المواد القانونية

مادده‌ی هه‌شته‌م

مادده‌ی هه‌شته‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر وه‌زیره‌ تایبه‌تمه‌ند ولایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی پێنجه‌م:

مادده‌ی پێنجه‌م: وه‌زیری دارایی و ئابووری له‌ هه‌رێم، بۆی هه‌یه‌ رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكاریی جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنێ.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: كار به‌ یاساو بڕیاره‌ كارپێكراوه‌كانی باج ده‌كرێ، به‌مه‌رجێ له‌گه‌لأ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكۆك نه‌بن.

مادده‌ی چواره‌م:

مادده‌ی چواره‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ گه‌ر له‌گه‌لأ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكۆك بێ.

مادده‌ی سێیه‌م:

مادده‌ی سێیه‌م: میراتگرانی شه‌هید له‌ باجی عه‌ره‌سه‌ له‌و پارچه‌یه‌ی كه‌ بۆیان ته‌رخان كراوه‌ به‌و سیفه‌ته‌ ده‌بوردرێن دوای پیشاندانی ئه‌و به‌ڵگه‌یه‌ی كه‌ ئه‌مه‌ ده‌سه‌لمێنی له‌ لایه‌نێكی فه‌رمی تایبه‌ت، جگه‌له‌ مافی لێبوردنی دیكه‌یان كه‌ له‌م یاسایه‌دا هاتوون.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: ئه‌نجومه‌ن ئه‌م ده‌سته‌ڵاتانه‌ی خواره‌وه‌ی ده‌بێ: یه‌كه‌م: نه‌خشه‌كێشانی سیاسیه‌تی گشتی وه‌زاره‌ت وده‌رخستنی ئامانجه‌كانی له‌به‌ر رۆشنایی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ وده‌سنیشان كردنی بنه‌مای كارگێڕی وهونه‌ریی وئابووری ودارایی وا كه‌ به‌لایه‌وه‌ په‌یڕه‌و كردنی له‌ وه‌زاره‌تدا خزمه‌تی به‌دیهێنانی ئامانجه‌كانی ده‌كات. دووه‌م: وتووێژكردن له‌سه‌ر پلانی به‌رایی كورت ومام ناوه‌ندیی ودرێژ خایه‌ن كه‌ فه‌رمانگه‌كانی وه‌زاره‌ت ئاماده‌ی ده‌كه‌ن له‌گه‌لأ ده‌ربڕینی بیروڕا به‌رامبه‌ریان و پێشكه‌ش كردنی راسپارده‌ی گونجاو له‌باره‌یانه‌وه‌. سێیه‌م: پێشنیازكردنی رێكخستنی وه‌به‌رهێنانی سه‌رمایه‌ی زێده‌ی فه‌رمانگه‌كانی سه‌ر به‌ وه‌زاره‌ت، له‌گه‌لأ ده‌رخستنی رووه‌كانی وه‌به‌رهێنان به‌ پێی پێویستیه‌كانی به‌رژه‌وه‌ندیی گشتی ویاسا كار پێكراوه‌كان ورێنماییه‌ داراییه‌كان. چواره‌م: چاودێری كردنی جێبه‌جێ كردنی پلانه‌كان به‌ شێوه‌یه‌كی ده‌وری وده‌ربڕینی تێبینی وراسپارده‌ له‌ باره‌یانه‌وه‌. پێنجه‌م: لێكۆڵینه‌وه‌ له‌ پرۆژه‌كانی ئه‌و یاسایانه‌ی كه‌ وه‌زاره‌ت ده‌یه‌وێ پێشنیازیان بكات. شه‌شه‌م: وتووێژكردن له‌سه‌ر راپۆرتی گشتی خولی له‌ باره‌ی ئه‌و كارانه‌ی وه‌زاره‌ت، كه‌ فه‌رمانگه‌كانی پلان وبه‌دواداچوون ئاماده‌ی ده‌كه‌ن له‌گه‌لأ ده‌ربڕینی تێبینی وپیشكه‌ش كردنی راسپارده‌كان له‌ باره‌یانه‌وه‌. حه‌وته‌م: لێكۆڵینه‌وه‌ له‌ هه‌موو ئه‌وانه‌ی كه‌ وه‌زیر ده‌یان خاته‌ به‌رده‌م له‌گه‌لأ ده‌ربڕینی بیروڕا له‌باره‌یانه‌وه‌ وپێشكه‌ش كردنی پێشنیاز وراسپارده‌ی گونجاو.  

مادده‌ی نۆیه‌م:

مادده‌ی نۆیه‌م: 1/له‌هه‌ر پارێزگایه‌كدا لیژنه‌یه‌ك به‌سه‌رۆكایه‌تی دادوه‌رێك كه‌ به‌لایه‌نی كه‌مه‌وه‌ له‌ پۆلی دووه‌م بێ و ئه‌ندامێتی یاریده‌ده‌ری پارێزگار و به‌ڕێوه‌به‌ری تۆماری موڵكداری و به‌ڕێوبه‌ری موڵكه‌كانی ده‌وڵه‌ت پێكدێ و حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێ به‌جێ ده‌كا. 2/بڕیاره‌كانی لیژنه‌ ده‌شێ له‌لای دادگای پێداچوونه‌وه‌ی هه‌رێمی كوردستانی عیراق له‌ماوه‌ی پازده‌ ڕۆژدا له‌ڕۆژی پێراگه‌یاندنه‌وه‌ تانوتی پێداچوونه‌یوه‌یان لێ بدرێ.

مادده‌ی حه‌وته‌م:

مادده‌ی حه‌وته‌م: یه‌كه‌م: ئه‌وه‌ی كه‌ به‌ سه‌رۆكی دیوان داده‌مه‌زرێ پێویسته‌ ئه‌م مه‌رجانه‌ی خواره‌وه‌ی لێ بێته‌دی: 1- هاووڵاتی هه‌رێم بێ و لێی نیشته‌جێ بێ. 2- به‌لانی كه‌م خاوه‌ن بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ بێت له‌ یه‌كێك له‌ بواره‌كانی (كارگێڕی، دارایی، ئابووری، یاسا)و شاره‌زایی له‌بواری پسپۆڕییه‌كه‌ی له‌(10)سالأ كه‌متر نه‌بێ. 3-نابێت به‌ تاوانێك حوكم درابێت كه‌ له‌ پایه‌و ناو وناوبانگی كه‌م بكاته‌وه‌. دووه‌م: پێویسته‌ ئه‌وه‌ی به‌ جێگری سه‌رۆكی دیوان یا به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی داده‌مه‌زرێ ئه‌م مه‌رجانه‌ی خواره‌وه‌ی لێ بێته‌دی. 1- هاووڵاتی هه‌رێم بێ و لێی نیشته‌جێ بێت. 2-ده‌بێت بڕوانامه‌ی به‌كالۆریۆسی له‌ زانستی كارگێڕیی یا دارایی یا ئابووری هه‌بێت. 3- ماوه‌ی (15)سالأ خزمه‌تی هه‌بێت، به‌ مه‌رجێ (10) ساڵی خزمه‌تی به‌ كرده‌نی هه‌بێت له‌بوارێك كه‌ په‌یوه‌ندی به‌ پسپۆڕییه‌كه‌یه‌وه‌ هه‌بێ. 4-نابێت به‌ تاوانێك یا كه‌تنێك حوكم درابێ. سێیه‌م: 1-جێگری سه‌رۆكی دیوان به‌ بڕیاری سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نی نیشتمانیی كوردستان – عیراق و به‌ راوێژ كردن له‌گهڵ سه‌رۆكی دیوان داده‌مه‌زرێ. 2. بەڕێوەبەرە گشتیەکان دادەمەزرێن بە بڕیارێکی سەرۆکی پەرلەمان کە دیاری دەکرێن لەلایەن  

مادده‌ی هه‌شته‌م:

مادده‌ی هه‌شته‌م: یه‌كه‌م: بۆ دڵنیابوون له‌ ئه‌نجامی چالاكییه‌كانی ژمێریاریی و كارگێڕیی له‌ رووی یاسایی و رێنماییه‌ داراییه‌ په‌یڕه‌وكراوه‌كان، دیوان بۆی هه‌یه‌: 1-پشكنین و وردبینی مامه‌ڵه‌كانی خه‌رجییه‌كان له‌باره‌ی مووچه‌و ده‌رماڵه‌و پاداشته‌وه‌ بكات بۆ دڵنیابوون له‌ چۆنیه‌تی خه‌رجكردنیان . 2-دڵنیابوون له‌ نه‌به‌زاندنی سنووری پشتیوانه‌ داراییه‌كان له‌ بودجه‌ی په‌سه‌ندكراو. 3-دڵنیابوون له‌ به‌كارهێنانی دارایی گشتی بۆ ئه‌و مه‌به‌ستانه‌ی كه‌ بۆی ته‌رخانكراوه‌، هه‌روه‌ها دڵنیابوون له‌ به‌فیڕۆ نه‌دان و ده‌ست بڵاوی له‌گه‌لأ هه‌ڵسه‌نگاندنی سووده‌كانی. 4-چاودێری و هه‌ڵسه‌نگاندنی كارو چالاكیه‌كان به‌پێی مادده‌كانی ئه‌م یاسایه‌. دووه‌م: پشكنین وردبینی كردنی مامه‌ڵه‌كانی خه‌مڵاندن و به‌ده‌ستهێنان و وه‌رگرتنی داهات بۆ دڵنیابوون له‌ هه‌ڵسوكه‌وته‌ په‌یڕه‌وكراوه‌كان و چۆنیه‌تی جێبه‌جێ كردنیان.  سێیه‌م: پێشكه‌ش كردنی كۆمه‌كی هونه‌ریی له‌ بواره‌كانی ژمێریاریی و چاودێری و هه‌موو كاروبارێكی كارگێڕی و رێكخستن كه‌ په‌یوه‌ندییان پێیه‌وه‌ هه‌بێت. چواره‌م: رێكخستنی خولی فێركاریی بۆ فه‌رمانبه‌رانی دیوان و ده‌زگا حكومیه‌كان بۆ به‌رزكردنه‌وه‌ی توانایان و دیوان بۆی هه‌یه‌ به‌پێی یاسا په‌یڕه‌وكراوه‌كان ده‌رماڵه‌یان بۆ دابین بكات. پێنجه‌م: دیوان رای خۆی له‌سه‌ر خشته‌و به‌یاننامه‌و راپۆرته‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان به‌ ئه‌نجامی كارو چالاكی دارایی بۆ ئه‌و لایه‌نانه‌ ده‌رده‌بڕێت كه‌ له‌ژێر چاودێری دارایی دانراون له‌گه‌لأ ده‌ربڕینی راوبۆچوون له‌باره‌ی شێوازی رێكخستنی به‌پێی یاسا و رێسای ژمێریاریی په‌یڕه‌وكراو، بۆ دڵنیابوون له‌ ئاستی گونجاندنی له‌گه‌لأ راستی و گونجاندنی له‌گه‌لأ ناوه‌نده‌ داراییه‌كان و ئه‌نجامه‌كانی. شه‌شه‌م: ده‌رخستنی به‌ڵگه‌كانی گه‌نده‌ڵی و فێڵكردن و به‌فیڕۆدان و خراپ به‌كارهێنان وبێ توانایی له‌ كاروباری وه‌رگرتن و خه‌رجكردن و به‌كارهێنانی دارایی گشتی له‌ ئه‌نجامی وردبینی و هه‌ڵسه‌نگاندنی كارو چالاكی فه‌رمانگه‌كان. حه‌وته‌م: لێكۆڵینه‌وه‌ و ئاگاداركردنه‌وه‌ له‌و كاروبارانه‌ی په‌یوه‌ندییان هه‌یه‌ به‌ لێهاتوویی به‌ده‌ستهێنان و خه‌رجكردن و به‌كارهێنانی ماڵی گشتی وه‌ك چۆن به‌ فه‌رمی له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی نیشتمانیی كوردستان – عیراقه‌وه‌ داواكراوه‌. هه‌شته‌م: به‌دواداچوونی جێبه‌جێ كردنی یاساو رێنماییه‌ دارایی و ژمێریارییه‌ كار پێكڕاوه‌كان بۆ دڵنیابوون له‌ جێبه‌جێ كردنی و شیاوی وگونجانی له‌گه‌لأ ئه‌و پێشكه‌وتنه‌ نوێیانه‌ی له‌ هه‌رێم ڕوویان داوه‌و سه‌رنج راكێشان به‌ره‌و چۆنیه‌تی ده‌ركه‌وتنی كورتهێنان و پێشكه‌شكردنی پێشنیازی پێویست به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ لایه‌نی په‌یوه‌ندیدار به‌ مه‌به‌ستی پێشخستنی یا هه‌مواركردنی ئه‌و یاساو پێڕه‌و ورێنماییانه‌.

مادده‌ی هه‌شته‌م:

مادده‌ی هه‌شته‌م: كار به‌هیچ ده‌قێكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ گه‌ر له‌گه‌لأ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكۆك بێت.

مادده‌ی سێیه‌م

مادده‌ی سێیه‌م: سه‌ندیكا به‌ مه‌به‌ستی جێ به‌جێ كردنی ئه‌م ئامانجانه‌ كار ده‌كات: 1. وه‌ستانی پزیشكان له‌گه‌ڵ گه‌لی كوردستان وپشتگیری كردنی حكومه‌تی هه‌رێم وپێڕۆی دیموكراتی وپته‌وكردن وبه‌ره‌و چاكتربردنی فیدرالییه‌ت. 2. به‌رگری كردن له‌ مافی پیشه‌یيی ڕه‌وای پزیشكان له‌ هه‌رێمدا. 3. رێكخستنی به‌شداربوونی پزیشكان له‌ ژیانی كۆمه‌ڵایه‌تیدا. 4. سه‌رپه‌رشتی كردنی پیشه‌یی له‌باره‌ی پزیشكان و ده‌ست دانه‌ پیشه‌یان له‌ عییاده‌ی تایبه‌تی ونه‌خۆشخانه‌ ئه‌هلیه‌كان، تاكو كاری چه‌وتی وا نه‌كرێ كه‌ له‌گه‌ڵ پیرۆزیی پیشه‌كه‌ نه‌گونجێ. 5. چه‌سپاندنی مه‌رجه‌كانی كردنه‌وه‌ی عییاده‌ی تایبه‌تی و نه‌هێشتنی ئه‌و بارانه‌ی كه‌ مه‌رجه‌كانیان لێ نایه‌ته‌ دی. 6. وه‌ده‌ست هێنانی ده‌رفه‌تی كاركردن بۆ پزیشكانی دانیشتووی هه‌رێم. 7. رێكخستنی په‌یوه‌ندییه‌كانی پزیشكان له‌گه‌ڵ ده‌زگاكانی ده‌وڵه‌ت وده‌زگا حكومه‌تی وناحكومه‌تییه‌كان. 8. هاریكاری كردن له‌گه‌ڵ سه‌ندیكا وكۆمه‌ڵه‌ی پیشه‌یی دیكه‌ له‌ هه‌رێم دا وله‌ ده‌ره‌وه‌یدا، له‌وانه‌ی ئامانجه‌كانیان له‌گه‌ڵ ئامانجی سه‌ندیكادا ده‌گونجێن. 9. به‌هێزكردنی په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ پزیشكه‌ كورده‌كان و دۆستانی گه‌لی كورد له‌ ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێم دا. 10. به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی پیشه‌یی و زانستی و رۆشنبیريی ئه‌ندامانی بۆ پێشخستنی پیشه‌كه‌ و پاراستنی. 11. رای خۆی له‌سه‌ر ئه‌و پرۆژه‌ی یاسا و پێره‌وانه‌وه‌ ده‌رببرێ كه‌ په‌یوه‌ندی به‌ پیشه‌ی پزیشكی و رێككه‌وتننامه‌ ته‌ندروستییه‌كانه‌وه‌ هه‌یه‌. 12. هه‌وڵ بدا كه‌ ئاسووده‌یی ژیانی ئه‌ندامه‌كانی له‌ كاتی نه‌خۆشی وپیری و وزه‌بونیدا ده‌سه‌به‌ر بكا. 13. ڕێساكانی ده‌ستدانه‌ پیشه‌كه‌ رێك بخات و موراقه‌به‌ی جێ به‌جێ كردنیان بكات.

مادده‌ی ده‌یه‌م:

مادده‌ی ده‌یه‌م: ئه‌م لایه‌نانه‌ی خواره‌وه‌ به‌ر چاودێری دارایی ده‌كه‌ون: یه‌كه‌م: وه‌زاره‌ت و كارگێڕییه‌ حكومییه‌كان وئه‌و ده‌سته‌ سه‌ربه‌خۆیانه‌ی كه‌ به‌ وه‌زاره‌ته‌كان نه‌لكاون له‌گه‌لأ ئه‌و لایه‌نانه‌ی كه‌ بودجه‌ی سه‌ربه‌خۆ و پاشبه‌ندیان هه‌یه‌. دووه‌م: هه‌موو ئه‌و سه‌ندیكاو كۆمه‌ڵه‌و یه‌كێتی و رێكخراوانه‌ی كه‌ حكومه‌ت مۆڵه‌تی پێ داون. سێیه‌م: هه‌ر لایه‌نێكی دی كه‌ ئه‌نجومه‌نی نیشتمانیی كوردستان – عیراق بڕیار ده‌دات بخرێته‌ ژێر حوكمی چاودێریه‌كه‌ی له‌لایه‌ن چاودێری داراییه‌وه‌ یاخود ئه‌وه‌ی كه‌ له‌ یاساكانی دامه‌زراندنیدا هاتبێ.

مادده‌ی چواره‌م

مادده‌ی چواره‌م: ده‌بێ ئه‌ندام ئه‌م مه‌رجانه‌ی لێ بێته‌ دی: 1. له‌ هاووڵاتییانی كوردستانی عێراق بێ یاخود لێی دابنیشێ. 2. به‌ تاوانێكی ناسیاسی یا كه‌تنێكی ئابڕووبه‌ر سزا نه‌درابێ. 3. بڕوانامه‌یه‌كی هه‌بێ كه‌ له‌ به‌كالۆریۆس یا هاوتای له‌ پزیشكی دا كه‌متر نه‌بێ.

مادده‌ی یه‌كه‌م

مادده‌ی یه‌كه‌م: ئه‌گه‌ر فه‌رمانبه‌ر له‌ ماوه‌ی ساڵێكی ته‌قویمیدا، به‌بێ مه‌عزه‌ره‌تێكی به‌جێ بۆ ماوه‌ی (30) سی رۆژ له‌ دایه‌ره‌كه‌ی داببڕێت، سا ئه‌و دابڕانه‌ به‌شێوه‌یه‌كی سه‌رومڕ یان پچڕ پچڕ بێت، ئه‌وه‌ به‌ ده‌ستهه‌ڵگرتوو له‌ قه‌ڵه‌م ده‌درێ.

مادده‌ی شازده‌م:

مادده‌ی شازده‌م: به‌ مه‌به‌ستی جێبه‌جێ كردنی ئه‌م یاسایه‌ بۆ زامن كردنی ئه‌و رێكارانه‌ی كه‌ ئه‌نجامی كاره‌كانی چاودێری دارایی لێده‌كه‌وێته‌وه‌، سه‌رۆكی دیوان ئه‌م تایبه‌تمه‌ندیی و ده‌سته‌ڵاتانه‌ی خواره‌وه‌ی هه‌یه‌: یه‌كه‌م: لێكۆڵینه‌وه‌ له‌ سه‌رپێچییه‌ داراییه‌كان و داوای پێشكه‌شكردنی هه‌ر روون كردنه‌وه‌یه‌ك یاخود زانیارییه‌ك له‌وه‌ی كه‌ ده‌زانێ ئه‌گه‌ری ئاشكراكردنی سه‌رپێچییه‌كه‌ له‌سه‌ر لێكۆڵینه‌وه‌ كردن له‌گه‌لی وه‌ستاوه‌، چ جای كارمه‌ندی فه‌رمانگه‌ یا هی دی بێت. دووه‌م: ده‌ست كێشانه‌وه‌ی فه‌رمانبه‌ر له‌ كاره‌كه‌ی هه‌ركات سه‌لامه‌تی لێكۆڵینه‌وه‌ و چاودێری پێویستی كرد یاخود له‌ كاتی ده‌ركه‌وتنی سه‌رپێچی یا تاوانێكی دارایی یان كارێكی پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ یاخود یاساو پێڕه‌و و رێنمایی دارایی په‌یڕه‌وكراو بێ. سێیه‌م: سه‌رۆك بۆی هه‌یه‌ داوا له‌ وه‌زیری تایبه‌تمه‌ند بكات سه‌رپێچیكه‌ر (سه‌رپێچیه‌كی یاسایی)بنێرێت بۆ لیژنه‌ی لێكۆڵینه‌وه‌ كه‌ له‌ وه‌زاره‌ته‌كه‌ی پێكدێت یاخود سزای كارگێڕیی به‌سه‌ردا بسه‌پێنرێت. چواره‌م: سه‌رۆك بۆی هه‌یه‌ له‌و كێشانه‌ی كه‌ لێكۆڵینه‌وه‌ یان تێدا كۆتایی هاتووه‌، داوا له‌ وه‌زیری تایبه‌تمه‌ند بكا فه‌رمانبه‌ر ئه‌و زیانه‌ بژمێرێت كه‌ له‌ ئه‌نجامی كه‌مته‌رخه‌می یاخود سه‌رپێچی كردنی یاساو پێڕه‌و و رێنماییه‌ باوه‌كان به‌ فه‌رمانگه‌كه‌ی گه‌یاندووه‌. پێنجه‌م: داوا له‌ وه‌زاره‌تی تایبه‌تمه‌ند یان لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان بكرێت داوای مه‌ده‌نی به‌و سه‌رپێچیه‌ داراییانه‌و به‌دواداچوونی له‌ دادگای تایبه‌ت تۆمار بكات، به‌ مه‌رجێك دیوان زانیاری به‌ لایه‌نی په‌یوه‌ندیدار له‌باره‌ی ئه‌و سه‌رپێچییانه‌وه‌ بدات له‌ حاڵه‌تی جێبه‌جێ نه‌كردنی له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تی تایبه‌تمه‌نده‌وه‌، ئه‌مه‌ به‌ سه‌رپێچییه‌كی دارایی له‌سه‌ر وه‌زاره‌تی په‌یوه‌ندیدار تۆمارده‌كرێ و سه‌رۆكی دیوان بۆی هه‌یه‌ ئه‌مه‌ به‌ سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نی نیشتمانی رابگه‌یه‌نێ. شه‌شه‌م: سه‌رۆكی دیوان بۆی هه‌یه‌ به‌هۆی داواكاری گشتییه‌وه‌ داواكاری یاسایی له‌سه‌ر ئه‌نجامده‌رانی تاوانی دارایی تۆماربكات ئه‌گه‌ر وه‌زاره‌ت ده‌ستی به‌و كاره‌ نه‌كرد. حه‌وته‌م: سه‌رۆكی دیوان بۆی هه‌یه‌ بانگهێشت یان میوانداریی هه‌ر لایه‌نێك بكات كه‌ سه‌ر به‌ چاودێری دیوان بێت بۆ ئاماده‌بوونی كۆبوونه‌وه‌كانی ئه‌نجومه‌ن له‌و كاروبارانه‌ی كه‌ په‌یوه‌ستن پێیانه‌وه‌. هه‌شته‌م: سه‌رۆكی دیوان بۆی هه‌یه‌ داوای فه‌رمانبه‌رانی ده‌وڵه‌ت یاخود شاره‌زایان له‌ كاتی پێویستدا بكات به‌و شێوه‌یه‌ی كه‌ به‌ په‌سه‌ندی ده‌زانێ بۆ به‌شداریی پێكردنیان له‌كاری چاودێری بۆی هه‌یه‌ پاداشت و كرێیان به‌رامبه‌ر به‌و خزمه‌تگوزارییانه‌ به‌ پێی یاساو رێنماییه‌ په‌یڕه‌و كراوه‌كان بۆ خه‌رج بكات.

مادده‌ی پازده‌م:

مادده‌ی پازده‌م: یه‌كه‌م:ئه‌نجومه‌ن بۆی هه‌یه‌ ئه‌م ده‌رماڵانه‌ی خواره‌وه‌ به‌ فه‌رمانبه‌رانی دیوان بدات: 1-ده‌رماڵه‌ی چاودێری، رێژه‌كه‌ی له‌ 50% ی مووچه‌ی فه‌رمانبه‌ر ره‌ت نه‌كات. 2-ده‌رماڵه‌ی ترسناكی و ئه‌ركی تایبه‌تی رێژه‌كه‌ی له‌ 75%ی مووچه‌ی ئه‌و فه‌رمانبه‌رانه‌ ره‌ت ناكات كه‌ كاری چاودێری و وردبینی ده‌كه‌ن وله‌ كاتی كاره‌كه‌یاندا تووشی مه‌ترسی ده‌بن. 3-ده‌رماڵه‌ی شوێنی جوگرافی، رێژه‌كه‌ی له‌ 30%ی مووچه‌ ره‌ت نه‌كات. 4-ده‌رماڵه‌ی قه‌ده‌غه‌كردنی ده‌ست دانه‌ پیشه‌ له‌ پاش ده‌وامی فه‌رمی به‌ مه‌رجێ رێژه‌كه‌ی له‌ 50%ی مووچه‌ ره‌ت نه‌كات. دووه‌م: ئه‌م ده‌رماڵانه‌ی سه‌ره‌وه‌ش په‌یوه‌ندیی به‌و ده‌رماڵانه‌وه‌ نییه‌ كه‌ به‌ فه‌رمانبه‌ره‌كان به‌شێوه‌ی گشتی ده‌درێن. سێیه‌م: ئه‌نجومه‌ن بۆی هه‌یه‌ پێشخستن (قدم) له‌ ساڵێك تێنه‌په‌ڕێت له‌هه‌ر پله‌یه‌ك بۆ مه‌به‌ستی سه‌رمووچه‌و به‌رزكردنه‌وه‌ی فه‌رمانبه‌رانی دیوان بدات كه‌ توانایه‌كی به‌رزیان هه‌یه‌ یاخود هه‌وڵێكی له‌ راده‌ به‌ده‌ر ده‌ده‌ن به‌پێی ئه‌و رێنماییانه‌ی كه‌ بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ ده‌ری ده‌كات.

مادده‌ی بیستءدووه‌م:

مادده‌ی بیستءدووه‌م: ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ به‌ ڕێنمایی وه‌زیر دیاری ده‌كرێن: یه‌كه‌م: پله‌ی ئیمام و مووچه‌و سه‌رمووچه‌ی ساڵانه‌ی و به‌رزكردنه‌وه‌ی. دووه‌م: ئه‌ركه‌كانی ئیمام و به‌رگ و نیشانه‌كانی.

مادده‌ی سیازده‌م:

مادده‌ی سیازده‌م: یه‌كه‌م: له‌ئه‌نجامی كۆتاییدا، به‌(مكمل) داده‌نرێ له‌هه‌ر ساڵێكی دراسیدا، هه‌ر كه‌سێ: 1- نمره‌ی سه‌ركه‌وتنی له‌یه‌ك مادده‌دا، بۆ هه‌ر فه‌سڵێكی دراسی به‌ده‌ست نه‌هێنابێ، یان له‌و لێ توێژینه‌وه‌یه‌دا كه‌ده‌بێ پێشكه‌شی بكه‌نت، یان موعه‌دده‌لی گشتی بۆ ساڵێكی دراسی له‌ (60%) كه‌متر بووبێ. 2- له‌تاقیكردنه‌وه‌ی كۆتاییدا (ده‌وری یه‌كه‌م) دواكه‌تبێ به‌هۆی نه‌خۆشییه‌كی رێگره‌وه‌، كه‌ به‌راپۆرتی لیژنه‌یه‌كی پزیشكی فه‌رمی سه‌لما بێت و ئه‌نجومه‌نی په‌یمانگه‌ش قبوڵی كردبێت. دووه‌م: (مكمل) له‌ موعه‌دده‌لی گشتیدا بۆی هه‌یه‌، یه‌ك مادده‌ یان زیاتر بۆ تاقیكردنه‌وه‌ هه‌ڵبژێرێ، بۆ ئه‌وه‌ی نمره‌ی سه‌ركه‌وتن له‌ مه‌جموعدا به‌ده‌ست بهێنێ. سێیه‌م: مكمل له‌فه‌سڵی دراسیدا له‌مادده‌یه‌كی دیراسه‌ی ته‌تبیقیدا به‌نووسین له‌تاقیكردنه‌وه‌ی موكمیله‌كان ئیمتیحان ده‌دات و، هه‌ڵسانگاندنی فه‌سڵیشی بۆ ده‌مێنێته‌وه‌.

مادده‌ی یازده‌م:

مادده‌ی یازده‌م: دیوان مافی بینینی هه‌موو ئه‌و به‌ڵگه‌نامه‌و دۆسیه‌ی مامه‌ڵه‌ ئاشكراو نهێنیانه‌ی هه‌یه‌ كه‌ په‌یوه‌ندییان به‌كاری داراییه‌وه‌ هه‌بێ، جگه‌ له‌و به‌ڵگه‌نامانه‌ی كه‌ سه‌رۆكی هه‌رێم به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی نیشتمانی و سه‌رۆك وه‌زیران به‌ده‌ریان ده‌كات، به‌ مه‌رجێك سه‌رۆكی دیوان ئاگادار بكرێ بۆ زانینی زانیاریی و ده‌ربڕینی ڕای خۆی له‌ باره‌یه‌وه‌.

مادده‌ی چواره‌م:

مادده‌ی چواره‌م: ئه‌نجومه‌نی په‌یمانگه‌، لانی كه‌م مانگی یه‌ك جار كۆده‌بێته‌وه‌ و، سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌ن، یان سیان له‌ئه‌ندامه‌كانی بۆیان هه‌یه‌ له‌كاتی پێویستدا داوای كۆبوونه‌وه‌ بكه‌ن، ئه‌نجومه‌نیش به‌ئاماده‌بوونی دوو سێیه‌كی ئه‌ندامه‌كانی كۆده‌بێته‌وه‌ و، بڕیاره‌كانیشی به‌زۆرینه‌ی ده‌نگ ده‌رده‌كات، ئه‌گه‌ر ده‌نگه‌كانیش یه‌كسان بوون، ئه‌وا ئه‌و لایه‌نه‌یان ده‌یباته‌وه‌ كه‌ ده‌نگی سه‌رۆكی له‌گه‌ڵه‌.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة