أحكام القانون

البحث في المحتوى🔎
ازالة
ازالة

ماددی نۆزده‌یه‌م

متن المادە :

ماددی نۆزده‌یه‌م: ئه‌ندامنی ئه‌نجومه‌ن یان یه‌كێك له‌ لیژنه‌كانی ئه‌گه‌ر سێ دانیشتنی له‌سه‌ر یه‌ك یان پێنج دانیشتنی جیاجیا له‌ ماوه‌ی سالێكدا به‌بێ عوزرێكی ره‌وا ئاماده‌ نه‌بوو، به‌ وازهێنه‌ر داده‌نرێ.

مادده‌ی شه‌ست و دووه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی شه‌ست و دووه‌م: 1-له‌سه‌ر پاڵاوتن له‌لایه‌ن وه‌زیری داده‌وه‌ به‌ پێشنیاری ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری فه‌رمانێكی هه‌رێمی ده‌رده‌كرێ بۆ گه‌راندنه‌وه‌ی ئه‌و دادوه‌رانه‌ی پێش ده‌رچوونی ئه‌م یاسایه‌ خانه‌نشین كراون و مه‌رجه‌كانی بڕگه‌ی (3)ی مادده‌ی (36)ی ئه‌م یاسایه‌یان تێدایه‌ تا به‌ پێی به‌ڵێننامه‌ (عقد) له‌ نێواندا ببنه‌ ئه‌ندامی دادگای پێداچوونه‌وه‌ دوای وه‌رگرتنی ره‌زامه‌ندی خۆیان به‌نووسین. 2-ماوه‌ی خزمه‌تكردنی ئه‌وانه‌ی به‌ پێی بڕگه‌ی (1)ی ئه‌م مادده‌یه‌ ده‌گه‌رێنرێنه‌وه‌ بۆ دادوه‌ری سێ ساڵ ده‌بێ و وه‌زیری داد بۆی هه‌یه‌ پێشنیاز بكا كه‌ پێشتر كۆتایی به‌ خزمه‌ته‌كه‌یان بهێنرێ. 3-هه‌ریه‌كێ له‌وانه‌ی به‌ پێی بڕگه‌ی (1)ی ئه‌م مادده‌یه‌ ده‌گه‌رێنرێته‌وه‌ مانگانه‌ (1500) هه‌زار وپێنج سه‌د دیناریان وه‌ك سه‌رمووچه‌یه‌كی دابڕ (مخصصات مقگوعه‌) ده‌درێتێ.

مادده‌ی سی و شه‌شه‌م

متن المادە :

مادده‌ی سی و شه‌شه‌م: 1 ـ سه‌رۆكی دادگای پێداچوونه‌وه‌ له‌ نێوان جێگرانی سه‌رۆك یا پێشینترین دادوه‌رانیدا داده$مه$زرێنرێ ئه‌گه‌ر ماوه‌ی خزمه$ته$ دادوه‌ریه‌كه‌ی له‌ بیست و پێنج ساڵ كه‌متر نه‌بوو. 2 ـ جێگری سه‌رۆك له‌ نێوان دادوه‌رانی پێداچوونه‌وه‌ دا داده$مه$زرێنرێ ئه‌گه‌ر خزمه$تی دادوه‌ری یه‌كه‌ی له‌ بیست و دوو ساڵ كه‌متر نه‌بوو. 3 ـ دادوه‌ر له‌ دادگای پێداچوونه‌وه‌دا له‌وانه‌ی پۆلی یه‌كه‌م یا له‌وانه‌ داده$مه$زرێنرێ كه‌ ماوه‌ی خزمه$تی دادوه‌ری یه‌كه‌یان له‌ بیست ساڵ كه‌متر نییه‌. 4ـ سه‌رۆكی دادگای پێداچوونه‌وه‌ و جێگره‌كه‌ی و دادوه‌رانی دادگای پێداچوونه‌وه‌ به‌ فه‌رمانێكی هه‌رێمی له‌سه‌ر بڕیاری ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران داده$مه$زرێنرێت.

مادده‌ی حه‌ڤده‌م

متن المادە :

مادده‌ی حه‌ڤده‌م: یه‌كه‌م: نیسابی كۆبوونه‌وه‌كانی ئه‌نجوومه‌ن به‌ ئاماده‌بوونی زۆربه‌ی ئه‌ندامانی ته‌واو ده‌بێت وبڕیاره‌كانی به‌ زۆرینه‌ی ده‌نگی ئه‌ماده‌بووان ده‌رده‌چن وکاتێك كه‌ ده‌نگه‌كان به‌رامبه‌ر بوون ئه‌و لایه‌نه‌ په‌سه‌ند ده‌كرێ كه‌ نه‌قیب ده‌نگی له‌گه‌ڵ داوه‌. دووه‌م: ئه‌گه‌ر شوێنی نه‌قیب به‌هه‌ر هۆیه‌كه‌وه‌ بێ چۆڵ بوو، ئه‌وا جێگره‌كه‌ی جێی ده‌گرێته‌وه‌، ئه‌گه‌ر هاتوو شوێنی جێگر چۆڵ بوو، ئه‌وا سكرتێر جێی ده‌گرێته‌وه‌و، ئه‌مه‌ش بۆ ئه‌و ماوه‌یه‌ ده‌بێ كه‌ له‌ ده‌وره‌كه‌ ده‌مێنێ. سێیه‌م:ئه‌گه‌ر یه‌كێك له‌ پایه‌كانی ئه‌نجوومه‌ن به‌هه‌ر هۆیه‌ك بێ چۆڵ بوو، ئه‌وا ئه‌ندامێك له‌ نێو ئه‌ندامه‌كانی تر به‌ڕێگه‌ی ده‌نگدانی نهێنی ئه‌و شوێنه‌ پڕ ده‌كاته‌وه‌ و شوێنی ئه‌وه‌ی دواییش یه‌كێك له‌ ئه‌ندامه‌ یه‌ده‌گه‌كان پڕی ده‌كاته‌وه‌ كه‌ ده‌نگی زۆرتره‌. چواره‌م: ئه‌گه‌ر پایه‌ی زۆربه‌ی ئه‌ندامانی ئه‌نجوومه‌ن (جگه‌ لە سه‌رۆكه‌كانی هۆبه‌كان) چۆڵ بوو، ئه‌وا ده‌بێ ئه‌نجوومه‌ن ده‌سته‌ی گشتی بانگ بكات بۆ كۆبوونه‌وه‌ وهه‌ڵبژاردنی ئه‌و كه‌سانه‌ی پڕیان ده‌كه‌نه‌وه‌ له‌ ماوه‌ی دوو مانگ و، به‌هه‌مان ئه‌و رێگایه‌ی كه‌ له‌م یاسایه‌دا روون كراوه‌ته‌وه‌، ئه‌مه‌ش بۆ ئه‌و ماوه‌یه‌ كه‌ له‌ ده‌وره‌كه‌ ماوه‌.

مادده‌ی حه‌وته‌م

متن المادە :

مادده‌ی حه‌وته‌م: پێویسته‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بخه‌نه‌ به‌ركار.

مادده‌ی سی و هه‌شته‌م

متن المادە :

مادده‌ی سی و هه‌شته$م: یه‌كه‌م: دادوه‌ر له‌ پله$یه‌كه‌وه‌ بۆ پله$یه‌كی به‌رزتر به‌ بڕیاری ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری دوای به‌سه‌ربردنی ئه‌و ماوه‌یه‌ی له‌ بڕگه‌ی (یه‌كه‌م)ی مادده$ی (37)ی ئه‌م یاسایه‌دا دیاری كراوه‌ به‌رزده$كرێته‌وه‌. دووه‌م: ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری له‌ به‌رزكردنه‌وه‌ی پله$ی هه‌ر دادوه‌رێكدا راپۆرتی سه‌رۆكی تێهه‌ڵچوونه‌وه‌ و سه‌رپه‌رشتكاری داد له‌باره$ی لێهاتوویی و هه‌ڵسوراندنی كاره$كه‌یه‌وه‌ به‌ باشی و رای وه‌زاره$تی داد له‌باره$ی ره‌وشت و ره‌فتاری یه‌وه‌ ره‌چاو ده‌كا. سێ یه‌م: ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری ئه‌گه‌ر بۆی سه‌لماند ئه‌و دادوه‌ره$ بۆ به‌رزكردنه‌وه‌ی پله$كه‌ی لێهاتووه‌ بڕیاری بۆ ده‌دا و وه‌زاره$تی داد فه‌رمانی بۆ ده‌رده$كا. چواره$م: ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری ماوه‌یه‌ك كه‌له$ سێ مانگ كه‌متر و ساڵێك زیاتر نه‌بێ بۆ زیاتر له‌یه‌ك جاریش دوابخا ئه‌گه‌ر وای بۆچوو كه‌ شیاوی نییه‌. پێنجه$م: ئه‌گه‌ر دادوه‌رێك زیاتر له‌ دووجاری یه‌ك له‌ دوای یه‌ك له‌ هه‌مان پله$دا به‌رزكردنه‌وه‌ی دواخرا ده‌شێ له‌سه‌ر پێشنیازی وه‌زیری داد و بڕیاری ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری و به‌فه‌رمانێكی هه‌رێمی كۆتایی به‌ خزمه$تی بهێنرێ یا بگوێزرێته‌وه‌ بۆ كارێكی شارستانی (مه$ده$نی).

مادده‌ی دووه‌م

متن المادە :

مادده‌ی دووه‌م : وه‌زاره‌ت هه‌وڵ ده‌دات ئه‌م ئامانجانه‌ی خواره‌وه‌ به‌دی هه‌بێنێت: یه‌كه‌م : جێبه‌جێ كردنی سیاسه‌تی گشتی خوێندنی باڵاو توێژینه‌وه‌ی زانستی كه‌ له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی وه‌زاره‌تی خوێندنی باڵاو توێژینه‌وه‌ی زانستی ئاماده‌كراوه‌ و له‌لایه‌ن حكومه‌تی هه‌رێمه‌وه‌ په‌سندكراوه‌. دووه‌م : هێنانه‌دی كۆڕانگارییه‌كی چۆنایه‌تی و سازان له‌گه‌لأ په‌ره‌سه‌ندنه‌كانی جیهانی له‌ مه‌یدانی خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی و به‌رزكردنه‌وه‌یان بۆ ئاستی پێویست له‌ بواره‌كانی زانستی و هونه‌ری و ته‌كنۆلۆجی دا. سێیه‌م : هینانه‌دی گونجان و پێگه‌یشتن له‌ نێوان خوێندنی باڵا و پێداویستیه‌كانی هه‌رێم له‌ كادیری زانستی وهونه‌ریی شیاوه‌وه‌. چواره‌م : كاركردن له‌ پێناوی هێنانه‌دی هاوسه‌نگی له‌ نێوان پێشكه‌وتنی زانسته‌ نه‌زه‌رییه‌كان و ئه‌وه‌ی پێویسته‌ له‌ ڕووی فراوان كردن و په‌ره‌پێدان له‌ تاقیكردنه‌وه‌ و كاركردنی پراكتیكی وتاقیگه‌ییه‌وه‌. پێنجه‌م : دابین كردنی پاراستنی (حصانه‌) زانستی بۆ بیرمه‌ندان و تۆیژه‌ران وداهێنه‌ران و نرخاندنی ئه‌ركه‌ زانستیه‌كه‌یان و هاندانی ده‌ست پڕژانی زانستی (التفرغ العلمی) به‌مه‌به‌ستی دروستكردنی كه‌سایه‌تی مرۆڤ به‌ شێوه‌یه‌ك كه‌ پشت به‌ بیركردنه‌وه‌ی ئازاد و كاركردنی به‌رده‌وام بۆ به‌دیهێنانی كومه‌ڵگایه‌كی ئازاد و گه‌شه‌دار ببه‌ستێ. شه‌شه‌م: هاندانی خوێندن و لێكۆڵینه‌وه‌ی زانستی و پشتگیریی كردنیان و به‌رزكردنه‌وه‌یان و فراوانكردنی پسپۆڕایه‌تی هونه‌ریی و ته‌كنۆلۆژی به‌ جۆرێك كه‌ له‌گه‌لأ پێداویستیه‌كانی گه‌شه‌پێدانی مرۆیی و ماددی له‌سه‌ر ئاستی كۆمه‌ڵایه‌تی وئابووری ورۆشنبیریی وفیكری له‌ هه‌رێمدا بگونجێ. حه‌وته‌م: وه‌به‌رهێنانی توانا و به‌هه‌ره‌ زانستیه‌كان وسوود وه‌رگرتن له‌ رێگاو شێواز و هۆیه‌ زانستیه‌كانی هاوچه‌رخ بۆ رۆیشتن له‌گه‌لأ پێشكه‌وتنی زانستی و ته‌كنۆلۆجی له‌ جیهاندا. هه‌شته‌م: هاندانی ده‌زگاكانی خوێندنی باڵای ئه‌هلی له‌ هه‌رێمدا. نۆیه‌م: پاراستنی كه‌ له‌ پووری گه‌لی كوردستان و گه‌شه‌پێدانی و گرنگی دان به‌ مێژوو و به‌هاكانی و ده‌رخستنی شوێنه‌واره‌ شارستانیه‌كانی و گرنگی دان به‌ رۆشنبیریی گشتی و به‌هێزكردنی ئینتیمای نیشتمانی. ده‌یه‌م: گه‌شه‌پێدانی شاره‌زایی ئه‌وانه‌ی كه‌ به‌لانی كه‌م زمانێكی بیانی ده‌خوێنن له‌ مه‌یدانی پسپۆڕییه‌كه‌یان و كارایی شیاویان پێ بدرێ بۆ به‌كارهێنانی ته‌كنۆلۆجیا. یازده‌م: بنیاتنانی تیشكۆیه‌كی زانستی (نواه‌ علمیه‌)ی ته‌كنیكی نیشتمانی. دوازده‌م: كاركردن له‌ پێناوی كردنی زمانی كوردی به‌ زمانی فێركردن و خوێندن له‌ قۆناعه‌كانی خوێندنی باڵا له‌ زانسته‌ مرۆییه‌كاندا وهاندانی وه‌رگێڕان و دانان و چاپه‌مه‌نییه‌ زانستی ورۆشنبیریی و ئه‌كادیمییه‌كان بۆ زمانی كوردی.

مادده‌ی سێیه‌م

متن المادە :

مادده‌ی سێیه‌م: وه‌زاره‌ت به‌ دیهێنانی ئه‌م ئه‌ركانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ: یه‌كه‌م: دانانی ستراتیجییه‌ت و پلان بۆ گه‌شه‌پێدان به‌ خوێندنی باڵا وتوێژینه‌وه‌ی زانستی به‌ پێی ئه‌و سیاسه‌ته‌ی كه‌ حكومه‌تی هه‌رێم دایده‌نێ. دووه‌م: دانان و په‌سندكردنی پلانی پێویست بۆ په‌ره‌پێدانی به‌رنامه‌كان و هاندنی بزووتنه‌وه‌ی دانان و توێژینه‌وه‌ی زانستی و وه‌رگێڕان له‌ زانكۆكان و ده‌زگا زانستیه‌كانی دیی دا. سێیه‌م: دانانی پلانی پێویست بۆ به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی زانستی كادیری فێركردن له‌ مه‌یدانی خوێندنی باڵا، به‌ هۆی ئاماده‌كردنی مامۆستاكانی زانكۆ و شاره‌زای پسپۆڕ له‌ رۆڵه‌كانی هه‌رێم و چاودێركردنی زانا و بیرمه‌ندان و گرنگی دان به‌ توێژینه‌وه‌ی زانستی و چاودێری كردنی به‌هره‌ی داهێنان و دۆزینه‌وه‌ و هاندانی وپشتگیریی كردنی وكاركردن له‌ پێناو فه‌راهه‌مكردنی پێویستیه‌ هونه‌ری و ماددیی ومه‌عنه‌وییه‌كان كه‌ یاریده‌ی توێژه‌ران و داهینه‌ران ده‌ده‌ن بۆ به‌دواداچوونی كاره‌ زانستیه‌كانیان به‌ متمانه‌ و دڵنیاییه‌وه‌. چواره‌م: داننان به‌ ده‌زگا زانكۆیی و زانستیه‌ نا عیراقیه‌كان و په‌سه‌ندكردنی بنچینه‌كانی هاوتایی بۆ پله‌و بڕوانامه‌ زانستیه‌كانیان. پێنجه‌م: پێشنیازكردنی كردنه‌وه‌ی زانكۆی حكومی و ده‌زگاكانی خوێندنی باڵا یان هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌یان یاخود لێكدان و لێك جیاكردنه‌وه‌ یان یاخود گواستنه‌وه‌یان له‌ ناو هه‌رێمدا. شه‌شه‌م: ره‌زامه‌ندی ده‌ربڕین له‌ سه‌ركردنه‌وه‌ی كۆلێج و په‌یمانگای نوێ له‌ هه‌رێمدا یان كه‌رتكردنیان یان لێكدانی ئه‌وانه‌ی هه‌نه‌ له‌گه‌لأ یه‌كدا. حه‌وته‌م: پشتگیریی كردنی هاوكاری و ئاڵوگۆڕكردنی رۆشنبیریی و زانستی له‌گه‌لأ زانكۆ و ده‌زگاكانی خوێندنی باڵای ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێم. هه‌شته‌م: چاودێری كردنی ئه‌وانه‌ی دێن بۆ هه‌رێمی كوردستان یان لێی ده‌رده‌چن له‌ قوتابی ومامۆستا و توێژه‌ر و دابین كردنی پێویستییه‌ زانستی و كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كانیان وهاندانی گه‌ڕانه‌وه‌ی خاوه‌ن كه‌ فائه‌ته‌كانی نیشتمانی له‌ ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێم. نۆیه‌م: پێشنیازكردنی پرۆژه‌ی یاساو ئه‌و پێڕه‌وانه‌ی كه‌ به‌ خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستیه‌وه‌ په‌یوه‌ستن. ده‌یه‌م: ئاماده‌كردنی پرۆژه‌ی بودجه‌ی گشتی بۆ وه‌زاره‌ت و ده‌زگاكانی. یازده‌م: هه‌ڵسه‌نگاندنی ده‌زگاكانی خوێندن سه‌ر به‌ وه‌زاره‌ت و دانانی میكانیزمێك بۆ چاكسازییه‌ پێویسته‌كان له‌ لایه‌ن خودی ده‌زگای خوێندنه‌كه‌وه‌. دوازده‌م: به‌ دواداچوونی كاری ده‌زگاكانی خوێندن و توێژینه‌وه‌ی زانستی به‌ شێوه‌یه‌ك ئاستی زانستی به‌ پێی به‌رزه‌فت و پێوه‌ری جیهانی به‌كار هاتوو بپارێزێ و رێكاری پێویست بۆ دابین كردنی بگرێته‌ به‌ر. سێزده‌م: ئاڵوگۆڕكردنی زانایان و بیرمه‌ندان وئه‌وانه‌ی ده‌رس ده‌ڵێنه‌وه‌ له‌گه‌لأ زانكۆكان و ده‌زگا زانستییه‌ عیراقی وبیانیه‌كان وئینتیدابكردنیان. چوارده‌م: كاركردن له‌ پێناوی فه‌راهه‌مكردنی كورسی خوێندن بۆ سه‌ركه‌وتووه‌كان بۆ خوێندنی باڵا له‌ ده‌ره‌وه‌ به‌هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌لأ لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كاندا.

مادده‌ی چواره‌م

متن المادە :

مادده‌ی چواره‌م : یه‌كه‌م: وه‌زیر : سه‌رۆكی باڵای وه‌زاره‌ته‌ و به‌رپرسه‌ له‌ كاره‌كانی و ئاراسته‌كردنی سیاسه‌ته‌كانی و سه‌رپه‌رشتی و چاودێری كردنی و، له‌وه‌وه‌ هه‌موو بڕیار و فه‌رمان و رێنماییه‌ك ده‌رده‌چن له‌ باره‌ی هه‌ر شتێكی په‌یوه‌ندیی به‌ ئه‌ركه‌كانی وه‌زاره‌ت و پێكهاته‌كانی و ده‌سته‌ڵات و هه‌موو كاروبارێكی هونه‌ریی و دارایی وكارگێڕی و ریكخستنه‌وه‌ هه‌بێ به‌ پێی حوكمه‌كانی یاسا و به‌رپرسیشه‌ له‌ به‌رده‌م ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران به‌و ناوه‌ی ئه‌ندامێكی هاوكاره‌ تێیدا و بۆی هه‌یه‌ هه‌ندێ له‌ ده‌سته‌ڵاته‌كانی بدات به‌ بریكاری وه‌زاره‌ت یان به‌ڕێوه‌ به‌ره‌گشتیه‌كان یاخود ئه‌وه‌ی به‌ شیاوی ده‌زانێ له‌ وه‌زاره‌تدا و به‌ شێوه‌یه‌كی تایبه‌تیش ئه‌م ده‌سته‌ڵاتانه‌ی خواره‌وه‌ ئه‌نجام ده‌دات: 1. پێشنیازكردنی كردنه‌وه‌ی زانكۆ و ده‌سته‌كان له‌سه‌ر راسپارده‌ی ئه‌نجومه‌ن. 2. پێشنیازكردنی دامه‌زراندنی بریكاری وه‌زاره‌ت و سه‌رۆكه‌كانی زانكۆ وده‌سته‌كان و راوێژكاران و به‌ڕێوه‌به‌ره‌ گشتیه‌كان و به‌رزكردنه‌وه‌یان بۆ سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران. 3. پێشنیازكردنی دامه‌زراندنی راگر و یاریده‌ده‌ره‌كانی سه‌رۆكی زانكۆكان و ده‌سته‌كان له‌سه‌ر داوای سه‌رۆكی زانكۆ یاخود ده‌سته‌ و به‌رزكردنه‌وه‌یان بۆ سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران. 4. پێدانی مۆڵه‌تی دامه‌زراندنی زانكۆ و كۆلێج و په‌یمانگا به‌رزه‌كان و سه‌نته‌ره‌كانی توێژینه‌وه‌ی زانستی نا حكوومی به‌ پێی یاسا و رێنمایی و به‌رزه‌فته‌كان. 5. ئاماده‌كردنی راپۆرتی ساڵانه‌ له‌ باره‌ی خوێندنی باڵا له‌ هه‌رێم و به‌رزكردنه‌وه‌ی بۆ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران. 6. پێشكه‌ش كردنی پرۆژه‌ی بودجه‌ی ساڵانه‌ی وه‌زاره‌ت و پێكهاته‌ و ده‌زگاكانی به‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران. 7. خه‌رج كردنی كرێ و ده‌رماڵه‌ و قه‌ره‌بووكردنه‌وه‌ و پێدانی و یاداشت به‌ كارمه‌ندانی وه‌زاره‌ت و غه‌یری كارمه‌ندانی له‌وانه‌ی كه‌ خزمه‌تگوزاری پێشكه‌ش به‌ وه‌زاره‌ت ده‌كه‌ن به‌ پێی ئه‌م یاسایه‌. 8. راگرتنی خوێندن له‌ زانكۆكان یا كۆلێجه‌كان یاخود په‌یمانگا حكومی و ئه‌هلیه‌كان بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ ده‌ رۆژ زیاتر نه‌بێ. 9. په‌سندكردنی كۆنووسی ئه‌نجومه‌نه‌كانی زانكۆ و ده‌سته‌ حكومیه‌كان و ئاگاداربوون له‌ كۆنووسی دانیشته‌كانی زانكۆ نا حكومیه‌كان. 10. به‌دواداچوونی پلانه‌ پێویسته‌كان بۆ په‌ره‌پێدانی به‌رنامه‌كان و هاندانی بزووتنه‌وه‌ی توێژینه‌وه‌ی زانستی و دانان و وه‌رگێڕان له‌ ده‌زگاكانی خوێندنی باڵادا. 11. ئه‌ندامانی ده‌سته‌ی ده‌رس و تنه‌وه‌ له‌ سه‌نته‌ری وه‌زاره‌ت ده‌رماڵه‌ی ده‌سپه‌رژاوی زانكۆ ده‌یانگرێته‌وه‌. 12. ره‌زامه‌ندنی ده‌ربڕین له‌سه‌ر نێردراو و زه‌ماله‌ و مۆڵه‌تی خوێندن و ئیعاره‌ و ناردنه‌ ده‌ره‌وه‌ی عیراق. دووه‌م: ئه‌مانه‌ به‌ وه‌زیره‌وه‌ ده‌لكێن: 1. نووسینگه‌ی وه‌زیر، فه‌رمانبه‌رێك به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ به‌لانی كه‌م بڕوانامه‌ی به‌كالۆریۆسی هه‌بێ و چه‌ند فه‌رمانبه‌رێك یاریده‌ی ده‌ده‌ن. 2. سكرتارییه‌ت. 3. به‌شی راگه‌یاندن. 4. به‌شی وردبینی و چاودێری دارایی. 5. به‌شی یاسایی. 6. نووسینگه‌ی به‌ڕێوه‌بڕدنی پرۆژه‌ زانستیه‌كان. سێیه‌م: بریكاری وه‌زاره‌ت: 1. یارمه‌تی وه‌زیر ده‌دات بۆ ئاراسته‌كردنی وه‌زاره‌ت و سه‌رپه‌رشتی كاروباره‌ كاگێڕیی و دارایی و رێكخستنه‌كان له‌ چوار چێوه‌ی ئه‌و ده‌سته‌ڵاتانه‌ی كه‌ وه‌زیر پێی داوه‌، به‌ مه‌رجێك خاوه‌ن بڕوانامه‌ی دوكتۆرا بێت و پایه‌ی زانستی له‌ پرۆفیسۆری یاریده‌ده‌ر كه‌متر نه‌بێ وشاره‌زایی و خزمه‌تی زانكۆیی له‌ پازده‌ سالأكه‌متر نه‌بێ. 2. نووسینگه‌ی بریكار فه‌رمانبه‌رێك به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ بڕوانامه‌ی به‌كالۆریۆسی هه‌بێ. چواره‌م: ده‌زگای سه‌رپه‌رشتی و بیمه‌ی چۆنیه‌تی(QA) ئه‌ركی لێكۆلێنه‌وه‌ له‌ باشی جێبه‌جێ كردنی ئه‌ركه‌كانی زانكۆ و ده‌سته‌كان و راده‌ی ره‌وایه‌تی هه‌ڵس وكه‌وت و گونجانیان له‌گه‌لأ یاساكارییه‌ كار پێكراوه‌كان له‌ ئه‌ستۆ ده‌گرێ و فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌یه‌كی تایبه‌ت له‌ هه‌ڵگرانی بڕوانامه‌ی دكتۆرا به‌ پایه‌ی به‌لانی كه‌م پرۆفیسۆری یاریده‌ده‌ر بێ و شاره‌زایی له‌ كاروباری زانستی و كارگیریی دا هه‌بێ كه‌ له‌ پازده‌ سالأ كه‌متر نه‌بێ و چه‌ند فه‌رمانبه‌رێكی پسپۆڕ یاریده‌ی ده‌ده‌ن و ئه‌ركه‌كانی به‌ پێڕه‌و ده‌سنیشان ده‌كرێن. پێنجه‌م: راوێژكاران: وه‌زیر چوار راوێژكاری ده‌بێ به‌ پله‌ی تایبه‌تی بۆ هه‌ریه‌ك له‌ كاروباره‌كانی خوێندنی باڵاو توێژینه‌وه‌ی زانستی و خوێندنی ته‌كنیكی و خوێندنی پزیشكی، به‌مه‌رجێك پله‌ی زانستییان له‌ پروفیسۆری یاریده‌ده‌ر كه‌متر نه‌بێ و خزمه‌تی زانكۆییان له‌ (20) بیست سالأ كه‌متر نه‌بێ و خاوه‌ن شاره‌زایی شیاوه‌ییه‌كی ته‌واو بن. شه‌شه‌م: سه‌نته‌ری وه‌زاره‌ت له‌م فه‌رمانگانه‌ی خواره‌وه‌ پێكدێ:ـ 1. فه‌رمانگه‌ی كارگێڕیی ودارایی: فه‌رمانبه‌رێك سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات كه‌ به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی بێ و خاوه‌ن بڕوانامه‌ی دوكتورا بێ و وا به‌په‌سند ده‌زانرێ كه‌ پسپۆڕبێ له‌ به‌ڕێوه‌بردن یان یاسا هه‌بێ و، خزمه‌ت و شیاوی و شاره‌زایی كارگێڕی ته‌واوی هه‌بێ بۆ ماوه‌یه‌ك له‌ ده‌ ساڵ كه‌متر نه‌بێ. 2. فه‌رمانگه‌ی لێكۆڵینه‌وه‌ و پلاندانان و به‌دواداچوون: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات كه‌ بڕوانامه‌ی دوكتۆرای هه‌بێ و به‌ پایه‌ی به‌لانی كه‌م پروفیسۆری یاریده‌ر بێ وخزمه‌تی زانكۆیی له‌ ده‌ سالأ كه‌متر نه‌بێ. 3. فه‌رمانگه‌ی نێردراوان و په‌یوه‌ندییه‌ رۆشنبیرییه‌كان: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات كه‌ بڕوانامه‌ی دوكتۆرای هه‌بێ و به‌لانی كه‌م به‌ پایه‌ی پرۆفیسوری یاریده‌ده‌ر بێت و خزمه‌تی زانكۆیی له‌ ده‌ سالأ كه‌متر نه‌بێ. 4. فه‌رمانگه‌ی توێژینه‌وه‌ و په‌ره‌پێدان: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات كه‌ بڕوانامه‌ی دوكتۆرای هه‌بێ و به‌لانی كه‌م به‌ پایه‌ی پرۆفیسوری یاریده‌ده‌ر بێ و خزمه‌تی زانكۆیی له‌ ده‌ سالأ كه‌متر نه‌بێ. 5. فه‌رمانگه‌ی ئه‌ندازیاری و پرۆژه‌كان: ئه‌ندازیارێكی راوێژكاری به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری گشتی سه‌رۆكایه‌تی ده‌كات كه‌ شاره‌زایی له‌ پازده‌ ساڵ كه‌متر نه‌بێ و ئاماده‌كردن و وردبینی دیزاین و كه‌شفه‌ ئه‌ندازیارییه‌كانی بیناكانی وه‌زاره‌ت ده‌گرێته‌ ئه‌ستۆ.

مادده‌ی دووه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی دووه‌م: ده‌سته‌ڵاتێكی چاودێری له‌ هه‌رێمدا داده‌مه‌زرێت به‌ناوی(دیوانی چاودێری دارایی هه‌رێمی كوردستان – عیراق)كه‌سایه‌تییه‌كی مه‌عنه‌وی و سه‌ربه‌خۆیی دارایی و كارگێڕی هه‌یه‌و بۆی هه‌یه‌ هه‌موو ره‌فتارێكی یاسایی بۆ به‌ ئاکام گه‌یاندنی ئه‌ركی سه‌رشانی خۆی بگرێته‌ به‌رو سه‌رۆكه‌كه‌ی یا ئه‌و كه‌سه‌ی كه‌ ده‌سته‌ڵاتی پێ ده‌دات نوێنه‌رایه‌تی ده‌كات.

مادده‌ی سێیه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی سێیه‌م: دیوان به‌ ئه‌نجومه‌نی نیشتمانیی كوردستان - عیراقه‌وه‌ ده‌به‌سترێته‌وه‌.

مادده‌ی سی و نۆیه‌م

متن المادە :

مادده‌ی سی و نۆیه‌م: ئه‌نجوومه‌نی ره‌فته‌نی (كاتی)ی سه‌ندیكای پزیشكانی هه‌رێمی كوردستانی عێراق كه‌ به‌ پێی بڕیاری ژماره‌ (30)ی رۆژی 21/10/1997 دامه‌زراوه‌، له‌ به‌ڕێوه‌بەرايەتی كاروباری سه‌ندیكادا به‌رده‌وام ده‌بێ به‌مه‌رجێ هه‌ڵبژاردن له‌ ماوه‌یه‌كدا له‌ شه‌ش مانگ پتر نه‌بێ كه‌ له‌ رۆژی ده‌رچوونی ئه‌م یاسایه‌وه‌ ده‌ست پێ ده‌كا، ئه‌نجام بدرێ.

مادده‌ی چله‌م

متن المادە :

مادده‌ی چله‌م: هه‌ر ده‌قێ پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بێت، كاری پێ ناكرێ.

مادده‌ی چل ویه‌كه‌م

متن المادە :

مادده‌ی چل ویه‌كه‌م: پێویسته‌ وه‌زیره پێوه‌ندارە‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بخه‌نه‌ كار.

مادده‌ی پێنجه‌م

متن المادە :

مادده‌ی پێنجه‌م : یه‌كه‌م : ئه‌نجومه‌نێك له‌ دیوانی وه‌زاره‌ت داده‌مه‌زرێ پێی ده‌گوترێ (ئه‌نجومه‌نی خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی) وله‌مانه‌ پێكدێ: 1- وه‌زیر : سه‌رۆكه‌. 2- بریكاری وه‌زاره‌ت: ئه‌ندامه‌ وله‌ كاتی نه‌ هاتنی وه‌زیر سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌ن ده‌كات. 3- سه‌رۆكه‌كانی زانكۆ حكومی و ده‌سته‌كان: ئه‌ندامن. 4- سه‌رۆكی ده‌زگای سه‌رپه‌رشتی وبیمه‌ی چۆنایه‌تی: ئه‌ندامه‌. 5- راوێژكاران : ئه‌ندامن و بۆیان هه‌یه‌ به‌شداریی له‌ و تووێژه‌كاندا بكه‌ن و رای خۆیان ده‌ربڕن بێ ئه‌وه‌ی مافی ده‌نگدانیان هه‌بێ. 6- سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌ن بۆی هه‌یه‌ نوێنه‌ری هه‌ر لایه‌نێكی حكومی و نا حكومی له‌وانه‌ی شاره‌زایی و پسپۆڕییان هه‌یه‌ له‌ كاتی پێویستدا بانگهێشت بكات. دووه‌م : سكرتاریه‌تی ئه‌نجومه‌ن: فه‌رمانبه‌رێك به‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر به‌ڕێوه‌ی ده‌بات كه‌ به‌لانی كه‌م بڕوانامه‌ی ماجستێری هه‌بێ و به‌رپرس ده‌بێ له‌ تۆماركردنی كۆنووسی دانیشتنه‌كان و گشتاندن و به‌دواداچوونی جێبه‌جێ كردنیان. سێیه‌م : ئه‌نجومه‌ن به‌ ئاماده‌بوونی دوو له‌سه‌ر سێی ئه‌ندامانی ده‌به‌سترێ و مانگێ جارێك به‌شێوه‌یه‌كی ئاسایی كۆده‌بێته‌وه‌ و وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ بانگهێشتی سازدانی به‌ شێوه‌ی نا ئاسایی بكات هه‌ر كاتێ پێویستی كرد و، بڕیاره‌كانیش به‌ زۆرینه‌ی ده‌نگی ئه‌ندامه‌ ئاماده‌ بووه‌كان وه‌رده‌گیرێن و ئه‌گه‌ر ده‌نگه‌كان وه‌كو یه‌ك بوون ئه‌و لایه‌نه‌ په‌سندده‌كرێ كه‌ سه‌رۆك ده‌نگی بۆ داوه‌. چواره‌م : ئه‌نجومه‌ن ئه‌م ده‌سته‌ڵاتانه‌ی خواره‌وه‌ی هه‌یه‌: 1. بڕیاردان له‌سه‌ر بنه‌ما گشتیه‌كان بۆ وه‌رگرتن له‌ خوێندنی به‌رایی و باڵا له‌ زانكۆكان و ده‌سته‌ حكومی یه‌كان و خوێندنی ئه‌هلی. 2. داننان به‌ زانكۆكان و ده‌زگا زانستیه‌ نا عیراقیه‌كان و بڕیاردان له‌سه‌ر بنه‌ماكانی هاوسه‌نگی بۆ پله‌و بڕوانامه‌ زانستیه‌كانیان. 3. بڕیاردان له‌سه‌ر پله‌و نازناو و بڕوانامه‌ی زانستی كه‌ له‌لایه‌نێكی حكومی ونا حكومی له‌ هه‌رێم دراون و دانانی مه‌رجه‌كانی پێدانیان. 4. راسپاردنی بنیات نانی زانكۆكان و سه‌نته‌ری توێژینه‌وه‌ی راهێنانی ئه‌هلی له‌ بواری خوێندنی باڵا به‌ پێی یاسا و رێنماییه‌كان له‌ هه‌رێم. 5. بریاڕدان له‌سه‌ر دامه‌زراندنی كۆلێج و په‌یمانگاكان. 6. بڕیاردان له‌سه‌ر به‌ستنی كۆنگره‌كانی خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی بۆ په‌ره‌پێدانی كارگیریی و زانستی و ته‌كنیكی و كاركردن بۆ په‌ره‌پێدانی به‌رنامه‌ی خوێندن و ئه‌و یاساكارییانه‌ی په‌یوه‌ستن به‌ خوێندنی باڵاو پێڕه‌وه‌كانی خوێندنه‌وه‌. 7. پێشنیازكردنی پرۆژه‌ی یاسا و پێره‌وی په‌یوه‌ندیدار به‌ خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی. 8. پێداچوونه‌وه‌ی ڕێنماییه‌ كارپێكراوه‌كان و پێشنیازكردنی هه‌مواركردنی یا یا به‌یه‌ككردنیان یاخود هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌یان. 9. په‌سندكردنی ئه‌و رێككه‌وتننامه‌ رۆشنبیریی و زانستی و ته‌كنیكیانه‌ی كه‌ ده‌زگاكانی وه‌زاره‌ت له‌گه‌لأ هاوتاكانی له‌ ده‌زگا بیانیه‌كانی فێركردندا ده‌یبه‌ستێ.

مادده‌ی شازده‌

متن المادە :

مادده‌ی شازده‌: یه‌كه‌م: ئه‌نجومه‌ن به‌ده‌نگدانی نهێنی نوێنه‌رێ (جێگرێ) بۆ نه‌قیب له‌ناو ئه‌ندامه‌كانی خۆیدا هه‌ڵده‌بژێرێ. دووه‌م: ئه‌نجومه‌ن هه‌ر هیچ نه‌بێ مانگی جارێك كۆبوونه‌وه‌یه‌كی ئاسایی سازده‌دات و، ده‌شێتیش له‌سه‌ر داوای نه‌قیب یان داوای سێیه‌كی ئه‌ندامه‌كانی، كۆبوونه‌وه‌گه‌لی ناوه‌خت (أستثنائي) ساز بدات.

مادده‌ی بیست و شه‌شه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی بیست و شه‌شه‌م: سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی بۆی هه‌یه‌ له‌سه‌ر پێشنیازی سه‌رۆكی دادگای تێهه‌ڵچوونه‌وه‌ دادگایه‌كی باری كه‌سایه‌تی بۆ سه‌یر كردنی جۆرێك یان زیاتر له‌ داواكان دابمه‌زرێنی.

مادده‌ی حه‌ڤده‌

متن المادە :

مادده‌ی حه‌ڤده‌: یه‌كه‌م: (نصاب) له‌ ئه‌نجومه‌ندا، به‌ ئاماده‌بوونی زۆرینه‌ی ئه‌ندامه‌كانی dێته‌جێ. بڕیاره‌كانیش به‌ زۆرینه‌ی ده‌نگی ئاماده‌بووان ده‌رده‌چن و، ئه‌گه‌ر ده‌نگه‌كانیش یه‌كسان بوون، ئه‌وه‌، له‌و باره‌دا، ده‌نگی نه‌قیب بۆكام لایان بێ، بۆ ئه‌وه‌. دووه‌م: به‌هه‌ر هۆیه‌ك ده‌بێ، ببێ، جێگای نه‌قیب چۆل بوو، نوێنه‌ركه‌ی جێگای ده‌گرێته‌وه‌. سیێه‌م: به‌ هه‌ر هۆیه‌ك ده‌بێ، ببێ، مه‌ركه‌زێ له‌ ئه‌نجومه‌ندا چۆل بوو، ئه‌وه‌ له‌و باره‌دا كام ئه‌ندامی یه‌ده‌گ، ده‌نگی له‌ ده‌نگی یه‌ده‌گه‌كانی تر زۆرتر بوو، ئه‌وه‌یان جێگای ده‌گرێته‌وه‌. چواره‌م: ئه‌گه‌ر زۆرینه‌ی مه‌ركه‌زه‌كانی ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌ن چۆل بوو، ئه‌وه‌، له‌و باره‌دا، پێویسته‌ له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌ن له‌ ماوه‌ی دوو مانگدا بانگهێشتی هه‌یئه‌ی گشتی بكات بۆ كۆبوونه‌وه‌ تا به‌هه‌مان شێوازی كه‌ له‌م یاسایه‌دا نیشان دراوه‌ به‌ هه‌ڵبژاردنی كه‌سانی، بۆ باقیمه‌نی ماوه‌كه‌ی، جێگایان پڕبكاته‌وه‌.

مادده‌ی نۆیه‌م:

متن المادە :

مادده‌ی نۆیه‌م: ئه‌ندامانی سه‌ندیكا بۆیان هه‌یه‌ ده‌رمانخانه‌ی ئه‌هلی یان كۆگای ده‌رمان دوای ده‌وامی ره‌سمی بكه‌نه‌وه‌ ئه‌گه‌ر پله‌ به‌ پله‌ی (تدرج)ی پزیشكییان ته‌واو كردبێت، وه‌ پشتگیری كرابێت له‌ لایه‌ن وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی و كاروباری كۆمه‌ڵایه‌تی یان ئه‌و فه‌رمانگه‌ ته‌ندرستییه‌ی كه‌ ده‌رمانساز له‌ پارێزگا و قه‌زا و ناحیه‌كاندا كاری تیادا ده‌كات.

مادده‌ی یه‌كه‌م

متن المادە :

مادده‌ی یه‌كه‌م: له‌هه‌ر جێگایه‌كی یاسا ژماره‌ (12)ی ساڵی (1993)دا ده‌سته‌واژه‌ی (هه‌یئه‌ی په‌یمانگه‌ هونه‌ریه‌كان) هاتبێ، ده‌سته‌واژه‌ی (هه‌ئیه‌ی فێركردنی ته‌قه‌نی له‌ هه‌رێمدا)ی له‌ جێگه‌ داده‌نرێ.