مادده‌ی پێنجه‌م: شاره‌وانی له‌م شوێناندا داده‌مه‌زرێنرێ. 1-مه‌ڵبه‌ندی پارێزگا و ناحیه‌، چماره‌ی دانیشتوانی هه‌ر چه‌ندی بێ. 2-ئه‌و گوندانه‌ی ژماره‌ی دانیشتوانیان له‌ سێ هه‌زا ركه‌مترنین، له‌سه‌ر پێشنیازی به‌رێوه‌به‌ری گشتی شاره‌وانییه‌كان و په‌سه‌ند كردن له‌ لایه‌ن وه‌زیره‌وه‌. 3-ئه‌و شاره‌وانیانه‌ی پێش كاركردن به‌م یاسایه‌ له‌و گوندانه‌ی دامه‌زراون كه‌ ژماره‌ی دانیشتوانیا له‌و راده‌ی سه‌ره‌وه‌ كه‌متر نیند ده‌مێننه‌وه‌. به‌ڵام وه‌زیر له‌سه‌ رپێشنیاری به‌رێوه‌به‌ری گشتی شاره‌وانییه‌كان بۆی هه‌یه‌ هه‌ڵیان وه‌شێنێته‌وه‌. 4-نزیكترین شاره‌وانی له‌و شوێنانه‌ی پێویست به‌ دامه‌زراندنی شاره‌وانی تیایاندا ناكا، خزمه‌تگوزاری یان پێشكه‌ش ده‌كا.

مادده‌ی حه‌وته‌م: برگه‌ی، أ-2 له‌ مادده‌ی بیستی یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێ و به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ ده‌خوێندرێته‌وه‌: (2- پێشكه‌شكردنی پێشنیاز بۆ هه‌مواركردنی یاسای سه‌ندیكاكه‌).

مادده‌ی یه‌كه‌م: زیاده‌ باجێكه‌ له‌سه‌ر زیاتر له‌ (15000) پازده‌ هه‌زار دینار له‌ كۆی داهاتی (عه‌قاره‌كان)ی ئه‌وه‌ی له‌سه‌ریه‌تی (المكلف) وه‌رده‌گرێ و ده‌سه‌پێندرێ، به‌و مافه‌شه‌وه‌ كه‌ له‌ عه‌قاره‌ وه‌قف كراوه‌كانیشه‌وه‌ هه‌یه‌تی، دوای لێده‌ركردنی بڕه‌ باجی بنچینه‌یی و بێ قه‌یدی یاسایی (السماح القانونی) به‌ پێی ئه‌م رێژانه‌ی خواره‌وه‌:- (5%) تاكو ده‌گاته‌ (5000) پێنج هه‌زار دینار. (8%) ئه‌وه‌ی له‌ (5000) پێنج هه‌زار دینار پتر بێت تاكو ده‌گاته‌ (7000)حه‌وت هه‌زار دینار. (10%) ئه‌وه‌ی له‌ (7000) حه‌وت هه‌زار دینار پتر بێت تاكو ده‌گاته‌ (10000) ده‌ هه‌زار دینار. (15%) ئه‌وه‌ی له‌ (10000) ده‌ هه‌زار دینار پتر بێت تاكو ده‌گاته‌ (15000) پازده‌ هه‌زار دینار. (17%) ئه‌وه‌ی له‌ (15000) پازده‌ هه‌زار دینار پتر بێت تاكو ده‌گاته‌ (20000) بیست هه‌زار دینار. (20%) ئه‌وه‌ی له‌ (20000) بیست هه‌زار دینار پتر بێت.

مادده‌ی پازده‌م: یه‌كه‌م: شوفێر یان خاوه‌ن ئه‌و ئۆتۆمبێله‌ی كه‌ سه‌رپێچی له‌ كێشانه‌كانی سه‌نگه‌ میحوه‌ریه‌كان ده‌كات به‌ غه‌رامه‌یه‌كی دارایی سزا ده‌درێت، به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌. 1. له‌ هه‌ر (100) سه‌د كیلۆ غرامی زیاده‌ بار (5000) پێنج هه‌زار دینار غه‌رامه‌ ده‌كرێ تا ده‌گاته‌ یه‌ك ته‌ن. 2. له‌ هه‌ر (100) سه‌د كیلۆ غرامی زیاده‌ بار (10000) ده‌ هه‌زار دینار غه‌رامه‌ ده‌كرێ تا چوار ته‌ن. 3. له‌ هه‌ر بارێكی زیاده‌ (15000) پازده‌ هه‌زار دینار له‌ هه‌ر (100) سه‌د كیلۆ غرام غه‌رامه‌ ده‌كرێت ئه‌گه‌ر باره‌ زیاده‌كه‌ی له‌ چوار ته‌ن زیاتر بێت تا ده‌گاته‌ هه‌شت ته‌ن له‌و باره‌ زیاده‌یه‌. دووه‌م: ئه‌و ئۆتۆمبێله‌ی سه‌رپێچی له‌ كێشانی قورساییه‌ میحوه‌ریه‌كان ده‌كات ده‌ستی به‌سه‌ردا ده‌گیرێت تا ئه‌و كاته‌ی باره‌ زیاده‌كه‌ی به‌تاڵ ده‌كرێت و بۆ ده‌ره‌وه‌ی وێستگه‌ی كێشانه‌كه‌ له‌سه‌ر مه‌سره‌فی سه‌رپێچیكاره‌كه‌ ده‌گوازرێته‌وئه‌گه‌ر باره‌كه‌ی له‌و سنووره‌ بترازێت كه‌ له‌ به‌ندی سێیه‌می بڕگه‌ی (یه‌كه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌ی سه‌ره‌وه‌دا هاتووه‌. سێیه‌م: كرێی زه‌ویانه‌ به‌ بڕی (20000) بیست هه‌زار دینار له‌هه‌ر شه‌وێ وه‌رگرتدراوه‌ كه‌ ئۆتۆمبێله‌كه‌ به‌ده‌ست به‌سه‌ردا گیراوی له‌ گۆڕه‌پانی ده‌ست به‌سه‌ردا گرتنه‌كه‌دا ده‌مێنێته‌وه‌ و، ئه‌وه‌ش له‌ رۆژی سه‌رپێچ كردنه‌كه‌وه‌یه‌.

مادده‌ی سێیه‌م: سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران له‌سه‌ر پێشنیاری سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی پاراستنی به‌كاربه‌ر ئه‌و شوێن و لایه‌نانه‌ ده‌ست نیشان ده‌كات كه‌ نوێنه‌رایه‌تی ئه‌نجومه‌نه‌كه‌ ده‌كه‌ن و له‌مادده‌ی چواره‌می یاساكه‌دا هاتووه‌، به‌شێوه‌یه‌ك كه‌ له‌گه‌ڵ داموده‌زگاكانی هه‌رێمدا بگونجێت.

مادده‌ی دوزاده‌یه‌م: به‌ غه‌رامه‌یه‌ك سزا ده‌درێت كه‌متر نه‌بێت له‌ (300000)سێ سه‌د هه‌زار دینار و، زیاتر نه‌بێت له‌ (750000) حه‌وت سه‌د و په‌نجا هه‌زار دینار، هه‌ركه‌سێك: یه‌كه‌م: ده‌ست درێژی كرده‌ سه‌ر قه‌ده‌غه‌كراوی رێگا گشتییه‌كان به‌ هه‌ڵكه‌ندن یان به‌كارهێنان به‌بێ مۆڵه‌ت یان بیناكردنی كاتی یان هه‌میشه‌یی سه‌ره‌رای ئه‌وه‌ش خه‌رجییه‌كانی ده‌ست درێژیه‌كه‌ش لاده‌دات. دووه‌م: بووبێته‌ هۆی په‌كخستنی هاتوچۆ له‌سه‌ر رێگا گشتیه‌كان له‌ده‌ره‌وه‌ی سنووری شاره‌وانییه‌كان. سێیه‌م: نیشانه‌یه‌كی هاتوچۆ یان زیاتری هه‌ڵكێشابێت، یان په‌رژینی سه‌لامه‌تی لادابێت، یان ته‌لبه‌ندی لادابێت، یان ئاوباره‌ و، پرده‌كانی شێواندبێت، یان زیانی پێگه‌یاندبن، یان جێگه‌كانی، یان ئاڕاسته‌كانی گۆڕیبن. چواره‌م: كارگه‌رانی وه‌زاره‌ت یان ئه‌و لایه‌نه‌ی كه‌ گرێبه‌ستی له‌گه‌ڵدا مۆركراوه‌ له‌ ئه‌نجامدانی ئه‌ركه‌كانیان قه‌ده‌غه‌ كرد بێت یان به‌ربه‌ستی بۆ دانابن. پێنجه‌م: 1. سه‌رپێچی له‌ حوكمه‌كانی مادده‌ی (8)هه‌شته‌می ئه‌م یاسایه‌دا كردبێت. 2. سه‌رپێچی له‌ حوكمه‌كانی ئه‌و ڕێنماییانه‌ یان له‌و به‌یاننامانه‌ كردبێت كه‌ به‌ پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌رچووبن.

مادده‌ی ده‌یه‌م: وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ وه‌زاره‌ته‌ په‌یوه‌ندیداره‌كاندا هوشیار كردنه‌وه‌ی ته‌ندروستی بۆ قه‌ده‌غه‌ كردنی جگه‌ره‌ كێشان له‌ هه‌موو هۆیه‌كان بڵاوده‌كاته‌وه‌.

مادده‌ی شه‌شه‌م: ریكلام كردن بۆ جگه‌ره‌ یا تووتن یان پێكهاته‌كانی له‌ هه‌موو شوێنه‌كان له‌ هه‌رێم وله‌ هه‌موو هۆیه‌كانی راگه‌یاندن قه‌ده‌غه‌ ده‌كرێ و سه‌رپێچیكه‌ر به‌ غه‌رامه‌یه‌ك سزاده‌درێ له‌ (چوارسه‌د هه‌زار)دینار كه‌متر نه‌بێ و له‌ (دوو ملیۆن) دیناریش زیاتر نه‌بێ و ناچار ده‌كرێ ئه‌و سه‌رپێچییه‌ لاببات.

مادده‌ی یازده‌م: ده‌بێ وه‌زیری ته‌ندروستی رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكاریی جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنێ.

مادده‌ی نۆیه‌م: وه‌زاره‌تی پیشه‌سازیی به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی (چاودێری جۆری) ده‌خاته‌ سه‌ر تووتنی خۆماڵی بۆ دڵنیابوون له‌ هاوجووت بوونی له‌گه‌لأ ئه‌و مواسه‌فاتانه‌ی كه‌ له‌ ده‌وڵه‌تاندا كاریان پێ ده‌كرێ.

مادده‌ی حه‌وته‌م: ئه‌گه‌ر ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی هه‌رێمی كوردستان به‌ پێی ئه‌و زانیاریانه‌ی له‌ لایه‌تی یان له‌سه‌ر راسپارده‌ی سه‌رۆكی دادگای تێهه‌ڵچوونه‌وه‌ی ناوچه‌كه‌، یان سه‌رۆكی دادگای تاوانه‌كانی تایبه‌تمه‌ند بینی هه‌ڵه‌یه‌ك له‌ رێكاره‌ دادوه‌ریه‌كان هه‌یه‌، یان هه‌ڵه‌یه‌ك له‌ دادوه‌رێكه‌وه‌ روویداوه‌ بووه‌ته‌ هۆی گرتنی تومه‌تبار به‌بێ هه‌ق، یاخود حوكمدانی به‌بێ به‌ڵگه‌یه‌كی یاسایی، ده‌بێ دادوه‌ری ناوبراو به‌پێی یاسای ده‌سه‌ڵاتی دادوه‌ریی له‌ هه‌رێمی كوردستان ژماره‌ (23)ی ساڵی 2007 بۆ لێژنه‌ی كاروباری دادوه‌رانی ره‌وانه‌ بكات.

مادده‌ی پێنجه‌م: یه‌كه‌م: قه‌ره‌بووكردنه‌وه‌ی ئه‌ده‌بی له‌سه‌ر بنه‌مای ئه‌و ئازارو ناخۆشیانه‌ ده‌خه‌مڵێرێ كه‌ زیان پێكه‌وتوو تووشی هاتووه‌ و ئه‌وه‌ی كه‌ كاری له‌ ناوبانگ یان پێگه‌ی كۆمه‌ڵایه‌تی یان وه‌زیفی كردووه‌. دووه‌م: قه‌ره‌بووی ماددی له‌سه‌ر بنه‌مای ئه‌وه‌ی له‌ ده‌ستی چووه‌و ئه‌و زیانه‌ی له‌ ماوه‌ی گلدانه‌وه‌ یان گرتن یان حوكمدانه‌كه‌ی ده‌خه‌مڵێندرێ. سێیه‌م: پێویست له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی بڕیاره‌كانی حوكمدان به‌بێ تاوانی (براءه‌) و ئازاد كردنی ئه‌و كه‌سه‌ی بێتاوانی ده‌سه‌لمێندرێ یان ئازاد ده‌كرێت له‌ دوو رۆژنامه‌ی رۆژانه‌ی هه‌رێمدا بڵاوبكاته‌وه‌.

مادده‌ی بیست و سێیه‌م: رۆژنامه‌و ئامرازه‌كانی تری راگه‌یاندن بۆیان هه‌یه‌: یه‌كه‌م: به‌بێ مۆڵه‌تی دانه‌رو به‌بێ پێدانی قه‌ره‌بووكردنه‌وه‌ ووتارو وانه‌و ئاخاوتن و كاره‌ هاوشێوه‌كانی تری گووتراوه‌، بڵاوبكاته‌وه‌ یان هه‌مووی، یان به‌شێكیان، به‌بێ شێواندن یان گۆڕینی بابه‌ته‌كه‌، ئاراسته‌ی جه‌ماوه‌ری بكات، له‌ هه‌موو ئه‌م حاڵه‌تانه‌شدا مه‌رجه‌ كاره‌كه‌و ناوی دانه‌ره‌كه‌ی باسبكرێت به‌ مه‌رجێك دانه‌ری هه‌ر یه‌كێك له‌م كارانه‌ بۆی هه‌یه‌ له‌ یه‌ك چاپكراودا یان به‌هه‌ر رێگه‌یه‌ك یان وێنه‌یه‌كی تر كه‌ هه‌ڵیده‌بژێرێت، بڵاویان بكاته‌وه‌. دووه‌م: به‌بێ ڕه‌زامه‌ندی دانه‌ر یان بڵاوكار ئه‌وه‌ی له‌ رۆژنامه‌و ئامرازه‌كانی تر بڵاوده‌كرێته‌وه‌ له‌ ووتار یان كورته‌ به‌شی كارێك كه‌ ڕواڵه‌تی نوچه‌ی سیاسی یان ئابوری یان كۆمه‌ڵایه‌تی یان ئایینی و هی تری هه‌بێت كه‌ له‌ لای ڕای گشتیه‌وه‌ گرنگیان هه‌یه‌، كۆپی بكات یان وێنه‌یان بگرێت یان بیانگوازێته‌وه‌، به‌ مه‌رجێك ئاماژه‌ بكرێت به‌ ناوی دانه‌رو ئه‌و سه‌رچاوه‌ی لێی گواستراوه‌ته‌وه‌، ته‌نها ئه‌گه‌ر به‌ڕاشكاوی تیایدا هاتبێت كه‌وا نابێت لێی بگوازرێته‌وه‌.

ماددەی یەكەم: مەبەست لەم زاراوە و دەستەواژانەی دادێن، واتاكانی بەرامبەریانە بۆ مەبەستی ئەم یاسایە: یەكەم: هەرێم: هەرێمی كوردستان ـ عیراق. دووەم: وەزارەت: وەزارەتی شارەوانی و گەشت وگوزاری هەرێم. سێیەم: وەزیر: وەزیری شارەوانی و گەشت و گوزاری هەرێم. چوارەم: بریكاری وەزارەت: بریكاری وەزارەتی شارەوانی و گەشت وگوزاری هەرێم. پێنجەم: ئەنجومەن: ئەنجومەنی راوێژی وەزارەتی شارەوانی و گەشت و گوزاری هەرێم.

مادده‌ی یازده‌م: به‌ غه‌رامه‌یه‌ك سزا ده‌درێت له‌ (250000) دوو سه‌دو په‌نجا هه‌زار دینار كه‌متر نه‌بێت وله‌ (500000) پێنج سه‌د هه‌زار دینار زیاتر نه‌بێت، هه‌ر كه‌سێك: یه‌كه‌م: زیانێكی ئه‌وتۆ به‌ ڕێگا گشتیه‌كان بگه‌یه‌نێت كه‌ ببێته‌ مایه‌ی به‌ربه‌ست دانان له‌به‌رده‌م هاتوچۆ و مه‌ترسی له‌سه‌ر به‌كارهێنه‌ری ڕێگایه‌كه‌ دروست بكات. دووه‌م: ئاگاداركردنه‌وه‌ به‌ ڕۆژ و، رووناككردنه‌وه‌ به‌ شه‌و پشت گوێ بخات له‌و جێگایانه‌دا كه‌ كاری هه‌ڵكه‌ندنی تێدا ده‌كرێت یان له‌سه‌ر ڕێگه‌ گشتیه‌كان مادده‌ گه‌لێك فڕێ درابێت. سێیه‌م: به‌كارهێنانی ڕێگه‌ گشتییه‌كان به‌ هه‌ڵكه‌ندن یا به‌كارهێنانی بێ مۆڵه‌ت یان بیناكردنی كاتی یان هه‌میشه‌یی سه‌ره‌رای ئه‌وه‌ش خه‌رجییه‌كانی ده‌ست درێژییه‌كه‌ش لاده‌دات. چواره‌م: سه‌رپێچی له‌ ڕێساكانی به‌كارهێنانی ڕێگا خێرایه‌كان كردبێت، كه‌ له‌لایه‌ن فه‌رمانگه‌ تایبه‌تمه‌نده‌كانه‌وه‌ ڕاگه‌یه‌نراون.

مادده‌ی سێیه‌م: حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌گرێته‌وه‌: یه‌كه‌م: ئه‌و رێگا گشتییانه‌ی ده‌كه‌ونه‌ ده‌ره‌وه‌ی سنووری شاره‌وانییه‌كان، هه‌روه‌ها ئه‌و ئاوباره‌ و جێگاپه‌ڕینه‌وه‌ و تونێل و یه‌كتربڕانه‌ش كه‌ ده‌كه‌ونه‌ چوارچێوه‌ی قه‌ده‌غه‌كراوه‌كانیان و، ئه‌و دامه‌زراو و گۆڕه‌پانانه‌ش كه‌ خزمه‌ت به‌و رێگایانه‌ ده‌به‌خشن. دووه‌م: هه‌موو جۆره‌ پردێك كه‌ ده‌كه‌ونه‌ سنووری شاره‌وانییه‌كان و ده‌ره‌وه‌شیان كه‌ وه‌ها ناسراون سه‌ر به‌ وه‌زاره‌ت بن، ئه‌وه‌ش ته‌نها به‌شه‌ سه‌رگیراوه‌كانی پرده‌كه‌ ده‌گرێته‌وه‌ نه‌ك ته‌نیشته‌كان.

مادده‌ی یه‌كه‌م: سندوقێك پێك دێت به‌ناوی (سندوقی كۆمه‌ك بۆ تووشبوانی شێرپه‌نجه‌)، خاوه‌نی كه‌سایه‌تی مه‌عنه‌وییه‌و له‌ ڕووی دارایی وكارگێرییه‌وه‌ سه‌ربه‌خۆ ده‌بێت و به‌ وه‌زاره‌تی ته‌ندروستیه‌وه‌ ده‌به‌سترێته‌وه‌.

مادده‌ی سێیه‌م: ئه‌وانه‌ له‌ ماوه‌ی پله‌داركردنه‌كه‌دا، رێگایان پێ نادرێ كه‌ دوای ده‌وامی ره‌سمی ئیختیصاصاتی خۆیان له‌ تاقیگه‌ تایبه‌تییه‌كاندا پیاده‌ بكه‌ن، ماوه‌ی پله‌داركردنه‌كه‌شی (پێنج) ساڵه‌ بۆ ئه‌وانه‌ی كه‌ خولی تاقیگه‌ییه‌كه‌ ته‌واو ده‌كه‌ن، به‌ڵام بۆ ئه‌وانه‌ی كه‌ ناچنه‌ خوله‌كه‌وه‌ ماوه‌كه‌ ده‌بێته‌ (ده‌) ساڵ و له‌م باره‌یاندا لیژنه‌ی هونه‌ریی وه‌زاره‌ت، له‌رووی نه‌زه‌ری و عه‌مه‌لیشه‌وه‌ هه‌ڵیانده‌سه‌نگێنێ.

مادده‌ی یازده‌: دارایی ئه‌نجومه‌ن له‌مانه‌ پێك دێت: 1-ئه‌و بڕه‌ پارانه‌ی كه‌ له‌ بوجه‌ی هه‌رێمدا بۆی دانراوه‌. 2- داهاتی ده‌زگاو یاریگه‌ وه‌رزشییه‌كانی سه‌ر به‌ ئه‌نجومه‌ن. 3- كرێی ماڵ و موڵكی گواسته‌نی و ناگواسته‌نیی ئه‌نجومه‌ن. 4- باربۆو به‌خشش. 5- ره‌سمی ئیجازه‌ پێدانی كردنه‌وه‌و ره‌سمی تازه‌كردنه‌وه‌ی ئیجازه‌ی ئه‌و یاریگه‌و یانه‌ وه‌رزشییانه‌ی كه‌ له‌لایه‌ن كه‌رتی تایبه‌ته‌وه‌ به‌ڕێوه‌ده‌برێن.

مادده‌ی حه‌وته‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ رێنمایی پێویست بۆ ئاسان كردن جێ به‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربكا.