المواد القانونية

مادده‌ی حه‌وته‌م:

مادده‌ی حه‌وته‌م: سه‌رۆكی ده‌زگا به‌م سه‌ڵاحییاته‌ی خواره‌وه‌ ڕاده‌بێ : 1. به‌رێوه‌بردنی كاروباری ده‌زگاو، سه‌رۆكایه‌تی كردنی كۆبوونه‌وه‌كانی و سه‌رپه‌رشتی كردنی دایه‌ره‌كانی. 2. نواندنی ده‌زگا له‌به‌رده‌م دادگاو دایه‌ره‌ پێوه‌ندیداره‌كاندا. 3. ئیمزاكردنی ئه‌و موخابه‌راته‌ی له‌ ده‌زگاكه‌وه‌ ده‌رده‌چن. 4. پێشنیازكردنی بوجه‌ی گه‌شتوگوزارو ئاماده‌كردنی میلاك و بوجه‌ی ساڵانه‌و حساب و حسابكاریی كۆتایی. 5. بۆ هه‌ر حاڵتێ، به‌جیا، موافه‌قه‌ت ده‌كات بڕێ پاره‌ خه‌رج بكرێ له‌ پێنج ملیۆن دینار نه‌ترازێ

مادده‌ی یه‌كه‌م:

مادده‌ی یه‌كه‌م: مه‌به‌ست له‌م زاراوانه‌ی خواره‌وه‌ ماناكانی به‌رامبه‌ریانه‌: یه‌كه‌م: هه‌رێم: هه‌رێمی كوردستان – عیراق. دووه‌م: دیوان: دیوانی چاودێری دارایی هه‌رێم. سێیه‌م: ئه‌نجومه‌ن: ئه‌نجومه‌نی چاودێری دارایی. چواره‌م: سه‌رۆك: سه‌رۆكی دیوانی چاودێری دارایی هه‌رێم. پێنجه‌م: ده‌سته‌ڵاتی چاودێری: ئه‌نجومه‌ن و سه‌رۆكه‌كه‌ی و هه‌ریه‌ك له‌ ده‌سته‌و فه‌رمانبه‌رانی دیوان كه‌ یه‌كێك له‌و دووانه‌ ده‌سته‌ڵاتیان پێدابێت له‌ بواری پسپۆڕی چاودێری دا.

مادده‌ی دووه‌م:

مادده‌ی دووه‌م: ده‌سته‌ڵاتێكی چاودێری له‌ هه‌رێمدا داده‌مه‌زرێت به‌ناوی(دیوانی چاودێری دارایی هه‌رێمی كوردستان – عیراق)كه‌سایه‌تییه‌كی مه‌عنه‌وی و سه‌ربه‌خۆیی دارایی و كارگێڕی هه‌یه‌و بۆی هه‌یه‌ هه‌موو ره‌فتارێكی یاسایی بۆ به‌ ئاکام گه‌یاندنی ئه‌ركی سه‌رشانی خۆی بگرێته‌ به‌رو سه‌رۆكه‌كه‌ی یا ئه‌و كه‌سه‌ی كه‌ ده‌سته‌ڵاتی پێ ده‌دات نوێنه‌رایه‌تی ده‌كات.

مادده‌ی سێیه‌م:

مادده‌ی سێیه‌م: دیوان به‌ ئه‌نجومه‌نی نیشتمانیی كوردستان - عیراقه‌وه‌ ده‌به‌سترێته‌وه‌.

مادده‌ی سی و نۆیه‌م

مادده‌ی سی و نۆیه‌م: ئه‌نجوومه‌نی ره‌فته‌نی (كاتی)ی سه‌ندیكای پزیشكانی هه‌رێمی كوردستانی عێراق كه‌ به‌ پێی بڕیاری ژماره‌ (30)ی رۆژی 21/10/1997 دامه‌زراوه‌، له‌ به‌ڕێوه‌بەرايەتی كاروباری سه‌ندیكادا به‌رده‌وام ده‌بێ به‌مه‌رجێ هه‌ڵبژاردن له‌ ماوه‌یه‌كدا له‌ شه‌ش مانگ پتر نه‌بێ كه‌ له‌ رۆژی ده‌رچوونی ئه‌م یاسایه‌وه‌ ده‌ست پێ ده‌كا، ئه‌نجام بدرێ.

مادده‌ی چله‌م

مادده‌ی چله‌م: هه‌ر ده‌قێ پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بێت، كاری پێ ناكرێ.

مادده‌ی چل ویه‌كه‌م

مادده‌ی چل ویه‌كه‌م: پێویسته‌ وه‌زیره پێوه‌ندارە‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بخه‌نه‌ كار.

مادده‌ی بیست:

مادده‌ی بیست: 1. كۆلیژ، راگرێ (عمید)ێكی ده‌بێت، بڕوانامه‌ی دكتۆرای هه‌بێ و له‌ كه‌میی مه‌رته‌به‌ی ئوستادی یاریده‌ده‌ر بێت و خزمه‌تی زانكۆیشی له‌ حه‌وت سال كه‌متر نه‌بێ به‌بڕیاری سه‌رۆك وه‌زیران و له‌سه‌ر پێشنیاری وه‌زیر به‌پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی داده‌مه‌زرێ. 2. عه‌مید دوو یاریده‌ده‌ری ده‌بێ، یه‌كیان بۆ كاروباری زانستی و، ئه‌وه‌ی دیكه‌یان بۆ كاروباری ئیداری و قوتابیان. له‌سه‌ر ڕاسپارده‌ی ئه‌نجومه‌نی كۆلێجه‌كه‌، به‌بڕیاری سه‌رۆكی زانكۆ داده‌مه‌زرێن.

مادده‌ی ده‌یه‌م:

مادده‌ی ده‌یه‌م: ده‌رمانساز بۆی نییه‌ پیشه‌كه‌ی خۆی له‌گه‌ڵ پیشه‌ی نۆژداری و نۆژداری ددان و نۆژداری ئاژه‌ڵی به‌یه‌كه‌وه‌ كۆبكاته‌وه‌، ئه‌وه‌ی ده‌رمانساز پێی هه‌ڵده‌ستێت له‌ فریاكه‌وتنی سه‌ره‌تایی له‌ كاتی رووداوی له‌ ناكاو و به‌ په‌له‌، به‌ كارێكی ناشه‌رعی پیشه‌ی نۆژداری ناژمێردرێت.

مادده‌ی هه‌شته‌م

مادده‌ی هه‌شته‌م: یه‌كه‌م: زانكۆ حه‌ره‌مێكی ئارام پارێزراوه‌ و سه‌نته‌رێكی هزری وشارستانییه‌ و ئه‌قلأ له‌ كه‌ش و هه‌واكه‌یدا گه‌شه‌ده‌كات و توانای داهێنان ودۆزینه‌وه‌ تیایدا به‌رز ده‌بێته‌وه‌ و نابێ ده‌ست له‌ كاروباری وه‌ربدرێ مه‌گه‌ر یاسا رێگه‌بدات و به‌ر پرسیارێتی راسته‌ و خۆی له‌ ئه‌ستۆدایه‌ بۆ به‌دیهێنانی ئامانجه‌كانی كه‌ له‌م یاسایه‌دا هاتوون. بۆیه‌ پێویسته‌ به‌رده‌وام لێكۆڵینه‌وه‌ و توێژینه‌وه‌ له‌ هه‌موو لایه‌نێكی زانیاریی مرۆڤایه‌تی و زانستی و واقیعی پێویستیه‌ نوێكان ئه‌نجام بدات كه‌ له‌گه‌لأ پێشكه‌وتنی ته‌كنولۆجی له‌ جیهاندا و پێویستیه‌كانیدا بگونجێ تاكو ئه‌و بۆ شاییه‌ زانستی و ته‌كنیكیه‌ی له‌ نێوان خۆمان و ده‌وڵه‌ته‌ پێشكه‌وتووه‌كاندا هه‌یه‌ ته‌سك بكرێته‌وه‌ و له‌گه‌لأ په‌ره‌سه‌ندنه‌كانی زانستی بڕۆین، له‌گه‌لأ ره‌چاو كردنی تایبه‌تمه‌ندیی كۆمه‌ڵگای كوردستانی. دووه‌م: زانكۆ و كۆلێج و ئه‌و په‌یمانگایانه‌ی پێوه‌یه‌وه‌ لكاون كه‌سایه‌تیه‌كی مه‌عنه‌وییان هه‌یه‌ (سه‌ربه‌خۆیی دارایی و كارگیریی و شیاوی یاسایی) بۆ به‌ دیهێنانی ئامانجه‌كانی وئه‌نجومه‌نێك كاروباره‌كه‌ی به‌ڕێوه‌ ده‌بات. سێیه‌م: زانكۆ له‌ كۆلێجی ئه‌كادیمی و سه‌نته‌ری توێژینه‌وه‌ و كۆلێج و په‌یمانگای ته‌كنیكی له‌ بواری خوێندنی ته‌كنیكی دوای خوێندنی دواناوه‌ندیی و هاوشانه‌كه‌ی پێكدێ، له‌گه‌لأ هه‌ر پێكهاته‌یه‌كی تر به‌ پێی پێویست له‌ رووی زانیاری تیۆری پراكتیكه‌وه‌.

مادده‌ی بیسته‌م:

مادده‌ی بیسته‌م: نه‌قیب یان لایه‌نێكی كێشه‌كه‌ بۆی هه‌یه‌ بڕیاری لیژنه‌ی به‌رزه‌فتكاری له‌ دادگای ته‌مییزی هه‌رێم ته‌میز بكات له‌ ماوه‌ی پانزده‌ رۆژ له‌ مێژووی ئاگادار كردنه‌وه‌ به‌ بڕیاره‌كه‌ و، بڕیاری ئه‌ویش بنبڕ ده‌بێت.

مادده‌ی نۆیه‌م

مادده‌ی نۆیه‌م: سه‌رۆكی زانكۆ له‌ لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ له‌ سه‌ر پێشنیازی وه‌زیر بۆ ماوه‌ی چوار سالأ داده‌مه‌زرێ وقابیلی درێژ كردنه‌وه‌یه‌ بۆ یه‌ك جار و به‌ پله‌ی تایبه‌تی ده‌بێ و به‌ پێی ئه‌م پێوه‌رانه‌ی خواره‌وه‌:ـ یه‌كه‌م: بڕوانامه‌ی دوكتۆرای هه‌بێ. دووه‌م: به‌لانی كه‌م پایه‌ی پرۆفیسۆری یاریده‌ده‌ری هه‌بێت. سێیه‌م: خزمه‌تی له‌ (10) ده‌ سالأ كه‌متر نه‌بێ. چواره‌م: خاوه‌ن توانا و شیاوی كارگێڕیی و شاره‌زایی و ده‌ست پاكی و ئه‌مانه‌تی زانستی بێت له‌ كاركردندا.

مادده‌ی حه‌وته‌م

مادده‌ی حه‌وته‌م: مادده‌ی(نۆیه‌م) له‌ یاسایه‌كه‌ هه‌ڵده‌وه‌شێته‌وه‌ و ئه‌مه‌ی دادێ جێی ده‌گرێته‌وه‌: مادده‌ی نۆیه‌م: یه‌كه‌م: ئه‌و ده‌نگانه‌ی لیست به‌ده‌ستیان ده‌هێنێت به‌سه‌ر كاندیدانی لیستدا دابه‌ش ده‌كرێن كه‌ له‌ بڕگه‌كانی (یه‌كه‌م و دووه‌م) له‌ مادده‌ی(هه‌شته‌م)ی سه‌ره‌وه‌ی یاسایه‌كه‌دا هاتووه‌. دووه‌م: مه‌رجه‌ بۆ گه‌یشتنی لیستی تاك به‌ كورسییه‌ك به‌لای كه‌مه‌وه‌ بگاته‌ دابه‌شی هه‌ڵبژاردن. سێیه‌م: كورسیی به‌تاڵ له‌ كاتی هه‌بوونیدا به‌ سه‌ر لیسته‌كانی به‌شداردا دابه‌ش ده‌كرێن به‌ په‌یڕه‌و كردنی ماوه‌ی هه‌ره‌ به‌هێز. چواره‌م: له‌ كاتی یه‌كسان بوونی ژماره‌ی ده‌نگی كاندیدانی سه‌ركه‌وتوو له‌ یه‌ك لیستدا، په‌نا بۆ تیروپشك ده‌بردرێت به‌ مه‌رجێك كار له‌ رێژه‌ی نوێنه‌رایه‌تیی ژنان / ئافره‌تان نه‌كات.

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م:

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م: له‌ كاتی سه‌یر كردنی قه‌زییه‌كان له‌ لایه‌ن لیژنه‌ی به‌رزه‌فتكردنه‌وه‌، ئه‌و بنه‌مایانه‌ی به‌سه‌ردا ده‌بڕێ كه‌ له‌ ئوسولی دادگایی كردنی جه‌زائی په‌یره‌و ده‌كرێت ئه‌گه‌ر هاتوو به‌ ئاشكرا یان به‌ ده‌لاله‌ت له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌و یاسایه‌دا هاودژ نه‌بوو.

مادده‌ی هه‌ژده‌یه‌م:

مادده‌ی هه‌ژده‌یه‌م: یه‌كه‌م: ئه‌ندام رێگای ئه‌نجام دانی پیشه‌كه‌ی له‌ ماوه‌ی حوكم بوونه‌كه‌ی دا لێ ده‌گیرێ، ئه‌گه‌ر هاتوو حوكمی كۆتایی ده‌رهه‌ق وه‌رگیرا له‌ داداگایه‌كی تایبه‌تمه‌ند له‌ به‌رامبه‌ر تاوانێكی نا سیاسی، یان كه‌تنێكی ئابرۆ به‌ر یان تاوانێك كه‌ به‌هۆی باش به‌كار نه‌هێنانی پیشه‌كه‌ی دروست بوو بێت كه‌ سزای حوكمه‌كه‌ی له‌ ساڵێك كه‌متر نه‌بێت. دووه‌م: ئه‌گه‌ر هاتوو حوكمی كۆتایی له‌ دادگایه‌كی تایبه‌تمه‌ند به‌ سزای غه‌رامه‌ ده‌رچوو له‌ به‌رامبه‌ر كه‌تنێكی ئابروبه‌ر یان تاوانێك به‌ هۆی باش به‌كار نه‌هێنانی پیشه‌كه‌ی دروست بووببَت ده‌رهه‌ق به‌ هه‌ر ئه‌ندامێك رێگا له‌ ئه‌نجام دانی پیشه‌كه‌ی بۆ ماوه‌ی یه‌كسان له‌گه‌ڵ ماوه‌ی به‌ندكردنی به‌رامبه‌ر غه‌رامه‌كه‌ی ده‌گیرێت. سێیه‌م: ئه‌گه‌ر سزای تووندتر له‌و سزایانه‌ی كه‌ له‌و مادده‌یه‌دا هاتووه‌ ده‌رهه‌ق به‌ ئه‌ندام وه‌رگیرا ناوی له‌ تۆماره‌كانی سه‌ندیكا ده‌سڕدرێته‌وه‌ و نابێ موماره‌سه‌ی پیشه‌كه‌ی بكات تاكو ناوه‌كه‌ی به‌ پێی حوكمه‌كانی ئه‌و یاسایه‌ سه‌ر له‌ نوێ نه‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی ده‌یه‌م:

مادده‌ی ده‌یه‌م: زانكۆ له‌ كۆلێجه‌كان و مه‌ڵبه‌نده‌كانی لێكۆلینه‌وه‌ و هه‌ر داموده‌زگایه‌كی پێویستی تر له‌ بواره‌كانی زانستی تیۆری و پراكتیكی پێكدێ كه‌ به‌ پێی په‌یره‌وێكی تایبه‌تی داده‌مه‌زرێنرێت.

مادده‌ی بیست و چوار:

مادده‌ی بیست و چوار: به‌شی زانستی: بریتیه‌ له‌ یه‌كه‌ی زانستی و به‌ بناغه‌ی فێركردنی باڵا داده‌نرێ و ئه‌نجومه‌نێكی هه‌یه‌ پێك دێت له‌: 1- سه‌رۆكی به‌ش: له‌سه‌ر پێشنیازی عه‌میدی كۆلێژ به‌ بڕیاری سه‌رۆكی زانكۆ داده‌مه‌زرێ به‌مه‌رجێ مه‌رته‌به‌ی زانستی له‌ ئوستادی یاریده‌ده‌ر كه‌متر نه‌بێ. سه‌رۆكی به‌ش كاروباری ئیداری به‌شه‌كه‌ ده‌گێڕێ. 2- ژماره‌یێ له‌ ئه‌ندامانی هه‌یئه‌ی ته‌دریسی له‌ (14) چوارده‌ ئه‌ندام زیاتر نه‌بن و له‌ (8) هه‌شت ئه‌ندامیش كه‌متر نه‌بن، به‌مه‌رجێ مه‌رته‌به‌ی موده‌ڕیس یان به‌رزتریان هه‌بێ، جا ئه‌گه‌ر هات و ژماره‌ی پێویست فه‌راهه‌م نه‌بوو، ئه‌وه‌، له‌وباره‌دا ده‌شێ هه‌ندێكیان مه‌رته‌به‌ی موده‌ڕیسی یاریده‌ده‌ریان هه‌بێ به‌پێی ئه‌قده‌مییه‌ت. 3- ئه‌نجومه‌ن ئه‌م ئیشه‌ تایبه‌تانه‌ هه‌ڵده‌سووڕێنێ: أ- گفتوگۆ له‌سه‌ر به‌رنامه‌گه‌لی خوێندن و تاكه‌تاكه‌ی به‌رنامه‌كه‌و كتێبه‌كانی خوێندن ده‌كاو پێشنیازی هه‌مواركردنیان یان گۆڕینیان ده‌كا، ئه‌وه‌ش له‌به‌ر ڕۆشنایی راسپارده‌كانی ئه‌ندامانی هه‌یئه‌ی ته‌دریسی. ب- پێشنیازكردنی پێداویسته‌كانی به‌ش له‌ ئه‌ندامانی هه‌یئه‌ی ته‌دریسی و هونه‌رییه‌كان، هه‌روه‌ها بانگهێشتی ئوستاده‌ میوانه‌كان. ج- ئیقراركردنی بةرنامةگەلى لێكۆڵینه‌وه‌ زانستییه‌كان كه‌ له‌لایه‌ن ئه‌ندامانی به‌شه‌وه‌ پێشكه‌ش كراون، هه‌روه‌ها پێشنیازكردنی رێگای شیاو بۆ ته‌واوكردنیان و، راسپاردن بۆ پشتگیریی لێكۆڵینه‌وه‌ی زانستی و كتێبگه‌لی دانراوو وه‌رگێڕدراوو، گرنگیدان به‌به‌حسه‌كانی قوتابیان و فه‌راهه‌مكردنی پێداویستیگه‌لی جێ به‌جێ كردنیان. د- به‌ركارخستنی بڕیاره‌كانی ئه‌نجومه‌نی كۆلیژ. ه- پێكهێنانی لیژنه‌گه‌لی په‌روه‌رده‌یی و زانستی به‌پێی پێداویستی به‌ش. و- سه‌رپه‌رشتیی ره‌وشی ته‌دریس و شێوازه‌كانی ته‌دریس و بةرةو چاكتربردنيان هەروەهاش سةرثةرشتى ئةندامانى هةيئەى تةدريسى و كارمه‌نده‌كانی دیكه‌ی به‌ش كه‌ ئه‌ركی سه‌رشانی خۆیان به‌جێ بگه‌یێنن. هه‌روه‌ها سه‌رپه‌رشتی كاروباری زانستیی قوتابیان له‌ قۆناغه‌ جۆربه‌جۆره‌كانی خوێندندا له‌ رێگه‌ی سه‌رپه‌رشتی سه‌رومڕ(الدائم)ی زانستییه‌وه‌. ز- به‌دواداچوونی په‌ره‌سه‌ندنی زانستی مه‌عریفه‌و زانسته‌كان و، رێنمایی كردنی ئه‌ندامانی هه‌یئه‌ی ته‌دریسی به‌ره‌و نوێكردنه‌وه‌ی به‌رنامه‌مه‌گه‌ل و مادده‌گه‌لی وانه‌كان به‌جۆرێ له‌گه‌ل ئه‌م په‌ره‌سه‌ندنه‌ زانستی و ته‌كنۆلۆجییه‌دا بگونجێ. ح- هه‌ندێ سه‌ڵاحییاتی خۆی ده‌دات به‌سه‌رۆكی به‌ش.

مادده‌ی بیست و حه‌وته‌م:

مادده‌ی بیست و حه‌وته‌م: میراتگرانی ده‌رمانساز خاوه‌نی مۆڵه‌تی ده‌رمانه‌كه‌ بۆیان هه‌یه‌ له‌ مێژووی مردنی ده‌رمانسازه‌وه‌ بۆ ماوه‌ی پێنج ساڵ سوود له‌ مۆڵه‌ته‌كه‌ وه‌ربگرن دوای دامه‌زراندنی به‌رێوه‌به‌رێك بۆ ده‌رمانخانه‌كه‌.

مادده‌ی بیست و هه‌شته‌م:

مادده‌ی بیست و هه‌شته‌م: ده‌رمانساز بۆی هه‌یه‌ دوای وه‌رگرتنی مۆڵه‌ت له‌ سه‌ندیكا، شیكردنه‌وه‌ی ده‌رمانسازی و كیمیاوی و (نه‌خۆشی- كیمیاوی) له‌ باتی ده‌رمانسازی بكا، دوای ته‌واوكردنی خولێكی تاقیگه‌یی كه‌ له‌ لایه‌ن وه‌زاره‌تی ته‌ندروستییه‌وه‌ مۆله‌تی پێ درا بێت.

مادده‌ی سی:

مادده‌ی سی: كار به‌ هیچ ده‌قێك ناكرێ له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا هاودژ بێ.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة