المادة الثالثة عشرة تصبح هذه الاتفاقية نافذة بعد انقضاء شهر على ايداع وثيقة التصديق او الانضمام الثالثة تجاه الدول المؤسسة كما تصبح نافذة تجاه كل دولة اخرى بعد انقضاء شهر على ايداع وثيقة تصديقها او انضمامها .

المادة الرابعة عشرة يحق لكل دولة من الدول المتعاقدة الانسحاب من هذه الاتفاقية باخطار خطي يودع لدى المدير العام للمنظمة ويصبح الانسحاب نافذا بالنسبة للدولة المنسحبة بعد انقضاء ستة اشهر على ايداع وثيقة الانسحاب .

المادة الثانية والثلاثون 1. يعتمد مجلس وزراء الخارجية القواعد الإجرائية الخاصة به. 2. يوصي مجلس وزراء الخارجية بالقواعد الإجرائية للقمة الإسلامية. 3. تنشيء اللجان الدائمة القواعد الإجرائية الخاصة بكل منها.

مادده‌ی نۆیه‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یان بڕیارێكی ناكۆك به‌ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكرێت.

مادده‌ی دووه‌م: یه‌كه‌م: له‌ یه‌كه‌ كارگێڕییه‌كاندا، لێژنه‌یه‌ك به‌ سه‌رۆكایه‌تی سه‌رۆكی یه‌كه‌ی كارگێڕی و ئه‌ندامێتی نوێنه‌ری فه‌رمانگه‌كانی وه‌زاره‌ته‌كانی دارایی و ئابوری، و شاره‌وانی و گه‌شت و گوزار، و كشتوكاڵ و سه‌رچاوه‌ ئاوییه‌كان، و داد، پێك ده‌هێنرێت، بۆ بڕیاردان له‌سه‌ر داواكارییه‌ پێشكه‌شكراوه‌كانی به‌خاوه‌نكردن به‌پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌، و بڕیاره‌كانی شیاوی تانه‌لێدان ده‌بن له‌لای لێژنه‌ی باڵای پێكهاتوو له‌ بڕگه‌ (دووه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌دا، له‌ ماوه‌ی (30) سی رۆژ له‌ رێكه‌وتی پێ ڕاگه‌یاندنی كه‌سی داواكاری به‌خاوه‌نكردن. دووه‌م: له‌ ناوه‌ندیی پارێزگاكاندا لێژنه‌یه‌كی باڵا به‌ سه‌رۆكایه‌تی دادوه‌رێك و ئه‌ندامێتی نوێنه‌رانی وه‌زاره‌ته‌كانی شاره‌وانی و گه‌شت وگوزار، و كشتوكاڵ و سه‌رچاوه‌ ئاوییه‌كان، و دارایی و ئابوری، و داد، پێك ده‌هێنرێت، بۆ سه‌یركردنی بڕیاره‌ ده‌رچووێندراوه‌كانی لێژنه‌ لاوه‌كیه‌كانی پێكهاتوو به‌پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌، ده‌رباره‌ی بڕیاردان له‌سه‌ر داواكارییه‌ پێشكه‌شكراوه‌كانی به‌خاوه‌نكردن و خه‌مڵاندن، و بڕیاره‌كانی بنبڕ ده‌بێت.

مادده‌ی یه‌كه‌م: پێناسه‌كان مه‌به‌ستی ئه‌م یاسایه‌ له‌م زاراوه‌و ده‌سته‌واژانه‌ی خواره‌وه‌، ماناكانی به‌رامبه‌ریانه‌: یه‌كه‌م: هه‌رێم: هه‌رێمی كوردستان ـ عێراق. دووه‌م: وه‌زاره‌ت: وه‌زاره‌تی رۆشنبیری و لاوانی هه‌رێم. سێیه‌م: كار: هه‌ر كارێكی ئه‌ده‌بی یان زانستی یان هونه‌ریی داهێنراو. چواره‌م: داهێنان: ئه‌و ڕواڵه‌ته‌ داهێنه‌ره‌ی كه‌وا ڕه‌سه‌نایه‌تی ده‌به‌خشێته‌ كاره‌كه‌. پێنجه‌م: كاری به‌كۆمه‌ڵ: ئه‌و كاره‌یه‌ كه‌ زیاتر له‌ كه‌سێكی سروشتی به‌شداری تێداكردووه‌، به‌ده‌سپێشخه‌ری و ئاراسته‌و سه‌رپه‌رشتی كردنی كه‌سێكی سروشتی یان مه‌عنه‌وه‌ی كه‌ به‌ ناوی خۆی كاره‌كه‌ بڵاوده‌كاته‌وه‌. شه‌شه‌م: كاری هاوبه‌ش: ئه‌و كاره‌یه‌ كه‌ كارێكی به‌كۆمه‌ڵ پێك ناهێنێت، و زیاتر له‌ كه‌سێكی سروشتی به‌شداری تێداكردووه‌، چ توانر پشكی هه‌ر یه‌كێكیان جیابكرێته‌وه‌ یان نه‌توانرا. حه‌وته‌م: كاری وه‌رگیراو: هه‌ر كارێك كه‌وا پشت به‌ كارێك یان زیاتر له‌ كارێكی پێشه‌خۆی ببه‌ستێت، وه‌ك وه‌رگێران، یان دابه‌شكردنی مۆسیقایی، یان وێنه‌گرتنی هونه‌ری، یان پوختكردن، یان كورتكردنه‌وه‌، یان هه‌ر شێوه‌یه‌كی تر ئه‌و كارانه‌ی شیاوی دووباره‌ دارشتنه‌وه‌ یان گۆڕانكارین، ما دامه‌كێ له‌ ڕووی دووباره‌ رێكخستنه‌وه‌ یان هه‌ڵبژاردنی ناوه‌ڕۆكه‌كه‌ی، داهێنه‌ر بێت. هه‌شته‌م: دانه‌ر: ئه‌و كه‌سه‌یه‌ كه‌وا كارێك داده‌هێنێت. نۆیه‌م: بڵاوكردنه‌وه‌: بریتیه‌ له‌ دانانی كارێك یان دانه‌ كۆپیكراوه‌كانی له‌به‌رده‌ستی جه‌ماوه‌ر به‌ ڕه‌زامه‌ندی دانه‌ره‌كه‌ی یان خاوه‌ن مافه‌كانی و به‌هه‌ر رێگه‌یه‌ك یان ئامرازێكه‌وه‌ بێت. ده‌یه‌م: كۆپیكردن: له‌به‌رگرتنه‌وه‌ی وێنه‌یه‌ك یان زیاتر له‌ وێنه‌یه‌كی وه‌كیه‌ك له‌گه‌ڵ دانه‌ ڕه‌سه‌نه‌كه‌ی كاره‌كه‌، به‌هه‌ر رێگه‌یه‌ك بێت یان له‌ هه‌ر شێوه‌یه‌ك بێت، به‌ تۆماركردنی ئه‌لیكترۆنی كاتیی یان هه‌میشه‌یی كاره‌كه‌شه‌وه‌. یازده‌م: چه‌سپاندن: مه‌به‌ست لێی تۆماركردنی ده‌نگ یان وێنه‌ یان هه‌ردووكیان له‌ سه‌ر ناوه‌ندێكی ماددی به‌ رێگه‌یه‌كی شیاو بۆ تێگه‌یشتن و كۆپیكردن و گواستنه‌وه‌. دوازده‌م: فۆلكلۆر: بریتیه‌ له‌و كارانه‌ی كه‌وا توێژه‌ میللیه‌كان، وه‌ك ده‌ڕبڕینێك بۆ ناسنامه‌ كولتورییه‌كانیان دایده‌هێنن، و له‌ نه‌وه‌یه‌ك بۆ نه‌وه‌یه‌كی تر ده‌گوازرێته‌وه‌و یه‌كێك له‌ توخمه‌ بنه‌ڕه‌تیه‌كانی كه‌له‌پووره‌كه‌یان پێكده‌هێنێت. سێزده‌م: به‌رنامه‌ی كۆمپیوته‌ر: بریتیه‌ له‌ كۆمه‌ڵه‌ فه‌رمان و ئه‌رك و ستانده‌رێك به‌ زمانێكی پرۆگرامكراوی كۆمپیوته‌رو گۆڕدراوه‌ بۆ زمانی ئامێری كۆمپیوته‌رو به‌شێوه‌یه‌كی لۆجیكی رێكخراوه‌و ده‌بێته‌ هۆی مامه‌ڵه‌كردنی كۆمپیوته‌ر له‌گه‌ڵ داتاو دانه‌ده‌ستی داتاو زانیاری نوێ. چوارده‌م: مافه‌ هاوسێكان: بریتیه‌ له‌ مافی هونه‌رمه‌ندی به‌جێگه‌ینه‌رو، به‌رهه‌مهێنه‌رانی تۆماره‌ بیستراوه‌كان و، دامه‌زراوو ئێزگه‌و كۆمپانیاو ده‌سته‌كانی په‌خشی ته‌له‌فزیۆنی و رادیۆیی و خانه‌كانی بڵاوكردنه‌وه‌، به‌بێ پێشێلكردنی مافی دانه‌ری ڕه‌سه‌ن. پازده‌م: هونه‌رمه‌ندی به‌جێگه‌ینه‌ر: مه‌به‌ست لێی ئه‌كته‌ر، سترانبێژ، مۆسیقار، سه‌ماكار، یان هه‌ر كه‌سێكی تر كه‌وا به‌ڕه‌زامه‌ندی دانه‌ره‌ ڕه‌سه‌نه‌كه‌، هه‌ڵده‌ستێت به‌ نواندن یان بێژین یان خوێندنه‌وه‌ یان سروودگوتنه‌وه‌ یان به‌جێگه‌یاندنی شانۆگه‌ری یان هه‌ر كارێكی تر، به‌ نیشاندانی یاری منداڵان و ئه‌كته‌ره‌كانی سێرك یشه‌وه‌. شازده‌م: به‌رهه‌مهێنه‌ری كاری بیستراو ـ بینراو: مه‌به‌ست لێی ئه‌و كه‌سه‌یه‌ كه‌ ده‌سپێشخه‌ر بێت له‌ رێكخستن و ئاراسته‌كردن و پاره‌دانی كاری بیستراو یان بینراو یان تۆماركردنی ده‌نگیی. حه‌ڤده‌م: به‌رهه‌مهێنه‌ری تۆماركراوه‌ ده‌نگییه‌كان: مه‌به‌ست لێی ئه‌و كه‌سه‌یه‌ كه‌وا بۆ یه‌كه‌مجار كارێك به‌ تۆماركردنی ده‌نگیی یان به‌جێگه‌یاندنی هونه‌رمه‌ندێكی به‌جێگه‌ینه‌ر، تۆمار بكات، ئه‌ویش به‌بێ چه‌سپاندنی ده‌نگه‌كان له‌ سه‌ر وێنه‌دا له‌ چوارچێوه‌ی ئاماده‌كردنی كارێكی بیستراو ـ بینراودا. هه‌ژده‌م: موڵكی گشتی: ئه‌و موڵكه‌یه‌ كه‌ گشت ئه‌و كارانه‌ی بۆ ده‌گه‌رێته‌وه‌، كه‌ هه‌ر له‌ سه‌رتاوه‌ له‌ پاراستن دوورخراونه‌ته‌وه‌ یان ماوه‌ی پاراستنی مافه‌ داراییه‌كانی به‌سه‌رچووه‌ به‌پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌.

مادده‌ی یه‌كه‌م : مه‌به‌ست له‌م زاراوانه‌ی خواره‌وه‌، له‌م یاسایه‌دا، ماناكانی به‌رامبه‌ریانه‌: یه‌كه‌م: هه‌رێم : هه‌رێمی كوردستان- عێراق . دووه‌م:وه‌زاره‌ت : وه‌زاره‌تی بازرگانی. سێیه‌م: وه‌زیر : وه‌زیری بازرگانی. چواره‌م: بریكاری وه‌زاره‌ت : بریكاری وه‌زاره‌تی بازرگانی.  

مادده‌ی شه‌شه‌م: پێویسته‌ وه‌زاره‌تی شاره‌وانی و گه‌شت و گوزار دیزاین و پێداویستی هونه‌ری پێویست بۆ ئه‌و ناوچانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌یانگرێته‌وه‌ ئاماده‌ بكات.

مادده‌ی چواره‌م: ئه‌گه‌ر ئه‌وه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌یگرێته‌وه‌ داواكاری به‌خاوه‌نكردن له‌ ماوه‌ی دیاری كراو، له‌ مادده‌ سێی ئه‌م یاسایه‌دا، پێشكه‌ش نه‌كات، یان به‌رامبه‌ری به‌خاوه‌نكردنی خه‌ملێنراو له‌ لایه‌ن لێژنه‌وه‌، نه‌دات، ئه‌وا مافی به‌خاوه‌نبوون له‌ده‌ست ده‌دات.

مادده‌ی دوازده‌م: به‌ده‌ر له‌ حوكمه‌كانی مادده‌ی هه‌شته‌می ئه‌م یاسایه‌، هه‌ر كه‌سێك له‌ هه‌رێمدا مافی هه‌یه‌ هه‌ر كارێكی بیانی بڵاوكراوه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی چاپكراو یان هه‌ر شێوه‌یه‌كی تر، وه‌ربگێرێت و ئه‌م وه‌رگێڕانه‌ش بڵاوبكاته‌وه‌، ئه‌گه‌ر یه‌ك ساڵ به‌سه‌ر رێكه‌وتی یه‌كه‌م بڵاوكردنه‌وه‌ی ئه‌م كاره‌ بیانیه‌ به‌سه‌رچووبێت، و هیچ وه‌رگێڕانێكی ئه‌م كاره‌ له‌ لایه‌ن خاوه‌نی مافی وه‌رگێران یان به‌ ڕه‌زامه‌ندی ئه‌و، له‌ هه‌رێمدا بڵاونه‌كرابێته‌وه‌، یان له‌ حاڵه‌تی نه‌مانی چاپه‌ وه‌رگێڕدراوه‌كاندا.

مادده‌ی چل و حه‌وته‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ دوای نه‌وه‌ت رۆژ له‌ رێكه‌وتی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمی (وه‌قایعی كوردستان) دا جێبه‌جێ ده‌كرێت.

مادده‌ی هه‌شته‌م: لیژنه‌ی گوند: له‌ سێ ئه‌ندام و ئه‌ندامێكی یه‌ده‌گ پێك دێت كه‌ له‌لایه‌ن ئه‌ندامنی یه‌كێتیی سنووری گونده‌كه‌وه‌ هه‌ر سێ ساڵ جارێك هه‌ڵده‌بژیردرێن به‌ مه‌رجێ ژماره‌ی ئه‌ندامان له‌ سنووری گونده‌كه‌دا له‌ (30) جوتیار كه‌متر نه‌بن. جا ئه‌گه‌ر هاتووو ئه‌و ژماره‌یه‌ له‌و گونده‌دا ده‌ست نه‌كه‌وت ئه‌وه‌ له‌و باره‌دا جوتیارانی دوو گوند یان زیاتر ده‌بن به‌یه‌ك و (30) كه‌سه‌كه‌ ته‌واو ده‌بێ و یه‌ك لیژنه‌ هه‌ڵده‌بژێرن.

المادة الرابعة عشرة – اذا لم يقدم المحكوم عليه نفسه الى السلطات المختصة او لم يقبض عليه خلال الستة الاشهر التالية لاعلان الحكم الغيابي يصبح هذا الحكم بمثابة حكم وجاهي .

المادة الخامسة عشرة يجوز تعديل هذه الاتفاقية بموافقة اكثرية الدول العربية الاطراف فيها .

هەشتەم: پێویستە حکومەتی هەرێم سەنتەرێکی گشتی و یەکگرتوو بۆ بە بەڵگەکردن و لێکۆڵینەوەو توێژینەوەکانی تایبەت بە تاوانەکانی جینۆساید و تاوانەکانی دژ بەمرۆڤایەتی کەدژ بە گەلی کوردستان ئەنجامدراوە دابمەزرێنێ و هۆشیارکردنەوەو وەبیرهێنانەوەی رۆلەکانی کوردستان بەو تاوانانە و بەسەر هاتەکانی ئەو گەلە لە نەهامەتییەکانی و دروستکردنی پردێک لەنێوان ئەم ئەوەیە و نەوەکانی داهاتوو و پەرپێدانی بابەتەکانی خوێندن لە پرۆگرامی قوتابخانەکان لەم بارەیەوە.

مادده‌ی بیسته‌م: ده‌زگا بۆی هه‌یه‌ له‌و شوێنانه‌ی كه‌ لقی فه‌رمانگه‌ی خۆی تێدا نییه‌، دابه‌ش كردنی مووچه‌ی خانه‌نشینان به‌سه‌ر ئه‌وانه‌ی كه‌ ده‌یان كه‌وێ به‌ فه‌رمانگه‌ی تایبه‌تی نێو یه‌كه‌كانی به‌رێوه‌بردن له‌ سنوری خۆیدا بسپێرێ.

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م: له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانی هه‌رێمی كوردستانی عێراقه‌ ئه‌م یاسایه‌ جێ به‌جێ بكات.

مادده‌ی دووه‌م: هه‌ر ده‌قێ پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بێت ناخرێته‌ به‌ركار.

مادده‌ی یه‌كه‌م: جێبه‌جێ كردنی یاسای سزایی سه‌ربازی عێراقی ژماره‌ (19) ی ساڵی 2007 له‌ هه‌رێمی كوردستان ـ عێراق و كاركردن به‌ حوكمه‌كانی سه‌باره‌ت به‌ هێزه‌كانی پێشمه‌رگه‌ (پاسه‌وانی هه‌رێم).

مادده‌ی بیست و دووه‌م: ده‌شێت كاره‌ بڵاوكراوه‌كان به‌بێ مۆڵه‌تی دانه‌رو به‌بێ پێدانی هیچ به‌رامبه‌رێكی دارایی به‌پێی ئه‌م مه‌رجانه‌ی ده‌قیان له‌ سه‌ر كراوه‌و له‌م حاڵه‌تانه‌ی خواره‌وه‌، به‌كاربهێنرێن: یه‌كه‌م: ئه‌گه‌ر پێشكه‌شكردن یان نیشاندان یان گووتنه‌وه‌ یان ریتمی كاره‌كه‌ له‌ كۆبوونه‌وه‌یه‌كی خێزانیی تایبه‌ت ئه‌نجامدرابێت و هیچ داهاتێكی دارایی نه‌بێت. دووه‌م: به‌كارهێنانی كاره‌كه‌ له‌ دامه‌زراوێكی فێركاری یان رۆشنبیری یان كۆمه‌ڵایه‌تی له‌ سه‌ر شێوه‌ی ڕوونكردنه‌وه‌ بۆ مه‌به‌سته‌ فێركارییه‌كان و هیچ داهاتێكی دارایی نه‌بێت له‌گه‌ڵ باسكردنی كاره‌كه‌و ناوی دانه‌ره‌كه‌ی. سێیه‌م: تیپه‌ مۆسیقاییه‌كان بۆیان هه‌یه‌ كاره‌ مۆسیقاییه‌كان به‌جێبگه‌یێنن وه‌ له‌ هه‌موویانیشه‌وه‌ مه‌رجه‌ هیچ داهاتێكی دارایی نه‌بێت و سه‌رچاوه‌و ناوی دانه‌ره‌كه‌ ئه‌گه‌ر تیایدا هاتبێت، باسبكرێت. چواره‌م: هه‌ر كه‌سێكی نابینا مافی هه‌یه‌ كۆپیه‌ك بكات له‌و كاره‌ی به‌ سیسته‌می نووسینی تایبه‌ت به‌خۆیان (Braille) چاپكراوه‌ له‌و كاره‌ ئه‌ده‌بی یان مۆسیقاییانه‌ی به‌ پیتی زه‌ق یان تۆماری ده‌نگیی بڵاوكراونه‌ته‌وه‌. وه‌ كۆپیكردنی هه‌ر كارێكی بڵاوكراوه‌ به‌ رێگه‌ی وێنه‌گرتنه‌وه‌ بۆ دابینكردنی پێداویستیه‌كانی ئه‌وانه‌ی بیستنیان له‌ ده‌ستداوه‌، به‌ مه‌رجێك ئه‌مه‌ له‌گه‌ڵ وه‌سوودهێنانی ئاسایی كاره‌كه‌ ناكۆك نه‌بێت و به‌بێ پاساو زیان به‌ به‌رژه‌وه‌ندییه‌ ڕه‌واكانی دانه‌ر نه‌گه‌ینێت. پێنجه‌م: به‌ڵگه‌هێنانه‌وه‌ به‌ بڕگه‌كانی كارێك كه‌وا پێشتر بڵاوكراوه‌ته‌وه‌، له‌ كارێكی تر به‌ ئامانجی ڕوونكردنه‌وه‌، یان راڤه‌كردن، یان وتووێژ، یان ڕه‌خنه‌گرتن، یان رۆشنبیركردن، یان تاقیكردنه‌وه‌، ئه‌ویش به‌و ڕاده‌یه‌ی كه‌وا ئه‌م ئامانجه‌ پاساوی بۆ ده‌كات به‌ مه‌رجێك كاره‌كه‌و ناوی دانه‌ره‌كه‌ی باسبكرێت.