المواد القانونية
ماددهی سی و ههشت: حكومهتی ههرێمی كوردستان دهبێ پڕۆژهی بودجهی ساڵی دارایی 2013 له ماوهیهكدا بنێرێته پهرلهمان كه زیاتر نهبێت له دوو ههفته لهو كاتهی كه یاسای بودجهی حكومهتی ئیتیحادی دێته پهسهند كردن.
ماددهی ههژدهم: رێكخستنی سوود وهرگرتنی قوتابخانهو پهیمانگه ناحكومیهكان له ئهندامانی دهستهی مامۆستاو وانهبێژو فهرمانبهرانی وهزارهت به رێنمایی دهبێت كه وهزارهت دهری دهكات.
ماددهی نۆزده: ئهگهر رۆژنامهوانهكه خۆی، یا یهكێ له خاووخێزانهكهی دوای مردنی خۆی له وهرگرتنی مووچهكه دابڕا یان نههات و داوای مووچه بۆ بڕینهوهی نهكرد و دوو ساڵیشی زیاتر بهسهر داچوو، ئهوه، لهو بارهدا مافی ئهوهی نی یه داوای مووچهی ئهو ماوهیه بكات كه دواكهوتووه مهگهر بیانووی بهجێی ههبێ بۆ ئهو دواكهوتنهی، دواكهوتن له پێشكهشكردنی بهڵگهنامه و مهعلومات به دهستهی سندوق به پێ ی ئهم ماددهیه بهدابڕان له داواكردن له قهڵهم دهدرێ.
ماددهی پازدهم: پێویسته تهلاری قوتابخانهو پهیمانگه ناحكومیهكان، ئهو مهرج و ستاندهره هونهری و زانستی و پهروهردهیی و تهندروستیه پێویستانه لهخۆبگرێت كه لهلایهن وهزارهتهوه دیاری دهكرێن.
ماددهی بیستهم: قوتابخانهی تایبهت به ڕهوهند یان پهنابهران، مافی خۆیانه زمانی فهرمی خۆیان له خوێندن و فێركردندا بهكاربهێنن، بهمهرجێك زمانی كوردی تیایدا بخوێندرێت بهپێی پرۆگرامێكی تایبهت كه وهزارهت بڕیاری لهسهر دهدات.
ماددهی ههشتهم: ئهم یاسایه له ڕۆژی دهرچواندنیهوه جێبهجێ دهكرێ و، له رۆژنامهی فهرمیی ( وهقایعی كوردستان )دا بڵاودهكرێتهوه.
ماددهی چوارهم: ماددهی ههشتهم له یاساكه ههموار دهكرێ و بهم شێوهیه دهخوێنرێتهوه:ـ یهكهم : فێركردنی بنهڕهتی گشتی و یهكگرتووه بۆ ههمووان و مندالأ ومێردمنداڵان وا لێ دهكات كه ئامرازی زانیاریی بنهڕهتی وبنچینهكانی رۆشنبیریی وهرگرن و ئارهزوو و توانایان دهربخهن. دووهم: خوێندنی ئامادهیی گشتی و ههمه جۆره، ماوهی فراوانبوونی رۆشنبیریی و پێشكهوتن پێ به پێ دهدات بۆ وهدهست هێنانی پسپۆڕی زیاتر له بوارهكانی زانیاری و مهشق كردن لهسهر پیادهكردنیان تاكو بشێن بۆ ژیانی زانستی و بهردهوام بوون لهسهر خوێندنی باڵا لهگهلأ گرنگی دانی تایبهتی به بههرهداران.
ماددهی سێیهم: ماددهی حهوتهم له یاساكه ههموار دهكرێ و بهم شێوهیه دهخوێنرێتهوه: وهزارهتی پهروهرده بۆی ههیه قوتابخانه بۆ فێركردنی بنهڕهتی ماوه كورت تر دابمهزرێنێ بۆ ئهوانهی له تهمهنی فێركردنن و له چوونه بهرخوێندن لهو قۆناغه (تهمهنی 10-18) ساڵی دواكهوتوون و دهشێ قوتابخانهكه بهشێك له قۆناغی فێركردنهكه بگرێتهوه به رهچاوكردنی تهمهنی تاز پێگهیشتووهكان و باری ژینگه و پێویستییهكانی ئابووریی فێركرنهكه.
ماددهی ههشتهم: كار به هیچ دهقێكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ گهر لهگهلأ حوكمهكانی ئهم یاسایه ناكۆك بێ.
ماددهی یهكهم: مهبهست لهم ووشانهی خوارهوه مانای تهنیشتیانه: 1-وهزارهت: وهزارهتی پهروهرده. 2-وهزیر: وهزیری پرهروهرده. 3-بریكاری وهزارهت: بریكاری وهزارهتی پهروهرده. 4- دیوان: دیوانی وهزارهتی پهروهرده. 5-ههرێم: ههرێمی كوردستان. 6-كهمایهتی یهكان: ئاشووری یهكان توركمان و عهرهب و ئهوانی تر.
مادده نۆیهم: پێویسته لهسهر ئهنجومهنی وهزیران و لایهنه پهیوهندیدارهكان حوكمهكانی ئهم یاسایه جێبهجێ بكهن.
ماددهی دهیهم: ئهم یاسایه له رۆژی دهرچوونیهوه جێبهجێ دهكرێ و له رۆژنامهی فهرمی (وهقائیعی كوردستان) دا بڵاودهكرێتهوه.
ماددهی حهوتهم: پێویسته لهسهر وهزیرهكان و، لایهنه پێوهنددارهكان، حوكمهكانی ئهم یاسایهجـێبهجێ بكهن.
ماددهی سێیهمی یاساكه ههمواردهكرێ، بهم شێوهیهی خوارهوه دهخوێنرێتهوه: 1. وهزیر: بهرپرسی باڵای وهزارهتهكهو بهرپرسی یهكهمی بهركارخستنی سیاسهتی وهزارهتهكهو سهرپهرشتی بهركارخستنی یاساو پێڕۆ و رێنماییهكانێتی. له چوارچێوهی سنووری ئهم یاسایهو یاسا بهركارهكانی دیكهشدا ههموو بڕیارو فهرمان و رێنماییهكیش كه ئهركی سهرشانی وهزارهتهكهو پێكهاتهو سهڵاحییاتهكانی و كاروباری دیكهی ئیداری و هونهرییهتی، لهلایهن خۆیهوه دهردهچن و، بۆیشی ههیه، بهشێ له سهڵاحییاتی خۆی بدات به بریكارهكانی وهزارهت و بهڕێوهبهره گشتییهكان یان به سهرۆكانی دایهره سهرهكیهكانی وهزارهتهكه. وهزیر بهرامبهر به ئهنجومهنی وهزیران بهرپرسیاره، چونكه خۆشی ئهندامێكی هاوكاری ئهنجومهنهكهیه. 2. بریكاری وهزارهت بۆ كاروباری پیشهسازی و نهوت و كانزاكان: ئهو ئهرك و فرمانانه دهگرێته دهست كه وهزیر له بواری كهرتی پیشهسازی و نهوت و كانزاكاندا پێی دهسپێرێ. 3. بریكاری وهزارهت بۆ كاروباری كارهبا: ئهو ئهرك و فرمانانه دهگرێته دهست كه وهزیر له كهرتی كارهبادا پێی دهسپێرێ. 4. مهكتهبی وهزیر: فرمانبهرێ، بهپلهی بهڕێوهبهر سهرۆكایهتی دهكا، بڕونامهی زانكۆیی سهرهتایی ههبێ، ژمارهیێ فرمانبهر یاریدهی دهدهن.
ماددهی حهوتهم: ماوهی خوێندنی سهرهتایی شهش ساڵه و ماوهی خوێندنی ئامادهیی شهشه ساڵه، بۆ خوێندنی ناوهندی، سێ یهكی تریش بۆ خوێندنی ئامادهیی یهك له دوای یهك. ههر وهكو وهزارهتی پهروهرده بۆی ههیه قوتابخانهی سهرهتایی كه ماوهی كهمتربێ بۆ ئهوانه بكاتهوه كه له تهمهنی خوێندنی سهرهتاییدا و لێ ی دواكهوتوون تهمهن له (10-15) دهشگونجێ یهك قوتابخانه تهنیا بهشیك له پلهیهكی خوێندن بگرێتهوه.
ماددهی شهشهم: 1-فێركردنی گشتی و نهوجهوانان لهم دهه پلهی سهرهكی خۆی دهنوێنی: أ-پلهی فێركردنی سهرهتایی. ب-پلهی فێركردنی ئامادهیی. 2-پلهی فێركردنی ئامادهیی دابهش دهكرێته سهر دوو ئاست: أ-ئاستی خوێندنی ناوهندی. ب- ئاستی خوێندنی ئامادهیی. 3-باخچهی مندالان پێش پلهی فێركردنی سهرهتایی دێ ورێ خۆشكهره بۆی.
ماددهی بیست و سێ یهم: وهزیر بۆی ههیه بهشێك له دهسهڵاتهكانی خۆی ب بریكای وهزارهت یا سهرۆكی فهرمانگه سهروكییهكانی وهزارهت بسپبَرێ.
ماددهی بیست و دووهم: 1-به پێرهوێك ههیكهلی ئیداری مهڵبهندی وزارهت دهزگاكانی دیار دهكات. 2-وهزیر یا ئهوهی كه رای دهسپێرێت بۆی ههیه لیژنهی كاتیی بۆ جێ بهجێ كردنی ههندێ ئهركی دیاری كراو پێك بهێنێ.
ماددهی سێیهم: سهندیكا به مهبهستی جێ بهجێ كردنی ئهم ئامانجانه كار دهكات: 1. وهستانی پزیشكان لهگهڵ گهلی كوردستان وپشتگیری كردنی حكومهتی ههرێم وپێڕۆی دیموكراتی وپتهوكردن وبهرهو چاكتربردنی فیدرالییهت. 2. بهرگری كردن له مافی پیشهیيی ڕهوای پزیشكان له ههرێمدا. 3. رێكخستنی بهشداربوونی پزیشكان له ژیانی كۆمهڵایهتیدا. 4. سهرپهرشتی كردنی پیشهیی لهبارهی پزیشكان و دهست دانه پیشهیان له عییادهی تایبهتی ونهخۆشخانه ئههلیهكان، تاكو كاری چهوتی وا نهكرێ كه لهگهڵ پیرۆزیی پیشهكه نهگونجێ. 5. چهسپاندنی مهرجهكانی كردنهوهی عییادهی تایبهتی و نههێشتنی ئهو بارانهی كه مهرجهكانیان لێ نایهته دی. 6. وهدهست هێنانی دهرفهتی كاركردن بۆ پزیشكانی دانیشتووی ههرێم. 7. رێكخستنی پهیوهندییهكانی پزیشكان لهگهڵ دهزگاكانی دهوڵهت ودهزگا حكومهتی وناحكومهتییهكان. 8. هاریكاری كردن لهگهڵ سهندیكا وكۆمهڵهی پیشهیی دیكه له ههرێم دا وله دهرهوهیدا، لهوانهی ئامانجهكانیان لهگهڵ ئامانجی سهندیكادا دهگونجێن. 9. بههێزكردنی پهیوهندی لهگهڵ پزیشكه كوردهكان و دۆستانی گهلی كورد له دهرهوەی ههرێم دا. 10. بهرزكردنهوهی ئاستی پیشهیی و زانستی و رۆشنبیريی ئهندامانی بۆ پێشخستنی پیشهكه و پاراستنی. 11. رای خۆی لهسهر ئهو پرۆژهی یاسا و پێرهوانهوه دهرببرێ كه پهیوهندی به پیشهی پزیشكی و رێككهوتننامه تهندروستییهكانهوه ههیه. 12. ههوڵ بدا كه ئاسوودهیی ژیانی ئهندامهكانی له كاتی نهخۆشی وپیری و وزهبونیدا دهسهبهر بكا. 13. ڕێساكانی دهستدانه پیشهكه رێك بخات و موراقهبهی جێ بهجێ كردنیان بكات.
ماددهی نۆیهم: ئهندامان تاكو مۆڵهت له سهندیكا وهرنهگرن و رهسمێكی ساڵانه كه بڕهكهی (100) سهد دیناره نهدهن، بۆیان نییه نووسینگهی كشتووكاڵی بكهنهوه.
- تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
- تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة