مادده‌ی دووه‌م: بڕگه‌ (دووه‌م)ی ماددەی ‌(9) هه‌موار بكرێ كه‌ زنجیره‌ی (16)ی بۆ زیاد بكرێ و به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ بخوێنرێته‌وه‌: 16 – وه‌زاره‌تی مافی مرۆڤ.

مادده‌ی سی و چوار: ئه‌نجومه‌نی هه‌یئه‌ ئه‌و ئیشه‌ تایبه‌ت و سه‌ڵاحییاته‌ رایی ده‌كا كه‌ دراون به‌ ئه‌نجومه‌نی زانكۆو ده‌قه‌كانیان له‌ مادده‌ی (19)ی ئه‌م یاسایه‌دا هاتووه‌، به‌جۆرێ كه‌ له‌گه‌لَ بارودۆخی هه‌یئه‌كه‌دا بگونجێ و، بۆیشی هه‌یه‌ هه‌ندێ له‌ سه‌ڵاحییاتی خۆی بدات به‌ سه‌رۆكی هه‌یئه‌كه‌.

مادده‌ی پێنجه‌م: ئه‌نجومه‌ن ئه‌م ئیش و كارانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌كات: یه‌كه‌م: سه‌رپه‌رشتیی گشتی په‌یمانگه‌كه‌ ده‌كات. دووه‌م: پلان، بۆ رێكخستنی كاروبارو، په‌ره‌پێدانی په‌یمانگه‌كه‌ و، سه‌رپه‌رشتیی جێبه‌جێ كردنیان پێشنیاز ده‌كات. سێیه‌م: له‌سه‌ر ئه‌ساسی بڕوانامه‌ و لێهاتوویی و نمره‌ و ده‌ستپاكی كه‌مه‌رجی یاسایین بۆ قبوڵكردن، ژماره‌ی داواكراو له‌و قوتابیانه‌ی پێشكه‌شیان كردووه‌ بۆ په‌یمانگه‌كه‌ هه‌ڵده‌بژێردرێت. چواره‌م: تاكه‌ تاكه‌ی به‌رنامه‌ی تیۆری و ته‌تبیقی بۆ خوێندن داده‌نێ و، ده‌رسه‌كانیان ده‌ستنیشان ده‌كات. پێنجه‌م: واده‌ی ده‌ست پێكردنی خوێندن و كۆتایی هاتنی خوێندن و ده‌ستنیشانكردنی وه‌رزه‌كانی خوێندن و ماوه‌كانیان و، ماوه‌ی پشووه‌كانیش دیاری ده‌كات. شه‌شه‌م: رێساكانی تاقیكردنه‌وه‌و، واده‌كانیان و، چۆنییه‌تی رێكاره‌كان و موراقه‌به‌ی ره‌وشی تاقیكردنه‌وه‌كان داده‌نێ. حه‌وته‌م: ئه‌نجامه‌كانی تاقیكردنه‌وه‌كان ئیقرار ده‌كات. هه‌شته‌م: به‌پێی ئیحتیاجی و، به‌پێی مامناوه‌ندی (معدل) نمره‌كانی ته‌واو كردنی په‌یمانگه‌كه‌ و، به‌پێی ئاره‌زووی قوتابی، سه‌ركه‌وتووه‌كان ته‌سنیف ده‌كات كه‌ببن به‌ دادوه‌ر و ئه‌ندامانی داواكاریی گشتی. نۆیه‌م: رێساكانی زه‌بتی (الانچباگیه‌) بۆ قوتابیانی په‌یمانگه‌كه‌ داده‌نێ. ده‌یه‌م: پێڕۆی ناوخۆی په‌یمانگه‌كه‌ داده‌نێ.

مادده‌ی دووه‌م: ئامانجی په‌یمانگه‌كه‌ ئه‌مانه‌یه‌: یه‌كه‌م: ئاماده‌كردنی دادوه‌ران و ئه‌ندامانی ئیددیعای گشتی. دووه‌م: شایاندنی دادوه‌ران و ئه‌ندامانی ئیددیعای گشتی ئه‌وانه‌ كه‌ له‌پله‌ی سێهه‌م و چواره‌من و هێشتا له‌وه‌زیفه‌دان . سێیه‌م: شایاندنی كادیره‌ یاساییه‌ جۆربه‌جۆره‌كان له‌فه‌رمانبه‌رانی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری و وه‌زاره‌تی دادو، وه‌زاره‌ت و ده‌زگاكانی تری حكومه‌ت و به‌رزكردنه‌وه‌ی كاراییان.

مادده‌ی سی و سێ: هه‌یئه‌ ئه‌نجومه‌نێكی هه‌یه‌ به‌رێوه‌ی ده‌با و، پێك دێت له‌: 1. سه‌رۆكی هه‌یئه‌ سه‌رۆك 2. عه‌میده‌كانی په‌یمانگه‌كان ئه‌ندامن 3. نوێنه‌رێك له‌ هه‌ر وه‌زاره‌تێكی په‌یوه‌ندیداره‌وه‌ كه‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتییان هه‌یه‌ یان باڵاتر، له‌وانه‌ی كه‌ خاوه‌ن ئه‌زموون و پسپۆڕن و بۆ ماوه‌ی دوو سالَ كه‌ یه‌ك جار یارای نوێكردنه‌وه‌یه‌ ناوزه‌د ده‌كرێن. ئه‌ندامن 4. ئه‌ندامێ له‌ هه‌یئه‌ی ته‌دریسی هه‌ر په‌یمانگایێ، له‌ لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی په‌یمانگه‌وه‌ ناوزه‌د ده‌كرێ بۆ ماوه‌ی دوو سالَ و، بۆ یه‌ك جاريش یارای نوێكردنه‌وه‌یه‌.

مادده‌ی سی و شه‌شه‌م: یه‌كه‌م: دوای ده‌رچوونی مه‌رسوومی هه‌رێمی به‌ دامه‌زراندنی، ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری ئه‌و دادگایه‌ دیاری ده‌كات كه‌ دادوه‌ر تێیدا ده‌ست به‌كار ده‌بێت. دووه‌م: دادوه‌ر ده‌ست ناداته‌ كاره‌كه‌ی تاكو له‌به‌رده‌م سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی ئه‌م سوێنده‌ی خواره‌وه‌ نه‌خوات: (سوێند ده‌خۆم به‌ خودا كه‌ دادپه‌روه‌رانه‌ له‌نێوان خه‌ڵكدا دادوه‌ری بكه‌م و یاساكان به‌ ئه‌مانه‌ت و ده‌ست پاكی و بێ لایه‌نی پیاده‌ بكه‌م)و سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریش هه‌مان سوێند له‌به‌رده‌م سه‌رۆكی هه‌رێم ده‌خوات. سێیه‌م: سه‌رۆك و ئه‌ندامانی دادگاكانی پێداچوونه‌وه‌ سوێند له‌به‌رده‌م سه‌رۆكی هه‌رێم ده‌خۆن.

مادده‌ی یه‌كه‌م: بڕگه‌ی دووه‌م، له‌ مادده‌ی سیازده‌ی یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێ و وه‌ك ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ ده‌خوێنرێته‌وه‌: دووه‌م: ئه‌گه‌ر پارێزه‌ر، به‌بێ مه‌عزه‌ره‌تی به‌جێ بۆ دوو ساڵی دوابه‌دوای یه‌ك له‌ ئابوونه‌ی به‌شداربوون و رسومی بڕیار له‌سه‌ردراوه‌ دواكه‌وت و نه‌یدا، ئه‌وه‌ له‌و باره‌دا ناوی له‌ لیسته‌كه‌ دوور ده‌خرێته‌وه‌و ئه‌و ماوه‌یه‌ی به‌ پارێزه‌رایه‌تی بۆ له‌ قه‌ڵه‌م نادرێ و بۆ قیده‌میش حساب ناكرێ. جا ئه‌گه‌ر ویستی ده‌ست بكاته‌وه‌ به‌ پارێزه‌ری ئه‌وا پێویسته‌ له‌سه‌ری داوایه‌ك پێشكه‌ش بكات كه‌ سه‌ر له‌نوێ ناوی تۆمار بكرێته‌وه‌و ده‌شبێ شه‌رتوشرووتی مادده‌كانی (4، 6، 7)ی یاساكه‌ش ره‌چاو بگرێت.

مادده‌ی سی و سێیه‌م: یه‌كه‌م: 1ـ ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی به‌رزترین ده‌سته‌ڵاتی دادوه‌رییه‌ له‌ هه‌رێم و به‌سه‌رۆكایه‌تی سه‌رۆكی دادگای پێداچوونه‌وه‌ی هه‌رێمی كورستان-عیراق و ئه‌ندامیه‌تی جێگره‌كانی سه‌رۆك و سه‌رۆكی ده‌سته‌ی سه‌رپه‌رشتی دادوه‌ریی و سه‌رۆكی داواكاری گشتی وسه‌رۆكی دادگاكانی تێهه‌ڵچوونه‌وه‌ له‌ هه‌رێم یا ئه‌وه‌ی جێیان ده‌گرێته‌وه‌ داده‌مه‌زرێ. 2ـ ئه‌گه‌ر سه‌رۆك ئاماده‌ نه‌بوو، كۆنترین جێگری جێی ده‌گرێته‌وه‌و ئه‌گه‌ر هه‌ر دووكیشیان ئاماده‌ نه‌بوون، ئه‌وا كۆنترین ئه‌ندام له‌ دادوه‌ره‌كانی پێداچوونه‌وه‌ سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نه‌كه‌ ده‌كات. دووه‌م: ئه‌نجومه‌ن به‌لانی كه‌م مانگی جارێك كۆده‌بێته‌وه‌ و سه‌رۆكیش بۆی هه‌یه‌ له‌ كاتی پێویستدا بۆ كۆبوونه‌وه‌ داوای بكات و ئه‌گه‌ر سه‌رۆك یا ئه‌وه‌ی كه‌ نوێنه‌رایه‌تی ده‌كات و به‌لانی كه‌م سێ له‌سه‌ر چواری ئه‌ندامانی ئاماده‌ نه‌بوو،نابه‌سترێ و، بڕیاره‌كانیش به‌ زۆرینه‌ی ژماره‌ی ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نه‌كه‌ وه‌رده‌گیرێ. سێیه‌م: ئه‌نجومه‌ن نووسینگه‌یه‌كی ده‌بێ، فه‌رمانبه‌رێك به‌پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات كه‌ بروانامه‌ی به‌كالۆریۆسی له‌ یاسا هه‌بێت و به‌لایه‌نی كه‌م پازده‌ ساڵ خزمه‌تی هه‌بێت و له‌سه‌ر پاڵاوتنی له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی دادوه‌رییه‌وه‌ داده‌مه‌زرێ و ژماره‌یه‌ك فه‌رمانبه‌ر یاریده‌ی ده‌ده‌ن و رێكخستنی كاری ئه‌نجومه‌ن و ئاماده‌ كردنی به‌رنامه‌و پوخته‌ كردنی مه‌سه‌له‌ به‌رچاوخراوه‌كان و پێڕاگه‌یاندنی بریاره‌كانی و كاره‌ كارگیرییه‌كانی تر ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ.

مادده‌ی نۆزده‌هه‌م: وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری به‌مانه‌ی خواره‌وه‌ پابه‌نده‌: یه‌كه‌م: بڕی (200) دوو سه‌د ملیار دینار ته‌رخان ده‌كرێ بۆ ئه‌وه‌ی درێژه‌ به‌ پڕۆژه‌كانی سندوقی نیشته‌جێكردن بدرێت. دووه‌م: بڕی (90) نه‌وه‌د ملیار دینار بۆ پشتگیری كردنی قه‌رزی خانووبه‌ره‌ی هاووڵاتیانی هه‌رێم ته‌رخان ده‌كرێ و زیادكردنی بڕی قه‌رزه‌كه‌ش بۆ (15) (پانزده‌ ملیۆن دینار) بۆ پارێزگا و قه‌زا و ناحیه‌ و گونده‌كان و به‌رده‌وامبوونی وه‌زاره‌ت له‌ دابین كردنی قه‌رزی خانووبه‌ره‌ بۆ هاووڵاتیان به‌پێی مه‌رج و رێنماییه‌ ره‌چاوكراوه‌كان. سێیه‌م: ته‌رخان كردنی بڕی (30) (سی ملیار دینار) بۆ پشتگیری پڕۆژه‌كانی بانكی پیشه‌سازی. چواره‌م: ته‌رخانكردنی بڕی (50) (په‌نجا ملیار دینار) بۆ پشتگیری پڕۆژه‌كانی كه‌رتی كشتوكاڵی له‌ رێگای بانكی كشتوكاڵییه‌وه‌. پێنجه‌م: ته‌رخانكردنی بڕی (50) (په‌نجا ملیار دینار) بۆ پشتگیری به‌رنامه‌ی وه‌به‌رهێنانی وه‌زاره‌تی كشتوكاڵ و داهاته‌ ئاوییه‌كان. شه‌شه‌م: ته‌رخان كردنی بڕی (10) (ده‌ ملیار دینار) بۆ دروست كردنی دامه‌زراوه‌كانی وه‌رزشی له‌ هه‌رێمدا.

مادده‌ی بیسته‌م: له‌ حاڵه‌تی روودانی گۆڕینێك له‌به‌شی بودجه‌ی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان ئه‌وا ده‌سه‌ڵات به‌ وه‌زیری دارایی وئابووری ده‌درێ كه‌: یه‌كه‌م: كه‌م كردنه‌وه‌ی سه‌ركۆی بودجه‌ به‌هه‌مان رێژه‌ بۆ یه‌كلاكردنه‌وه‌ی كورتهێنانه‌كه‌. دووه‌م: ئه‌گه‌ر له‌ بودجه‌دا زیاده‌ روویدا ئه‌وا ره‌زامه‌ندی په‌رله‌مان به‌ چۆنیه‌تی خه‌رج كردنی وه‌رده‌گیرێ.

مادده‌ی سی و یه‌كه‌م: له‌سه‌ر وه‌زیری دارایی و ئابوورییه‌ رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكردنی جێبه‌جێ كردنی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنێ، بۆ ئه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵاتی خه‌رج كردنی داهاته‌كانی حكومه‌ت به‌ماوه‌یه‌ك دیاری بكرێ كه‌ له‌ پانزده‌ رۆژ له‌ رۆژی جێبه‌جێكردنی ئه‌م یاسایه‌ تێپه‌ر نه‌بێ.

مادده‌ی سی و دووه‌م: كار به‌هیچ ده‌قێك ناكرێ گه‌ر له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا ناكۆك بێ.

مادده‌ی بیست وسێیه‌م: دادگای به‌رایی به‌ دادوه‌رێك گرێ ده‌درێ و به‌پێی حوكمه‌كانی یاسا تایبه‌تمه‌نده‌ به‌ سه‌یر كردنی ئه‌و داواو كاروبارانه‌ی ده‌كه‌ونه‌ چوارچێوه‌ی تایبه‌تمه‌ندییه‌كه‌یه‌وه‌.

مادده‌ی سی و سێیه‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ولایه‌نه‌ په‌یوه‌نداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌حێ بكه‌ن.

ماده‌ی چوارده‌م: ئه‌گه‌ر ئه‌و كه‌سه‌ی به‌ تاوانی تیرۆركاری تاوانباره‌ بێتاوان ده‌رچوو،بۆی هه‌یه‌، داوای قه‌ره‌بۆی ئه‌و زیانه‌ جه‌سته‌یی وناجه‌سته‌ییانه‌ بكاته‌وه‌ كه‌ لێی كه‌وتووه‌ له‌ئه‌نجامی پێشێلكردنی ئه‌و مافه‌ مرۆییانه‌ی له‌ ده‌ستوور ویاساكاندا هاتوون.

ماده‌ی چواره‌م: ئه‌م كارانه‌ی خواره‌وه‌ به‌ تاوانی تۆقاندن (تیرۆر) داده‌ندرێن و سزاده‌درێت به‌ زیندانی، له‌(15) ساڵ تێپه‌ڕ نه‌كات، هه‌ركه‌سێك:1-ده‌سه‌ڵاتی فه‌رمانپێكردنی هه‌بێت له‌سه‌ر هێزی ئاسایشی ناوه‌خۆ وزێره‌ڤانی هه‌رێم وداوای لێكردن یان ڕایسپاردن، به‌پاڵنه‌رێكی تیرۆركاری كار له‌سه‌ر ته‌گه‌ره‌تێخستنی فه‌رمانه‌كانی میری بكه‌ن،2-نووسراو، چاپه‌مه‌نی، كاسێتی تۆماركراو،یان هاوشێوه‌ی، وێنه‌ی وای له‌لابێت یان به‌ده‌ستبێنێت، كه‌ هاندان، به‌چاك زانین، یان پروپاگانده‌ له‌خۆ بگرێت بۆ ئه‌نجامدانی تاوانی تیرۆركاری، به‌مه‌به‌ستی به‌خشینه‌وه‌ی، یان بڵاوكردنه‌وه‌ی.3-به‌ ئه‌نجامدانی تاوانێك له‌و تاوانه‌ تۆقێنه‌رانه‌ی له‌م یاسایه‌دا هاتوون ئاگادرابێت وده‌زگا گشتیه‌كانی پێ ئاگادار نه‌كاته‌وه‌و كه‌سیش له‌ فه‌رمانی ئه‌م بڕگه‌یه‌ به‌ده‌ر ناكرێت.4-به‌ئه‌نقه‌ست، هه‌واڵ، روونكردنه‌وه‌، یان پڕوپاگانده‌یه‌كی تۆقێنه‌ر بڵاو بكاته‌وه‌، هۆیه‌كانی ڕاگه‌یاندنی بینراو، بیستراو، خوێندراو، یان ئه‌له‌كترۆنی به‌هه‌ڵ وه‌ربگرێت، یان به‌كاریان بێنێت، له‌ ئه‌نته‌رنێت به‌یاناتی ئه‌وتۆ بڵاوبكاته‌وه‌ كه‌ راسته‌وخۆ بگاته‌ ڕاده‌ی هاندان بۆ ئه‌نجامدانی تاوانی تیرۆركاری وه‌ها كه‌ ئاسایشی گشتی بخاته‌ مه‌ترسیه‌وه‌ وترس بخاته‌ نێو هاوڵاتیان وهه‌ڕه‌شه‌ له‌ قه‌واره‌ی سیاسی هه‌رێم بكات.5-نه‌فامی وكه‌م زانی كه‌سێك بقۆزێته‌وه‌ وله‌ كاری تۆقاندن به‌كاری بێنێت وبه‌هۆیه‌وه‌ ئه‌وكارانه‌ ئه‌نجام بدات،6-گزی له‌ نووسراوێكی فه‌رمی بكات، یان به‌ساخته‌ نووسراوێك بۆ ئه‌نجامده‌ری ئه‌و تاوانه‌ دروست بكات بۆ ئه‌وه‌ی كه‌سایه‌تیی بشارێته‌وه‌ یان به‌ئه‌نقه‌ست بیگۆڕێت، ئاسانكاری بۆ هاتوچووی بكات، یان یارمه‌تی بدات له‌ كاره‌كانی، به‌مه‌رجێك بزانێت مه‌به‌ست له‌ گزیه‌كه‌ چیه‌.

مادده‌ی یازده‌یه‌م: ئه‌نجومه‌نی سه‌ندیكا تایبه‌تمه‌نده‌ به‌ جێبه‌جێ كردنی ئه‌وانه‌ی خواره‌وه‌: 1. كاركردن له‌ پێناو به‌دی هێنانی ئه‌ركه‌كانی سه‌ندیكا به‌ پێی ئه‌وه‌ی كه‌ له‌ مادده‌ی سێیه‌می ئه‌و یاسایه‌ هاتووه‌. 2. پێشكه‌ش كردنی پێشنیاز له‌باره‌ی هه‌موار كردنی یاسای سه‌ندیكا و پێره‌وی ناوخۆ، بۆ ده‌سته‌ی گشتی.  3. جێ به‌جێ كردنی بڕیاره‌كانی ده‌سته‌ی گشتی. 4. دامه‌زراندنی كرێكاری خزمه‌تگوزاری بۆ سه‌ندیكا و ده‌ستنیشان كردنی كرێیه‌كانیان و هه‌موار كردنیان. 5. ته‌ماشاكردنی داواكاری بۆ هاتنه‌ ناو سه‌ندیكا و بریاردان له‌سه‌ر قبووڵ كردنی ئه‌ندام و به‌شداربووان. 6. هه‌ڵبژاردنی نوێنه‌ری سه‌ندیكا له‌ لیژنه‌ ره‌سمییه‌كان و هی تریشدا ئه‌گه‌ر نه‌قیب نه‌بووبێته‌ نوێنه‌ری سه‌ندیكا. 7. ناردنی ئه‌و كێشه‌ و شكایه‌تانه‌ی كه‌ بۆی دێ، بۆ لیژنه‌ تایبه‌تمه‌نده‌كان. 8. دامه‌زراندنی لقی سه‌ندیكا له‌ پارێزگاكانی هه‌رێم به‌ پێی مه‌رجه‌كانی دیاری كراو له‌ پێره‌وه‌ی ناوخۆی سه‌ندیكادا. 9. پێكه‌وه‌نانی لیژنه‌ی لاوه‌كی بۆ به‌دی هێنانی مه‌به‌سته‌كانی سه‌ندیكا. 10. بڕیار دان له‌سه‌ر واز هێنانی نه‌قیب یا جێگره‌كه‌ی یاخود هه‌ر ئه‌ندامێكی سه‌ندیكا یا لیژنه‌كانی. 11. دامه‌زراندنی نوێنه‌ری سه‌ندیكا له‌و پارێزگایانه‌ی كه‌ لقی سه‌ندیكایان نییه‌. 12. دامه‌زاندنی وردكاری ژمێریاری بۆ ئه‌نجامدانی وردكاری ساڵانه‌. 13. رێكخستنی پلیتی هه‌ڵبژاردن و به‌ڵگه‌نامه‌كانی دیكه‌و سه‌رپه‌رشتی كردنی كرداری هه‌ڵبژاردن به‌ پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌. 14. ده‌رهێنانی رێنمایی گونجاو له‌گه‌ڵ ئه‌م یاسایه‌ و پێره‌وه‌ی ناوخۆدا به‌مه‌به‌ستی ئاسان پیاده‌ كردنی. 15. مافی قه‌رزكردن و به‌ قه‌رزدان و پێشكه‌شكردنی یارمه‌تی دارایی هه‌یه‌، به‌و شێوه‌یه‌ی كه‌ مه‌به‌سته‌كانی سه‌ندیكا به‌دی بێنێ. 16. دامه‌زرراندن و به‌رێوه‌بردنی یانه‌كانی هونه‌رمه‌ندان به‌ پێی یاسای كۆمه‌ڵه‌كان و پێره‌وه‌ی تایبه‌ت به‌و یاسایه‌.

مادده‌ی سێیه‌م: وه‌زاره‌ت له‌مانه‌ی خواره‌وه‌ پێكدێ: یه‌كه‌م: وه‌زیر: سه‌رۆكی باڵای وه‌زاره‌ته‌ و به‌رپرسه‌ له‌ جێبه‌جێ كردنی سیاسه‌ته‌كانی و سه‌رپه‌رشتی جێبه‌جێ كردنی یاساو پێڕه‌وه‌كان و ده‌رچوواندنی رێنمایی وفه‌رمان و به‌یاننامه‌كان له‌ چوارچێوه‌ی ئه‌ركی كاره‌كانی وه‌زاره‌ت و پێكهاته‌كانی و هه‌موو كاروباره‌ دارایی و كارگێڕی و سه‌ربازیی و رێكخستن و هونه‌ری وبه‌دوا داچوونیان و ئاراسته‌ كردنیان وهه‌ماهه‌نگی كردن له‌ نێوان ده‌زگا گشتیه‌كاندا له‌ چوارچێوه‌ی سنووری ئه‌م یاسایه‌ و یاسا كارپێكراوه‌كانی دیكه‌ و بۆی هه‌یه‌ هه‌ندێك له‌ ده‌سته‌ڵاته‌كانی بداته‌ بریكاره‌كانی وه‌زاره‌ت وسه‌رۆكی یه‌كه‌ كارگێڕییه‌كان و به‌ڕێوه‌به‌ره‌گشتیه‌كان و سه‌رۆكی فه‌رمانگه‌كان و له‌به‌رده‌م ئه‌نجومه‌نی وه‌زیراندا به‌رپرسپار ده‌بێ، چونكه‌ ئه‌ندامێكی هاوكاره‌ تێیدا. دووه‌م: بریكاره‌كانی وه‌زاره‌ت: 1. بریكاری وه‌زاره‌ت بۆ كاروباری هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ. 2. بریكاری وه‌زاره‌ت بۆ كارگێڕیی گشتی. سه‌رپه‌رشتی هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ و فه‌رمانگه‌كانی كاروباری گشتی و یه‌كه‌ كارگێڕییه‌كان و كارگێڕییه‌ خۆجێیه‌كان ده‌كه‌ن وئه‌و ئه‌رك و ده‌سته‌ڵاتانه‌ی كه‌ وه‌زیر پێیان ده‌سپێری هه‌ڵده‌سووڕێنن به‌مه‌رجێ ده‌بێ خاوه‌ن شاره‌زایی ولێهاتوویی بن و به‌لای كه‌می خاوه‌نی بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ بن. سێیه‌م: نووسینگه‌ی وه‌زیر: فه‌رمانبه‌رێك به‌رێوه‌ی ده‌بات به‌ ناونیشانی به‌ڕێوه‌به‌ر یاخود ئه‌فسه‌ریك كه‌پایه‌كه‌ی له‌ نه‌قیب كه‌متر نه‌بێ و خاوه‌نی بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ بێت وچه‌ند فه‌رمانبه‌رو كارمه‌ندێك یارمه‌تی ده‌ده‌ن. چواره‌م: نووسینگه‌كانی هه‌ردوو بریكاره‌كانی وه‌زاره‌ت: هه‌ر بریكارێكی وه‌زاره‌ت نووسینگه‌ی تایبه‌تی خۆی هه‌یه‌ و فه‌رمانبه‌ریك سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات یاخود ئه‌فسه‌ریك به‌ ناونیشانی به‌رێوه‌به‌ر و چه‌ند فه‌رمانبه‌ر و كارمه‌ندێك یارمه‌تی ده‌ده‌ن. پێنجه‌م: راوێژكاران: راوێژكاری وه‌زیر به‌ پله‌ی تایبه‌تی ده‌بێ و ده‌بێت خاوه‌نی بروانامه‌ی به‌رایی زانكۆ بێت له‌ بواری پسپۆڕییه‌كه‌ی و به‌لانی كه‌م له‌ (15) ساڵ خزمه‌تی به‌ كرده‌نی هه‌بێت و خاوه‌ی شاره‌زایی و لێهاتوویی بێ و له‌و مه‌سه‌لانه‌ی كه‌ وه‌زیر بۆی ده‌نێرێ مه‌شوه‌ره‌ت پێشكه‌ش ده‌كات و دامه‌زراندنی به‌ پێشنیازی وه‌زیر ده‌بێ و به‌مه‌رجێك نابێ ژماره‌یان له‌ چوار زیاتر بن. شه‌شه‌م: پارێزگارانی هه‌رێم: پارێزگار: فه‌رمانبه‌ری یه‌كه‌می جێبه‌جێ كردنه‌ له‌ پارێزگاو به‌وه‌زاره‌ته‌وه‌ ده‌لكێ و پێویسته‌ ئه‌و یاساو پیڕه‌وو رێنمایی و فه‌رمانانه‌ جێبه‌جێ بكات كه‌ له‌وه‌زیره‌كانه‌وه‌ ده‌رده‌چێ و سه‌باره‌ت به‌ ماف وخزمه‌تی وه‌زیفیش به‌پله‌ی تایبه‌تی (بریكاری وه‌زاره‌ت) ده‌بێ. حه‌وته‌م: ئه‌نجومه‌نی وه‌زاره‌ت: 1. له‌ دیوانی وه‌زاره‌ت ئه‌نجومه‌نێك پێكدی پێی ده‌گوترێ (ئه‌نجومه‌نی وه‌زاره‌ت) و له‌ مانه‌ پێك دێت: أ- وه‌زیر : سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌ن. ب- بریكارانی وه‌زاره‌ت: ئه‌ندامن. ج- پارێزگاران: ئه‌ندامن. د- به‌رٍێوه‌ گشتییه‌كان: ئه‌ندامن. ه- راوێژكاران: ئه‌ندامن. 2. ئه‌نجومه‌ن لێكۆڵینه‌وه‌ و گفتوگۆده‌كات و بیڕورا ده‌رده‌بڕێت له‌ هه‌موو ئه‌وانه‌ی كه‌ وه‌زیر بۆی ده‌نێرێ. 3. وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ بانگهێشتی هه‌ركه‌سێك له‌ كارمه‌ندانی وه‌زاره‌ت یان وه‌زاره‌ته‌كانی تر بكات له‌وانه‌ی پسپۆڕی و شاره‌زاییان هه‌یه‌ بۆ ئه‌وه‌ی له‌ دانیشتنه‌كه‌ ئاماده‌ بن یاخود به‌ پێی پێویست. 4. ئه‌نجومه‌ن كۆبوونه‌وه‌كانی خۆی هه‌ر سێ مانگ جارێك ده‌به‌ستێ یان له‌ سه‌ر بانگهێشتی وه‌زیر و به‌سه‌رۆكایه‌تی ئه‌و و له‌كاتی ئاماده‌نه‌بوونی، بریكاری وه‌زاره‌ت له‌ سه‌رۆكایه‌تی كردنی دانیشته‌كه‌ جێی ده‌گرێته‌وه‌ كه‌ وه‌زیر رای ده‌سپێرێ. 5. بریاره‌كانی ئه‌نجومه‌ن له‌ رۆژی ده‌رچوونیانه‌وه‌ به‌ركارن. هه‌شته‌م: به‌رێوه‌به‌رایه‌تی گشتیی دیوان: فه‌رمانبه‌رێك به‌ڕێوه‌ی ده‌بات به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی كه‌ خاوه‌ن بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ بێت وخاوه‌ن شاره‌زایی و لێهاتوویی بێ و ئه‌مانه‌ی پێوده‌لكێ: 1. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كارگێڕیی. 2. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی خۆیه‌تی. 3. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ژمێریاریی. 4. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی پلان وبه‌دواداچوون. 5. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی میره‌ وئالیات. 6. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی راگه‌یاندن وپه‌یوه‌ندییه‌كان. 7. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی وردبینی و چاودێری. 8. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ته‌كنولۆجیای زانیارییه‌كان (بانكی زانیاریی). نۆیه‌م: به‌رێوه‌به‌رایه‌تی گشتی ناوخۆ: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ هه‌بێ یاخود ئه‌فسه‌رێك بێت له‌ هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ پایه‌كه‌ی له‌ عه‌قید كه‌متر نه‌بێ و بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی هه‌بێ و خاوه‌ن شاره‌زایی و لێهاتوویی بێ وئه‌م به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیانه‌ی پێوه‌ ده‌لكێ: 1. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی به‌دواداچوونی توندوتیژی دژی ئافره‌ت. 2. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كۆمه‌ڵه‌و رێكخراو و حزبه‌كان. 3. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كاروباری نهێنی و په‌یوه‌ندییه‌ تایبه‌تیه‌كان. 4. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ئاراسته‌كردن و رابه‌ری كردنی مه‌عنه‌وی. 5. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی به‌دواداچوونی تاوانه‌ رێكخراوه‌كان. 6. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی مه‌شق وشیاندن و لیكۆڵینه‌وه‌ و لێتۆژینه‌وه‌كان. 7. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی هاماهه‌نگی و په‌یوه‌ندییه‌ هه‌رێمیه‌كان. ده‌یه‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتیی كارگێڕیی خۆجێیه‌تی: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ خاوه‌ن بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ بێت و شاره‌زایی و لێهاتووی هه‌بێ و ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ی پێوه‌ده‌لكێ: 1. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كارگێڕیی وخۆیه‌تی. 2. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ژمێریاریی. 3. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی موڵكه‌كان. 4. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی وردبینی و چاودێری. 5. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ئه‌ندازه‌ی پرۆژه‌ و دیزاینه‌كان. 6. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی پلان و به‌دواداچوون. 7. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی خۆجێیه‌تی له‌ پارێزگاكانی هه‌رێمدا. یازده‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی به‌رهنگاربوونه‌وه‌ی توندوتیژی دژی ئافره‌ت: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی هه‌بێ و خاوه‌ن شاره‌زایی و لێهاتووی بێ. دوازده‌م: ده‌سته‌ی پشكنینی كارگێڕی: فه‌رمانبه‌ریك له‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ خاوه‌ن شاره‌زایی و پسپۆری بێ و بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ هه‌بێ، ژماره‌یه‌ك له‌ پشكێنه‌ران یارمه‌تی ده‌ده‌ن و ده‌سته‌ تایبه‌تمه‌نده‌ به‌ پشكنینی یه‌كه‌ كارگێڕیه‌كان وفه‌رمانگه‌ و به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌ گشتیه‌كان و ئه‌و به‌شانه‌ی سه‌ر به‌ وه‌زاره‌تن جگه‌ له‌ فه‌رمانگه‌كانی هێزی ئاسایشی ناوخۆ. سێزده‌م: مه‌ڵبه‌ندی په‌ره‌پێدانی كارگێڕیی: كادیری كارگێڕیی و سه‌رۆكی یه‌كه‌ كارگێڕییه‌كان ئاماده‌ ده‌كات وئاستی كاركردنیان و توانا زانستی و كارگێری و رێكخستن و هونه‌ریه‌كانیان به‌رز ده‌كاته‌وه‌ و كاروباری مه‌ڵبه‌ند به‌ پێره‌وێك رێكده‌خات. چوارده‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كاروباری هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ: ئه‌فسه‌ریكی پۆلیس به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ پایه‌ی له‌ رائید كه‌متر نه‌بێ و خاوه‌ن شاره‌زایی و لێهاتووی بێ له‌ بواری كاری له‌ هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ و له‌ باره‌گاكه‌ی وه‌زاره‌تدا ده‌بێ و ئه‌ركه‌كانی له‌ هه‌ماهه‌نگی كردن له‌ نێوان به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌ گشتییه‌كانی هێزی ئاسایشی ناوخۆ و فه‌رمانگه‌كانی سه‌ر به‌ بریكاری وه‌زاره‌ت بۆ كاروباری هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ دیاری ده‌كرێن. پازده‌م: فه‌رمانگه‌ی یاسایی: فه‌رمانبه‌رێك سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر یان ئه‌فسه‌رێك كه‌بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی له‌ یاسادا هه‌بێ و شاره‌زایی و لێهاتووی به‌لای كه‌م (ده‌) سالأ له‌ بواری پسپۆرییه‌كه‌ی هه‌بێ و به‌ وه‌زیره‌وه‌ ده‌ڵكی. شازده‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی پۆلیس: 1. به‌ڕێوه‌به‌رێكی گشتی خاوه‌ن شاره‌زایی وپسپۆڕی له‌ كاره‌كه‌ی خۆی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی هه‌بێ و له‌ ئه‌فسه‌ره‌كانی هێزی ئاسایشی ناوخۆ بێت و پایه‌كه‌ی له‌ عه‌مید كه‌متر نه‌بێ و دوو یاریده‌ده‌ر یارمه‌تی ده‌ده‌ن كه‌پایه‌یان له‌ رائید كه‌متر نه‌بێ و پاراستنی سیسته‌می گشتی ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ له‌گه‌لأ پیاده‌كردنی سه‌روه‌ریی یاسا و هه‌ر چی په‌یوه‌ندیدار بێ به‌ كاروباری پۆلیس و، باره‌گای گشتی به‌رێوه‌به‌رایه‌تی گشتی پۆلیس له‌مانه‌ی پێكدێ: 2. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی تاوان و جموجۆل. 3. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كارگێڕیی. 4. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی فه‌رمانگه‌ی یاسایی. 5. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ژمێریاری. 6. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی وردبینی وچاودیری. 7. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ئامار. 8. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی پلان و به‌دواداچوون. 9. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی مه‌شق وشیاندن. 10. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی به‌دواداچوونی توندوتیژی دژی ئافره‌ت. 11. هه‌روه‌ها ئه‌م به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیانه‌شی پێوه‌ ده‌لكێ: 12. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی پۆلیسی پارێزگاكان. 13. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی به‌رگری شارستانی له‌ پارێزگاكاندا. 14. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی پۆلیسی كاره‌بای هه‌رێم. 15. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی پۆلیسی پاراستنی دارستانه‌كان وژینگه‌ له‌ هه‌رێمدا. 16. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی پاراستنی ده‌زگاكانی نه‌وت. 17. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ساغكردنه‌وه‌ی به‌ڵگه‌كانی تاوان له‌ هه‌رێمدا. 18. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی موخابه‌ره‌ی پۆلیس. 19. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی به‌رگری شارستانی له‌ فڕۆكه‌خانه‌كان. 20. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی پۆلیسی چالاكییه‌ شارستانیه‌كان له‌ هه‌رێمدا. حه‌ڤده‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گه‌شت و وڵاتنامه‌ی گشتی: 1. ئه‌فسه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی له‌ ئه‌فسه‌ره‌كانی هێزی ئاسایشی ناوخۆ به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ پایه‌كه‌ی له‌ عه‌مید كه‌متر نه‌بێ و بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی هه‌بێ و خاوەنی شاره‌زایی وپسپۆڕیی بێ له‌ بواری كاره‌كه‌ی و دوو یاریده‌ده‌ر یارمه‌تی ده‌ده‌ن كه‌پایه‌كه‌یان له‌ رائید كه‌متر نه‌بێ وهه‌موو كاروبارێكی په‌یوه‌ست به‌ ره‌گه‌زنامه‌ و باری شارستانی و نشینگه‌و و پاسپۆرت له‌ سنووری یاسا جێبه‌جێ كراوه‌كان داده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ و باره‌گای گشتی له‌مانه‌ پێكدێ: 2. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كاروباری ره‌گه‌زنامه‌. 3. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كاروباری پاسپۆرته‌كان. 4. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كاروباری نشینگه‌. 5. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی باری شارستانی. 6. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی فه‌رمانگه‌ی یاسایی. 7. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كارگێڕیی وخۆیه‌تی. 8. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ژمێریاری. 9. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی وردبینی و چاودێری. 10. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ئامار. 11. ئه‌مانه‌شی پێوه‌ ده‌لكێ: 12. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی ره‌گه‌زنامه‌ و باری شارستانی له‌ پارێزگاكاندا. 13. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی پاسپۆرت له‌ پارێزگاكاندا. 14. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی نشینگه‌ له‌ پارێزگاكاندا. هه‌ژده‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی هاتووچۆ: 1. ئه‌فسه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی له‌ ئه‌فسه‌ره‌كانی هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی هه‌بێ و خاوه‌ن شاره‌زایی و پسپۆڕی بێت له‌ بواری كاره‌كه‌ی و پایه‌كه‌ی له‌ عه‌مید كه‌متر نه‌بێ و دوو یاریده‌ده‌ر یارمه‌تی ده‌ده‌ن كه‌ پایه‌یان له‌ رائید كه‌متر نه‌بێ وپیاده‌كردنی یاسا و پێڕه‌و و رێنماییه‌كانی هاتوچۆ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ و جوولانه‌وه‌ی رۆیشتن و ئه‌ندازه‌ی هاتووچۆ رێكده‌خات و له‌مانه‌ پێكدێ: 2. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كاروباری هونه‌ریی. 3. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ئه‌ندازه‌ی هاتووچۆ. 4. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی كارگێڕیی خۆیه‌تی. 5. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی فه‌رمانگه‌ی یاسایی. 6. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی ژمێریاریی. 7. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی وردبینی و چاودیری. 8. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی پلاندانان و به‌دواداچوون و ئامار. 9. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی میره‌ وئالیات و موخابه‌ره‌. 10. به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی هاتووچۆی پارێزگاكانی پێوه‌ ده‌لكێ. نۆزده‌م: ده‌سته‌ی پشكنینی هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ: ئه‌فسه‌رێك به‌پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی به‌رێوه‌ی ده‌بات كه‌پایه‌كه‌ی له‌ عه‌مید كه‌متر نه‌بێ و خاوه‌ن شاره‌زایی وپسپۆڕی بێ له‌ بواری كاره‌كه‌یدا و خاوه‌نی بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ بێت و ژماره‌یه‌ك له‌ پشكێنه‌ران له‌ گه‌وره‌ ئه‌فسه‌رانی هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ یاریده‌ی ده‌ده‌ن و تایبه‌تمه‌ند ده‌بێ به‌ پشكنینی هه‌موو به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌ گشتیه‌كانی هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ و فه‌رمانگه‌ سه‌ربازییه‌كانی دیكه‌ كه‌ به‌ وه‌زاره‌ته‌وه‌ لكاون. بیسته‌م: دادگا هه‌میشه‌ییه‌كانی هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ: به‌ فه‌رمانی وه‌زیر دادگایه‌ك له‌ سه‌رۆكی دادگا پێك دێ كه‌پایه‌كه‌ی له‌ عه‌مید كه‌متر نه‌بێ و به‌لانی كه‌م ده‌ سالأ شاره‌زایی هه‌بێ و دوو ئه‌ندامی بنه‌ڕه‌تیش كه‌پایه‌كه‌یان له‌ عه‌قید كه‌متر نه‌بێ و ئه‌ندامێكی یه‌ده‌گیش به‌ هه‌مان پایه‌ و داوا كارێكی گشتیش كه‌ پایه‌كه‌ی له‌ نه‌قیب كه‌متر نه‌بێ و مه‌رجه‌ هه‌ر هه‌موویان له‌ ئه‌فسه‌رانی هێزی ئاسایشی ناوخۆ و خاوه‌ن بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆ له‌ یاسا بن و، پسپۆرایه‌تی ئه‌م دادگایه‌ش بینینی هه‌موو ئه‌و تاوانانه‌یه‌ كه‌ ده‌درێته‌ پاڵ ئه‌فسه‌رو كارمه‌ندانی هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ و یاسا سزاییه‌كان و ئسوڵی تایبه‌ت به‌ هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆ و یاسا سزاییه‌كانی دیكه‌و ئسوڵی دادگا سزاییه‌كانیان ده‌رهه‌ق جێبه‌جێ ده‌كرێ و بڕیاره‌كانیشی ده‌كه‌ونه‌ به‌ر چاودێری و وردبینی دادگای پێداچوونه‌وه‌ی(تمییز) هه‌رێمی كوردستان ـ عیراق و ده‌رماڵه‌ی دادوه‌رانیش بۆ سه‌رۆك و ئه‌ندامی دادگاو ده‌رماڵه‌ی داواكارانی گشتیش بۆ داواكاری گشتی خه‌رج ده‌كرێ. بیست ویه‌كه‌م: نووسینگه‌ی كۆچ كردن و كۆچ پێكراوان: راسته‌وخۆ به‌ وه‌زیرَه‌وه‌ ده‌لكێ و به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌كانی كۆچ كردن و كۆچ پێكراوه‌كان له‌ پارێزگاكانی هه‌رێمیان پێوه‌ ده‌لكێ. بیست ودووه‌م: كۆلێجی پۆلیس: (عه‌میدی كۆلێج) به‌رێوه‌ی ده‌بات كه‌ به‌ پله‌ی به‌رێوه‌به‌ری گشتی بێ و راسته‌و خۆ به‌ وه‌زیره‌وه‌ ده‌لكێ، به‌ مه‌رجێ ئه‌فسه‌ری پۆلیس بێ و پایه‌كه‌ی له‌ عه‌قید كه‌متر نه‌بێ و كاروباره‌كانی به‌ پێڕه‌وێكی تایبه‌ت ریكده‌خرێن.

مادده‌ی هه‌شته‌م: كاروباری ده‌زگا:- یه‌كه‌م: دامه‌زراندنی به‌ڕێوه‌به‌رانی گشتی له‌ ده‌زگا له‌ لایه‌ن سه‌رۆكایه‌تیی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ به‌ گوێڕه‌ی یاساكانی كار پێ كراو ده‌بێت، به‌ مه‌رجێك شاره‌زایی وپسپۆری و ساڵانی راژه‌و ده‌ست پاكی ره‌چاو بكرێن و پله‌شیان له‌ پله‌ی عه‌مید كه‌متر نه‌بێت. دووه‌م: به‌ڕێوه‌به‌ران له‌ ده‌زگادا له‌ لایه‌ن سه‌رۆكه‌كه‌یه‌وه‌ به‌ راسپارده‌ی ئه‌نجومه‌نی ده‌زگا داده‌زمه‌زرێن، به‌ مه‌رجێك له‌ هه‌ڵبژاردنه‌كه‌دا شاره‌زایی وپسپۆری و ساڵانی راژه‌و ده‌ست پاكی ره‌چاو بكرێن و پله‌شیان له‌ پله‌ی موقه‌ده‌م كه‌متر نه‌بێت. سێیه‌م: ژمێریاریی ده‌زگا له‌ ژێر وردبینی و چاودێریی لیژنه‌یه‌كی تایبه‌تدا ده‌بێت، كه‌ له‌ لایه‌ن سه‌رۆكایه‌تیی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌ پێك ده‌هێندرێت. چواره‌م: هه‌موو ئه‌و یاسایانه‌ی به‌سه‌ر هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆدا په‌یڕه‌و ده‌كرێن، به‌سه‌ر ئه‌فسه‌رو كارمه‌ندانی ده‌زگای ئاسایشی هه‌رێمی كوردستانیشدا پیاده‌ ده‌كرێن.

مادده‌ی حه‌وته‌م: ئه‌ركه‌كانی ئه‌نجومه‌نی ده‌زگا:- یه‌كه‌م: سه‌رپه‌رشتی كردنی به‌ڕێوه‌ چوونی كارو، ده‌ركردنی بڕیاری پێویست له‌م باره‌یه‌وه‌. دووه‌م: دانانی په‌یڕه‌وی ناوخۆ بۆ ده‌زگا، به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ ئه‌نجومه‌نی ئاسایشی هه‌رێم. سێیه‌م: بڕیاری پێكهێنان یان هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ یان لێكدانی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تییه‌گشتییه‌كان و به‌ش و هۆبه‌كانی گرێ دراو به‌ ده‌زگاوه‌ له‌ كاتی پێویستدا. چواره‌م: ئاماده‌ كردنی بودجه‌ی ده‌زگا