المواد القانونية

یەکەم:

یەکەم:جەژنی سەری سالی ئێزدی کە یەکەم چوارشەممە لە مانگی نیسانە بە گوێرەی سالنامەی ڕۆژهەڵات ،بە پشووی فەرمی بۆ هەرێمی کوردستانی -عێراق دادەنرێت.

سێیه‌م

سێیه‌م: ئه‌م بڕیاره‌ له‌ رۆژی ده‌رچوونیه‌وه‌ جێ به‌جێ ده‌كرێت و له‌ رۆژنامه‌ی ره‌سمیی (وه‌قایعی كوردستان) دا بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م:

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م: 1. كاروباری لقی سه‌ندیكا له‌ لایه‌ن لیژنه‌ی لقی پارێزگاوه‌ به‌رێوه‌ ده‌چێت و نوێنه‌رایه‌تی سه‌ندیكا ده‌كات له‌وێدا. 2. لیژنه‌ی لق له‌ سه‌رۆك و چوار ئه‌ندام پێك دێت كه‌ ئه‌ندامانی لق هه‌ڵیان ده‌بژێرن، به‌ مه‌رجێك له‌و هونه‌رمه‌ندانه‌ بن كه‌ له‌و پارێزگایه‌دا خه‌ریكی پیشه‌كه‌یانن و هه‌ڵبژاردنه‌كه‌شیان هه‌ر پێنج ساڵ جارێك به‌ رێگه‌ی ده‌نگدانی نهێنییه‌وه‌ ده‌بێت و لیژنه‌كه‌ش له‌ نێوان ئه‌ندامه‌كانی، سه‌رۆك و جێگری سه‌رۆك و سكرتێر و ئه‌مینداری سه‌ندوق هه‌ڵده‌بژێرێ. 3. بۆ كۆبوونه‌وه‌ی گشتی ده‌سته‌ی لقه‌كان هه‌مان كار و ئیجرائاتی تایبه‌ت به‌ كۆبوونه‌وه‌كانی ده‌سته‌ی هۆبه‌كان په‌یره‌ و ده‌كرێن و ده‌سه‌ڵاتی ئه‌وه‌ی هه‌یه‌ داواكاری وازهێنانی سه‌رۆك و ئه‌ندامانی لیژنه‌ی لق قه‌بووڵ بكات و هی دیكه‌یان له‌ جێی هه‌ڵبژێرێ بۆ ئه‌و ماوه‌یه‌ی له‌ ده‌وره‌كه‌ ماوه‌ته‌وه‌، هه‌روه‌ها پركردنه‌وه‌ی ئه‌و بۆشاییانه‌ی كه‌ له‌ لیژنه‌كه‌دا روو ده‌ده‌ن.

مادده‌ی حه‌وته‌م

مادده‌ی حه‌وته‌م: ئه‌نجوومه‌ن له‌ هه‌ولێردا كۆده‌بێته‌وه‌، ده‌شكێ له‌ كاتی پێویستدا و به‌ بڕیاری ئه‌نجوومه‌ن خۆی، له‌ شوێنێكی تردا كۆببێته‌وه‌.

مادده‌ی بیسته‌م:

مادده‌ی بیسته‌م: یه‌كه‌م: ئه‌م هۆبانه‌ی خواره‌وه‌ (شعبه‌) داده‌مه‌زرێن تاكو نوێنه‌رایه‌تی ئه‌و لقه‌ هونه‌ریانه‌ بكه‌ن كه‌ كارمه‌ندانی سه‌ر به‌ ئه‌ون به‌ پێی پسپۆریان و،هه‌ر یه‌كێكیش له‌مانه‌ لیژنه‌ی هۆبه‌ به‌رێوه‌یان ده‌بات: 1. هۆبه‌ی هونه‌ره‌ شانۆییه‌كان. 2. هۆبه‌ی هونه‌ره‌ سینه‌مایی و ته‌له‌فزیۆنی و رادیۆییه‌كان. 3. هۆبه‌ی هونه‌ره‌ مۆسیقاییه‌كان. 4. هۆبه‌ی هونه‌ره‌ شێوه‌كارییه‌كان. دووه‌م: بواره‌كانی هونه‌ری هۆبه‌كان ئه‌مانه‌ن: 1. هۆبه‌ی هونه‌ره‌ شانۆییه‌كان: أ. به‌رێوه‌بردنی شانۆ. ب. نواندن. ج. ده‌رهێنان. د. نه‌خشه‌ كێشانی (تصمیم)ی دیمه‌نه‌كان. هـ. نه‌خشه‌ كێشانی (تصمیم)ی جلو به‌رگ. و. ئارایشت. ز. روناكی (الاناره‌). ح. سه‌ما و ده‌ربڕینی به‌ ترپه‌و جووڵه‌. 2. هۆبه‌ی هونه‌ره‌ سینه‌مایی و ته‌له‌فزیۆنی و رادیۆییه‌كان. أ. نواندن ب. ده‌رهێنان. ج. نه‌خشه‌ كێشانی (تصمیم)ی دیمه‌نه‌كان. د. نه‌خشه‌ كێشانی (تصمیم)ی جلو به‌رگ. هـ. ئارایشت. و. وێنه‌ گرتن. ز. برین و خستنه‌وه‌ سه‌ریه‌ك (المونتاج). ح. نه‌خشه‌ كێشانی (التصمیم)ی روناكی. ط. شوشتنه‌وه‌ و وێنه‌ وه‌رگرتنه‌وه‌ (الطبع و التحمیض). ی- لێ بووك (قه‌ره‌گوێز)و وێنه‌ی بزێو (فلیمه‌ كارتۆنه‌كان). ك- سیناریۆ. ل- به‌رهه‌می سینه‌ماكاری. م- ده‌نگی سینه‌ماكاری. ن- رووناكی سینه‌ماكاری.  3. هۆبه‌ی هونه‌ره‌ مۆسیقاییه‌كان. أ. ژه‌نین. ب. گۆرانی  ج. ئاواز دانان. د. دانانی مۆسیقا. هـ. كاریگه‌ریه‌ ده‌نگییه‌كان. 4. هۆبه‌ی هونه‌ره‌ شێوه‌كارییه‌كان. أ. وێنه‌ كێشان به‌ هه‌موو ته‌رحه‌كانیه‌وه‌. ب. داتاشین به‌ هه‌موو جۆره‌كانییه‌وه‌. ج. گلێنه‌ (الحزف و الفخار). د. خۆش نووسی و نه‌خش. هـ. وێنه‌ گرتنی هونه‌ری. و. كاریگه‌رییه‌ وێنه‌ییه‌كان. ز. كاره‌كانی ده‌ست ره‌نگینی.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: یه‌كه‌م: كارو تایبه‌تمه‌ندییه‌كانی پێكهاته‌كانی وه‌زاره‌ت به‌ پیڕه‌و ده‌سنیشان ده‌كرێن. دووه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ به‌رێوه‌به‌رایه‌تی یان به‌ش یا خود هۆبه‌ی تر له‌ناو پێكهاته‌ی وه‌زاره‌ت له‌نوێ دابمه‌زرێنێ یا لێیكیان بدات یاخود هه‌ڵیان وه‌شێنێته‌وه‌ به‌پێی پێویسته‌كانی كاره‌كه‌ی له‌كاتی پێویستدا. سێیه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ لیژنه‌ی هه‌میشه‌یی یا كاتی له‌ وه‌زاره‌ت پێك بێنی وكاری تایبه‌ت به‌ چالاكی وكاره‌كانی پی پسپێری ئه‌مه‌ش به‌ پێی حوكمه‌كانی یاسا كار پێكراوه‌كان وپیڕه‌وو رێنماییه‌كانی كه‌ به‌پێی ئه‌و یاسایه‌ ده‌رچوون ده‌بێت وبۆیشی هه‌یه‌ پشت به‌ شاره‌زای پسپۆڕ له‌ ناو هه‌رێم ببه‌ستێ وئه‌گه‌ر له‌ ده‌ره‌وه‌ش بێ ئه‌وا ره‌زامه‌ندی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ده‌وێت.

شەشەم

شەشەم:ئەم بڕیارە لە رۆژی دەرچوونییەوە جێبەجێ دەکرێ و لە ڕۆژنامەی فەرمی (وەقایعی کوردستان)دا بااودەکرێتەوە.

سێیەم

سێیەم: حوکمەکانی ئەم بڕیارە لەسەر هەموو مامەڵەکانی پێش بەرکاربوونی ئەم بڕیارە جێبەجێ دەکرێت

مادده‌ی هه‌ژده‌یه‌م:

مادده‌ی هه‌ژده‌یه‌م: یه‌كه‌م: نیساب به‌ ئاماده‌بوونی زۆرینه‌ی ئه‌ندامان پێك دێت، بڕیاره‌كان به‌ زۆرینه‌ی ده‌نگی ئاماده‌بوان ده‌رده‌چێ، له‌ كاتی یه‌كسان بوونیدا به‌و لایه‌نه‌دا ده‌له‌نگێ كه‌ نه‌قیبی تێدایه‌. دووه‌م: ئه‌گه‌ر به‌ هه‌ر هۆیه‌كه‌وه‌ بێت شوێنی نه‌قیب چۆڵ بوو بریكاره‌كه‌ی شوێنی ده‌گرێته‌وه‌، له‌ كاتی چۆڵ بوونی پله‌ی بریكار سكرتێر شوێنی ده‌گرێته‌وه‌. سێیه‌م: به‌ ده‌نگدانی نهێنی یه‌كێك له‌ ئه‌ندامه‌ ئه‌سلییه‌كان شوێنی نه‌قیب ده‌گرێته‌وه‌ له‌ كاتی چۆڵ بوونی پله‌ و پایه‌كانی نه‌قیب و بریكاره‌كه‌ی و سكرتێردا. چواره‌م: به‌مه‌به‌ستی هه‌ڵبژاردنی نه‌قیب ئه‌نجومه‌ن ده‌بێ بۆ كۆبوونه‌وه‌ی نائاسایی بانگهێشتی ده‌سته‌ی گشتی بكا له‌ ماوه‌یه‌ك كه‌ له‌ دوو مانگ تێپه‌ر نه‌كا، به‌مه‌رجێك ئه‌و ماوه‌یه‌ی كه‌ ماوه‌ له‌ شه‌ش مانگ كه‌متر نه‌بێت.

مادده‌ی حه‌ڤده‌یه‌م

مادده‌ی حه‌ڤده‌یه‌م: 1-له‌ حاڵه‌تی ئاماده‌ نه‌بونی سه‌رۆكاد، جێگره‌كه‌ی جێگه‌ی ده‌گرێته‌وه‌. 2-له‌ حاڵه‌تی چۆڵ بوونی جێگه‌ی سه‌رۆك دا، جێگره‌كه‌ی تا ماتی دانانی سه‌رۆكێكی نوێ كه‌ ده‌بی له‌ ماوه‌ی پازده‌ رۆژدا دابنرێ، جێگه‌ی بگرێته‌وه‌.

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م:

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م: نه‌قیب ئه‌م ده‌سه‌ڵاتانه‌ی خواره‌وه‌ ئه‌نجام ده‌دا: یه‌كه‌م: سه‌رۆكایه‌تی كردنی كۆبوونه‌وه‌كانی ده‌سته‌ی گشتی ئه‌نجومه‌ن. دووه‌م: نوێنه‌رایه‌تی كردنی سه‌ندیكا له‌ لای ده‌زگاكانی دادوه‌ری و كارگێری و ده‌سته‌ ره‌سمی و نیمچه‌ ره‌سمی و ئه‌هلیه‌كان و كۆنگره‌كان، وه‌ راستاندنی معامه‌له‌و ئه‌و به‌ڵگه‌نامانه‌ی كه‌ تایبه‌تن به‌ سه‌ندیكاوه‌، بۆی هه‌یه‌ هه‌ندێ له‌ ده‌سه‌ڵاته‌كانی بدا به‌ هه‌ر یه‌كێ له‌ ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌ن كه‌ بیه‌وێ.

دووەم

دووەم: رۆژی کۆچی دوایی شەهیدانی کیمیابارانی هەڵەبجە، رۆژی 61/3/8891و‏ دواترە، هەریەک بەپێی بەڵگەنامەی کۆچی دوایی، نەل له 1988/3/13‏ هەروەک رژێمی لە ناوچوو هەوڵی داوە بێچەسپێنێت.

مادده‌ی بیست و سێیه‌م:

مادده‌ی بیست و سێیه‌م: بریاره‌كانی لیژنه‌ی به‌رزه‌فتی له‌ لای دادگای ته‌میزی هه‌رێمدا له‌ نێوان ماوه‌ی پانزده‌ رۆژ له‌ مێژووی ئاگادار كردنه‌وه‌ به‌ بڕیاره‌كه‌ تانه‌ هه‌ڵده‌گرن، بڕیاره‌كه‌شی بن بڕه‌.

مادده‌ی چل و دووه‌م

مادده‌ی چل و دووه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ وه‌قایعی كوردستانيدا، ده‌خرێته‌ كار.

یەکەم

یەکەم: رۆژی 1988/3/16‏ رۆژی کیمیابارانی هەڵەبجەیە لەلایەن رژێم دیکتاتۆری لە ناو چوو.

مادده‌ی سی و هه‌شته‌م

مادده‌ی سی و هه‌شته‌م: ده‌شێ پزیشكێكی مۆڵه‌تدراو پزیشكێكی دیكه‌ دابنێت له‌ عیاده‌كه‌ی كاربكات به‌مه‌رجێك ئه‌وه‌ی جێی ده‌گرێته‌وه‌ هه‌مان پله‌ی زانستی و پسپۆری هه‌بێ وئه‌و ماوه‌یه‌ش له‌ سێ مانگ پتر نه‌بێت.

مادده‌ی سی و یه‌ك:

مادده‌ی سی و یه‌ك: ده‌بێ وه‌زاره‌ته‌ تایبه‌تمه‌نده‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی سی و دوو:

مادده‌ی سی و دوو: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ رۆژنامه‌ی ره‌سمیدا جێبه‌جێ ده‌كرێ.

دووەم

دووەم: هەر دەقێ پێچەوانەی حوكمەكانی ئەم بڕیارە بێت ناخرێتە بەركار.

پێنجەم

پێنجەم: کار بە هیچ دەقێکی یاسایی یا بڕیارێک ناکرێت کە ناکۆک بێت لەگەل ئەم بریارە

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة