مادده‌ی چوارده‌یه‌م: شاره‌وانی به‌ به‌یاننامه‌یه‌ك هه‌ڵده‌وه‌شێنرێته‌وه‌ كه‌ وه‌زیر ده‌ری ده‌كا و له‌ رۆژنامه‌ی ره‌سمیدا بڵاو ده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی سێزده‌یه‌م: له‌ حاڵه‌تی هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی شاره‌وانیدا هێنده‌ی په‌یوه‌ندی به‌ راگه‌یاندنی بڕیاری هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ ده‌ربڕینی ناره‌زایی له‌سه‌ری هه‌بێ ناوه‌رۆكی مادده‌ی شازده‌یه‌می ئه‌م یاسایه‌ی به‌سه‌ر دا جێ به‌جێ ده‌كرێ.

مادده‌ی دوازده‌یه‌م: وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ له‌سه‌ر پێشنیازی به‌رێوه‌به‌ری گشتی ی شاره‌وانییه‌كان و لایه‌نگیری لیژنه‌ی راوێژكاری به‌رێوبه‌ریه‌تی گشتی ی شاره‌وانییه‌كان له‌م حاڵه‌تانه‌دا شاره‌وانی هه‌ڵده‌وه‌شێنێته‌وه‌. 1-نه‌مانی مه‌رجه‌كانی پێك هێنانی. 2-یه‌كخستنی له‌گه‌ڵ شاره‌وانیه‌كی تردا.

مادده‌ی یازده‌یه‌م: ده‌كرێ دوو شارره‌وانی له‌ حاله‌تی فراوان بوونی سنووریان و به‌ یه‌ك گه‌یشتنیان له‌سه‌ر برشیاری هه‌ردووو ئه‌نجومه‌ن یان و په‌سه‌ند كردن له‌لایه‌ن وه‌زیره‌وه‌ ببنه‌ یه‌ك شاره‌وانی و له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی بریاره‌كه‌وه‌ له‌ رۆژنامه‌ی ره‌سمیدا كاری پێ ده‌كرێ.

مادده‌ی ده‌یه‌م: 1-شاره‌وانییه‌كان له‌سه‌ر بچینه‌ی ژماره‌ی دانیشتوان به‌ پێی دوا سه‌رژمێری گشتی به‌م شێوه‌یه‌ پۆلین (تصنیف) ده‌كرێن: أ-شاره‌اونی مه‌ڵبه‌ندی پایته‌ختی هه‌رێم له‌ پۆلی تایبه‌تی ده‌بێ. ب-شاره‌وانی مه‌ڵبه‌نده‌كانی پارێزگاكانی هه‌رێم او پۆلی (مومتاز) ده‌بن. ج-ئه‌و شاره‌وانیانه‌ی ژماره‌ی دانیشتوانیان له‌ حه‌فتاو پێنج هه‌زار كه‌متر نییه‌ له‌ پۆله‌ یه‌كه‌م ده‌بن. د-ئه‌و شاره‌وانیانه‌ی ژماره‌ی دانیشتوانیان له‌ پازده‌ هه‌زار كه‌متر نییه‌ له‌ پۆلی دووه‌م ده‌بن و وه‌زیر بۆی هه‌یه‌ ئه‌و قه‌زایانه‌ی لێ به‌ده‌ر بكا كه‌ شێوه‌یه‌كی مێژووییان هه‌یه‌ و شوێنه‌ جوگرافییه‌كان بواری فراوان بوونی ئاسۆیی ی (افقی) ناداتێ. ه-ئه‌و شاره‌وانیانه‌ی ژماره‌ی دانیشتوانیان له‌ پێنج هه‌زار كه‌متر نییه‌ له‌ پۆلی سێیه‌مدا ده‌بن. و-ئه‌و شاره‌وانیانه‌ی ژماره‌ی دانیشتوانیان له‌ پێنج هه‌زار كه‌ممتره‌ له‌ پۆلی چواره‌مدا ده‌بن. 2-پۆله‌كانی شاره‌وانییه‌كان دوای ده‌رچوونی ئه‌نجامی هه‌ر سه‌رژمێریه‌كی گشتی به‌ به‌یاننامه‌یه‌ك كه‌ وه‌زیر ده‌ری ده‌كا و له‌ رۆژنامه‌ی ره‌سمیدا بڵاو ده‌كرێته‌وه‌، ده‌گۆردرێن.

مادده‌ی سێیه‌م: شاره‌وانی به‌و مانایه‌ی خاوه‌نی كه‌سایه‌تی یه‌كی مه‌عنه‌وی یه‌ ئه‌م مافانه‌ هه‌یه‌. 1-مافه‌كانی خۆی به‌ پێی حوكمی یاسا كارپێكراوه‌كان وه‌رده‌گرێ. 2-باج (ره‌سم)ە‌ كرێ به‌ پێی حوكمی یاسا كارپێكراوه‌كان ده‌سێنێ. 3-ئه‌و ده‌سه‌ڵاتانه‌ی بواری جێبه‌جێ كردنی خزمه‌تگوزاری و فه‌رمانه‌كان بۆ ده‌ره‌خسێنن به‌ پێی حوكمی ئه‌م یاسایه‌و یاسا كارپێكراوه‌كانی تر به‌ كاریان دێنێ. 4-به‌ پیی حوكمی ئه‌و یاسایه‌ی به‌لێننامه‌ (عقد) به‌ هه‌موو جۆره‌كانییه‌وه‌ ده‌به‌ستێ. 5-مافی دژكاری (الخصومه‌)ی له‌ گشت له‌ گشت ئه‌ دوایانه‌دا (الدعاوی) هه‌یه‌ كه‌ ده‌یانكا له‌سه‌ری ده‌كرێن. 6-خاوه‌نی ئه‌ستۆیه‌كی دارایی سه‌ربه‌خۆیه‌(ژمه‌ مالیه مستقله).

مادده‌ی دووه‌م: ئه‌ركی ده‌زگای شاره‌وانی پێششكه‌شكردنی خزمه‌تگوزاریی گشتییه‌ له‌ ناوچه‌یه‌كی دیاركراوی سنوورداردا.

مادده‌ی یه‌كه‌م: مه‌به‌ست له‌و وشه‌و زاراوانه‌ی خواره‌وه‌ بۆ مه‌به‌ستی ئه‌م یاسایه‌ ماناكانی ته‌نیشتیانه‌: 1-هه‌رێم: هه‌رێمی كوردستانی عێراق. 2-وه‌زیر: وه‌زیری شاره‌وانی و گه‌شت و گوزاری هه‌رێم. 3-ئه‌نجومه‌ن: ئه‌نجومه‌نی شاره‌وانی. 4-ده‌زگای شاره‌وانی: گشت شاره‌وانییه‌كانی هه‌رێمی كوردستانی عێراق. 5-شاره‌وانی: ده‌زگایه‌كی ناوخۆییه‌ كه‌ كه‌سایه‌تییه‌كی مه‌عنه‌وی هه‌یه‌ و ئه‌ركی پێشكه‌شكردنی ئه‌و خزمه‌تگوزاری یانه‌یه‌ كه‌ له‌م یاسایه‌وه‌ هه‌ر یاسایه‌كی تردا هه‌ن به‌ هاووڵاتییان له‌ سنوری شاره‌وانییه‌ دیاركراوه‌كه‌دا. 6-سه‌رۆكی شاره‌وانی: سه‌رۆكی فه‌رمانگه‌ی شاره‌وانی. 7-داهاتی شاره‌وانی: ئه‌و پاره‌ و پووله‌ی به‌ پێی حوكمی یاسا مافی وه‌رگرتنی وه‌ك باج دراوه‌تێو قازانجی پرۆژه‌كانی و داهاتی ماڵه‌ گوازراوو نه‌گوازراوه‌كانی كه‌ ده‌چنه‌ خه‌زێنه‌كه‌وه‌. 8-دام و ده‌زگا گشتییه‌كان: وه‌ك خسته‌خانه‌و (مستوصف)و مه‌ڵبه‌ندی پۆلیس و قوتابخانه‌و كتێبخانه‌ی گشتی و به‌شه‌كانی شاره‌وانی و پرۆژه‌كانی ئه‌وانی تر. 9-شه‌قام: شه‌قام جاده‌ گشتی یه‌ سه‌ره‌كی و لقیه‌كان و جاده‌ تایبه‌تییه‌كان و شوسته‌و مه‌یدانه‌كان له‌ سنووری شاره‌وانییه‌كاندا.

مادده‌ی بیست و هه‌شته‌م: ده‌ستدانه‌ تاوانه‌كانی هه‌ڵبژاردنی كه‌ ده‌قیان له‌م یاسایه‌دا هاتووه‌ به‌ سزای تاوانی ته‌واو داده‌نرێ، ئه‌مه‌ش به‌ده‌ره‌ له‌ حوكمه‌كانی بنه‌ما گشتیه‌كان.

مادده‌ی بیست و حه‌وته‌م: هه‌ر كه‌سێك ئه‌مانه‌ بكات بۆ ماوه‌یه‌ك به‌ند ده‌كرێ كه‌ له‌ساڵێك كه‌متر نه‌بێ و غه‌رامه‌یه‌كیشی لێ وه‌رده‌گیرێ كه‌ له‌100،000 سه‌د هه‌زار دینار كه‌متر نه‌بێ و له‌ 500،000 پێنج سه‌د هه‌زار دیناریش زیاتر نه‌بێ: یه‌كه‌م: ده‌ستی به‌سه‌ر سه‌ندووقه‌كانی ده‌نگدان یان كاغه‌زه‌كانی ده‌نگدان یان تۆماری ده‌نگده‌راندا گرت یان شاردییه‌وه‌ یان له‌ناوی برد یان تێكیدان یان دزینی. دووه‌م: له‌ڕێگای به‌كارهێنانی هێز یاخود هه‌ڕه‌شه‌وه‌ پابه‌ندی ئازادی هه‌ڵبژاردن یان سیسته‌مه‌كه‌ی نه‌بوو.

مادده‌ی بیست و شه‌شه‌م: بۆ ماوه‌یه‌ك به‌ند ده‌كرێ كه‌ له‌ساڵێك كه‌متر نه‌بێ هه‌ر كه‌سێك ئه‌مانه‌ی كرد: یه‌كه‌م: هێز یان هه‌ڕه‌شه‌ی به‌كارهێنا بۆ نه‌هێشتنی ده‌نگده‌ر له‌به‌كار هێنانی مافی خۆی یان وای لێ بكات به‌جۆرێكی دیاریكراو ده‌نگ بدات یان رێگه‌ له‌ده‌نگدانی بگرێ. دووه‌م: گه‌ر شتێكیدا یان خستیه‌ڕوو یان به‌ڵێنی دا سوودێك به‌ ده‌نگده‌ر یان غه‌یری ئه‌و بدات تاكو به‌جۆرێكی دیاریكراو ده‌نگ بدات یاخود وا بكات ده‌نگ نه‌دات. سێیه‌م: گه‌ر رازبوو یاخود داوای سوودێكی كرد بۆ خۆی یان غه‌یری خۆی له‌و كه‌سانه‌ی كه‌ خزمه‌تێكی گشتییان له‌ پرۆسه‌ی هه‌ڵبژاردندا پێ سپێردراوه‌. چواره‌م: گه‌ر هه‌واڵی ناڕاستی له‌ نێو ده‌نگده‌ره‌كاندا له‌باره‌ی ڕه‌وشتی یه‌كێك له‌ پاڵێوراوه‌كان یان له‌باره‌ی ناوبانگییه‌وه‌ به‌مه‌به‌ستی كارتێكردن له‌ ڕای ده‌نگده‌ره‌كان له‌ئه‌نجامی هه‌ڵبژاردندا بڵاوكرده‌وه‌ یا په‌خش كرد. پێنجه‌م: به‌چه‌كه‌وه‌ یان به‌ئامێرێكی برینداركه‌ر چووه‌ ناو ئه‌و باره‌گایه‌ی كه‌ بۆ هه‌ڵبژاردنه‌كان ته‌رخان كراوه‌ به‌پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌. شه‌شه‌م: جنێوی دا یان تۆمه‌تی هه‌ڵبه‌ست یان ده‌ست درێژی كرده‌ سه‌ر لیژنه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كان یاخود یه‌كێك له‌ ئه‌ندامانی له‌كاتی پرۆسه‌ی هه‌ڵبژاردندا. حه‌وته‌م: تێكدانی سندوقه‌كانی ده‌نگدان یاخود خشته‌كانی هه‌ڵبژاردن یاخود هه‌ر به‌ڵگه‌نامه‌یه‌كی په‌یوه‌ندیدار به‌ پرۆسه‌ی هه‌ڵبژاردن. هه‌شته‌م: به‌كارهێنانی دروشمه‌كانی ئایینی یان شوێنه‌كانی خواپه‌رستن بۆ مه‌به‌ستی كاری حزبی یاخود ریكلامی هه‌ڵبژاردن.

مادده‌ی بیست و پێنجه‌م: هه‌ركه‌سێك ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ بكات بۆ ماوه‌یه‌ك به‌ند ده‌كرێ كه‌له‌مانگێك كه‌متر نه‌بێ و له‌ساڵێكیش زیاتر نه‌بێ: یه‌كه‌م: به‌ئه‌نقه‌ست ده‌ست درێژی بۆ سه‌ر وێنه‌ی پاڵێوراوه‌كان، یان بۆ سه‌ر به‌رنامه‌كانیان بكات كه‌ له‌شوێنی تایبه‌یدا هه‌ڵواسراون. دووه‌م: خۆ كێشانه‌وه‌ی پاڵێوراوێك یان زیاتری له‌ پرۆسه‌ی هه‌ڵبژاردن ڕاگه‌یاند و ده‌شیزانی ئه‌و كاره‌ ڕاست نیه‌، ئه‌مه‌ش به‌مه‌به‌ستی كارتێكردن بێ له‌سه‌ر ده‌نگده‌ره‌كان یاخود گۆڕینی ده‌نگه‌كانی پاڵێوراو بۆ خۆی. سێیه‌م: ده‌ست درێژی كردنه‌ سه‌ر هۆیه‌كانی ریكلامی هه‌ڵبژاردنی كه‌به‌پێی یاسا ڕێیان پێدراوه‌ به‌ هه‌ر هۆیه‌ك جا به‌ كوژاندنه‌وه‌ یان دڕاندن یان غه‌یری ئه‌مانه‌ بێ یاخود هه‌ر ره‌فتارێكی له‌م جۆره‌ بێت.

مادده‌ی بیست و چواره‌م: هه‌ر كه‌سێك ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ی ئه‌نجامدا بۆ ماوه‌یه‌ك به‌ند ده‌كرێ كه‌ له‌شه‌ش مانگ كه‌متر نه‌بێ و غه‌رامه‌یه‌كیشی لێ وه‌رده‌گیرێ كه‌ (100،000) سه‌د هه‌زار دینار كه‌متر نه‌بێ و (500،000) پێنج سه‌د هه‌زار دینار زیاتر نه‌بێ: یه‌كه‌م: به‌ ئه‌نقه‌ست ناوێك یان ناوه‌كان یان سیفه‌تی قه‌ڵب له‌ خشته‌ی ده‌نگده‌ره‌كان دابنێت یاخود به‌ئه‌نقه‌ست ناوێك به‌پێچه‌وانه‌ی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ دابنێت. دووه‌م: هه‌ر كه‌سێك ناوی خۆی یان ناوی غه‌یری خۆی به‌بێ بوونی مه‌رجی پێویستی یاسایی تۆمار كرد و ده‌ركه‌وت كه‌ به‌مه‌ ده‌زانێ و هه‌ر كه‌سێكیش ناوێكی تری دانه‌نا یاخود لایبدات. سێیه‌م: له‌ هه‌ڵبژاردندا ده‌نگی خۆی داو ده‌شیزانی ناوی له‌ تۆماری هه‌ڵبژاردنه‌كاندا به‌نایاسایی نووسراوه‌، یاخود مه‌رجه‌ یاساییه‌ پێویسته‌كانی له‌به‌كارهێنانی مافی خۆی له‌ هه‌ڵبژاردندا له‌ده‌ست داوه‌. چواره‌م: به‌ئه‌نقه‌ست ده‌نگی به‌ناوی غه‌یری خۆی دا. پێنجه‌م: نهێنی ده‌نگدانی ده‌نگده‌رێكی به‌بێ ڕه‌زامه‌ندیی خۆی بڵاو كرده‌وه‌. شه‌شه‌م: مافی خۆی له‌ هه‌ڵبژاردنێك بۆ زیاتر له‌ جارێك به‌كارهێنا. حه‌وته‌م: ویستی ده‌نگده‌ری نه‌خوێنده‌واری گۆڕی و ناوێكی نووسی یان ئیشاره‌تی له‌سه‌ر ئه‌و ڕه‌مزه‌ دانا كه‌مه‌به‌ستی ده‌نگده‌ر نییه‌ یاخود كۆسپی خسته‌ پێش هه‌ر ده‌نگه‌رێك بۆ ئه‌وه‌ی مافی هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ی به‌كارنه‌هێنێ. هه‌شته‌م: خۆی له‌زیاتر له‌بازنه‌یه‌كی هه‌ڵبژاردندا یان لیستێكی هه‌ڵبژاردندا پاڵاوت. نۆیه‌م: له‌كاتی جیاكردنه‌وه‌ی ده‌نگه‌كاندا گزی (ته‌زویر)ی كرد.

مادده‌ی بیست و سێیه‌م: ئه‌وه‌ی سه‌رپێچی حوكمی مادده‌كانی (15ـ 16ـ 17ـ 18ـ 19ـ 21) ی ئه‌م یاسایه‌ بكات بۆ ماوه‌یه‌ك به‌ند ده‌كرێ كه‌ له‌مانگێك كه‌متر نه‌بێ و له‌شه‌ش مانگیش زیاتر نه‌بێ و غه‌رامه‌یه‌كیشی لێ وه‌رده‌گیرێ كه‌له‌یه‌ك ملیۆن دینار كه‌متر نه‌بێ و له‌پێنج ملیۆن دینار زیاتر نه‌بێ.

مادده‌ی بیست و دووه‌م: هه‌ر كه‌سێكی به‌یاننامه‌یه‌ك یان وێنه‌ یاخود بڵاوكراوه‌ی هه‌ڵبژاردنی تایبه‌ت له‌ده‌ره‌وه‌ی ئه‌و شوێنانه‌ی بۆی ته‌رخان كراوه‌ هه‌ڵواسێت بۆ ماوه‌یه‌ك به‌ند بكرێت، كه‌له‌مانگێك زیاتر نه‌بێت.

مادده‌ی بیست و یه‌كه‌م: ریكلامی هه‌ڵبژاردن به‌هه‌موو شێوه‌یه‌كیه‌وه‌ پێش چلو هه‌شت كاتژمێر له‌واده‌ی كردنه‌وه‌ی ده‌رگای ده‌نگدان قه‌ده‌غه‌ ده‌كرێ.

مادده‌ی بیسته‌م: یه‌كه‌م: به‌كارهێنانی هه‌ر شێوه‌یه‌ك له‌شێوه‌كانی پاڵه‌په‌ستۆ یان ترساندن یان به‌كافردانان یاخود به‌خائین دانان یان پیشاندانی شتی هه‌ڵخه‌ڵه‌تێن یان پێدانی ده‌سكه‌وتی ماددی یان مه‌عنه‌وی یان به‌ڵێن پێدان له‌لایه‌ن هه‌ر حزب یان كۆمه‌ڵ یان ڕێكخستن یان كیان یان كه‌سه‌كان، یان هه‌ر لایه‌نێكی تر قه‌ده‌غه‌ ده‌كرێت. دووه‌م: هه‌ر حزبێك یان كیانێكی سیاسی كه‌ میلیشیای چه‌كداری هه‌بێت، له‌ به‌شداری كردن له‌ هه‌ڵبژاردنه‌كاندا بێبه‌ش ده‌كرێت. سێیه‌م: هه‌ر كیانێكی سیاسی بێبه‌ش ده‌كرێت له‌به‌شداری كردن له‌ هه‌ڵبژاردنه‌كان و حسێب كردنی ده‌نگه‌كان له‌بارێكدا ئه‌گه‌ر به‌هێز یان به‌هه‌ڕه‌شه‌ ناوچه‌یه‌كی هه‌ڵبژاردن بۆ به‌رژه‌وه‌ندی خۆی یان له‌دژی غه‌یری خۆی دابخات.

مادده‌ی نۆزده‌م: خه‌رج كردنی پاره‌ بۆ ریكلامی هه‌ڵبژاردن له‌ماڵی گشتی یان له‌ بودجه‌ی وه‌زاره‌ته‌كان یان ماڵی وه‌قف یان ماڵی پشتگیریی ده‌ره‌كی قه‌ده‌غه‌یه‌.

مادده‌ی هه‌ژده‌م: پاڵێوراوان له‌هه‌ر رێكلامێكی هه‌ڵبژاردن قه‌ده‌غه‌ ده‌كرێن كه‌ ده‌نگده‌ر هه‌ڵبخه‌ڵه‌تێنێ یان فێڵی لێ شێوازی برینداركردن یان ناوزڕاندن له‌ رێكلامی هه‌ڵبژاردندا به‌كار بهێنێ.

مادده‌ی حه‌ڤده‌م: یه‌كه‌م: نابێ هیچ پاڵێوراوێك له‌ رۆژی ده‌نگداندا به‌رنامه‌ی كاریاخود بڵاوكراوه‌ یان پلیت یان غه‌یری ئه‌مانه‌ له‌ به‌ڵگه‌نامه‌ به‌خۆی یان به‌ هۆی غه‌یری خۆی بڵاو بكاته‌وه‌. دووه‌م: نابێ هیچ كارمه‌ندێك له‌ فه‌رمانگه‌كانی هه‌رێم یاخود ئه‌ندامانی ده‌سته‌ڵاته‌ خۆجێییه‌كان، له‌ رۆژی ده‌نگدان دا به‌رنامه‌ی كار به‌ خۆی یان به‌ هۆی غه‌یری خۆی بڵاو بكاته‌وه‌. سێیه‌م: نابێ جاڕنامه‌ یان دابه‌ش كردنی به‌رنامه‌ی كار یان بڵاوكراوه‌ یان پلیت به‌ناوی پاڵێوراوێك بڵاوبكرێته‌وه‌ كه‌ له‌كه‌شفی پاڵێوراوه‌كان تۆمار نه‌كرابێ.