المواد القانونية

پێنجەم

پێنجەم: حكومەتی هەرێم پاداشتی خانەوادەی شەهیدان و چارەسەری بریندارەكان بكات.

شەشەم

شەشەم: ئەم بریارە لە رۆژی بڵاوكردنەوەی لە رۆژنامەی فەرمی (وەقائعی كوردستان)دا جێبەجێ دەكرێت.

شەشەم

شەشەم:ئەم بڕیارە لە رۆژی دەرچوونییەوە جێبەجێ دەکرێ و لە ڕۆژنامەی فەرمی (وەقایعی کوردستان)دا بااودەکرێتەوە.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: یه‌كه‌م: كارو تایبه‌تمه‌ندییه‌كانی پێكهاته‌كانی وه‌زاره‌ت به‌ پیڕه‌و ده‌سنیشان ده‌كرێن. دووه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ به‌رێوه‌به‌رایه‌تی یان به‌ش یا خود هۆبه‌ی تر له‌ناو پێكهاته‌ی وه‌زاره‌ت له‌نوێ دابمه‌زرێنێ یا لێیكیان بدات یاخود هه‌ڵیان وه‌شێنێته‌وه‌ به‌پێی پێویسته‌كانی كاره‌كه‌ی له‌كاتی پێویستدا. سێیه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ لیژنه‌ی هه‌میشه‌یی یا كاتی له‌ وه‌زاره‌ت پێك بێنی وكاری تایبه‌ت به‌ چالاكی وكاره‌كانی پی پسپێری ئه‌مه‌ش به‌ پێی حوكمه‌كانی یاسا كار پێكراوه‌كان وپیڕه‌وو رێنماییه‌كانی كه‌ به‌پێی ئه‌و یاسایه‌ ده‌رچوون ده‌بێت وبۆیشی هه‌یه‌ پشت به‌ شاره‌زای پسپۆڕ له‌ ناو هه‌رێم ببه‌ستێ وئه‌گه‌ر له‌ ده‌ره‌وه‌ش بێ ئه‌وا ره‌زامه‌ندی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ده‌وێت.

سێیه‌م

سێیه‌م: ئه‌م بڕیاره‌ له‌ رۆژی ده‌رچوونیه‌وه‌ جێ به‌جێ ده‌كرێت و له‌ رۆژنامه‌ی ره‌سمیی (وه‌قایعی كوردستان) دا بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی بیست و سێ یه‌م:

مادده‌ی بیست و سێ یه‌م:وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ به‌شێك له‌ ده‌سه‌ڵاته‌كانی خۆی ب بریكای وه‌زاره‌ت یا سه‌رۆكی فه‌رمانگه‌ سه‌روكییه‌كانی وه‌زاره‌ت بسپبَرێ.

مادده‌ی هه‌شته‌م:

مادده‌ی هه‌شته‌م: ده‌سته‌ی گشتی له‌ هه‌موو ئه‌و ئه‌ندامانه‌ی سه‌ندیكا پێك دێت كه‌وا هه‌موو ئه‌ركێكی سه‌رشانیان به‌ پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ كردووه‌ و به‌ باڵاتریین ده‌سه‌ڵات داده‌نرێت له‌ سه‌ندیكادا، له‌ ناوه‌ندی سه‌ندیكا له‌ ناوه‌ندی مانگی كانوونی دووه‌م هه‌ر سێ ساڵ جارێك به‌ بڕیاری ئه‌نجومه‌ن و ‌بانگهێشتی نه‌قیب كۆبوونه‌وه‌یه‌كی ئاسایی ده‌به‌سترێت بۆ هه‌ڵبژاردنی نه‌قیب و هه‌شت ئه‌ندام و دوو ئه‌ندامی یه‌ده‌گ بۆ پركردنه‌وه‌ی ئه‌ندامێتی ئه‌نجومه‌ن و ئه‌ندامانی لیژنه‌ی به‌رزه‌فتی (الانضباط)، نیساب به‌ ئاماده‌بوونی دوو له‌سه‌ر سێی ئه‌ندامانی ده‌سته‌ی گشتی ته‌واو ده‌ه‌بێ و له‌ كاتی ته‌واو نه‌بوونی نیسابیشدا دوای (15) رۆژ له‌ كۆبوونه‌وه‌ی یه‌كه‌م له‌ هه‌مان كات و شوێندا هه‌لبژاردن به‌رێوه‌ ده‌چێت و نیساب به‌ ئاماده‌بوونی سێ یه‌كی ئه‌ندامان به‌ ته‌واو ده‌ژمێردرێ، به‌ پێچه‌وانه‌وه‌ش ئه‌نجومه‌ن به‌ به‌رده‌وام له‌ كاره‌كانی له‌ قه‌ڵه‌م ده‌درێ تا خولێكی تر.

مادده‌ی حه‌وته‌م

مادده‌ی حه‌وته‌م: ده‌سه‌ڵات به‌ وه‌زیری دارایی و ئابووری ده‌درێ كه‌ له‌ ته‌رخان كراوی گشتی په‌سه‌ند كراوی ساڵی 1997 به‌ رێژه‌ی (1%) له‌ كۆی گشتی ئه‌و ته‌رخانكراوه‌ بخاته‌ سه‌ر كۆی گشتی ته‌رخان كراوی په‌سه‌ند كراو له‌ بودجه‌ بۆ ئه‌م مه‌به‌ستانه‌ی خواره‌وه‌: 1-ته‌رخانكردنی پاره‌ی پێویست بۆ بودجه‌ی ئه‌و به‌رێوه‌به‌رایه‌تییانه‌ی كه‌ له‌و ساڵه‌دا‌ دروست ده‌كرێن. 2-ته‌رخانكراوی نوێ بخرێته‌ سه‌ر بودجه‌ی وه‌زاره‌ت و كارگێرییه‌كان بۆ ئه‌و باره‌ كتوپریانه‌ی كه‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران بڕیاری له‌سه‌ر ده‌دات.

مادده‌ی نۆیه‌م:

مادده‌ی نۆیه‌م: ده‌سته‌ی گشتی كۆبوونه‌وه‌یه‌كی ئاسایی بۆ ئه‌م مه‌به‌ستانه‌ ده‌به‌ستێت: یه‌كه‌م: راستاندنی بودجه‌ و حسابكاری دوماهی. دووه‌م: گفتوگۆ و بڕیاردان له‌سه‌ر راپۆرتی ئه‌نجومه‌ن. سێیه‌م: چاوپێخشاندن به‌و پێشنیارانه‌ی كه‌ ده‌رباره‌ی هه‌موار كردنی یاسای سه‌ندیكاوه‌ پێشكه‌ش كراون. چواره‌م: بڕیاردان له‌سه‌ر پێره‌وی ناوخۆ و هه‌مواركردنی.

مادده‌ی یازده‌:

مادده‌ی یازده‌: یه‌كه‌م: ئه‌ندامی به‌شدار بوو نابێ به‌شداری كۆبوونه‌وه‌كانی ده‌سته‌ی گشتی بكات ئه‌گه‌ر له‌ رووی به‌رزه‌فتییه‌وه‌ ده‌ستدانه‌ پیشه‌ی لێ یاساغ كرابێ. دووه‌م: بڕیاره‌كانی كۆبوونه‌وه‌كانی ده‌سته‌ی گشتی به‌ زۆرینه‌ی ده‌نگ ده‌رده‌چوێنرێ و له‌ كاتی یه‌كسان بوونیشدا به‌و لایه‌نه‌ دا ده‌له‌نگێ كه‌ نه‌قیبی تێدایه‌.

مادده‌ی دووه‌م

مادده‌ی دووه‌م: یه‌كه‌م: له‌ یه‌كه‌ كارگێڕییه‌كاندا، لێژنه‌یه‌ك به‌ سه‌رۆكایه‌تی سه‌رۆكی یه‌كه‌ی كارگێڕی و ئه‌ندامێتی نوێنه‌ری فه‌رمانگه‌كانی وه‌زاره‌ته‌كانی دارایی و ئابوری، و شاره‌وانی و گه‌شت و گوزار، و كشتوكاڵ و سه‌رچاوه‌ ئاوییه‌كان، و داد، پێك ده‌هێنرێت، بۆ بڕیاردان له‌سه‌ر داواكارییه‌ پێشكه‌شكراوه‌كانی به‌خاوه‌نكردن به‌پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌، و بڕیاره‌كانی شیاوی تانه‌لێدان ده‌بن له‌لای لێژنه‌ی باڵای پێكهاتوو له‌ بڕگه‌ (دووه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌دا، له‌ ماوه‌ی (30) سی رۆژ له‌ رێكه‌وتی پێ ڕاگه‌یاندنی كه‌سی داواكاری به‌خاوه‌نكردن. دووه‌م: له‌ ناوه‌ندیی پارێزگاكاندا لێژنه‌یه‌كی باڵا به‌ سه‌رۆكایه‌تی دادوه‌رێك و ئه‌ندامێتی نوێنه‌رانی وه‌زاره‌ته‌كانی شاره‌وانی و گه‌شت وگوزار، و كشتوكاڵ و سه‌رچاوه‌ ئاوییه‌كان، و دارایی و ئابوری، و داد، پێك ده‌هێنرێت، بۆ سه‌یركردنی بڕیاره‌ ده‌رچووێندراوه‌كانی لێژنه‌ لاوه‌كیه‌كانی پێكهاتوو به‌پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌، ده‌رباره‌ی بڕیاردان له‌سه‌ر داواكارییه‌ پێشكه‌شكراوه‌كانی به‌خاوه‌نكردن و خه‌مڵاندن، و بڕیاره‌كانی بنبڕ ده‌بێت.

مادده‌ی هه‌ژده‌یه‌م:

مادده‌ی هه‌ژده‌یه‌م: یه‌كه‌م: ئه‌ندام رێگای ئه‌نجام دانی پیشه‌كه‌ی له‌ ماوه‌ی حوكم بوونه‌كه‌ی دا لێ ده‌گیرێ، ئه‌گه‌ر هاتوو حوكمی كۆتایی ده‌رهه‌ق وه‌رگیرا له‌ داداگایه‌كی تایبه‌تمه‌ند له‌ به‌رامبه‌ر تاوانێكی نا سیاسی، یان كه‌تنێكی ئابرۆ به‌ر یان تاوانێك كه‌ به‌هۆی باش به‌كار نه‌هێنانی پیشه‌كه‌ی دروست بوو بێت كه‌ سزای حوكمه‌كه‌ی له‌ ساڵێك كه‌متر نه‌بێت. دووه‌م: ئه‌گه‌ر هاتوو حوكمی كۆتایی له‌ دادگایه‌كی تایبه‌تمه‌ند به‌ سزای غه‌رامه‌ ده‌رچوو له‌ به‌رامبه‌ر كه‌تنێكی ئابروبه‌ر یان تاوانێك به‌ هۆی باش به‌كار نه‌هێنانی پیشه‌كه‌ی دروست بووببَت ده‌رهه‌ق به‌ هه‌ر ئه‌ندامێك رێگا له‌ ئه‌نجام دانی پیشه‌كه‌ی بۆ ماوه‌ی یه‌كسان له‌گه‌ڵ ماوه‌ی به‌ندكردنی به‌رامبه‌ر غه‌رامه‌كه‌ی ده‌گیرێت. سێیه‌م: ئه‌گه‌ر سزای تووندتر له‌و سزایانه‌ی كه‌ له‌و مادده‌یه‌دا هاتووه‌ ده‌رهه‌ق به‌ ئه‌ندام وه‌رگیرا ناوی له‌ تۆماره‌كانی سه‌ندیكا ده‌سڕدرێته‌وه‌ و نابێ موماره‌سه‌ی پیشه‌كه‌ی بكات تاكو ناوه‌كه‌ی به‌ پێی حوكمه‌كانی ئه‌و یاسایه‌ سه‌ر له‌ نوێ نه‌كرێته‌وه‌.

یەکەم:

یەکەم:جەژنی سەری سالی ئێزدی کە یەکەم چوارشەممە لە مانگی نیسانە بە گوێرەی سالنامەی ڕۆژهەڵات ،بە پشووی فەرمی بۆ هەرێمی کوردستانی -عێراق دادەنرێت.

چوارەم:

چوارەم:ئەم بریارە لە رۆژی دەرچونییەوە جێبەجێ دەکرێ و لە رۆژنامەی فەرمی (وەقایعی کوردستان)دا بڵاو دەکرێتەوە.

مادده‌ی سی و سێ یه‌م

مادده‌ی سی و سێ یه‌م: ئه‌وه‌ی به‌دادوه‌ر داده$مه$زرێ ده‌بێ ئه‌م مه‌رجه$كانی تێدابن: 1ـ عێراقی بێ و زمانی كوردی بزانێ و ئه‌هلی یه‌تی مه‌ده$نی ته‌واوی هه‌بێ. 2ـ ته‌مه$نی له‌ سی ساڵ كه‌متر نه‌بێ و خاوه‌ن هاوسه‌ر بێ. 3ـ حوكم نه‌درابێ به‌ تاوانێكی ئاسایی یان كه‌تنێكی (جنحه‌) له‌كه‌داركه‌ری شه‌ره$ف. 4ـ ره‌وشتی جوان بێ و ناوبانگی باش بێ و ده‌ستپاك و بێ لایه‌ن ناسرابێ. 5ـ مه‌رجه$كانی رێك وپێكی جه‌سته‌ی تێدابن و كه‌م ئه‌ندام نه‌بێ. 6ـ باوه‌ڕنامه‌ی به‌كالۆریۆس له‌ یاسادا یان ئه‌وه‌ی هاوتای بێ وه‌رگرتبێ. 7ـ أ ـ دوای ده‌رچوونی له‌ كۆلیجی یاسا یا به‌لایه‌نی كه‌مه‌وه‌ ده‌ ساڵ پارێزه‌ری یا وه‌زیفه‌یه‌كی شێوه‌ دادوه‌ری كردبێ یا له‌ په‌یمانگای دادوه‌ری ده‌رچووبێ. ب ـ ماوه‌ی كاركردنی له‌و وه‌زیفانه‌ی بڕگه‌ی (أ) دا پێنج ساڵ ده‌بێ ئه‌گه‌ر باوه‌ڕنامه‌ی ماجستێری له‌ یاسادا وه‌رگرتبێ و سێ ساڵ ده‌بێ ئه‌گه‌ر باوه‌ڕنامه‌ له‌دكتۆرای وه‌رگرتبێ ئیتر ئه‌و كاركردنه‌ی له‌ پێش وه‌رگرتنی باوه‌ڕنامه‌كه‌دا بووبێ یا له‌دوای. ج ـ ماوه‌ی كاركردن له‌ پارێزه‌ری و ئه‌و وه‌زیفه‌یه‌ی له‌بڕگه‌ی (أ)دایه‌ بۆ مه‌به$ستی دامه‌زراندن له‌ یه‌ك ده‌درێن. د ـ ده‌بێ له‌ تاقیكردنه‌وه‌یه‌كدا به‌ نووسین بێ یا به‌ده$می سه‌ركه‌وتووبێ.

سێیەم:

سێیەم:دەبێ ئەنجومەنی وەزیران و لایەنانی پەیوەندیدار ئەم بریارە جێبەجێ بکەن .

دووەم

دووەم: لە ماوەی تانە ڵێدان كە دەقەكەی لە بڕگە (1)ی ماددەی پێنجەمی بڕیاری ژمارە (7)ی ساڵی (2001)دا هاتووە، لە رۆژی تەبلیغ كردنی پێوەندیدارەكانەوە دەست پێ دەكات.

سێیەم

سێیەم:دەبێ ئەنجومەنی وەزیران و لایەنانی پەیوەندیدار ئەم بریارە جێبەجێ بکەن .

مادده‌ی هه‌شته‌م:

مادده‌ی هه‌شته‌م: 1. نابێ ده‌رمانساز له‌ هه‌رێمدا له‌ یه‌ك مۆڵه‌تی ده‌رمانخانه‌ی زیاتر هه‌بێت. 2. پێویسته‌ هه‌ر ده‌رمانخانه‌یه‌ك به‌رێوه‌به‌رێكی هه‌بیت. 3. خاوه‌ن مۆڵه‌ت به‌رێوه‌به‌ری ده‌رمانخانه‌كه‌ی ده‌بێ و نابێ ده‌رمانخانه‌یه‌كی تر به‌رێوه‌ ببات. 4. نابێ ده‌رمانسازی مۆڵه‌ت پێدراو مۆڵه‌تی ده‌رمانخانه‌یه‌كی تری هه‌بێت. 5. ده‌رمانسازی دامه‌زراو له‌سه‌ر میلاكی زانكۆ دوای تێپه‌ر بوونی سێ ساڵ به‌سه‌رخزمه‌تكردنی له‌ زانكۆدا ده‌كرێ ده‌رمانخانه‌ بكاته‌وه‌، وه‌ مافی هه‌یه‌ له‌و ماوه‌یه‌دا كار له‌ عیاده‌ میللیه‌‌كان یان له‌ قه‌زاو ناحییه‌كان بكا.

چوارەم

چوارەم:ئەم بریارە لە رۆژی دەرچونییەوە جێبەجێ دەکرێ و لە رۆژنامەی فەرمی (وەقایعی کوردستان)دا بڵاو دەکرێتەوە.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة