المواد القانونية
ماددهی نۆیهم: دام و دزگاكانی مهڵبهندی وهزارهت و ئهركهكانیان به پهیرهوێك دیار دهكرێن. ئهركهكانی ئهو بهرێوبهرایهتیانهشی كه مهڵبهنی وهزارهت پێك دێنن ئهركهكانی بهرێوهبهریهتیهكانی ئهوقاف و كارو باری ئیسلامی و لقهكانیان به رێنماییهك دیار دهكرێن مه وهزیر دهری دهكا. دووهم: وهزیر به پێی رێنماییهك كه دهری دهكا بۆی ههی بهرێوبهریهتی و بهش و لقی نوێ لهوهزارهت و دایهرهكانی دا دابمهزرێنێ به مهبهستی رێك و پێكی و دیای كردنی ئهركهكانیان و ئاڵ و گۆر كردنی ئهو ئهركانهو خستنه پاڵ یهكتری ههر كام لهو دامهزراوانهی رێكخستن یا جیا كردنهوهیان له یهكتر یا ئاڵ و گۆر پێكردنی پهیوهنیان یان ههڵوهشاندنهوهیان به پێی پێویستی له كردهوهدا. سێ یهم: وهزیر بۆی ههیه پاره وهك تهرخان و خهڵات (مخصصات و مكافأت) بدا به غهیری مووچه خۆران له ئهندامانی ئهنجومهن و لیژنه پابهندهكانی وهزارهت و خهڵاتی هاندانیش بدا به كاگهرانی وهزارهت به پێی رێنماییهك كه بۆ ئهو مهبهسته دهری دهكا.
ماددهی حهوتهم: یەكهم: ئهنجومهنێك له مهڵبهندی وهزارهتدا پێك دههێنرێ كه به پێ ی دهوترێت ئهنجومهنی بڵای ئهوقاف و كاروباری ئیسلامی و پهیوهندی به وهزیرهو وه دهبێ و بهم جۆرهی لای خوارهو پێكدێ: أ-وهزیر سهرۆك ب-بریكاری وهزارهت جێگری سهرۆك ج-نوێنهری وهزارهتی شارهوانی و گهشت و گوزار به پلهیهك كه له بهڕێوهبهری گشتی كهمتر نهبێ. ئهندام د-نوێنهرایهتی وهزارهتی ئابووری و دارایی به پلهیهك كه له بهرێوهبهری گشتی كهمتر نهبێ. ئهندام ه-نوێنهری وهزارهتی كشتوكال و ئاودێری به پلهیهك كه له بهرێوهبهری گشتی كهمتر نهبێ. ئهندام و-بهرێوهبهری گشتی دیوانی وهزارهت. ئهندام ز-بهرێوهبهرهكانی ئهوقاف له پارێزگاكانی ههرێم. ئهندام ح-چوار له گهوره زانایانی ئاینی كه وهزیر بۆ ماوهی سێ ساڵ و دهشكرێ بوێ بكرێنهوه ههڵیان دهبژێرێ. ئهندام دووهم: أ-وهزیر بۆی ههیه لهكاتی ئاماده نهبوونیدا بریكاری وهزارهت بكاته سهرۆكی ئهنجومهن. ب-ههر ئهندامێك له ئهندامه ئهسلی یهكانی ئهنجومهن، ئهندامێكی ئیعتیادی بۆ دادهنرێ كه له كاتی ئامادهنهبوونیدا له كۆبوونهوهكانی ئهنجومهن جێگهی دهگرێتهوه. ج-ئهنجومهن بۆی هیه له كاتی پێویستاد و لهسهر دااوی وهزیر هاوكاری له كارمهندان بخوازێ. سێ یهم: ئهنجومهنێكی زانستی له وهزارهتدا پێك دههێنرێ و پهیوهندی لهگهل بریكاری وهزارهتدا دهبێ. دهزگا و دهسهڵاتهكانیشی به پێرهوێكی تایبهتی دیاری دهكرێن.
ماددهی شهشهم: دهسهڵاتهكانی بهرێوهبهری گشتی ی دیوان رێنمایی یهك دیاری دهكرێن كه وهزارهت دهری دهكا.
ماددهی پێنجهم: وهزارهت لهم دام و دهزگایانه پێك دێ: 1-نووسینگهی وهزیر: مووچه خۆرێك به پلهی بهرێوهبهر بهرێوهی دهبا و چهند مووچه خۆرێك به پێی پێویست یاریدهی دهدهن. 2-نووسینگهی بریكاری وهزارهت:مووچه خۆرێك به پلهی بهرێوهبهر سهرۆكایهتی دهكا و چهند مووچه خۆرێك به پێی پێویست یاریدهی دهدهن. 3-بهڕێوهبهرێتی گشتی دیوان: ئهم بهڕێوهبهرێتی یانهی پێوه دهبهسترێنهوه. أ-بهڕێوهبهرێتی كهسان و خزمهتگوزاری ئیداری. ب-بهڕێوهبهرێتی ژمێریاری و چاودێری و پێداچوونهوه. ج-بهڕێوهبهرێتی مزگهوت و دهزگا و قوتابخانه ئایینی یهكان. د-بهڕێوهبهرێتی مولك و كاروباری یاسایی. ه-بهڕێوهبهرێتی نهخشهدانان و بهدواداچوون. و-بهڕێوهبهرێتی رابهرایهتی ئاینی و كارو باری حهج. ز-بهڕێوهبهرێتی ئاوهدانردنهوهی ئهندازیاری. ح-بهڕێوهبهرایهتی یهكانی ئهوقاف و كاروباری ئیسلامی له پارێزگاكانی ههرێمدا. . گ-بهڕێوهبهرێتی لێكۆڵینهوه و كتێبخانهكان.
ماددهی چوارهم: یهكهم: بریكاری وهزارهت ئهو ئهرك و دهسهڵاتانه به جێ دێنێ كه وهزیر له چوارچێوهی ئامانجه گشتییهكانی وهزارهت و دهسهڵاتی دایهرهكانیدا پێ یانی دهسپێرێ و یاریدهی وهزیر دهدا له رێ ی نیشاندان و سهرپهرشتیكردنی كاروباری هونهری و ئیداری و دارایی رێك و پێكی یان به پێی ئهو ئامژگاری یانهی له وهزیرهوه به پێی حوكمی یاسا و رێنمایی رهچاو كراوهكان بۆی دهسنیشان دهكرێن. دووهم: بریكاری وهزارهت بۆی ههیه ههندێك له دهسهڵاتهكانی به بهرێوهبهری گشتی دیوان و بهلڕێوهبهرهكان له وهزارهتاكی ههرێم دا بسپێرێ و ئهوانیش له چوارچێوهی راسپاردنهكانیدا سهبارهت بهو دایهرانهی سهرۆكایهتی دهكهن، له بهرامبهری دا بهرپرسیار دهبن.
ماددهی سێیهم: یهكهم: وهزیر سهرۆكی باڵای وهزارهته و یهكهم بهرپرسیاری جێ به جێ كردنی سیاسهتهكهی و سهرپهرشتی چاودێری كردنی بهجێهێنانی یاسا و پهیرهو و رێنمایی یهكانێت. ههر له وێشهوه ئهو بڕار و فهرمان و رێنمایی یانه دهردهچن كه پهیوهندی به ئهرركهكانی وهزارهت و دایهرهكانی و دهسهڵاتهكان یان و گشت كار و بارهكانی نهخشه دانان و هونهری و ئیداری و دارایی و رێك و پێكی یهوه ههیه، به پێی حوكمی یاسا و پێرهوه رهچاو كراوهكان. ههر وهكو بهرامبهر به ئهنجومهنی وهزیران بهرپرسیاره بهو مانایهی كه ءهندامێكی هاوبهشێتی. سێ یهم: وهزیر بۆی ههیه لیژنهی ههمیشهیی یا كاتی له وهزارهتدا پێك بهێنێ كه ئهركی تایبهتی پهیوهندیداریان به چالاكی ههلسوكهوتی وهزارهتهوه به پێی حوكمی یاسا رهژاوكراوهكان پهیڕهو رێنمایی یهكانی پێ دهسپێردرێ بۆیشی ههیه سوود له هاریكاری كارمهندانی پسپۆر له ناوهوه و دهرهوهی ههرێمدا ببینێ.
ماددهی شهشهم: سیستهمی لیستی داخراو بۆ ههڵبژاردنهكانی ئهنجومهنی پارێزگاكان و قهزا و ناحیهكان پیاده دهكرێ.
ماددهی حهوتهم: یهكهم: نابێ ژمارهی پاڵێوراوانی لیستێك له سێ كهمتر بێت و له ژمارهی ئهو كورسیانهش زیاتر نهبێ كه بۆ بازنهی ههڵبژاردن تهرخانكراوه. دووهم: لیستی پاڵێوراوهكان بهجۆرێك رێك دهخرێ كه رێژهی نوێنهرایهتی ئافرهت له 30% ئهندامان كهمتر نهبێ.
ماددهی دووهم: ماددهی (4) ههموار دهكرێ و بهم شێوهیه دهخوێندرێتهوه: 1. نووسینگهی وهزیر: بهرێوهبهرێكی خاوهن بروانامهی زانكۆ بهرێوهی دهبا. 2. بهرێوهبهرایهتی دادگهری گشتی: بهرێوهبهرێكی گشتی بهرێوهی دهبا به مهرجێ به لانی كهم دادوهری پله (2) بێ و لهم بهرێوهبهرایهتیانه پێك دێت: یهكهم: بهرێوهبهرایهتی كهسی (الافراد) بهرێوهبهرێك بهرێوهی دهبات كه خاوهن بڕوانامهی زانكۆ بێت. دووهم: بهرێوبهرایهتی ژمێریاری: بهرێوهبهرێك بهرێوهی دهبات كه خاوهن بڕوانامهی زانكۆ بێ و پسپۆری ههبێ و ئهم بهشانه به خۆوه دهگرێ: 1. بهشی ژمێریاریی. 2. بهشی وردهكاری. سێیهم: بهرێوهبهرایهتی خزمهتگوزاری: یهكێك بهریوهی دهبا خاوهن بڕوانامهی زانكۆ بێ و بهشی گهنجینه (المخازن) به خۆوه دهگرێ. چوارهم: بهرێوهبهرایهتی پهیوهندییهكانی دادگهری و یاسایی: بهرێوهبهرێكی خاوهن بڕوانامهی به كالۆریۆس له یاسا بهرێوهی دهبا و لهم بهشانهی خوارهوه پێك دێ: 1. بهشی پهیوهندییهكانی دادگهری. 2. بهشی پهیوهندییهكانی یاسایی. ج- بهشی راگهیاندنی یاسایی. پێنجهم: بهرێوهبهرایهتی نهخشهدانان و به دواداچوون: بهرێوهبهرێكی خاوهن بڕوانامهی زانكۆ بهرێوهی دهبا و لهم بهشانهی خوارهوه پێك دێت: 1. بهشی نهخشه كێشان. 2. بهشی بهدواداچوون. 3. بهشی سهرژمێری (ئاماركردن). 4. بهشی بیناسازی (مبانی).
ماددهی یهكهم: ماددهی یهكهم ههموار دهكرێ و ئهمهی خوارهوه دهخرێته كۆتایی ماددهی سێیهمهوه: (مافی ئهوهیشی ههیه كه كۆبوونهوه لهگهڵ دادوهران و قازیهكاندا بكات، به دادوهرانی دادگای تهمییز و كارمهندانی دهزگاكانی دیكهی دادگهریشهوه بۆ دهستهبهركردنی ئامانجهكانی وهزارهت)
ماددهی پێنجهم: ئهم یاسایه له رۆژی بڵاوكردنهوهیهوه له رۆژنامهی رهسمیدا جێبهجێ دهكرێت.
ماددهی چوارهم: وهزیره تایبهتمهندهكان دهبێ حوكمهكانی ئهم یاسایه جێبهجێ بكهن.
ماددهی سێیهم: ماددهی (6) ههموار دهكرێ و بهم شێوهی خوارهوه دهخوێنرێتهوه (بۆ وهزیری داد ههیه دادوهرێك به دادوهری دادگای تهمییزیشهوه به رهزامهندی دهست نووسی خۆی دابێ (انتداب) بكات بۆ فهرمانگهكانی دیوانی وهزارهت.
ماددهی یهكهم: جێبهجێكردنی یاسای راژهی زانكۆیی (فیدڕالی) ژماره (23)ی ساڵی 2008ی ههمواركراو به یاسای ژماره (32)ی ساڵی 2012 له ههرێمی كوردستان – عێراقداو كاركردن به حوكمهكانی.
ماددهی ههژده: لیژنهی بهرزهفتی (الانضباط) له سێ ئهندام و دوو ئهندامی یهدهگ پێك دێ، تایبهتمهند دهبێ به تهماشاكردنی ئهو كێشه و شكاتكاریانهی ئهنجومهن بۆی دهنێرێ، وه ئهو بنهمایانه پهیرهو دهكات كه له یاسای بهرزهفتی فهرمانبهرانی دهوڵهتدا هاتووە.
ماددهی نۆیهم: دهستهی گشتی ئهمانهی خوارهوه دهگرێته دهست: یهكهم: گفتوگۆ لهسهر ڕاپۆرتی ئیداریو داراییو ئهو ڕاپۆرتانهش دهكا، كه له لیژنهكانی دیكهوه هاتوون و، پهسندیان دهكا. دووهم: دیاركردنی ئابوونهی ئهندامێتیو ئابوونهی هاوبهشبوونی ساڵانهی ئهندامهكان. سێیهم: ئیقراركردنی ههمواركردنهكانی پێڕۆی ناوخۆو، پێشكهشكردنی پێشنیاز بۆ ههمواركردنی یاساكه. چوارهم: ههڵبژاردنی ئهنجومهن.
ماددهی پێنجهم: شێوهی رێك و پێكی كۆمهڵ بهم شێوهیه دهبێ: 1-ئهندامه ئهسلی یهكان: ئهو ئهندامانهن كه رهسمی بوونه ئهندام و ئابوونهی ساڵانه دهدهن و مافی خۆپاڵاوتنیان بۆ دهستهی بهرێوهبهر و بهشدار بون له ههڵبژاردنیدا و دهنگدانی سهبارهت به بریكارهكانی ههیه. 2-ئهندامه لایهنگرهكان: ئهو هاوڵاتیانهی نیشتهجێ ی ههرێم و ئهو بیانیانهی كه به خۆبهخشی بهشداری چالاكییهكانی كۆمهڵه دهكهن و رهسمی بوونه ئهندام نادهن و مافی خۆپاڵاوتن و دهنگدانیان نی یه. 3-ئهندامه شانازیهكان: ئهو ئهندامانهن كه له لایهن دهستهی بهرێوهبهرهوه بههۆی كارێكی پیرۆزیانهوه له بهرامبهر كۆمهڵدا نازناوی ئهندامی شانازیان پێ دهبهخشرێ. 4-دهستهی گشتی: پێك دێ له گشت ئهندامه ئهسلی و لایهنگر و شانازی یهكان. 5-دهستهی بهرێوهبهر: پێك دێ له نۆ ئهندام و دووی ئیحتیات كه له لایهن ئهندامه ئهسلییهكانهوه ههڵدهبژێردرێن، ئهندامهكانی دهستهی بهرێوهبهریش له ناوخۆیان دا سهرۆك و جێگری سهرۆك و سكرتێری ههڵدهبژێرن. 6-دهستهی گشتی ههر دوو ساڵ جارێك بۆ ههڵبژاردنی دهستهی بهرێوهبهر كۆدهبێتهوه یا لهسهر داخوایی سێ یهكی ئهندامه ئهسلییهكان له كاتی پێویست دا.
ماددهی پێنجهم: یهكهم: ئهمانهی خوارهوه مهرجن بۆ ئهندامێتی له یهكێتیدا: ا- دهبێ دادوهربێ له دادگاكانی ههرێمدا. ب- داواكارییهك، بۆ هاتنهڕیز، پێشكهش به یهكێتیبكات. دووهم: ا- دهشێ، دادوهره خانهنشینهكان وهك ئهندام له یهكێتییهكهدا وهربگیرێن. ب- دهشێ دادوهرانی دادگاكانی دهرهوهی ههرێمیش، له یهكێتییهكهدا وهربگیرێن.
ماددهی دووهم: ماددهی (4) ههموار دهكرێ و بهم شێوهیه دهخوێندرێتهوه: 1. نووسینگهی وهزیر: بهرێوهبهرێكی خاوهن بروانامهی زانكۆ بهرێوهی دهبا. 2. بهرێوهبهرایهتی دادگهری گشتی: بهرێوهبهرێكی گشتی بهرێوهی دهبا به مهرجێ به لانی كهم دادوهری پله (2) بێ و لهم بهرێوهبهرایهتیانه پێك دێت: یهكهم: بهرێوهبهرایهتی كهسی (الافراد) بهرێوهبهرێك بهرێوهی دهبات كه خاوهن بڕوانامهی زانكۆ بێت. دووهم: بهرێوبهرایهتی ژمێریاری: بهرێوهبهرێك بهرێوهی دهبات كه خاوهن بڕوانامهی زانكۆ بێ و پسپۆری ههبێ و ئهم بهشانه به خۆوه دهگرێ: 1. بهشی ژمێریاریی. 2. بهشی وردهكاری. سێیهم: بهرێوهبهرایهتی خزمهتگوزاری: یهكێك بهریوهی دهبا خاوهن بڕوانامهی زانكۆ بێ و بهشی گهنجینه (المخازن) به خۆوه دهگرێ. چوارهم: بهرێوهبهرایهتی پهیوهندییهكانی دادگهری و یاسایی: بهرێوهبهرێكی خاوهن بڕوانامهی به كالۆریۆس له یاسا بهرێوهی دهبا و لهم بهشانهی خوارهوه پێك دێ: 1. بهشی پهیوهندییهكانی دادگهری. 2. بهشی پهیوهندییهكانی یاسایی. ج- بهشی راگهیاندنی یاسایی. پێنجهم: بهرێوهبهرایهتی نهخشهدانان و به دواداچوون: بهرێوهبهرێكی خاوهن بڕوانامهی زانكۆ بهرێوهی دهبا و لهم بهشانهی خوارهوه پێك دێت: 1. بهشی نهخشه كێشان. 2. بهشی بهدواداچوون. 3. بهشی سهرژمێری (ئاماركردن). 4. بهشی بیناسازی (مبانی).
ماددهی یهكهم: ماددهی یهكهم ههموار دهكرێ و ئهمهی خوارهوه دهخرێته كۆتایی ماددهی سێیهمهوه: (مافی ئهوهیشی ههیه كه كۆبوونهوه لهگهڵ دادوهران و قازیهكاندا بكات، به دادوهرانی دادگای تهمییز و كارمهندانی دهزگاكانی دیكهی دادگهریشهوه بۆ دهستهبهركردنی ئامانجهكانی وهزارهت)
- تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
- تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة