المواد القانونية

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمی (وه‌قائعی كوردستان)دا جێبه‌جێ ده‌كرێ.

مادده‌ی نۆزده‌یه‌م:

مادده‌ی نۆزده‌یه‌م: ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌ن به‌ ده‌ست له‌ کارکێشراوه‌ ده‌ژمێردرێ ئه‌گه‌ر له‌ ماوه‌ی (ساڵێكدا) به‌بێ عوزری ره‌وا له‌ سێ دانیشتنی یه‌ك له‌ دوای یه‌ك یاخود له‌ پێنج دانیشتنی په‌راگه‌نده‌دا ئاماده‌ نه‌بوو.

مادده‌ی بیست و چوار:

مادده‌ی بیست و چوار: كار، به‌و به‌یاننامانه‌ی كه‌ له‌ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی هاتوچۆوه‌ ده‌رده‌چوێندرێن به‌ده‌وام ده‌بێت، كه‌ هاودژ نه‌بن به‌ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌، تا ئه‌و كاته‌ی شوێن گره‌وه‌یه‌كی بۆ ده‌رده‌چێت یان پووچه‌ڵی ده‌كاته‌وه‌.

مادده‌ی نۆیه‌م:

مادده‌ی نۆیه‌م: ژماره‌ی ئه‌وانه‌ی كه‌ ساڵانه‌ وه‌رده‌گیرێن بۆ ئاماده‌كردنیان وه‌ك قازی و ئه‌ندامانی داواكاری گشتی له‌سه‌ر ئه‌ساسی پلانی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ران و وه‌زاره‌تی داد دیاری ده‌كرێـن.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: ئیداره‌ی په‌یمانگه‌كه‌، به‌ڕێوه‌به‌رێكی گشتی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات به‌مه‌رجێ قازی بێت له‌سنفی یه‌كه‌م، به‌فه‌رمانی هه‌رێم داده‌مه‌زرێت له‌سه‌ر (پێشنیازی وه‌زیری داد دوای راگۆڕینه‌وه‌ له‌گه‌ڵ ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریدا) به‌مه‌رجێ سیفه‌تی قازێتییه‌كه‌ی بۆ بمێنێته‌وه‌.

مادده‌ی شه‌ست و یه‌ك

المادة 61 – لا يوجد نص لهذه المادة في القانون المزود.

مادده‌ی بیست و شه‌ش:

مادده‌ی بیست و شه‌ش: كار به‌ هیچ ده‌قێك ناكرێت پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بێت.

مادده‌ی بیست و حه‌وت:

مادده‌ی بیست و حه‌وت: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ ڕۆژنامه‌ی فه‌رمیی (وه‌قایعی كوردستان)ه‌وه‌، جێبه‌جێ ده‌كرێت.

مادده‌ی شه‌ست

المادة 60 – لا يوجد نص لهذه المادة في القانون المزود.

مادده‌ی سێیه‌م:

مادده‌ی سێیه‌م: ( مادده‌یه‌كی نوێ و زیاد كراو) له‌ هه‌ر شوێنێكی ئه‌م یاسایه‌ ده‌سته‌واژه‌ی(ده‌سته‌ی ئیداری ) هاتبێت ده‌كرێته‌ (ده‌سته‌ی باڵا).

مادده‌ی دووه‌م:

مادده‌ی دووه‌م: ئامانجی وه‌زاره‌ت دانانی بنچینه‌ گشتییه‌كانی به‌رێوه‌بردن و رێكخستنی ده‌رامه‌تی دارایی و ئابوورییه‌ و، چاودێری گونجانی هه‌ڵسوكه‌وته‌كانی و وه‌دیهێنانی چاكترین به‌كارهێنانی ده‌كات و بنچینه‌و ئاراسته‌كانی پلاندانانی دارایی و ئابووری هه‌رێم داده‌نێت و چوارچێوه‌ی گشتی به‌رفراوانی ره‌گه‌زه‌كانی(العناصر) پلانی دارایی و ئابووری له‌ چوارچێوه‌ی سیاسه‌تی گشتی و پلانی گه‌شه‌پێدانی بۆ هه‌رێم ده‌ست نیشان ده‌كات.

مادده‌ی سێیه‌م:

مادده‌ی سێیه‌م: یه‌كه‌م: وه‌زیر: سه‌رۆكی باڵای وه‌زاره‌ته‌كه‌یه‌و، به‌رپرسی ئاڕاسته‌كردنی ئیشه‌كانێتی و، سه‌رپه‌رشتی و موراقه‌به‌ی چالاكییه‌كانی ده‌كات و، بڕیار و رێنمایی و فه‌رمانه‌كان له‌ هه‌ر شتێكدا پێوه‌ندیی به‌كاره‌كان و پێكهاته‌كان و كاروباری دیكه‌ی ئیداری و دارایی و رێكخستنه‌وه‌ هه‌بێت له‌ چوارچێوه‌ی حوكمه‌كانی یاسا و پێڕۆ و رێنمایی به‌ركاردا، هه‌مووی له‌لایه‌ن وه‌زیره‌وه‌ ده‌رده‌چێت و، وه‌زیر به‌رپرسه‌ له‌به‌رده‌می ئه‌نجومه‌نی وه‌زیراندا چونكه‌ خۆیشی ئه‌ندامێكی هاوكاره‌ له‌ ئه‌نجومه‌نه‌كه‌دا، بۆیشی هه‌یه‌ هه‌ندێ له‌ ده‌سه‌ڵاته‌كانی خۆی به‌ بریكاری وه‌زاره‌ته‌كه‌، یان به‌ به‌ڕێوه‌به‌ر گشتیه‌كانی، یان به‌و كه‌سه‌ی به‌ گونجاوی ده‌زانێت بسپێرێت و هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ بانكی ناوه‌ندی عیراقدا له‌ هه‌موو ئه‌و كارانه‌دا ده‌كات كه‌ په‌یوه‌ندییان به‌رێكخستن و نه‌خشه‌ بۆ سیاسه‌تی نه‌قدی و بانكداری(الصیرفه‌) ده‌كێشێ و سه‌رپه‌رشتی لقه‌كانی بانكی ناوه‌ندی عیراقی له‌ هه‌رێمدا ده‌كات. دووه‌م: نووسینگه‌ی وه‌زیر: فرمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات به‌ ئه‌زموون و لێهاتوو بێت. ئه‌و ئیش و كارانه‌ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ كه‌ وه‌زیر پێی ده‌سپێرێت و به‌رپرس ده‌بێت له‌ رێكخستن و پاراستنی تۆماره‌كان و نامه‌ و نامه‌كاریی تایبه‌ت به‌ وه‌زیر و ژماره‌یه‌كیش فه‌رمانبه‌ر یاریده‌ی ده‌ده‌ن. سێیه‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی چاودێری و پشكنینی دارایی: راسته‌وخۆ به‌ وه‌زیره‌وه‌ په‌یوه‌ست ده‌بێ و كاری چاودێری ناوخۆی وه‌زاره‌ته‌كه‌ و فه‌رمانگه‌كانی سه‌ر به‌و ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ. هه‌روه‌ها له‌ حاڵه‌تی گزی(اختلاس) یان ده‌سكاریكردنی پاره‌ی گشتیدا كاری لێوردبوونه‌وه‌ و پشكنینی هه‌موو فه‌رمانگه‌كانی هه‌رێم به‌جێ ده‌هێنی چاودێری و چۆنێتیی ده‌سكاریكردنیان ده‌كات. فه‌رمانبه‌رێكیش سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات كه‌ پله‌كه‌ی له‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر كه‌متر نه‌بێت و، بڕوانامه‌ی زانكۆیی هه‌بێت و ئه‌زمووندار و پسپۆڕ بێت. چواره‌م: به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی په‌یوه‌ندییه‌كان و راگه‌یاندن: راسته‌وخۆ به‌ وه‌زیره‌وه‌ په‌یوه‌ست ده‌بێ و فه‌رمانبه‌رێك سه‌رۆكایه‌تیی ده‌كات كه‌ پله‌ی له‌ به‌ڕێوه‌به‌ر كه‌متر نه‌بێت و، بڕوانامه‌ی زانكۆیی هه‌بێت و ئه‌زمووندار و پسپۆڕ بێت.

مادده‌ی سیازده‌یه‌م:

مادده‌ی سیازده‌یه‌م: 1. كۆر ده‌سته‌یه‌كی سه‌رۆكایه‌تی ده‌بێ كه‌ له‌ مانه‌ پێك دێ:- أ. سه‌رۆكی كۆر سه‌رۆك ب. جێگری سه‌رۆك ئه‌ندام ج. سكرتێری كۆر ئه‌ندام و بڕیارده‌ر د. دوو له‌ ئه‌ندامی كارای (متفرغ) كه‌ ئه‌نجومه‌ن له‌ كۆبوونه‌وه‌كه‌یدا هه‌ڵیان ده‌بژێرێ كه‌ به‌ لایه‌نی كه‌م دوو سێ یه‌كی ئه‌ندامه‌ كاراكانی ئاماده‌ ده‌بن و بۆ چوار ساڵ ده‌بێ و یه‌ك جار شیاوی نوێكردنه‌وه‌ ده‌بێ. 2. ئه‌نجومه‌نی كۆر به‌ لایه‌نی كه‌م‌ مانگێ جارێك كۆ ده‌بێته‌وه‌.

مادده‌ی شه‌شه‌م

مادده‌ی شه‌شه‌م: وه‌زیری ته‌ندروستی و كاروباری كۆمه‌ڵایه‌تی بۆی هه‌یه‌ به‌هاوته‌گبیری له‌گه‌ڵ وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری پێكه‌وه‌ رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكردنی وه‌ كارخستنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربهێنێ.

مادده‌ی نۆیه‌م

مادده‌ی نۆیه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ وه‌قایعی كوردستاندا، ده‌خرێته‌ كار.

مادده‌ی هه‌شته‌م

مادده‌ی هه‌شته‌م: هه‌ر ده‌قێ پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بێت، كاری پێ ناكرێ.

مادده‌ی چواره‌م

مادده‌ی چواره‌م: ده‌زگا مووچه‌ی خانه‌نشینی و پاداشت بۆ شه‌هیدان و كه‌م ئه‌ندامان، ئه‌و خێزانانه‌ی كه‌ ئه‌و مووچانانه‌یان ده‌كه‌وێ ته‌رخان ده‌كات و به‌ پێی یاساكاری تایبه‌ت به‌ وانه‌وه‌ بۆیان سه‌رف ده‌كات و چاودێری خێزانه‌كانیشیان ده‌كات و فێركردن و شیاوی كۆمه‌ڵایه‌تی و پیشه‌ییان بۆ دابین ده‌كات و بۆ رێزلێنان له‌ خۆبه‌خت كردنیان ژیانێكی سه‌ربه‌رزانه‌ی شیاو به‌ پله‌ و پایه‌یان بۆ ده‌سته‌به‌ر ده‌كات.

مادده‌ی شه‌شه‌م

مادده‌ی شه‌شه‌م: پێكهاته‌كانی ده‌زگا له‌ مانه‌ی خواره‌وه‌ پێك دێ: 1. ئه‌نجومه‌نی به‌رێوه‌بردنی ده‌زگا. 2. پێكهاته‌كانی مه‌ڵبه‌ندی ده‌زگا كه‌ له‌م به‌شانه‌ پێك دیێن: 3. به‌شی به‌رێوه‌بردن و خۆیه‌تی. 4. به‌شی نه‌خشه‌ كێشان و لێكۆڵینه‌وه‌ و به‌دوا داچوون. 5. به‌شی ماف. 6. به‌شی ژمێریاری. 7. به‌شی ورد بینی. 8. به‌رێوه‌به‌رایه‌تی گشتی ده‌زگا فه‌رمانبه‌رێك سه‌رۆكایه‌تی ده‌كا كه‌ هه‌ڵگری بڕوانامه‌ی سه‌ره‌تایی زانكۆ بێت و بریكاری سه‌رۆكی ده‌زگا ده‌بێت و هه‌موو ده‌سه‌ڵاته‌كانی ئه‌نجام ده‌دات له‌ كاتی ئاماده‌ نه‌بوونی ره‌سمیدا له‌ مانه‌ پێك دێ: 9. به‌رێوه‌به‌رایه‌تی خانه‌نشینی. 10. به‌رێوه‌به‌رایه‌تی شیاندن و چاودێری كردنی كه‌م ئه‌ندامان. 11. به‌رێوه‌به‌رایه‌تی وه‌به‌ر هێنان. 12. به‌رێوه‌به‌رایه‌تی و به‌رێوه‌بردنه‌ لقی یه‌كانی له‌ پارێزگاكان دا.

مادده‌ی دووه‌م

مادده‌ی دووه‌م: وه‌زاره‌ت ئه‌م ئه‌ركانه‌ی له‌ ئه‌ستۆیه‌. 1-پاراستنی ره‌سه‌نایه‌تی ی رۆشنبیری كوردی و پێشخستنی به‌ شێوه‌یه‌ك كه‌ له‌ گه‌ل به‌ها ره‌وشتیی یه‌كانی كۆمه‌ڵگای كورده‌واری و ئامانجه‌كانی بزوتنه‌وه‌ی رزگاری خوازی كوردستانی و ئاواته‌ دیموكراتی یه‌كان و گه‌شه‌ پێدانی گیانی گونجان و برایه‌تی له‌ نێوان كور و كاڵانی گه‌لی كوردستاندا بگونجێ و به‌ستنی په‌یوه‌نی رۆشه‌مبیری له‌ نێوان گه‌لی كورد و گه‌لانی ناوچه‌كه‌ و جیهاندا. 2-پشتگیری كردن و هاندانی بزوتنه‌وه‌ی دانان و وه‌رگێران و بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ هه‌رێمدا و یاریده‌دانی ئه‌دیبان و نووسه‌ران و شاعیران و هونه‌رمه‌ندان به‌ له‌چاپدان و بڵاوكردنه‌وه‌ی به‌رهه‌مه‌كانیان. 3-دامه‌زراندنی ده‌زگایه‌ك بۆ چاپه‌مه‌نی و رۆژنامه‌ گه‌ری بڵاوكردنه‌وه‌ و دابه‌شكردن. 4-دامه‌زراندنی كتێبخانه‌یه‌كی نیشتمانی بۆ هه‌رێم. 5-دامه‌زراندنی مه‌ڵبه‌ندێكی گشتی بۆ هونه‌ره‌كان. 6-هاندانی به‌هره‌ی ئه‌ده‌بی و هونه‌ری و زارنستی و وه‌رزشی خولقێنه‌ری لاو. 7-بایه‌خدانێكی بابه‌تی به‌ رۆشنبیری مندا به‌ ئه‌ده‌ب و هونه‌ره‌وه‌. 8-پشتگیری كردن و هاندانی بزوتنه‌وه‌ی شانۆگه‌ری و هونه‌ره‌ مللیه‌كان و پیشه‌سازی سینه‌مای كوردی. 9-پشتگیری كردن و هاندانی یه‌كێتی و رێكخراو و یانه‌ و تیپه‌ رۆشنبیری و ئه‌ده‌بی و هونه‌ری زانستیه‌كان. 10-سازدانی میهره‌جان و دیدار و كۆری رۆشه‌مبیری و ئه‌ده‌بی و وه‌رزشی و رێكخستنی رێكخستنی پێشانگا و هونه‌ری شێوه‌كاری. 11-بوژاندنه‌وه‌ی سامانی نه‌ته‌وایه‌تی ی میللی له‌ گشت بواره‌كانی دا (ئه‌ده‌ب، هونه‌ر، یشه‌ میللی یه‌كان) و دامه‌زراندنی ئه‌تیكه‌ خانه‌ی تایبه‌تلی بۆیان و پشتگیری و فراوانكردنی ئه‌وانه‌ی هه‌ن. 12-گه‌ران بۆ دۆزینه‌وه‌ی شوێنه‌واره‌كان و پاراستنیان و وه‌رگرتنی ئه‌وانه‌ی له‌ ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمدا و دامه‌زراندنی ئه‌نتیكه‌ خانه‌یه‌كی نیشتیمانی و ئه‌نتیكه‌ خانه‌ی ناوخۆیی بۆیان و پشتگری فراوان كردنی ئه‌وانه‌ی هه‌ن. 13-ده‌ركردنی رۆژنامه‌یه‌ك كه‌ بێته‌ ئۆرگانی حكومه‌ت. 14-دامه‌زراندنی چه‌ند ئیزگه‌یه‌كی رادیۆ و ته‌له‌فزیۆن. 15پشتگیری و كردن و هاندانی بزوتنه‌وه‌ی وه‌رزشی و كه‌شفی و لاوان له‌ هه‌رێماد.

مادده‌ی بیست و چواره‌م

مادده‌ی بیست و چواره‌م: به‌هیچ ده‌قێكی تر كار ناكرێت كه‌ له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا نه‌گونجێ.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة