أحكام القانون

مادده‌ی چواره‌م: پێویسته‌ وه‌زیره‌ پێوه‌ندیداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بخه‌نه‌ به‌ركار.

مادده‌ی پێنجه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ (وه‌قایعی كوردستان)دا، ده‌خرێته‌ به‌ركار.

مادده‌ی سێیه‌م : كار به‌ هیچ ده‌قیكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ، ئه‌گه‌ر له‌گه‌لأ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكۆك بێت.

مادده‌ی چواره‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی شه‌شه‌م: ئه‌گه‌ر ماڵه‌ ده‌ست به‌سه‌رداگیراكه‌ كه‌وته‌ ده‌ست كه‌سانی تر پێش ده‌ست به‌سه‌ر داگرتنه‌كه‌ی به‌ پێی به‌ڵێنێكی نووسراو له‌لایه‌ن كه‌س وكاری خاوه‌نه‌ ئه‌سڵیه‌كه‌وه‌ و به‌ ئاگاداریی ئه‌و خاوه‌نه‌ له‌وكاره‌ی به‌ڵێنده‌ره‌كه‌ وپله‌ی خزمایه‌تی یه‌كه‌ش نیاز پاكی ئه‌و كه‌سانه‌ی تر رابگه‌یه‌نێ (تصرف) كردنی كڕیاره‌كه‌ به‌ ماڵه‌كه‌ به‌ حوكمی (تصرف) كردن به‌ ئیدیعای هۆی شه‌رعی داده‌نرێ وحوكمی مادده‌ (1120)ی یاسای شارستانی عیراقی به‌سه‌ردا جێ به‌جێ ده‌كرێ و نرخی زه‌وی و بیناكه‌ به‌ پێی ڕۆژی 31/12/1990 ده‌كرێته‌ بنچینه‌ بۆ قه‌بڵاندن.

مادده‌ی بیست و دوو: نابێ به‌ پێچه‌وانه‌ی ته‌صمیمه‌كانی ئه‌م ده‌زگایه‌ كه‌ خۆی له‌ مه‌ودوا ئاماده‌یان ده‌كا مونشه‌ئه‌و بینا له‌ نوێ بنیادبنرێن یان رووكاری ناوچه‌ گه‌شتیاریه‌كان ده‌سكاری بكرێن و بگۆڕدرێن.

مادده‌ی سیازده‌: یه‌كه‌م: مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ت به‌ ده‌سته‌ی كارای ئه‌نجومه‌نی ته‌نفیزیی یه‌كێتی له‌ قه‌ڵه‌م ده‌درێ و له‌ناو ئه‌ندامه‌كانیدا سكرتێرێك هه‌ڵده‌بژێرێ ده‌بێته‌ جێگری سه‌رۆكی یه‌كێتی و به‌رپرسانی لیژنه‌ دارایی و ئیدارییه‌كان و ئیش و كار به‌سه‌ر ئه‌ندامه‌كانیدا دابه‌ش ده‌كات. سه‌رۆكی یه‌كێتی له‌ كۆبوونه‌وه‌كانی مه‌كته‌بی سكرتارییه‌تدا ئاماده‌ ده‌بێ و، كه‌ ئاماده‌ش بوو كۆبوونه‌وه‌كه‌ به‌ سه‌رۆكایه‌تی ئه‌و سازده‌درێ. دووه‌م: كه‌سێ بۆ ئه‌ندامێتیی مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ت یان بۆ ده‌سته‌ی لقه‌كان هه‌ڵببژێردرێ مه‌رجه‌ هاووڵاتیی هه‌رێم بێت و خزمه‌تیشی له‌ ده‌ ساڵ كه‌متر نه‌بێت. سێیه‌م: مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ت ئه‌م نیشانه‌ی خواره‌وه‌ به‌رێ ده‌خات: 1-به‌كارخستنی موقه‌ڕه‌ڕات و راسپارده‌كانی كۆنگره‌ی گشتی. 2- به‌كارخستنی موقه‌ڕه‌ڕات و ئاڕاسته‌كاری و رێنماییه‌كانی ئه‌نجومه‌ن. 3- سه‌رپه‌رشتی بزاڤه‌كانی لقه‌كان و ده‌رهێنانی ئاراسته‌كاری و رێنمایی پێویست بۆ وه‌دیهێنانی به‌رژه‌وه‌ندی گشتی و به‌رژه‌وه‌ندی ره‌وشی په‌روه‌رده‌یی و فێركاری و توندوتۆڵ كردنی پێوه‌ندی له‌گه‌ڵ ده‌سته‌گه‌لی ئیداره‌ی لقه‌كان. 4- ئیقرار كردنی خه‌رجی دارایی پێویست بۆ جێبه‌جێ كردنی ئیشه‌كانی مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ت (له‌ سنووری سه‌ڵاحییاتی ئیقرار كراوو له‌ چوارچێوه‌ی ئه‌و بڕه‌ پارانه‌دا كه‌ له‌ بودجه‌ی گشتیدا بۆی دانراوه‌)و، بۆیشی هه‌یه‌ موناقه‌لاتی دارایی له‌ چوارچێوه‌ی بودجه‌ ئیقرار كراوه‌كه‌دا بخاته‌كار. 5- بۆ توندو تۆڵ كردنی پێوه‌ندیی خۆی له‌گه‌ڵ سه‌ندیكاو رێكخراوه‌ پیشه‌یی و جه‌ماوه‌رییه‌كانی هه‌رێمدا تێده‌كۆشێ. 6- بودجه‌ی ساڵانه‌و حساب و حسابكاریی كۆتایی ئاماده‌ ده‌كاو پێشكه‌شی ده‌كات به‌ ئه‌نجومه‌ن بۆ ته‌سدیق كردنی.

مادده‌ی بیست و دووه‌م: یه‌كه‌م: رێگا به‌ هیچ كه‌سێك نادرێت له‌ناو فرۆكه‌دا به‌بێ رێگه‌ پێدان چه‌ك یان ماده‌كانی توانای سوتانیان هه‌یه‌ یان هه‌رماده‌یه‌كی دیكه‌ كه‌ ده‌تواندرێ بۆ هه‌ركارێكی تێكده‌رانه‌ یان توندو تیژی یان هه‌ره‌شه‌كردن به‌ كاربهێندرێت له‌ كاتی گه‌شته‌كه‌دا هه‌ڵگرێت. دووه‌م: ئه‌گه‌ر كاروباره‌كه‌ ئه‌وه‌ بخوازێ كه‌ چه‌ك یان هه‌رماده‌یه‌ك ده‌توانرێ بۆ كارێك له‌كاره‌كانی تێكده‌رانه‌ یان توندو تیژی یان هه‌ره‌شه‌كردن به‌كاربێت بگوازرێته‌وه‌،پێویسته‌ خاوه‌نه‌كه‌ی راده‌ستی نوێنه‌ری كارپێكه‌ری ئاسمانی ( وه‌به‌رهێنه‌ر) بكات به‌ر له‌چوونی بۆ ناو فرۆكه‌كه‌، و ئه‌و كه‌سه‌ی ئه‌ركیه‌تی له‌ شوێنێكی فرۆكه‌كه‌ دایبنێ كه‌ كه‌س له‌ نه‌فه‌ره‌كان نه‌توانێ بیگاتێ، هه‌روه‌ها پێویسته‌ بیداته‌وه‌ به‌ خاوه‌نه‌كه‌ی دوای به‌كۆتاهاتنی گه‌شته‌كه‌.

مادده‌ی دووه‌م: ئامانجی سندوق به‌دیهێنانی ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌یه‌: سندوق به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان كار ده‌كات بۆ دابینكردنی باشترین ڕێگه‌ی چاره‌سه‌ری و ڕێكاره‌كانی خۆپاراستنی هاووڵاتیانی كوردستان ئه‌وانه‌ی تووشی نه‌خۆشیه‌كانی شێرپه‌نجه‌ هاتوون، كه‌ پێویستیان به‌ پشتگیریه‌كی چڕ هه‌یه‌ بۆ دابینكردنی پێداویستی چاره‌سه‌ری و داوده‌رمان و ئامێری پزیشكی له‌ بنكه‌ی پسپۆڕ بۆ چاره‌سه‌ركردن له‌ ناوه‌وه‌و ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێمدا.

مادده‌ی هه‌شته‌م: له‌ سه‌ر وه‌زیری ته‌ندروستیه‌ رێنمایی پێویست بۆ ئاسان جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربكات.

مادده‌ی چواره‌م: سه‌رچاوه‌كانی داهاتی سندوق له‌مانه‌ی خواره‌وه‌ پێكدێت: یه‌كه‌م: ئه‌و پاره‌یه‌ی كه‌ حكومه‌تی هه‌رێم ساڵانه‌ له‌ بودجه‌ی گشتی هه‌رێم ته‌رخانی ده‌كات. دووه‌م: به‌شی سندوق له‌ ته‌رخانكراوه‌كانی وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی. سێیه‌م: زێده‌كردنی رێژه‌ی (5%) له‌و باج و ڕسوماتانه‌ی كه‌ ده‌خرێنه‌ سه‌ر شتومه‌ك و به‌رهه‌می زیان به‌خش به‌ ته‌ندروستی، چ هاورده‌ بن یان دروستكراوی خۆماڵی و، بۆ به‌رژه‌وه‌ندی سندوق وه‌رده‌گیرێت. چواره‌م: بژارده‌ی (غرامه‌) وه‌رگیراو به‌پێی یاسای قه‌ده‌غه‌كردنی جگه‌ره‌ كێشان. پێنجه‌م: ڕێژه‌ی (50%) له‌و بژاردانه‌ی كه‌ له‌ شتومه‌ك و خۆراكی سه‌رپێچیكار بۆ مه‌رجه‌ ته‌ندروستیه‌كان وه‌رده‌گیرێن. شه‌شه‌م: ڕێژه‌ی (25%) له‌و بژاردانه‌ی كه‌ به‌پێی یاسای چاودێری ته‌ندروستی وه‌رده‌گیرێن. حه‌وته‌م: پیتاك و كۆمه‌ك و به‌خشین له‌ دوای ره‌زامه‌ندی ئه‌نجوومه‌نی وه‌زیران، گه‌ر له‌ ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێم بێـت. هه‌شته‌م: داهاتی چالاكیه‌كانی سندوق. نۆیه‌م: أ- زێده‌كردنی ڕێژه‌ی (5%) بۆ ڕه‌سمی تۆماركردنی هه‌موو جۆره‌ ئۆتومبیلێك و گواستنه‌وه‌ی خاوه‌ندارێتی و نوێ كردنه‌وه‌ی ساڵانه‌یی (سنویه‌) و، بۆ مه‌به‌ستی سندوق وه‌رده‌گیرێت. ب- ڕێژه‌ی (5%) له‌و بژاردانه‌ی له‌ سه‌رپێچییه‌كانی هاتووچۆ وه‌رده‌گیرێن.

مادده‌ی دووه‌م: وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی ئه‌و مه‌شق كردووانه‌، دوای ته‌واوكردنی ماوه‌ی مه‌شق، به‌سه‌ر مه‌ركه‌زه‌ ته‌ندروستییه‌كانی ده‌ره‌وه‌ی مه‌ڵبه‌ندی پارێزگاكانی هه‌رێمدا، به‌ پێی پێداویست دابه‌شی ده‌كا و تا دوو ساڵ ده‌مێننه‌وه‌.

مادده‌ی سێزده‌یه‌م: ئه‌نجومه‌ن ئه‌م پسپۆریانه‌ی خواره‌وه‌ ئه‌نجام ده‌دات: 1. كاركردن له‌ پێناو هێنانه‌دی ئامانجه‌كانی سه‌ندیكا. 2. پێشكه‌ش كردنی پێشنیاره‌كان ده‌رباره‌ی هه‌مواركردنی یاسای سه‌ندیكا. 3. جێبه‌جێ كردنی بڕیاره‌كانی ده‌سته‌ی گشتی. 4. دامه‌زراندنی كارمه‌ندان له‌ سه‌ندیكاداو دیاری كردنی كرێكانیان. 5. چاوپێخشاندن به‌ داواكارییه‌كانی چوونه‌ ناو سه‌ندیكا و بڕیاردانی قبووڵ كردنی ئه‌ندامان. 6. دیاری كردنی ئه‌وه‌‌ی نوێنه‌رایه‌تی سه‌ندیكا ده‌كا له‌ لیژنه‌ ره‌سمییه‌كان و ئه‌وانه‌ی تر له‌ بارێك دا كه‌ نه‌قیب نوێنه‌رایه‌تی نه‌كا. 7. هه‌واڵه‌كردنی ئه‌و كێشه‌و شكاتانه‌ی كه‌ بۆی دێن بۆ لیژنه‌ی به‌رزه‌فتی. 8. به‌شداری كردن له‌ پێشكه‌شكردنی پێشنیاره‌كان له‌ باره‌ی ته‌شریعه‌كان و پلانه‌كان و به‌رنامه‌ ته‌ندروستیه‌كان له‌ هه‌رێمدا. 9. ئاماده‌كردنی بودجه‌ی ساڵانه‌ و دامه‌زراندنی ژمێریارێكی یاسایی بۆ ووردكاری كردنی حسابكاری دوماهی. 10. خۆئاماده‌كردن بۆ هه‌ڵبژاردن. 11. ته‌ماشاكردنی ده‌ست له‌ كار كێشانه‌وه‌ی نه‌قیب یان بریكاره‌كه‌ی یان هه‌ر ئه‌ندامێكی ئه‌نجومه‌ن یان لیژنه‌كانی سه‌ندیكا. 12. دامه‌زراندن و به‌رێوه‌بردنی یانه‌كانی سه‌ندیكا به‌ گوێره‌ی یاسای به‌رێوه‌بردنی كۆمه‌ڵه‌كان. 13. پێدانی هه‌ندێ له‌ ده‌سه‌لاته‌كانی خۆی به‌ نه‌قیب یا سه‌رۆكی لقه‌كانی سه‌ندیكا له‌ پارێزگاكاندا. 14. سه‌رف كردنی خه‌رجییه‌ پێویستییه‌كان. 15. بڕیار به‌ زۆرینه‌ی ده‌نگی ئاماده‌بوان ده‌رده‌چێ، له‌ كاتی یه‌كسان بوونی ده‌نگه‌كانیش به‌و لایه‌نه‌ دا ده‌له‌نگێ كه‌ نه‌قیبی تێدایه‌.

مادده‌ی یه‌كه‌م: دروستكردن و هێنانی هه‌ر جۆرێك له‌به‌روبوومی تووتن یان بازرگانی پێوه‌كردنیان له‌ هه‌رێم یاخود نمایشكردنیان بۆ فرۆشتن یان له‌ خۆگرتن به‌مه‌به‌ستی فرۆشتن قه‌ده‌غه‌یه‌ ئه‌گه‌ر له‌گه‌لأ نیشانه‌ و پێوه‌ره‌ نێوده‌وڵه‌تیه‌كان هاوجووت نه‌بن و ئه‌وه‌ی سه‌رپێچی ئه‌مه‌ ده‌كات به‌ غه‌رامه‌یه‌ك حوكمده‌ده‌رێ كه‌ له‌ (پێنج ملیۆن) دینار كه‌متر نه‌بێ و له‌ (بیست ملیۆن) دیناریش زیاتر نه‌بێ.

مادده‌ی پێنجه‌م: یه‌كه‌م : له‌سه‌ر هه‌ر پاكه‌تێكی تووتن و پێكهاته‌كانی یاخود جگه‌ره‌كان له‌ شوێنێكی دیار ئه‌م زانیارییانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌نووسرێن ـ 1ـ مێژووی به‌رهه‌مهێنانی و كۆتایی پێ هاتنی به‌ مانگ و ساڵ. 2ـ ئاگاداریكردنه‌وه‌یه‌كی ته‌ندروستی به‌ هه‌ردوو زمانی كوردی و عه‌ره‌بی به‌پێی به‌رزه‌فتیانه‌كانی رێكخراوی ته‌ندروستی جیهانی. 3ـ ده‌رخستنی ناوه‌رۆكی هه‌ر جگه‌ره‌یه‌ك له‌ قه‌تران و نیكۆتین له‌سه‌ر پاكه‌ته‌ جگه‌ره‌كان. دووه‌م: ره‌نگی نووسینی ئاگادارییه‌كه‌ هه‌مان ره‌نگی نووسینی نیشانه‌ بازرگانیه‌كه‌ ده‌بێ. سێیه‌م: ئاگاداری كردنه‌وه‌كه‌ له‌سه‌ر رووی پاكه‌ته‌ ده‌نووسرێ. چواره‌م: سه‌رپێچیكه‌ری حوكمه‌كانی بڕگه‌ی (یه‌كه‌م)ی سه‌ره‌وه‌ به‌ غه‌رامه‌یه‌ك سزا ده‌درێ كه‌ له‌ (سێ ملیۆن)دینار كه‌متر نه‌بێ و له‌ (پێنج ملیۆن)دیناریش زیاتر نه‌بێ له‌گه‌لأ ده‌ست به‌سه‌ر داگرتنی مادده‌ گیراوه‌كه‌دا.

مادده‌ی هه‌شته‌م: یه‌كه‌م: جگه‌ره‌ كێشان به‌ نیرگله‌شه‌وه‌ له‌م شوێنه‌ گشتیه‌ داخراوانه‌ی خواره‌وه‌ قه‌ده‌غه‌ ده‌كرێ: 1ـ سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێمی كوردستان ـ عیراق. 2ـ ئه‌نجومه‌نی نیشتمانیی كوردستان ـ عیراق. 3ـ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانی هه‌رێمی كوردستان ـ عیراق. 4ـ هۆیه‌كانی هاتوچۆی گشتی و تایبه‌ت. 5ـ قوتابخانه‌كان و بنكه‌كانی فێركردن و مه‌شق و زانكۆكان و نه‌خۆشخانه‌كان و بنكه‌ی ته‌ندروستیه‌كان و نورینگه‌ی پزیشكی ومزگه‌وت و شوێنه‌كانی خواپه‌رستی. 6ـ وه‌زاره‌ته‌كان وفه‌رمانگه‌كانی حكومه‌ت و ده‌زگا دادوه‌رییه‌كان و ده‌سته‌و دامه‌زراوه‌ گشتییه‌كان ویانه‌ وه‌رزشیه‌كان و باره‌گای كۆمه‌ڵه‌كان و شوێنه‌ گشتییه‌كان و له‌ناو ئه‌سانسێر و هۆڵه‌كانی سینه‌ما وشانۆ. 7ـ ده‌زگا پیشه‌سازییه‌كان و فروكه‌خانه‌كان و مه‌ڵبه‌نده‌كانی به‌ بازار كردنی بازرگانی. 8ـ چێشتخانه‌و نانه‌واخانه‌و چایخانه‌ و ئه‌و شوێنانه‌ی كه‌ چێشت یاخود خواردنه‌وه‌ به‌ خه‌ڵك ده‌ده‌ن. 9ـ وێستگه‌كانی به‌نزین و پێدانی سووته‌مه‌نی. دووه‌م: سه‌رپێچیكه‌ری حوكمی بڕگه‌(یه‌كه‌م)ی سه‌ره‌وه‌ به‌ غه‌رامه‌یه‌ك سزاده‌درێ كه‌ (ده‌ هه‌زار)دیناره‌. سێیه‌م: ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران بۆی هه‌یه‌ شوێنی دیكه‌ بۆ سه‌ر ئه‌و شوێنانه‌ زیاد بكات كه‌ جگه‌ره‌ كێشانیان تێدا قه‌ده‌غه‌ كراوه‌. چواره‌م: ده‌شێ شوێنی تایبه‌تی بۆ جگه‌ره‌ كێشان له‌و شوێنانه‌ ته‌رخان بكرێ كه‌ له‌ بڕگه‌(یه‌كه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌دا هاتوون.

مادده‌ی بیست و یه‌ك: ته‌نیا ئه‌م ده‌زگایه‌ بۆی هه‌یه‌ به‌ده‌ر له‌ حوكمه‌كانی یاسا ژماره‌ (25)ی ساڵی 1959ی ناوه‌ بازرگانیه‌كان، ناو له‌ ئوتێل و مونشه‌ئه‌ گه‌شتیاریه‌كانی هه‌رێمی كوردستانی عێراق بێت و، پێویسته‌ له‌سه‌ر لایه‌نه‌ پێوه‌ندیداره‌كانیش له‌ پێدان و تازه‌كردنه‌وه‌و ئیلغاكردنی ئیجازه‌گه‌لی فرۆشتنی خواردنه‌وه‌ی سه‌رمه‌ستیدا موافه‌قه‌تی ئه‌م ده‌زگایه‌ وه‌ربگرن.

مادده‌ی یازده‌یه‌م: یه‌كه‌م: سه‌رۆكه‌كانی ده‌سته‌كان به‌ بڕیاری ده‌سته‌ی سه‌رۆكایه‌تی له‌ سه‌ره‌تای هه‌ر ساڵێك دا دیاری ده‌كرێن و له‌ حاله‌تی ئاماده‌ نه‌بوونی هه‌ر یه‌كێكیاندا پێشترین دادوه‌ری دادگا جێگه‌ی ده‌گرێته‌وه‌. دووه‌م: ده‌سته‌كان و له‌گه‌لیاندا ده‌سته‌ی فراوانیش به‌ یڕیاری ده‌سته‌ی سه‌رۆكایه‌تی له‌ سه‌ره‌تای هه‌ر سالێكدا پێك ده‌هێنرێت هیچ ئه‌ندامێكی ده‌سته‌ ناگۆردرێت ته‌نیا له‌ حاڵه‌تی پێویستدا نه‌بێ و ئه‌ویش به‌هه‌مان شێوه‌ ده‌كرێ.

مادده‌ی چواره‌م: حوكمه‌كانی مادده‌ی ( چواره‌م)ی یاسای به‌كرێدانی خانوبه‌ره‌، له‌هه‌رێمی كوردستان ـ عیراقدا له‌كار ده‌خرێن و، ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ جێیان ده‌گرنه‌وه‌: یه‌كه‌م: نابێ ساڵانه‌ی ئه‌و خانوبه‌رانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌یانگرێته‌وه‌، له‌و گرێبه‌ستانه‌ی كه‌دوای به‌ركاربوونی ئه‌م یاسایه‌ مۆرده‌كرێن، له‌م رێژانه‌ی خواره‌وه‌ زێتربن: 1/ (4%) چوار له‌سه‌دی به‌های گشتی ئه‌و خانوبه‌ره‌ یان ئه‌و شوققانه‌ی بۆ نیشته‌نی ئاماده‌كراون و بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش به‌كرێ ده‌درێن. 2/ (6%) شه‌ش له‌سه‌دی به‌های گشتی ئه‌و خانوبه‌ره‌ یان ئه‌و شوققانه‌ی كه‌ ژوور،ژوور، بۆنیشته‌نی به‌كرێ ده‌درێن. 3/ (8%) هه‌شت له‌سه‌دی به‌های گشتی ئه‌و خانوبه‌ره‌ یان ئه‌و شوققانه‌ی كه‌ بۆ مه‌به‌ستی غه‌یری نیشته‌نی به‌كرێ ده‌درێن. دووه‌م: كرێی ساڵانه‌ی ئه‌و خانوبه‌رانه‌ی كه‌حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌یانگرێته‌وه‌، له‌و گرێبه‌ستانه‌ی پێش به‌ركاربوونی ئه‌م یاسایه‌ مۆركراون، به‌پێی ڕێژه‌كانی بڕگه‌ی (یه‌كه‌م)ی سه‌ره‌وه‌ هه‌موار ده‌كرێت. سێیه‌م: مه‌به‌ست له‌به‌های گشتی خانوبه‌ره‌ له‌م یاسایه‌دا كۆی به‌های زه‌ویه‌كه‌و بینایه‌كه‌یه‌ له‌وكاته‌دا كه‌ ده‌سه‌ڵاتی دارایی بۆ جێبه‌جێكردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌یخه‌ملێنێ.

مادده‌ی هه‌شته‌م: یه‌كه‌م: وه‌زاره‌تی دارایی له‌سه‌ر داوای وه‌زاره‌تی كشتوكاڵ ءسه‌رچاوه‌كانی ئاو رووبه‌ری پێویست له‌ زه‌وی میری ته‌رخان ده‌كات بۆ مه‌به‌ستی دار چاندن و دروستكردنی دارستان و فراوانكردنی له‌و ناوچانه‌ی كه‌ دار ودره‌خت به‌شێوه‌ی سروشتی تیادا ناڕوێت. دووه‌م: وه‌زاره‌ت بۆی هه‌یه‌ ئه‌و ناوچانه‌ی ڕووبه‌ڕووی ڕووتانه‌وه‌ ده‌بن و رووبه‌ره‌كانی ته‌نیشت جۆگه‌كانی ئاودێری و حه‌وزی ڕووبار وبه‌نداو و ته‌نیشته‌كانی رێگه‌ گشتیه‌كان له‌ ده‌ره‌وه‌ی سنووری شاره‌وانیه‌كان وهی تر، به‌ هه‌ماهه‌نگی له‌گه‌ڵ لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان، داریان تیادا بڕوێنێت.