یهك یهكهی سهرفكردن، ئهنجام بدات. سێیهم: ناكرێت هیچ لێكگواستنهوهیهك له نێوان پارێزگاكاندا له نێو تهرخانكراوهكانی (پرۆژهكانی ئاوهدانكردنهوهو گهشهپێدانی ههرێم و پارێزگاكان) ئهنجام بدرێت. چوارهم: ناكرێت لێكگواستنهوه له تهرخانكراوهكانی خهرجی پرۆژهكانی وهبهرهێنان، واته تهرخانكراوهكانی (بودجهی وهبهرهێنان)، بۆ تهرخانكراوهكانی خهرجی بهگهڕخستن، واته تهرخانكراوهكانی (بودجهی ڕهوهن)، ئهنجام بدرێت. پێنجهم: ئهو پارهدانراوانهی (اعتمادات) لهم یاسایهدا پهسهندكراون تاوهكو 31ی كانونی یهكهمی ساڵی دارایی (2013) بهكاردههێنرێن و داهاته دهستهبهركراوهكان تاوهكو 31/12/2013 تۆمار دهكرێن. بهڵام ئهو داهاتانهی له دوای كۆتایی ساڵی دارایی (2013)هوه وهردهگیرێن، ئهوا وهك داهاتێك بۆ بودجهی ساڵی دارایی 2014 تۆمار دهكرێن.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم: یهكهم: وهزارهتی دارایی و ئابوری پابهند دهبێت به بهردهوامبوون له دابینكردنی قهرزی خانووبهرهو، كشتوكاڵیی و، پیشهسازیی و، گهشت وگوزارییء، پرۆژه بچووكهكانء، تهمویلكردنی سندوقی نیشتهجێكردن/ دهستهی وهبهرهێنان بهگوژمهیهك كه بڕهكهی (600.000.000.000) شهش سهد ملیار دینارهو بهگوێرهی ئهو ستاندهرو رێنماییانهی وهزارهتی دارایی و ئابوریی به ههماههنگی لهگهڵ وهزارهته پهیوهندارهكان، دهریان دهكات. دووهم: قهرزی خانووبهره به بڕی (25.000.000) بیست و پێنج ملیۆن دینار بۆ هاوڵاتیانی ناوهندی ئهو قهزاو ناحیانهی له ساتهوهختی ڕاگواستنی زۆرهملێ له لایهن رژێمی لهناوچوو وێرانكراون، دیاری دهكرێت.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: یهكهم: گوژمهیهك بهبڕی (185.000.000.000) سهدو ههشتاو پێنج ملیار دینار تهرخان دهكرێت بۆ پشتگیریكردنی حیزبهكان، وه خهرجكردن لهم تهرخانكراوه له لایهن ئهنجومهنی وهزیرانهوه بهپێی رێكاریی كاتیی دهبێت، بهمهرجێك ئهو بڕه پارانهی وهك پێشینه له لایهن حیزبهكانهوه له ههردوو ساڵی (2011، 2012)دا وهرگیراون تسویه بكرێن، تاوهكو دهركردنی یاسای پشتگیریی دارایی حیزبهكان. دووهم: گوژمهیهك بهبڕی (15.000.000.000) پازده ملیار دینار بۆ رێكخراوه ناحكومیهكان تهرخان دهكرێت بهپێی یاسای رێكخراوه ناحكومیهكانی ژماره (1)ی ساڵی 2011.
ماددهی بیست و ههشتهم:
ماددهی بیست و ههشتهم: پێویسته له سهر حكومهتی ههرێم پرۆژهیهك پێشكهش بكات به ههمواركردنی یاسای ماف و ئیمتیازاتی كهسوكاری شههیدان و ئهنفالكراوان ژماره (9)ی ساڵی 2007 بهشێوهیهك كه لهگهڵ خهبات و قوربانیهكانیاندا بگونجێت.
ماددهی ههژدهم:
ماددهی ههژدهم: پێویسته كۆی گشتی پاداشتی نهختینهیی و شتهكییانهی ساڵانه دهدرێت به فهرمانبهران بۆ یهك كهس و بۆ ههمان كار، له نێو تهرخانكراوه بڕیاردراوهكانی بودجهی تایبهتمهند، له دوو ملیۆن دینار زیاتر نهبێت له حاڵهتی ههڵسانیان به ڕهنجدانی ڕادهبهدهر له كاتی راپهڕاندنی ئهركهكانی فهرمانبهرێتی كه له ئهستۆیان دایه، ئهو پاداشتانهی دهبهخشرێنه كارمهندانی پرۆژهی وهبهرهێنان له رێژهی بهدواداچوون و سهرپهرشتیكردن و پاداشتی ئهندامانی ئهنجومهنهكانی شارهوانی كه مانگانه بۆیان سهرف دهكرێت، بهدهر دهخرێن. و بهپێی رێنمایێك كه وهزارهتی دارایی و ئابوری دهریدهكات.
ماددهی سیازده
ماددهی سیازده: 1/ دهستهی گشتی بهپێی ئهم یاسایه له ههموو ئهو ئهندامانه یا ههموو ئهو نوێنهرانه(المندوبین)ی كه ئیلتيزاماتی خۆیان بهجێهێناوه پێكدێت. دهستهی گشتی به باڵاترین دهسهڵاتی سهندیكا له قهڵهم دهدرێ و، له رۆژی ههڵبژاردنهكهوه ههر سێ ساڵ جارێ لهسهر بڕیاری ئهنجومهن وداواكاریی نهقیب كۆبوونهوهی گشتی و ئاسایی خۆی، له بارهگای سهندیكادا، بۆ ههڵبژاردنی نهقیب و ههشت ئهندام و دوو ئهندامی یهدهگ، بۆ ئهندامێتی ئهنجومهن ساز دهدا. (نیصاب)یش به ئامادهبوونی زۆرینهی ئهندامانی ناونووسراو، یان زۆرینهی نوێنهران دێتهجێ. ئهگهر نیصابیش نههاتهجێ، ئهوا دوای بهسهرچوونی پازده رۆژ بهسهر كۆبوونهوهی یهكهمدا ههڵبژاردن له كات و جێگهی دیا.كراودا دهست پێ دهكا، لهم بارهدا نیصاب، به ئامادهبوونی سێیهكی ئهندامان، یا نوێنهران دێتهجێ، دهنا، ئهگهر نههاته جێ، ئهوه لهم بارهدا ئهنجومهنی پێشتر بۆ خولێكی تریش بهردهوام دهبێ. 2/ئهگهر ژمارهی ئهندامانی سهندیكا له (500) پێنج سهد ئهندام زیاتر بن، ئهوه ههڵبژاردن لهم بارهدا، له رێگهی نوێنهران (المندوبین) وه دهكرێ، رێژهی نوێنهرایهتیش لهلایهن ئهنجومهنهوه یا لهلایهن جێگری ئهنجومهنهوه دیاردهكرێ به ئهندامانی ئهنجومهنی سهندیكاكهشهوه.