المواد القانونية

مادده‌ی بیست و دووه‌م:

مادده‌ی بیست و دووه‌م: وه‌زیری داد بۆی هه‌یه‌ رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكردنی جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنێ.

مادده‌ی بیست و سێیه‌م:

مادده‌ی بیست و سێیه‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران، لایه‌نه‌ پێوه‌ندیداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی بیست و چواره‌م:

مادده‌ی بیست و چواره‌م: كار به‌هیچ ده‌قێكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا پێچه‌وانه‌ بێت.

مادده‌ی بیست و پێنجه‌م:

مادده‌ی بیست و پێنجه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌رۆژنامه‌ی (وه‌قایعی كوردستان)ه‌وه‌ جێبه‌جێ ده‌كرێت.

مادده‌ی یه‌كه‌م:

مادده‌ی یه‌كه‌م: مه‌به‌ست له‌و وشانه‌ی لای خواره‌وه‌ ماناكانی ته‌نیشتیانه‌: 1-هه‌رێم: هه‌رێمی كوردستان عێراق. 2-وه‌زاره‌ت: وه‌زاره‌تی ئه‌وقاف و كاروباری ئیسلامی ی هه‌رێم. 3-وه‌زیر:.وه‌زیری ئه‌وقاف و كاروباری ئیسلامی 4-بریكاری وه‌زاره‌ت: بریكاری وه‌زاره‌تی ئه‌وقاف و كاروباری ئیسلامی. 5- دیوان: دیوانی وه‌زاره‌تی . 6-ئه‌نجوومه‌ن: ئه‌نجوومه‌نی باڵای ئه‌وقاف و كاروباری ئیسلامی.

مادده‌ی دووه‌م:

مادده‌ی دووه‌م: وه‌زاره‌ت بۆ به‌دیهێنانی ئه‌م ئامانجانه‌ كار ده‌كات: یه‌كه‌م: گه‌شه‌پێدانی تێگه‌یشتن (وعی)ی ئیسلامی و بڵاوكردنه‌وه‌ی رۆشنبیری ئیسلامی وجه‌وهه‌ری په‌یامه‌ شكۆمه‌نده‌كه‌ی. دووه‌م: به‌ ته‌نگ هاتنی شوێنه‌ پیرۆزه‌ ئایینی یه‌كان و ریكخستنی به‌رێوه‌ بردنیان و پاراستنیان. سێ یه‌م: دابین كردنی پێویستییه‌كانی باشترین و له‌بارترین شێوه‌ی به‌جێ هێنانی فه‌ریزه‌تی حه‌ج. چواره‌م:بایه‌خدان به‌ كاروباری دام و ده‌زگا ئیسلامی و خێر خوازه‌كان و په‌ره‌ پێدانیان له‌ر ووی ئیداری و هونه‌ری و دارایی و رێك و پێكی و خزمه‌تگوزارییه‌وه‌. پێنجه‌م: رێكخستنی كاروباری به‌رێوه‌بردنی ئه‌وقاف و سه‌رپه‌رشتی و چاودێری كردنی. شه‌شه‌م خستنه‌وه‌ كاری مولك و ماڵی ئه‌وقاف به‌ شێوه‌ی جۆرا و جۆری ئه‌وتۆ كه‌ پاراستن و گه‌شه‌ پێدانیان له‌ چوار چێوه‌ی بنه‌ما گشتی یه‌كان نه‌خشه‌ی گه‌شه‌ پێدانی هه‌رێمی مسۆگه‌ر بكا له‌سه‌ر ئه‌و بنچینانه‌ی له‌گه‌ل حوكمه‌كانی حه‌وته‌م: بایه‌خدان به‌ جێ به‌ جێ كردنی مه‌رجه‌كانی خاوه‌ن وه‌قفه‌كان كه‌ ئامانجیان به‌ دیهێنانی هاوكاری و كۆمه‌ڵایه‌تی و پێشكه‌وتنی كۆمه‌ڵگایه‌. هه‌شته‌م: گرینگه‌ دان به‌ ئاینی پاكی ئیسلام و سامانه‌كه‌ی و رێز گرتن له‌ زانایانی ئاینی ئیسلامی و پاراستنی پایه‌و پله‌ی كۆمه‌ڵایه‌تییان و خۆش كردنی باری ژیانیان و دابینكردنی پێویستییه‌كانی چالاكی ی ئاینی و نیشتمانی و كۆمه‌لایه‌تی بۆمان. نۆیه‌م: به‌ هێز كردنی په‌یوه‌ندی ئاینی له‌گه‌ل گه‌لانی جیهانی ئیسلامی به‌ تایبه‌تی و جیهان به‌گشتی. ده‌یه‌م: بیناكردنه‌وه‌ی مزگه‌وته‌ وێرانكاوه‌كان و دروستكردنی قوتابخانه‌ ئاینی یه‌كان پێ یانه‌وه‌ به‌ندن.

مادده‌ی ده‌یه‌م:

مادده‌ی ده‌یه‌م: ده‌سته‌ی گشتی تایبه‌تمه‌ندی له‌ وانه‌ی خواره‌وه‌دا ده‌بێت: یه‌كه‌م: راستاندنی حیساب كاری ساڵی پێشوو و بڕیاردان له‌سه‌ر بوودجه‌ی خه‌ملێندراو. دووه‌م: گفتوگۆ كردن له‌سه‌ر راپۆرتی ساڵانه‌ و كاروباری سه‌ندیكا و حساباته‌كانی. سێیه‌م: سه‌یر كردنی پێشنیاری هه‌موار كردنی یاسای سه‌ندیكا و پێره‌وه‌كانی. چواره‌م: بڕیاردانی پاكتاكردنی موڵك و ماڵ و دارایی سه‌ندیكا له‌ كاتی هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌یدا.

مادده‌ی ده‌یه‌م

مادده‌ی ده‌یه‌م: ئه‌نجومه‌ن، لایه‌نی كه‌م، مانگی جارێك كۆده‌بێته‌وه‌، هه‌ر كاتێكیش به‌ پێویست بزانرێت له‌سه‌ر داوای سه‌رۆكی ده‌زگا، (نصاب)یش به‌ ئاماده‌بوونی زۆرینه‌ی ئه‌ندامه‌كانی دێته‌جێ و، بڕیارگه‌لیش به‌ زۆرینه‌ی ده‌نگه‌كان ده‌درێن له‌ كاتی یه‌كسانبوونی ده‌نگه‌كانیشدا، ئه‌وه‌، له‌و باره‌دا ده‌نگی سه‌رۆكی ده‌زگا بۆ چ لایه‌نێك بووبێت، هی ئه‌وانه‌.

مادده‌ی حه‌ڤده‌یه‌م:

مادده‌ی حه‌ڤده‌یه‌م: لیژنه‌ی به‌رزه‌فتی له‌ سێ ئه‌ندامی ئه‌سڵی و دوو ئه‌ندامی یه‌ده‌گ پێك دێ كه‌ ده‌سته‌ی گشتی هه‌ڵیان ده‌بژێرێ.

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م:

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م: 1. كاروباری لقه‌كانی نه‌قابه‌ له‌ لایه‌ن لقه‌كه‌وه‌ له‌ پارێزگاكان به‌رێوه‌ ده‌چێت. 2. لیژنه‌ی لق پێك دێت له‌ سه‌رۆك و چوار ئه‌ندام كه‌ ئه‌ندامانی لق هه‌ڵیان ده‌بژێرن و هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ به‌ ده‌نگدانی نهێنی ده‌بێت و هه‌ر سێ ساڵ جاریك و لیژنه‌كه‌ له‌ نێوان ئه‌ندامانیدا جێگرێك بۆ سه‌رۆك و سكرتێرێك هه‌ڵده‌بژێرێت. 3. له‌ كۆبوونه‌وه‌ گشتییه‌كانی ئه‌ندامانی لقدا هه‌مان پرۆسه‌ی تایبه‌ت به‌ ده‌سته‌ی گشتی په‌یره‌وی ده‌كرێت كه‌ له‌ مادده‌ی ده‌یه‌می ئه‌م یاسایه‌دا ئاشكرا كراوه‌ و ده‌سه‌ڵاتی هه‌یه‌ ئیستیقاله‌ی سه‌رۆكی لیژنه‌ی لق و ئه‌ندامه‌كانی قبوڵ بكات و ئیقاله‌یان بكات و جێگره‌وه‌كه‌یان هه‌ڵبژێرێت بۆ ماوه‌ی خوله‌كه‌و هه‌روه‌ها پركردنه‌وه‌ی ئه‌و شوێنانه‌ی كه‌ به‌تاڵ ده‌بن له‌ لیژنه‌كه‌.

مادده‌ی یه‌كه‌م

مادده‌ی یه‌كه‌م: مادده‌ی هه‌شته‌می یاساكه‌ هه‌موار بكرێ، به‌م شێوه‌یه‌ بخوێندرێته‌وه‌: 1) ده‌سته‌ی گشتی له‌ هه‌موو ئه‌ندامانی سه‌ندیكا، یا بریكاره‌كان، كه‌ به‌ پێی ئەم یاسایه‌ ئیلتزاماتی خۆیان به‌جێ هێناوه‌ پێكدێت، ئه‌م ده‌سته‌ گشتیه‌ش به‌ باڵاترین ده‌سه‌ڵاتی سه‌ندیكاكه‌ داده‌نرێ, وهه‌ر (3) سێ ساڵیش جارێ له‌ مانگی كانوونی دووه‌مدا، كۆبوونه‌وه‌ی گشتی ئاسایی خۆی له‌ باره‌گای سه‌ندیكاكه‌، به‌ بڕیارێكی ئه‌نجوومه‌ن وله‌سه‌ر داواكردنی سه‌رۆكی سه‌ندیكا (نقیب) ده‌گێڕێ، وله‌و كۆبونه‌وه‌یه‌دا سه‌رۆكی سه‌ندیكا وهه‌شت ئه‌ندام و دوو ئه‌ندامی یه‌ده‌گیش بۆ ئه‌ندامێتی ئه‌نجوومه‌ن وئه‌ندامی لیژنه‌ی (ئينزيبات) هه‌ڵده‌بژێرێ, (نصاب)یش به‌ ئاماده‌بوونی دوو له‌سێی ئه‌ندامانی ده‌سته‌ی گشتی دێته‌ جێ و ئه‌گه‌رنه‌شهاتبا جێ ئه‌وا له‌و باره‌دا دوای تێپه‌ڕبوونی پازده‌ رۆژ به‌سه‌ر كۆبوونه‌وه‌ی یه‌كه‌مدا هه‌ڵبژاردن له‌ هه‌مان كات و جێگه‌دا ئه‌نجام ده‌درێ و(نصاب)یش به‌ ئاماده‌بوونی سێیه‌كی ئه‌نجامدانی ده‌سته‌ی گشتی دێته‌ جێ و ئه‌گه‌ر نه‌شهاتبا‌ جێ، ئه‌وا ئه‌نجوومه‌نی پێشتر بۆ خولێكی دیكه‌ش به‌رده‌وام ده‌بێت. 2) ئه‌گه‌ر هات و ژماره‌ی ئه‌ندامانی سه‌ندیكا له‌ (500) ئه‌ندام زیاتر بوو، ئه‌وا هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ له‌رێگه‌ی بریكاره‌وه‌ ئه‌نجام ده‌درێ، و رێژه‌ی نواندنیش له‌لایه‌ن ئه‌نجوومه‌ن یا ئه‌وه‌ی كه‌ فرمانی هه‌ڵده‌سوڕێنێ به ئه‌ندامانی ئه‌نجوومه‌نی سه‌ندیكاكه‌شه‌وه‌ دیاری ده‌كرێ.

مادده‌ی دووه‌م

مادده‌ی دووه‌م: وه‌زاره‌ته‌ په‌یوه‌نداره‌كان پێویسته‌ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بخه‌نه‌گەڕ.

مادده‌ی سێیه‌م

مادده‌ی سێیه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌رۆژی بڕیار له‌سه‌ردانییه‌وه‌ ده‌خرێته‌ كارو له‌ رۆژنامه‌ی ره‌سمیدا بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی سێیه‌م

مادده‌ی سێیه‌م: مادده‌ی پێنجه‌می یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێت به‌م شێوه‌یه‌ی لێ دێت: 1. ئه‌ندامیه‌تی له‌ یه‌كێتی مافێكی ئاره‌زوومه‌ندانه‌یه‌ و ئه‌مانه‌ ده‌گرێته‌وه‌: 2. هه‌موو مامۆستایان و وانه‌بێژانی قوتابخانه‌ و په‌یمانگا و زانكۆ حكومییه‌ تایبه‌تییه‌كان و ئه‌هلیه‌كان. 3. هه‌موو مامۆستایان و، سه‌رپه‌رشتیاران و ئه‌ندامانی ده‌سته‌ی فێركاری و ده‌رس وتنه‌وه‌، كه‌ كارمه‌ندی وه‌زاره‌ت و ده‌سته‌ و دامه‌زراوه‌كانی په‌روه‌رده‌یی و فێركردنن. 4. خانه‌نیشانی ئه‌ندام له‌ ده‌سته‌ی فێركاری و ده‌رس وتنه‌وه‌ كه‌ ده‌یانه‌وێت ببنه‌ ئه‌ندامی یه‌كێتی به‌ داواكارییه‌كی نووسراو. ب ـ مامۆستایانی بزووتنه‌وه‌ی ڕزگاریخوازی كوردستان چ ئه‌وانه‌ی شه‌هیدبوون و چ ئه‌وانه‌ی له‌ ژیاندا ماون ده‌بنه‌ ئه‌ندامی فه‌خری.

مادده‌ی دوازده‌یه‌م

مادده‌ی دوازده‌یه‌م: یه‌كه‌م: خاڵی (1) له‌ بڕگه‌ی یه‌كه‌م له‌ مادده‌ی شازده‌یه‌م هه‌موار ده‌كرێت و به‌م شێوه‌یه‌ی لێ دێـت: 1- بڕه‌ پاره‌یه‌ك كه‌ ئه‌ندامان به‌ پێی میكانیزمێكی دیاریكراو له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی ته‌نفیزی ده‌یده‌ن، ئه‌م بڕه‌ پاره‌یه‌ش به‌م شێوه‌یه‌ دابه‌ش ده‌كرێت: أ- 70% حه‌فتا له‌سه‌د بۆ حسابی سندووقی بیمه‌. ب- 20% بیست له‌سه‌د بۆ حسابی لق. ج- 10% ده‌ له‌سه‌د بۆ حسابی مه‌كتهبى سكرتاریه‌ت. دووه‌م: بڕگه‌ی دووه‌م له‌ مادده‌ی شازده‌یه‌م هه‌موار ده‌كرێت و به‌م شێوه‌یه‌ی لێ دێت: دووه‌م: كۆنگره‌ی گشتی چۆنیه‌تی خه‌رجكردن له‌ بڕگه‌كانی (أ، ب، ج)ی یه‌كه‌م دیاری ده‌كات و پێویسته‌ ده‌سته‌ی كارگێری لقه‌كان پابه‌ند بن به‌و رێنماییانه‌ی له‌م باره‌وه‌ ده‌رده‌چن، ولیژنه‌ تایبه‌ته‌كان (لیژنه‌ی بیمه‌ و لیژنه‌ی یارمه‌تیدانی ئه‌ندامان) به‌ مه‌به‌ستی جێبه‌كردنی رێنماییانه‌ پێكده‌هێنرێن. سێیه‌م: بڕگه‌ی حه‌وته‌م هه‌موار ده‌كرێت و به‌م شێوه‌یه‌ی لێ دێت: حه‌وته‌م: رێژه‌ی 10% ده‌ له‌سه‌دی سه‌رچاوه‌ داراییه‌كان كه‌ له‌ بڕگه‌ی یه‌كه‌م (ج) داهاتووه‌ له‌لایه‌ن لقه‌وه‌ بۆ سه‌ر حیسابی مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ت ده‌گوازریته‌وه‌.

مادده‌ی چوارده‌یه‌م

مادده‌ی چوارده‌یه‌م: مادده‌ی بیست و سێیه‌می یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێت و به‌م شێوه‌یه‌ی لێ دێت: له‌لایه‌ن لقه‌وه‌ و له‌ چوار چێوه‌ی سنووری جوگرافی خۆیدا پێناسه‌ به‌ ئه‌ندامان ده‌دات، به‌ مه‌رجێك نموونه‌كه‌ یه‌كگرتوو بێت و له‌ مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ته‌وه‌ ده‌رچوو بێت.

مادده‌ی شازده‌یه‌م

مادده‌ی شازده‌یه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بلاوكردنه‌وه‌یه‌وه‌ له‌ رۆژنامی فه‌رمی (وه‌قائیعی كوردستان)دا، جێبه‌جێ ده‌كرێت.

مادده‌ی شه‌شه‌م

مادده‌ی شه‌شه‌م: مادده‌ی هه‌شته‌می یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێت و به‌م شێوه‌یه‌ی لێ دێت: مه‌رجه‌ ئه‌و كه‌سه‌ی به‌ سه‌رۆكی یه‌كێتی یان ئه‌ندامی مه‌كته‌بی سكرتاریه‌ت یان ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌نی ته‌نفیزی و سه‌رۆكی لق وئه‌ندامی ده‌سته‌ی لق هه‌ڵده‌بژێردرێت له‌ هاووڵاتیانی هه‌رێم بێت و ماوه‌ی خزمه‌تی له‌ په‌روه‌رده‌و فێركردندا له‌ (5) ساڵ كه‌متر نه‌بێت.

مادده‌ی پازده‌یه‌م

مادده‌ی پازده‌یه‌م: له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ولایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كانه‌ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی یانزده‌هه‌م:

مادده‌ی یانزده‌هه‌م: دارایی یه‌كێتییه‌كه‌ له‌مانه‌ی خواره‌وه‌ پێك دێت: یه‌كه‌م: ئابوونه‌ی ساڵانه‌ی ئه‌ندامه‌كان. دووه‌م: به‌خششه‌كانی په‌رله‌مانی كوردستانی عیراق و حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان. سێیه‌م: خه‌ڵات و پیتاك (الهبه‌ والتبرعات). چواره‌م: قازانجی چاپه‌مه‌نییه‌كانی یه‌كێتییه‌كه‌.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة