المواد القانونية

مادده‌ی هه‌ژده‌م:

مادده‌ی هه‌ژده‌م: به‌پێی مه‌رجه‌كانی له‌ مادده‌ی نۆزده‌م ئه‌م یاسایه‌ دا هاتووه‌ حكومه‌تی هه‌رێم ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ: یه‌كه‌م: رێككه‌وتن له‌گه‌ڵ حكومه‌تی فیدراڵی بۆ به‌ڕێوه‌بردنی نه‌وت و گازی ده‌رهێنراو له‌كێڵگه‌كانی ئێستای هه‌رێم دا وه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی هاوبه‌شدا. دووه‌م: هاوكاری كردن له‌گه‌ڵ حكومه‌تی فیدراڵی بۆ دانانی سیاسه‌تی ستراتیژی له‌ پێناو په‌ره‌پێدانی سامانی نه‌وت و گاز له‌ هه‌رێم دا وهاوسه‌نگ بێت له‌گه‌ڵ چاڵاكیه‌كانی نه‌وتی دیكه‌وه‌ له‌ وڵاتدا به‌ جۆرێك به‌رزترین سوودی بۆ گه‌لی عێراق بێته‌ دی، به‌ پشت به‌ستن به‌تازه‌ترین ته‌كنه‌لۆژیاو پڕه‌نسیپه‌كانی بازاڕو هاندانی وه‌به‌رهێنان به‌پێی مادده‌ی (112)ی ده‌ستووری فیدراڵی. سێیه‌م: هاوكاری كردن له‌گه‌ڵ (ئه‌نجومه‌نی فیدراڵی نه‌وت و گاز) كه‌ به‌پێی ڕككه‌وتنێك له‌گه‌ڵ حكومه‌تی هه‌رێمدا داده‌مه‌زرێ بۆ ئه‌وه‌ی گرێبه‌سته‌كان ئه‌نجام بدرێن وه‌ پێوانه‌كان ونموونه‌كانی گرێبه‌سته‌كان و مه‌رجه‌كانی بازرگانی دابڕێژڕێت بۆ گفتوكو كردن له‌گه‌ل ئه‌و به‌لێنده‌رانه‌ی كه‌ له‌ عێراقدا كارده‌كه‌ن. چواره‌م: ڕه‌زامه‌ندی نواندن له‌سه‌ر دانانی هه‌موو داهاته‌كانی له‌ پڕۆسه‌كانی نه‌وت له‌ هه‌رێم دا به‌ ده‌ست ده‌هێندرێن له‌ سندوقی گشتی داهاته‌ نه‌وتیه‌كانی تایبه‌ت به‌ عێراقدا.

مادده‌ی حه‌ڤده‌م:

مادده‌ی حه‌ڤده‌م: كاره‌كانی سندوقی كوردستان بۆ داهاته‌ نه‌وتیه‌كان له‌ ژێر چاودێری په‌رله‌مان ده‌بێت.

مادده‌ی شازده‌م:

مادده‌ی شازده‌م: ئه‌ركی سندوقی كوردستان بۆ داهاته‌ نه‌وتیه‌كان به‌پێی یاسا ڕێكده‌خرێ، به‌مه‌به‌ستی به‌ڕێوه‌بردنی ئه‌و داهاتانه‌ و دابه‌شكردنیان به‌پێی نوێترین پێوانه‌كانی نێوده‌وڵه‌تی تایبه‌ت به‌ شه‌فافیه‌ت و به‌رپرسیاریه‌تی.

مادده‌ی پازده‌م:

مادده‌ی پازده‌م: یه‌كه‌م: سندوقی كوردستان بۆ داهاته‌ نه‌وتیه‌كان داده‌نرێ، وكه‌سایه‌تی مه‌عنه‌وی هه‌یه‌ وه‌ سه‌ربه‌خۆیه‌ له‌ بواری دارایی وكارگێڕی . دووه‌م: سه‌رۆك وئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ دوای په‌سندكردنی له‌لایه‌ن زۆرینه‌ی ڕه‌های ئه‌ندامانی په‌رله‌مان داده‌مه‌زرێن، به‌ مه‌رجێك ده‌سه‌ڵات و به‌رپرسیاریه‌تیان به‌ یاسا دیاری بكرێت. سێیه‌م: پێویسته‌ وه‌زاره‌ت هه‌موو زانیاریه‌ داراییه‌ پێویسته‌كانی په‌یوه‌ست به‌ مۆڵه‌ته‌كان و گرێبه‌سته‌كان به‌ سندوقی كوردستان بۆ داهاته‌ نه‌وتیه‌كان (KOTO) بدات. چواره‌م: به‌پێی حوكمه‌كانی هه‌ر دوو مادده‌ی (112)، (115) ی ده‌ستووری فیدراڵی و به‌پێی حوكمه‌كانی كه‌ له‌م یاسایه‌ دا هاتووه‌، سندوق داهاته‌ به‌ ده‌ست هاتووه‌كانی له‌ پڕۆسه‌كانی نه‌وتی تایبه‌ت به‌ كێڵگه‌كانی ئێستاو ئاینده‌ له‌جیاتی گه‌لی هه‌رێم وه‌رده‌گرێت. پێنجه‌م: تاوه‌كو مه‌رجه‌كانی ئاماژه‌یان بۆ كراوه‌ كه‌ له‌ مادده‌ی نۆزده‌می ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ ده‌كرێن، سندوقه‌كه‌ دوو حیسابی به‌ ده‌سته‌وه‌ ده‌گرێ: یه‌كه‌میان داهاته‌ به‌ده‌ست هاتووه‌كان له‌ پڕۆسه‌كانی نه‌وتی تایبه‌تن به‌ كێڵگه‌كانی ئیستا (حیسابی كێڵگه‌كانی ئێستا)، هی دیكه‌ داهاته‌كانی به‌ده‌ست هاتوو له‌ پڕۆسه‌كانی نه‌وتی تایبه‌تن به‌ كێڵگه‌كانی ئاینده‌ (حیسابی كێڵگه‌كانی ئاینده‌)، هه‌ردوو حیساب به‌شێك له‌ داهاتی گشتی هه‌رێم پێكدێنن و ده‌كه‌وێته‌ ژێر چاودێری په‌رله‌مان. شه‌شه‌م: حیسابی كێڵگه‌كانی ئێستاو حیسابی كێڵگه‌كانی ئاینده‌ بۆ وردبینی سه‌ربه‌خۆ ملكه‌چ ده‌بن، وه‌ سه‌یركردنی بۆ هاوولاتیان ڕه‌وایه‌. سندوقه‌كه‌ به‌رپرسیاریه‌تی خۆی به‌پێی پره‌نسیپ و پێوانه‌ی تایبه‌تی به‌ده‌ستپێشخه‌ری شه‌فافیه‌ت له‌ پیشه‌سازیه‌كانی ده‌رهاتوو ئه‌نجام ده‌دات كه‌ له‌ سه‌رچاوه‌ی Extractive Industries Transparency Initiative (EITI) ئاداری 2005 داهاتووه‌.

مادده‌ی چوارده‌م:

مادده‌ی چوارده‌م: یه‌كه‌م: وه‌زاره‌ت ڕێكخستنی ئه‌م ده‌زگایانه‌ی خواره‌وه‌ له‌ ئه‌ستۆ ده‌گرێ: 1- كۆمپانیای كوردستان بۆ دۆزینه‌وه‌ و به‌رهه‌مـــــــــــــــــــــــــــــــــێنان (KEPCO). 2- كۆمپانیای كوردستانی نیشتمانی نــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــه‌وت (KNOC). 3- كۆمپانیای كوردستان بۆ هه‌ناردنی نــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــه‌وت (KOMO). 4- كۆمپانیای كوردســـــــتان بۆ پڕۆسه‌كانی پاڵاوتن و پاشكۆكانی (KODO). دووه‌م: بۆ ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی هه‌ر كۆمپانیایه‌كی ئاماژه‌ بۆكراو له‌ بڕگه‌ی/ یه‌كه‌می ئه‌م مادده‌یه‌، په‌یڕه‌وێكی تایبه‌ت به‌خۆی ده‌ربكات، كه‌ هه‌یكه‌ل و ڕێكخستن و ده‌سه‌ڵاته‌كانی چۆنیه‌تی جێبه‌جێ كردنی ئه‌ركه‌كانی له‌ خۆی بگرێ. سێیه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ پێشنیاری دامه‌زراندنی كۆمپانیای دیكه‌ بكات بۆ دۆزینه‌وه‌ و په‌ره‌پێدان و به‌رهه‌مهێنانی نه‌وت وپاڵاوتن، هه‌روه‌ها خزمه‌تگوزاریه‌كانی كڕین و دابین كردن بۆ ئاسانكردنی به‌ڕێوه‌بردنی پڕۆسه‌كانی نه‌وت به‌ شێوه‌یه‌كی كاریگه‌ر.

مادده‌ی سێزده‌م:

مادده‌ی سێزده‌م: یه‌كه‌م: كۆمپانیای كوردستان بۆ پڕۆسه‌كانی پاڵاوتن و پاشكۆكانی داده‌مه‌زرێ، وه‌كو كۆمپانیایه‌كی گشتی خاوه‌ن كه‌سایه‌تی مه‌عنه‌وییه‌ وه‌ سه‌ربه‌خۆیه‌ له‌ بواری دارایی و كارگێڕیه‌وه‌. دووه‌م: سه‌رۆك و ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران دوای په‌سند كردنی به‌ زۆرینه‌ی ڕه‌های ئه‌ندامانی په‌رله‌مان داده‌مه‌زرێ، وسه‌ربه‌خۆ ده‌بن له‌ وه‌زاره‌ت، ده‌بێ پسپۆڕی نه‌وت بن یان تایبه‌تمه‌ندیه‌كانی دیكه‌ی هونه‌ری و كارگێڕی گونجاویان هه‌بی. سێیه‌م: ماوه‌ی دامه‌زراندنی هه‌موو ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی به‌ (5) پێنج ساڵ دیاری ده‌كرێت، به‌په‌سند كردنی زۆرینه‌ی ڕه‌های ئه‌ندامانی په‌رله‌مان ده‌كرێ نوێ بكرێته‌وه‌. چواره‌م: كۆمپانیای (KODO) ئه‌مانه‌ ئه‌نجام ده‌دات: 1-به‌ڕێوه‌بردنی هه‌موو ده‌زگاكانی میری تایبه‌ت به‌ پڕۆسه‌كانی نه‌وت به‌پێی بڕگه‌ی یه‌كه‌م له‌ مادده‌ی هه‌شته‌می ئه‌م یاسایه‌ وه‌ كارده‌كات بۆ دابین كردنی ئه‌م جۆره‌ ده‌زگایانه‌ له‌وانه‌ش تۆڕه‌ سه‌ره‌كییه‌كانی هێڵی بۆڕییه‌كان بۆ هه‌ر دامه‌زراویك په‌یوه‌ندی هه‌بێت به‌ كه‌رتی گشتی و تایبه‌تیه‌وه‌ كه‌ له‌ هه‌رێمدا كارده‌كه‌ن. 2- ڕكابه‌ریكردن له‌گه‌ڵ كۆمپانیاكانی دیكه‌وه‌ بۆ به‌ده‌ست هێنانی مۆڵه‌ته‌كان دوای ڕه‌زامه‌ندی ئه‌نجومه‌نی هه‌رێمی، وه‌ مافی ئه‌وه‌ی هه‌یه‌ هه‌لبستێت به‌ كاره‌كانی به‌گه‌ڕخستنی تایبه‌ت به‌ پڕۆسه‌كانی نه‌وتی وه‌ رێككه‌وتنه‌كانی هاوبه‌شی كردن یان گرێبه‌ستنی هاوشێوه‌ی ئه‌نجام بدات، چ له‌ هه‌رێم بێت و یان له‌ هه‌رێمه‌كان و پارێزگاكانی تردا. 3- به‌ هاوبه‌شی كردن له‌گه‌ڵ كۆمپانیا نه‌وتیه‌كانی جیهان یان له‌گه‌ڵ كه‌رتی تایبه‌ت له‌ پڕۆسه‌كانی نه‌وتی تازه‌و به‌ ڕه‌زامه‌ندی ئه‌نجومه‌نی هه‌رێمی. 4- به‌ڕێگه‌دان به‌لایه‌نی سێیه‌م بۆ به‌ڕێوه‌بردنی هه‌ریه‌كێك له‌ ده‌زگاكانی و به‌ ڕه‌زامه‌ندی ئه‌نجومه‌نی هه‌رێمی.

مادده‌ی دوازده‌م:

مادده‌ی دوازده‌م: یه‌كه‌م: كۆمپانیای كوردستان بۆ به‌ بازاركردنی نه‌وت داده‌مه‌زرێ، وه‌كو كۆمپانیایه‌كی گشتی خاوه‌ن كه‌سایه‌تی مه‌عنه‌وییه‌ وه‌ سه‌ربه‌خۆیه‌ له‌ بواری دارایی و كارگێڕیه‌وه‌. دووه‌م: سه‌رۆك و ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانه‌وه‌ داده‌مه‌زرێن و دوای په‌سند كردنی له‌لایه‌ن زۆرینه‌ی ڕه‌های ئه‌ندامانی په‌رله‌مان، به‌ مه‌رجێك ده‌بێ له‌ وه‌زاره‌ت سه‌ربه‌خۆ بن، پسپۆڕبن له‌ بواری نه‌وت یان تایبه‌تمه‌ندی دیكه‌ی هونه‌ری و كارگێڕیان هه‌بێ. سێیه‌م: ماوه‌ی دامه‌زراندنی هه‌موو ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نی كارگێڕی به‌ (5) پێنج ساڵ دیاری ده‌كرێن، به‌ په‌سندكردنی ڕه‌های ئه‌ندامانی په‌رله‌مان ده‌توانرێ نوێ بكرێته‌وه‌. چواره‌م: كۆمپانیاهه‌لده‌ستێت به‌ بازاركردن یان ڕێكخستنی به‌ بازاركردنی نه‌وتی كه‌ له‌ پڕۆسه‌كانی نه‌وتی به‌دیهاتووه‌، وه‌ بۆی هه‌یه‌ هه‌ڵبستێت به‌ بازاركردنی به‌شی به‌ڵێنده‌ر له‌م نه‌وته‌ به‌پێی ڕێككه‌وتن له‌گه‌لیان به‌گویره‌ی گرێبه‌ستی به‌شداری كردنی به‌رهه‌م .

مادده‌ی سێیه‌م

مادده‌ی سێیه‌م: یه‌كه‌م: ئه‌م كارانه‌ی خواره‌وه‌ پاراستن ده‌یانگرێته‌وه‌: 1- كاره‌ نووسراوه‌كان. 2- ئه‌و كارانه‌ی به‌زاره‌كی ده‌گوترێنه‌وه‌، وه‌ك وانه‌و وتارو په‌ندبێژی و ئه‌وه‌ی هاوشێوه‌یانه‌. 3- خوێندنه‌وه‌ی به‌ئاشكرای قورئانی پیرۆزو سرووده‌ ئاینیه‌كان. 4- كاره‌ شانۆییه‌كان، و شانۆگه‌رییه‌ ستران و مۆسیقاسازه‌كان یان ئه‌و كارانه‌ی به‌جوله‌و هه‌نگاوی هونه‌ری ئه‌نجام ده‌درێن، وه‌ك سه‌ماو نواندنی هێماكار (پانتۆمیم). 5- كاری موسیقایی، دیجیتالی بێت یان هی تر، چ ووشه‌ی له‌گه‌ڵدا بێت یان نا. 6- كاری سینه‌مایی و بیستراو – بینراو. 7- كاری فۆتۆگرافیی و كاره‌ هاوشێوه‌كانی وه‌ك سلاید چ وێنه‌ بێت یان فیلم. 8- كاره‌كانی نیگاركێشیی، وێنه‌گرتن، په‌یكه‌رتاشی، هه‌ڵكۆڵین، هونه‌ره‌ پراكتیكی و دیكۆرسازییه‌كان. 9- كاری ته‌لارسازیی. 10- وێنه‌ی ڕوونكه‌ره‌وه‌، نه‌خشه‌، دیزاین، پلانكاری، و كاری به‌رجه‌سته‌كراوی په‌یوه‌ست به‌ جوگرافیاو تۆبۆگرافیا. 11- به‌رنامه‌كانی كۆمپیوته‌ر به‌ هه‌ر زمانێكه‌وه‌ بێت. 12- داتا بێس. 13- كاری وه‌رگیراو. دووه‌م: پاراستن ناونیشانی كاره‌كه‌ش ده‌گرێته‌وه‌ هه‌تا ئه‌گه‌ر نیشانده‌ریش نه‌بێت له‌ سه‌ر بابه‌ته‌كه‌ی.

مادده‌ی دووه‌م

مادده‌ی دووه‌م: ئامانجه‌كان ئامانجه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بریتین له‌: یه‌كه‌م: پاراستنی مافه‌كانی دانه‌رو مافه‌ هاوسێكانی له‌ هه‌رێمدا له‌ بواره‌كانی ئه‌ده‌ب و زانست و هونه‌ردا. دووه‌م: هاندانی بزاڤی هونه‌ری و ئه‌ده‌بیی و زانستی و پێشخستنیان. سێیه‌م: په‌ره‌پێدان و پێشخستنی په‌یوه‌ندیه‌ كلتووریه‌كان له‌گه‌ڵ گه‌لانی تردا له‌ رێگه‌ی پاراستنی مافی ئه‌و دانه‌رانه‌یان كه‌وا به‌رهه‌مه‌كانیان له‌ هه‌رێمدا بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی یه‌كه‌م

مادده‌ی یه‌كه‌م: پێناسه‌كان مه‌به‌ستی ئه‌م یاسایه‌ له‌م زاراوه‌و ده‌سته‌واژانه‌ی خواره‌وه‌، ماناكانی به‌رامبه‌ریانه‌: یه‌كه‌م: هه‌رێم: هه‌رێمی كوردستان ـ عێراق. دووه‌م: وه‌زاره‌ت: وه‌زاره‌تی رۆشنبیری و لاوانی هه‌رێم. سێیه‌م: كار: هه‌ر كارێكی ئه‌ده‌بی یان زانستی یان هونه‌ریی داهێنراو. چواره‌م: داهێنان: ئه‌و ڕواڵه‌ته‌ داهێنه‌ره‌ی كه‌وا ڕه‌سه‌نایه‌تی ده‌به‌خشێته‌ كاره‌كه‌. پێنجه‌م: كاری به‌كۆمه‌ڵ: ئه‌و كاره‌یه‌ كه‌ زیاتر له‌ كه‌سێكی سروشتی به‌شداری تێداكردووه‌، به‌ده‌سپێشخه‌ری و ئاراسته‌و سه‌رپه‌رشتی كردنی كه‌سێكی سروشتی یان مه‌عنه‌وه‌ی كه‌ به‌ ناوی خۆی كاره‌كه‌ بڵاوده‌كاته‌وه‌. شه‌شه‌م: كاری هاوبه‌ش: ئه‌و كاره‌یه‌ كه‌ كارێكی به‌كۆمه‌ڵ پێك ناهێنێت، و زیاتر له‌ كه‌سێكی سروشتی به‌شداری تێداكردووه‌، چ توانر پشكی هه‌ر یه‌كێكیان جیابكرێته‌وه‌ یان نه‌توانرا. حه‌وته‌م: كاری وه‌رگیراو: هه‌ر كارێك كه‌وا پشت به‌ كارێك یان زیاتر له‌ كارێكی پێشه‌خۆی ببه‌ستێت، وه‌ك وه‌رگێران، یان دابه‌شكردنی مۆسیقایی، یان وێنه‌گرتنی هونه‌ری، یان پوختكردن، یان كورتكردنه‌وه‌، یان هه‌ر شێوه‌یه‌كی تری ئه‌و كارانه‌ی شیاوی دووباره‌ دارشتنه‌وه‌ یان گۆڕانكارین، ما دامه‌كێ له‌ ڕووی دووباره‌ رێكخستنه‌وه‌ یان هه‌ڵبژاردنی ناوه‌ڕۆكه‌كه‌ی، داهێنه‌ر بێت. هه‌شته‌م: دانه‌ر: ئه‌و كه‌سه‌یه‌ كه‌وا كارێك داده‌هێنێت. نۆیه‌م: بڵاوكردنه‌وه‌: بریتیه‌ له‌ دانانی كارێك یان دانه‌ كۆپیكراوه‌كانی له‌به‌رده‌ستی جه‌ماوه‌ر به‌ ڕه‌زامه‌ندی دانه‌ره‌كه‌ی یان خاوه‌ن مافه‌كانی و به‌هه‌ر رێگه‌یه‌ك یان ئامرازێكه‌وه‌ بێت. ده‌یه‌م: كۆپیكردن: له‌به‌رگرتنه‌وه‌ی وێنه‌یه‌ك یان زیاتر له‌ وێنه‌یه‌كی وه‌كیه‌ك له‌گه‌ڵ دانه‌ ڕه‌سه‌نه‌كه‌ی كاره‌كه‌، به‌هه‌ر رێگه‌یه‌ك بێت یان له‌ هه‌ر شێوه‌یه‌ك بێت، به‌ تۆماركردنی ئه‌لیكترۆنی كاتیی یان هه‌میشه‌یی كاره‌كه‌شه‌وه‌. یازده‌م: چه‌سپاندن: مه‌به‌ست لێی تۆماركردنی ده‌نگ یان وێنه‌ یان هه‌ردووكیان له‌ سه‌ر ناوه‌ندێكی ماددی به‌ رێگه‌یه‌كی شیاو بۆ تێگه‌یشتن و كۆپیكردن و گواستنه‌وه‌. دوازده‌م: فۆلكلۆر: بریتیه‌ له‌و كارانه‌ی كه‌وا توێژه‌ میللیه‌كان، وه‌ك ده‌ڕبڕینێك بۆ ناسنامه‌ كولتورییه‌كانیان دایده‌هێنن، و له‌ نه‌وه‌یه‌ك بۆ نه‌وه‌یه‌كی تر ده‌گوازرێته‌وه‌و یه‌كێك له‌ توخمه‌ بنه‌ڕه‌تیه‌كانی كه‌له‌پووره‌كه‌یان پێكده‌هێنێت. سێزده‌م: به‌رنامه‌ی كۆمپیوته‌ر: بریتیه‌ له‌ كۆمه‌ڵه‌ فه‌رمان و ئه‌رك و ستانده‌رێك به‌ زمانێكی پرۆگرامكراوی كۆمپیوته‌رو گۆڕدراوه‌ بۆ زمانی ئامێری كۆمپیوته‌رو به‌شێوه‌یه‌كی لۆجیكی رێكخراوه‌و ده‌بێته‌ هۆی مامه‌ڵه‌كردنی كۆمپیوته‌ر له‌گه‌ڵ داتاو دانه‌ده‌ستی داتاو زانیاری نوێ. چوارده‌م: مافه‌ هاوسێكان: بریتیه‌ له‌ مافی هونه‌رمه‌ندی به‌جێگه‌ینه‌رو، به‌رهه‌مهێنه‌رانی تۆماره‌ بیستراوه‌كان و، دامه‌زراوو ئێزگه‌و كۆمپانیاو ده‌سته‌كانی په‌خشی ته‌له‌فزیۆنی و رادیۆیی و خانه‌كانی بڵاوكردنه‌وه‌، به‌بێ پێشێلكردنی مافی دانه‌ری ڕه‌سه‌ن. پازده‌م: هونه‌رمه‌ندی به‌جێگه‌ینه‌ر: مه‌به‌ست لێی ئه‌كته‌ر، سترانبێژ، مۆسیقار، سه‌ماكار، یان هه‌ر كه‌سێكی تر كه‌وا به‌ڕه‌زامه‌ندی دانه‌ره‌ ڕه‌سه‌نه‌كه‌، هه‌ڵده‌ستێت به‌ نواندن یان بێژین یان خوێندنه‌وه‌ یان سروودگوتنه‌وه‌ یان به‌جێگه‌یاندنی شانۆگه‌ری یان هه‌ر كارێكی تر، به‌ نیشاندانی یاری منداڵان و ئه‌كته‌ره‌كانی سێرك یشه‌وه‌. شازده‌م: به‌رهه‌مهێنه‌ری كاری بیستراو ـ بینراو: مه‌به‌ست لێی ئه‌و كه‌سه‌یه‌ كه‌ ده‌سپێشخه‌ر بێت له‌ رێكخستن و ئاراسته‌كردن و پاره‌دانی كاری بیستراو یان بینراو یان تۆماركردنی ده‌نگیی. حه‌ڤده‌م: به‌رهه‌مهێنه‌ری تۆماركراوه‌ ده‌نگییه‌كان: مه‌به‌ست لێی ئه‌و كه‌سه‌یه‌ كه‌وا بۆ یه‌كه‌مجار كارێك به‌ تۆماركردنی ده‌نگیی یان به‌جێگه‌یاندنی هونه‌رمه‌ندێكی به‌جێگه‌ینه‌ر، تۆمار بكات، ئه‌ویش به‌بێ چه‌سپاندنی ده‌نگه‌كان له‌ سه‌ر وێنه‌دا له‌ چوارچێوه‌ی ئاماده‌كردنی كارێكی بیستراو ـ بینراودا. هه‌ژده‌م: موڵكی گشتی: ئه‌و موڵكه‌یه‌ كه‌ گشت ئه‌و كارانه‌ی بۆ ده‌گه‌رێته‌وه‌، كه‌ هه‌ر له‌ سه‌رتاوه‌ له‌ پاراستن دوورخراونه‌ته‌وه‌ یان ماوه‌ی پاراستنی مافه‌ داراییه‌كانی به‌سه‌رچووه‌ به‌پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌.

مادده‌ی ده‌یه‌م:

مادده‌ی ده‌یه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمیی (وه‌قایعی كوردستان)دا جێبه‌جێ ده‌كرێت.

مادده‌ی نۆیه‌م:

مادده‌ی نۆیه‌م: پێویسته‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و لایه‌نانی په‌یوه‌ندیدار، حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی هه‌شته‌م:

مادده‌ی هه‌شته‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یان بڕیارێك ناكرێت كه‌ له‌گه‌ڵ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌دا ناكۆكه‌.

مادده‌ی حه‌وته‌م:

مادده‌ی حه‌وته‌م: یه‌كه‌م: یاسای وه‌زاره‌تی رۆشنبیری ژماره‌ (14)ی ساڵی 2007 و، یاسای وه‌زاره‌تی وه‌رزش و لاوان ژماره‌ (8)ی ساڵی 2007، ئیلغا ده‌كرێن. دووه‌م: هه‌موو موڵك و هه‌بوو و میلاكی كارمه‌ندانی هه‌ردوو وه‌زاره‌تی رۆشنبیری و، وه‌رزش و لاوان دێته‌ ئه‌ستۆی وه‌زاره‌تی رۆشنبیری و لاوانه‌وه‌.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ گرێبه‌ست له‌گه‌ڵ كه‌سانی ئاسایی و مه‌عنه‌وی، له‌وانه‌ی خاوه‌ن شاره‌زاین و پسپۆریی له‌ ناوخۆی هه‌رێم بكات، بۆ به‌جێ گه‌یاندنی ئه‌و كارو ئه‌ركانه‌ی پێی ده‌سپێردرێت و بۆ ئه‌و ماوه‌یه‌ی به‌ گونجاوی ده‌بینێت و، ئه‌ویش به‌ مه‌به‌ستی به‌جێ گه‌یاندنی ئامانجه‌كانی وه‌زاره‌ت و، به‌ده‌ست هێنانی ره‌زامه‌ندیی سه‌رۆكایه‌تیی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ئه‌گه‌ر گرێبه‌ست كردنه‌كه‌ له‌گه‌ڵ كه‌سانی ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمدا بوو.

مادده‌ی پێنجه‌م:

مادده‌ی پێنجه‌م: یه‌كه‌م: به‌ په‌یڕه‌وێك ئه‌رك و پسپۆرایه‌تیی پێكهاته‌كانی وه‌زاره‌ت دیاری ده‌كرێن. دووه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی یان به‌ش یان هۆبه‌كانی وه‌زاره‌ت له‌ نوێ بكاته‌وه‌ یان تێكه‌ڵ بكات یان ئیلغا بكات، ئه‌ویش له‌ كاتی پێویست و به‌ ئامانجی په‌ره‌پێدانی كاری وه‌زاره‌ت. سێیه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ رێنمایی پێویست بۆ ئاسان جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربكات.

مادده‌ی چواره‌م:

مادده‌ی چواره‌م: وه‌زاره‌ت ئه‌نجومه‌نێكی راوێژی هه‌یه‌ و پێك دێت له‌: یه‌كه‌م: وه‌زیر سه‌رۆك دووه‌م: هه‌ردوو بریكاری وه‌زاره‌ت ئه‌ندام، له‌ حاڵه‌تی ئاماده‌ نه‌بوونی وه‌زیر، بریكاری دێرینی وه‌زاره‌ت سه‌رۆكایه‌تیی ئه‌نجومه‌نه‌كه‌ ده‌كات. سێیه‌م: راوێژكاران ئه‌ندام. چواره‌م: به‌ڕێوه‌به‌رانی گشتیی وه‌زاره‌ت ئه‌ندام. پێنجه‌م: هه‌ر شاره‌زا یان پسپۆرێك كه‌ وه‌زیر له‌ ناوخۆی وه‌زاره‌ت یان ده‌ره‌وه‌ی هه‌ڵیده‌بژێرێت، به‌بێ ئه‌وه‌ی مافی ده‌نگدانی هه‌بێت.

مادده‌ی سێیه‌م:

مادده‌ی سێیه‌م: وه‌زاره‌ت بریتییه‌ له‌م پێكهاتانه‌ی دادێن: یه‌كه‌م: وه‌زیر: ئه‌و سه‌رۆكی باڵای وه‌زاره‌ته‌ و به‌رپرسه‌ له‌ ئاراسته‌ كردنی كارو سیاسه‌ته‌كه‌ی و، سه‌رپه‌رشتی كردن و چاودێری كردنی چالاكییه‌كانی و، له‌ هه‌موو بڕیار و فه‌رمان و رێنماییه‌كی به‌ گوێره‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ له‌وه‌وه‌ ده‌رده‌چن و به‌ سه‌رپه‌رشتیی ئه‌ویش جێبه‌جێ ده‌كرێن، به‌رپرسه‌، له‌ هه‌موو ئه‌وانه‌ی په‌یوه‌ندیی به‌ ئه‌ركه‌كانی وه‌زاره‌ت و پێكهاته‌كان و ده‌سه‌ڵاته‌كانی و تێكڕای كاروباری ته‌كنیكی و دارایی و ئابووری و كارگێڕی و رێكخستنه‌وه‌ هه‌یه‌، به‌وه‌ی ئه‌ندامێكی هاوكاریه‌تی به‌رامبه‌ر به‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران به‌رپرس ده‌بێت، بۆشی هه‌یه‌ هه‌ندێك له‌ ده‌سه‌ڵاتی خۆی بداته‌ هه‌ر كام له‌ دوو بریكاره‌كه‌ی وه‌زاره‌ت، یان به‌ڕێوه‌به‌رانی گشتی، یان كه‌سێك كه‌ له‌ وه‌زاره‌تدا به‌ گونجاوی ده‌زانێت. دووه‌م: نووسینگه‌ی وه‌زیر: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر، به‌ڕێوه‌ی ده‌بات، بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی به‌ده‌ست هێناوه‌ و، چه‌ند فه‌رمانبه‌رێكیش یاریده‌ی ده‌كه‌ن. سێیه‌م: بریكاری وه‌زاره‌ت بۆ كاروباری رۆشنبیری و هونه‌ر: یاریده‌ی وه‌زیر ده‌دات له‌ ئاراسته‌ كردنی وه‌زاره‌ت و سه‌رپه‌رشتی كردنی كاروباری له‌ چوارچێوه‌ی ئه‌و ده‌سه‌ڵاته‌ی له‌لایه‌ن وه‌زیره‌وه‌ پێی ده‌سپێردرێت، به‌ مه‌رجێك به‌لای كه‌مه‌وه‌ بڕوانامه‌ی به‌رایی پسپۆریی زانكۆی به‌ده‌ست هێنا بێت و له‌وانه‌ی خاوه‌ن شاره‌زایی و كردن(ممارسه‌) بێت. چواره‌م: بریكاری وه‌زاره‌ت بۆ كاروباری وه‌رزش و لاوان: یاریده‌ی وه‌زیر ده‌دات له‌ ئاراسته‌ كردنی وه‌زاره‌ت و سه‌رپه‌رشتی كردنی كاروباری له‌ چوارچێوه‌ی ئه‌و ده‌سه‌ڵاته‌ی له‌ لایه‌ن وه‌زیره‌وه‌ پێی ده‌سپێردرێت، به‌ مه‌رجێك به‌لای كه‌مه‌وه‌ بڕوانامه‌ی به‌رایی پسپۆریی زانكۆی به‌ده‌ست هێنا بێت و له‌وانه‌ی خاوه‌ن شاره‌زایی و كردن(ممارسه‌) بێت. پێنجه‌م: نووسینگه‌ی هه‌ردوو بریكاری وه‌زاره‌ت: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر، به‌ڕێوه‌ی ده‌بات، بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی به‌ده‌ست هێناوه‌ و، چه‌ند فه‌رمانبه‌رێكیش یاریده‌ی ده‌كه‌ن. شه‌شه‌م: راوێژكاران: ژماره‌یان له‌ چوار زیاتر نابێت، به‌ مه‌رجێك به‌لای كه‌مه‌وه‌ هه‌ڵگری بڕوانامه‌ی به‌رایی پسپۆریی زانكۆ بن و، له‌وانه‌ی خاوه‌ن شاره‌زایی و كردن(ممارسه‌)ن و، له‌لایه‌ن وه‌زیریشه‌وه‌ پسپۆرایه‌تییه‌كه‌یان دیاری ده‌كرێت. حه‌وته‌م: به‌ڕێوه‌به‌ریه‌تییه‌ گشتییه‌كان: وه‌زاره‌ت له‌م به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تییه‌ گشتیانه‌ی دادێن پێك دێت، هه‌ر یه‌كه‌شیان به‌ڕێوه‌به‌رێكی گشتی به‌ڕێوه‌ی ده‌بات، كه‌ بڕوانامه‌ی به‌رایی زانكۆی به‌ده‌ست هێناوه‌ و له‌وانه‌ی خاوه‌ن شاره‌زایی و كردن(ممارسه‌)ن: 1ـ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی دیوان. 2ـ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی كتێبخانه‌ی گشتی. 3ـ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی راگه‌یاندن و چاپ و بڵاوكردنه‌وه‌. 4ـ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی كاروباری وه‌رزش. 5ـ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی كاروباری لاوان. 6ـ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی كاروباری رۆشنبیری و هونه‌ری توركمان. 7ـ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی كاروباری رۆشنبیری و هونه‌ری سریان. 8ـ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی رۆشنبیری و هونه‌ر و وه‌رزش و لاوان له‌ پارێزگاكانی هه‌رێم و ئیداره‌ی گه‌رمیاندا.

مادده‌ی دوازده‌یه‌م:

مادده‌ی دوازده‌یه‌م: 1-حوكمی دادوه‌ری به‌ گوناهباركردنی خاوه‌نی (امتیاز)و سه‌رۆكی نووسین به‌ پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ له‌ چاپ كراوی خوله‌كی دا خوودی چاپكراوه‌كه‌ ناگرێته‌وه‌ و بوونی (وجود)ی به‌رده‌وام ده‌بێ مه‌گه‌ر خاوه‌نی (امتیاز) خۆی وه‌های حه‌ز لێنه‌بێ كه‌ ئه‌وسا حوكمی مادده‌ی شه‌شه‌می ئه‌م یاسایه‌ی به‌سه‌ردا جێبه‌ جێ ده‌كرێ. 2-حه‌كمی دادوه‌ری به‌ گوناهباردنی پێشكه‌شكه‌ری چاپكراوی نا خوله‌كی بۆ چاپ خوودی چاپكراوه‌كه‌ ده‌گرێته‌وه‌ و تا كاتی لادانی هۆی گوناهباركردنه‌كه‌ چاپ كراوه‌كه‌ ده‌ستی به‌سه‌ردا ده‌گیرێ و بڵاوكردنه‌وه‌ی قه‌ده‌غه‌ ده‌كرێ.

مادده‌ی یازده‌یه‌م:

مادده‌ی یازده‌یه‌م: 1-ئه‌و داوا (دعوی) گشتیانه‌ی له‌ سه‌رپێچی كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌وه‌شێنه‌وه‌، له‌ لایه‌ن داواكاری گشتی (الادعاء العام)و په‌سه‌ند كردن له‌لایه‌ن وه‌زیری داده‌وه‌ ده‌كرێن، به‌ڵام ئه‌و داوا تایبه‌تیانه‌ی لێی ده‌وه‌شێنه‌وه‌ له‌ لایه‌ن زه‌ره‌مه‌نده‌وه‌ ده‌كرێن. 2-ئه‌و داوایانه‌ی له‌ بڕگه‌ی سه‌ره‌وه‌دا باس كراون نابێ دوای تێپه‌ربوونی سێ مانگ له‌ رۆژی بلاشوكردنه‌وه‌ وه‌ بۆ چاپكراوی خوله‌كی و له‌ كاتی ده‌ست كردنه‌وه‌ به‌ دابه‌ش كردن له‌ چاپ كراوه‌ نا خوله‌كیدا له‌ لایه‌ن دادگاكانه‌وه‌ ده‌بینرێن.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة