أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی نۆزدهم:
ماددهی نۆزدهم: بهڕێوهبهری نهخۆشخانه بۆی ههیه ناوه به ناوه مۆڵهت بدات به ههر یهكێك لهو نهخۆشانهی له ڕووی دهروونیهوه سهقامگیرن بۆ بهسهربردنی ماوهیهك له دهرهوهی نهخۆشخانه له (48) چل و ههشت كاتژمێر تێپهڕنهكات له ژێر چاودێریێكی تهواوو به بهڵێننامهی كهسوكاری كهوا دهیگهڕێننهوه ئهگهر ئهم رێكاره ببێته بهشێك له چارهسهركردنی پاڵپشت به راسپاردهی پزیشكی پسپۆڕی چارهسهركار.
ماددهی نۆزدهم
ماددهی نۆزدهم : دهستهی گشتی له ئهنجومهنی شوورای ههرێم ئهو تایبهتمهندییانه پیاده دهكا كه دادگای پێداچوونهوه (تمیز) به پێی دهقی یاسای دادبینی شارستانی ههیهتی له كاتی تانووت لێدان له بڕیارهكانی دادگای كارگێڕیی.
ماددهی بیست ودووهم
ماددهی بیست ودووهم : یهكهم :دهستهی سهرۆكایهتی، پرۆژهی یاسا و كێشهكان بۆ دهستهی گشتی دهنێرێ بۆ لێكۆڵینهوهی و جێبهجێ كردنی كاری پێویست له بارهیهوه. دووهم: دهستهی گشتی بهزۆرینهی دهنگی ژمارهی ئهندامی ئاماده بوو بڕیارهكانی دهدات و ئهگهر دهنگهكانیش وهكو یهك بوون ئهو لایهنه پهسند دهكرێ كه سهرۆك دهنگی بۆ داوه.
ماددهی حهوتهم
ماددهی حهوتهم: پێویسته ئهنجومهنی وهزیران حوكمهكانی ئهم یاسایه بخهنهكار.
ماددهی شهشهم
ماددهی شهشهم: ههر دهقێ پێچهوانهی حوكمهكانی ئهم یاسایه بێت كاری پێ ناكرێ.
ماددهی پێنجهم
ماددهی پێنجهم: پێكهێنهرهكانی ئهم وهزارهته به ئاودامانی به پێرۆ دیار دهكرێن.
ماددهی چوارهم
ماددهی چوارهم: پێكهێنهرهكانی وهزارهتهكه: پێكهێنهرهكانی ئهمانهن: 1- مهكتهبی وهزیر. 2- بهرێوهبهریی گشتی دیوان. 3- بهرێوهبهریی گشتی كاروباری مافی مرۆڤ. 4- راوێژكاران: دهبێ له پێنج كهس زیاتر نهبن.
ماددهی سێیهم
ماددهی سێیهم: وهزیر: سهرۆكی باڵای وهزارهتهكهو، بهرپرسی وەبەرخستنی سیاسهتەکەیەتی وبەرپرسی سەرپهرشتی و ریقابه كردنی لایهنی وە بهكارخستنی ریكهوتننامه نێودهوڵهتی و یاساكارییه ناوخۆییهكانیشهوه، ههر بڕیار و فهرمان و رێنماییهكیش پێوهندی به ئهرك و فرمان و پێكهاته و پسپۆرایهتی و كاروباری دیكهی وهزارتهكهوه ههیه، ههمووی، له لایهن خۆیهوه دهردهچێ.
ماددهی چل و حهوتهم
ماددهی چل و حهوته$م: لهو كاروبارانهدا كه لهم یاسایهدا نین حوكمی یاسای خزمه$تی شارستانی (قانون الخدمه المدنیه) و یاسای خانهنشینی شارستانی (قانون التقاعد المدنی) كارپێده$كرێن بهمه$رجێ لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایهدا ناكۆك نهبن.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: ههر یهك له دایك و باوك یان پێسپێردراو یان ڕاستكار بۆیان ههیه داواكاری پشكنینی نهخۆشی دهروونی كهملێهاته پێشكهش بكهن بۆ ئهوهی له یهكێك له دامهزراوهكانی تهندروستیی دهروونی چارهسهری بۆ بكرێت، به مهرجێك راوێژ بكرێت به پسپۆڕی كۆمهڵایهتی یان ئهوهی نوێنهرایهتی دهكات لهم دامهزراوه لهبارهی ئهم داواكارییهو له ماوهی دوو رۆژی کارکردن له رێكهوتی چوونهژوورهوه لێژنهی تهندروستیی دهروونی له پارێزگاكه ئاگادار بكرێتهوه، ههروهها ههر یهك له دایك و باوك یان پێسپێردراو یان ڕاستكار بۆیان ههیه له ههر كاتێكدا داواكاری چوونهدهرهوه پێشكهش بكهن تهنها ئهگهر مهرجهكانی دهسبهسهری زۆرهكی بهسهر نهخۆشهكهدا بسهپێت ئهوا لهم حاڵهتهدا ئهو رێكارانهی لهم بوارهدا بڕیاردراون دهگرترێنهبهر.
ماددهی چل و شهشهم
ماددهی چل و شهشهم: ئهو داوایانهی سهباره$ت به ماف بههۆی ئهم یاسایهوه دێنه كایهوه لهلای لیژنهی كاروباری دادوهران دهكرێن و بڕیاره$كانی لهم دادوایانهدا دهشێ لهلایهن وهیزیری داد و ئهو دادوهره$ی بڕیاره$كهی لهدژ دهرچووه له ماوهی سێ ڕۆژدا لهڕۆژی پێراگهیاندنهوه لهلای دهستهی فراوانی دادگای پێداچوونهوه تانووتیان لێ بدرێ و بڕیاره$كهی لهم باره$یهوه بنبڕده$بێ.
ماددهی چل و یهكهم
ماددهی چل و یهكهم: پێشینترهیی (القدم)ی دادوهران بهپێی پایه و پله$ و ڕۆژی دامهزراندنیان دهبێ و ئهگهر چونییهكی تێكهوت پێشینترین بهو جۆره$ دهبێ كه وهزیری داد بڕیاری لهسهر دهدا.
ماددهی حهوتهم:
ماددهی حهوتهم: پزیشكی دهروونی بهرپرس بۆی ههیه پاڵپشت به ههڵسهنگاندنێكی دهروونی هۆدار رێگه له نهخۆشی چوونهژوورهوهی ئارهزومهندانه بگرێت له بهجێهێشتنی دامهزراوهكه بۆ ماوهیهك كه له (72) كاتژمێر تێپهڕ نهكات له یهكێك لهم دوو حاڵهتهی خوارهوه: یهكهم: ئهگهر بینی كهوا چوونهدهرهوهی ئهگهرێكی ڕاستهقینه بۆ ڕوودانی ئازارێكی كتوپڕ یان نزیك لهسهر سهلامهتی یان تهندروستی یان ژیانی نهخۆش یان سهلامهتی یان تهندروستی یان ژیانی كهسانی تر، دێنێته ئاراوه. دووهم: ئهگهر بینی توانای چاودێریكردنی خۆی نیه به هۆی جۆر یان سهختی نهخۆشییه دهروونیهكهیهوه. وه له ههردوو حاڵهتی باسكراودا پزیشك بۆی نییه بهبێ ڕهزامهندی لهم ماوهیهدا هیچ چارهسهریێك بداته نهخۆشهكه جگه له چارهسهریی فریاكهوتن نهبێت. وه پێویسته بۆ ملكهچكردنی بۆ سیستهمی چوونهژوورهوهی نائارهزوومهندانه بهپێی حوكمهكانی مادده (14)ی ئهم یاسایه، لێژنهی تهندروستیی دهروونی له پارێزگاكهدا ئاگادار بكرێتهوهو ههڵسهنگاندنێكی پزیشكی سهربهخۆی بۆ ئهنجام بدرێت و دهكرێت ماوهی ئاماژه پێكراو درێژبكرێتهوه به مهرجێك له (7) رۆژ تێپهڕ نهكات ئهگهر ئهو پاساوانهی لهم ماددهیهدا دهقیان لهسهر كراوه بهردهوام بن و له توانادا نهبێت له ماوهی سێ رۆژی یهكهمی رێگهگرتن له چوونهدهرهوه له دامهزراوهكهدا ههڵسهنگاندنێكی پزیشكی سهربهخۆی بۆ ئهنجام بدرێت، به مهرجێك لێژنهی تهندروستیی دهروونی له پارێزگاكه ئاگادار بكرێتهوه لهو هۆیانهی كهوا بوونهته هۆی درێژكردنهوهی دهسبهسهرداگرتنهكه.
ماددهی دووهم
ماددهی دووهم: ئهم وهزارهته وهدیهێنانی ئهم ئامانج و ئهرك و فرمانانه دهگرێته ئهستۆ. 1- راوێژ و رای خۆی دهربارهی مافی مرۆڤ و دهخاته بهردهم ئهنجومهنی وهزیران و ههموو لایهنه رهسمی و غهیره رهسمییهكانی ههرێم. 2- بڵاوكردنهوهی رۆشنبیری تایبهت به مافی مرۆڤ و وهئاگاهێنان و چاوكردنهوهی ههموو چین و توێژهكانی كۆمهڵگهی كوردستان لهم رووهوه، ههروهها، كۆشش كردن له پێناو چهسپاندن و ریشاژۆكردنی ماناكانی لێبووردهیی و هاوكاری كۆمهڵایهتی و دابودهستوور و دروشمی كۆمهڵگهی مهدهنیدا. 3- لهبهر رۆشنایی بهڵگهنامهكانی مافی مهدهنی سیاسی و ئابووری و كهمهڵایهتی و رۆشنبیری مرۆڤ وبەلگەنامەو رێكهوتننامهی دیكهش كه پێوهندیان به مافی مرۆژهوه ههیه و لهگهڵ دروشم و دابودهستووری كۆمهڵگهی كوردستاندا له بارهوه دهگونجێ، دراسهتنامه و لێكۆڵینهوهی دهوری له مهر چۆنێتی چاكتر كردنی ههڵومهرجی مافی مرۆڤ و چۆنێتی بههێز كردن و رێزدار كردنی یهوه ئاماده دهكات. 4- مراوقهبهی ههموو یاسكارییهكی نیشتمانی دهكا تا دڵنیا بێ لهوهی كه لهگهڵ سهرهتاكانی مافی مرۆڤ و ئازادییه بنیچهكانیدا له باربن. 5- ههڵسهنگاندنی رهفتاری دام و دهزگا رهسمی و غهیره رهسمییهكانی بۆ ئهوهی بزانێ تا چهند ئیلتیزامیان به حوكمهكانی بهڵگهنامهگهلی تایبهت به مافی مرۆڤهوه کردووه، لهو رووهوه راپۆرت بۆ سهرۆكایهتی ئهنجومهنی وهزیران پێشكهش دهكات. 6- سهردان و پشكنینی بهنزینخانه و جیگاكانی دهستبهسهر و گیراوهكان به شێوهیهكی دهوری و ئاماده كردنی راپۆرت له بارهی بارودۆخی بهندی و گیرا وو دهستبهسهرهكانهوه. 7- هاوكۆمهكی لهگهڵ رێكخراوهكانی خهمخۆرری مافی مرۆڤ و حزبگهلی سیاسی و كۆمهڵهی ئابووری و كۆمهڵایهتی و هزری و ههموو هاوڵاتیانیش له ههرێمدا، به جۆرێكی ئهوتۆ كه به سهلامهتی رێكهوتننامه نێودهوڵهتییهكان و، یاساكارییهكانی تایبهت به مافی مرۆڤ له ههرێمدا مسۆگهر بكرێ. 8- به هاوكۆمهكی و به تەگبیر لهگهڵ رێكخراوه نێو دهوڵهتیه پهیوهندیدارهكان و لایهنه پهیوهندی دارهكاندا و له بواری مافی مرۆڤدا دهكهوێته چالاكی و ئهو پێشێلكاری و رهفتاره نامرۆڤاییانهش دهخاته روو كه دهرههق به گهلی كوردستان بهرپا دهكرێ. 9- لهمهر حهقیقهتی بارودۆخی مافی مرۆڤ و بزاڤی وهزارهتهكهش، لهم رووهوه، ساڵانه راپۆرت ئاماده دهكا و پێشكهش به سهرۆكایهتی ئهنجومهنی وهزیران و ئهنجومهنی نیشتمانی كوردستانی- عێراقی دهكات.
ماددهی چواردهیهم
ماددهی چواردهیهم: ئهم یاسایه له رۆژی بڵاوكردنهوهی له رۆژنامهی رهسمی دا جێبهجێ دهكرێ.
ماددهی سیازدهیهم
ماددهی سیازدهیهم: بڕگهكانی (س.ع) له ماددهی بیست و حهوتهم ههڵدهوهشێنرێتهوه.
ماددهی چوارهیهم
ماددهی چوارهیهم: ماددهی یازدهیهم ههموار دهكرێ و بهم شێوهیهی خوارهوه دهبێ. ماددهی یازدهیهم: دهكرێ دوو شارهوانی یا زیاتر بكرێته یهك شارهوانی له كاتی فراوان بوونی سنوورهكهی و پهیوهست بوونیان به یهكهوه به بڕیارێك له ئهنجومهنهكانیانهوه و به پشتگیری دهسهڵاتی بهرێوهبردن و رهزامهندی وهزیر، له رۆژی بڵاوبوونهوهی بڕیارهكه له رۆژنامهی رهسمیدا جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی چواردهم
ماددهی چواردهم: كاركردن به ماددهی سی و پێنجهم له یاساكهدا ڕادهگیرێ و ئهمهی خوارهوه جێی دهگرێتهوه:- 1- تهڵاقی سهرخۆش یان شێت و كهم ئهقل و ناچاركراو یان ئهو كهسهی شت لێك جیاناكاتهوه له ئهنجامی تووڕهیی یان كارهساتی كتوپڕیاخود پیریی یان نهخۆشی ناكهوێ. 2- تهڵاقی ئهو نهخۆشه دهكهوێ كه نهخۆشی مهرگێتی یان له بارێكدا بووه كه ئهگهری له ناوچوونی زۆربێ، ئهگهر لهو نهخۆشیهدا یان لهو حاڵهتهدا مرد، به مهرجێك ههستی جیاكردنهوهی له دهست نهدابێت، ژنهكهی دهبێته میراتگری ههرچهنده تهڵاقهكهش (بائین) بێت.
ماددهی یهكهم
ماددهی یهكهم: مهبهست لهم دهستهواژانهی خوارهوه ماناكنی بەرامبەریانه: ههرێم: ههرێمی كوردستانی- عێراق. ئهنجومهنی وهزیران: ئهنجومهنی وهزیرانی ههرێمی كوردستان. وهزارهت: وهزارهتی مافی مرۆڤ. بهڵگهنامهكانی مافی مرۆڤ: جارنامهی جیهانیی مافی مرۆڤ و ههردوو پهیمانه نێودهوڵهتییهكان و پرۆتۆكۆله پاشبهندهكانی و بهڵگهنامه و رێككهوتنامهكانی دیكهش كه پهیوهندییان به مافی مرۆڤهوه ههیه و لهگهڵ دابو دهستوور و مهبادیئی كۆمهڵگهی كوردستاندا دهلوێ و دهگونجێ.
ماددهی شهشهم
ماددهی شهشهم : یهكهم: ئهرك و فرمان وئیش وتایبهتییهكان و پێكهاتهكانی وهزارهت به پێڕۆ دیار دهكرێت . دووهم: وهزیر بۆی ههیه، بهڕێوهبهرایهتی یان بهش یان هۆبه بهپێی پێویستی وهزارهت بكاتهوه یان یهكیان بخات یان ئیلغایان بكات.