أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
المادة الخامسة عشرة
المادة الخامسة عشرة – تنفذ الاحكام الصادرة بموجب هذا القانون فورا عدا احكام الاعدام فلا تنفذ الا بعد تصديق المجلس الوطني لقيادة الثورة وللمجلس الوطني سلطة تخفيف جميع العقوبات الصادرة من المحاكم او الاعفاء منها .
ماددهی نۆزدهم:
ماددهی نۆزدهم: یهكهم: وهزارهت پارهی تێچووی دامهزراندنی ئهو ئاوبارهو پردو دامهزراوانهی كه خۆی ئهنجامی داون له سوودمهندهكان وهری دهگرێتهوه لهسهر داوای خۆیان له رێگای تایبهتییهكان ئهگهر دامهزراوهكه لهسهر داوای خۆیان بوو.. دووهم: یهكهی كارگێڕی پارهی تێچووی لابردنی لهو دهستدرێژییهی كه لهسهر قهدهغهكراوهكانی ڕێگا گشتیهكان كراوه بهپێی ئهو لیستانه وهرگرتراوه كه به پێی یاسای وهرگرتنهوهی قهرزی حكومهت ژماره (56)ی ساڵی 1977 و ههموار كراوهكانی ئامادهكراوه.
ماددهی بیست:
ماددهی بیست: پێویسته لهسهر وهزارهت و ئهو بهڵێندهر یان كۆمیانیانهی كه نوێنهرایهتی دهكهن بهردهوامبوونی ڕۆیشتنی ئاوو رووبارو جۆگهو خوێدهڵێن دابین بكهن كه دهكهونه ڕێگای پڕۆژهگهلی ڕێگه گشتیهكان و پردهكانهوه، ههروهها ڕێگای جێگرهوهش بۆ ئهو ڕێگایانه دابین بكات كه ههن و دهكهونه ڕێگای پڕۆژه تازهكانیان له قۆناغهكانی جێبهجێكردنی پڕۆژهكاندا.
ماددهی حهوتهم
ماددهی حهوتهم: ئهنجومهنی سهندیكا له (9) ئهندام پێك دێ نهقیب و جێگرهكهی و سكرتێری سهندیكا و بهرپرسی كاروباری دارایی و سێ ئهندامی یهدهگ له نێوانیاندا دهبن.
ماددهی بیستهم:
ماددهی بیستهم: هیچ قازییهك یان جێگرێكی داواكای گشتی دانامهزرێ، دوای دهرچوونی ئهم یاسایه، مهگهر لهپهیمانگهی بهرزی قازییهكان دهرچووبێ، یان لهههر پهیمانگهیهكی قهزائیی هاوشانیدا لهعێراق دهرچووبێ.
ماددهی حهڤدهم:
ماددهی حهڤدهم: سهركهوتووهكان لهكۆتایی ساڵی دووهمدا تهسنیف دهكرێن بۆ قازی و ئهندامانی ئیددیعای گشتی بهپێی پێداویست و بهپێی نمره و، ئارهزوو.
ماددهی چواردهم:
ماددهی چواردهم: لهتاقیكردنهوهی كۆتاییدا، بهدهرنهچوو دادهنرێ، ههر كهسێ: یهكهم: نمرهی سهركهوتنی، لهیهك مادده زیاتردا، یان لهماددهیهك و لێ توێژینهوهی دهوری یهكهمدا بهدهست نههێنا، یان لهیهكێكیاندا و موعهددهلی گشتی. دووهم: مكمل بووبێ و، نمرهی سهركهوتنی لهتاقیكردنهوهكانی موكمیلاندا بهدهست نههێنابێ، یان لهبهر ههر هۆیهك بهشداریی تێدا نهكردبێ.
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم: سهرهتا ئهنجومهنی وهزیرانی ههرێمی كوردستان (5) كهس بۆ ئهندامیهتی كۆڕ ههڵدهبژێرێ كه مهرجی ئهندامی كارایان تێدا بێ ههروهك له بڕگه (1)ی ماددهی (7)ی ئهم یاسایهدا هاتووه. پاشان ئهو ئهندامه ههڵبژێردراوانه ئهندامه كاراكانی تر دهستنیشان دهكهن.
مادەی نۆیەم
مادەی نۆیەم یەکەم: و/ هێزە چەکدارەکان و دەزگا ئەمنییەکانی عێراق لە پێکهاتەکانی گەلی عێراق پێکدێن، بە لەبەرچاوگرتنی هاوسەنگی و یەکسانییان بەبێ جیاوازی و دوورخستنەوە. ملکەچی سەرکردایەتی دەسەڵاتی مەدەنی بن، بەرگری لە عێراق بکەن، نەبنە ئامرازێک بۆ چەوساندنەوەی گەلی عێراق، دەستوەردان لە کاروباری سیاسیدا نەکەن و هیچ ڕۆڵێک لە گواستنەوەی دەسەڵاتدا نەبینن. ب- پێکهێنانی میلیشیای سەربازی لە دەرەوەی چوارچێوەی هێزە چەکدارەکان قەدەغەیە. ج- هێزە چەکدارەکانی عێراق و کارمەندەکانی، لەوانە کارمەندانی سەربازی کار لە وەزارەتی بەرگری یان هەر بەشێک یان ڕێکخراوێکی سەربە خۆی دەکات، ناتوانن خۆیان بۆ هەڵبژاردن بۆ پۆستە سیاسییەکان کاندید بکەن، بانگەشەی هەڵبژاردن بۆ کاندیدەکان ئەنجام بدەن، یان بەشداری لە چالاکییەکانی تردا بکەن کە بەپێی پەیڕەوی وەزارەتی بەرگری قەدەغەکراون. ئەم قەدەغەکردنە چالاکیی ئەو کەسانە دەگرێتەوە کە پێشتر باسمان کرد کە بە پلەی کەسی یان فەرمی خۆیان ئەنجام دەدرێن، بەڵام مافی دەنگدانیان لە هەڵبژاردنەکاندا ناگرێتەوە. د- دەزگای هەواڵگری نیشتیمانی عێراق زانیاری کۆدەکاتەوە و هەڕەشەکانی سەر ئاسایشی نیشتمانی هەڵدەسەنگێنێت و ئامۆژگاری حکومەتی عێراق بکات. دەبێت لە ژێر کۆنترۆڵی مەدەنیدا بێت، لە ژێر چاودێری یاساییدا بێت و بەپێی یاسا و بنەما دانپێدانراوەکانی مافەکانی مرۆڤ کاردەکات. هـ- حکومەتی عێراق ڕێز لە پابەندبوونە نێودەوڵەتییەکانی عێراق دەگرێت و جێبەجێی دەکات سەبارەت بە بڵاونەکردنەوەی چەکی ئەتۆمی و پەرەپێدان و بەرهەم نەهێنان و بەکارنەهێنانی چەکی ئەتۆمی و کیمیایی و بایۆلۆجی. ئامێر و کەرەستە و تەکنەلۆژیا و سیستەمی پەیوەندی کە پەیوەندییان بە پەرەپێدان و دروستکردن و بەرهەمهێنان و بەکارهێنانیانەوە هەیە قەدەغە دەکرێن. دووەم: - خزمەتی سەربازی بە یاسا ڕێکدەخرێت. (3)
ماددهی یهكهم
ماددهی یهكهم: بڕگهی (دووهم) له ماددهی دووهمی یاسای ژماره (26)ی ساڵی 2007 ههڵدهوهشێتهوه و كاركردن به بڕگهی (دووهم) له بڕیاری ژماره (520)ی ساڵی 1987 رادهگیرێت و له ههرێمی كوردستان ـ عێراقدا ئهمهی دادێ جێی دهگرێتهوه: )دووهم: 1- مامهڵهی بهخشینی یهك خانووی نیشتهجێ بوون یان یهك شوقهی نیشتهجێ بوون یان یهك پارچه زهویی ئاماده كراو بۆ نیشتهجێ بوون كه رووبهرهكهی له (800م2) زیاتر نهبێت كه له نێوان دایك و باوك و رۆڵهكانیان یان له نێوانی هاوسهراندا دهكرێت، له باجی دهرامهت دهبهخشرێت. 2- ئهگهر پێ بهخشراو ههڵسوكهوتی گواستنهوهی موڵكایهتیی كرد لهو خانووه یان شوقهی نیشتهجێ بوونه یان پارچه زهوی ئاماده كراوه بۆ نیشتهجێ بوونی كه پێی بهخشراوه له ماوهی پێنج ساڵ له رۆژی تۆمار كردنی به ناوی ئهوهوه له فهرمانگهی تۆماری خانووبهره (تاپۆ)، ئهم ههڵسوكهوته باجی دهرامهتی لهسهره و مافی ئهو بهخشینه نایگرێتهوهكه له بڕگهی (20)ی ماددهی حهوتهم له یاسای باجی دهرامهت ژماره (113)ی ساڵی 1982ی ههموار كراو و كار پێكراو له ههرێمدا هاتووه).
ماددهی دوازده
ماددهی دوازده: ماددهی (320) له ههرێمی كوردستاندا له كاردهخرێ و ئهمهی خوارهوه جێگای دهگرێتهوه. (دادوهر له رۆژی دیاركراودا دهست دهكات به لێپێچینهوه دهربارهی راستی و دروستی بهلاغهكهو گوێ له دیفاعی بهلاغ لێدراوهكه دهگرێ و، له كۆتایی لێپێچینهوهكهشدا، ئهگهر بهتهواوی بۆی دهركهوت كه هیچ پێویست ناكا ئیجرائاتی پاراستنی ئاشتی وهربگیردرێ، ئهوا، بڕیارێك به رهتكردنهوهی داواكه دهردههێنێ، یان داواكه قبول دهكات و داواش لهو كابرایه دهكات كه بهڵێننامهیهك به كهفالهتی كهسێ یان به كهفاڵهتی زیاترهوه پێشكهش بكات).
ماددهی دووهم:
ماددهی دووهم: ئامانجی وهزارهت دانانی بنچینه گشتییهكانی بهرێوهبردن و رێكخستنی دهرامهتی دارایی و ئابوورییه و، چاودێری گونجانی ههڵسوكهوتهكانی و وهدیهێنانی چاكترین بهكارهێنانی دهكات و بنچینهو ئاراستهكانی پلاندانانی دارایی و ئابووری ههرێم دادهنێت و چوارچێوهی گشتی بهرفراوانی رهگهزهكانی(العناصر) پلانی دارایی و ئابووری له چوارچێوهی سیاسهتی گشتی و پلانی گهشهپێدانی بۆ ههرێم دهست نیشان دهكات.
ماددهی سێیهم:
ماددهی سێیهم: یهكهم: وهزیر: سهرۆكی باڵای وهزارهتهكهیهو، بهرپرسی ئاڕاستهكردنی ئیشهكانێتی و، سهرپهرشتی و موراقهبهی چالاكییهكانی دهكات و، بڕیار و رێنمایی و فهرمانهكان له ههر شتێكدا پێوهندیی بهكارهكان و پێكهاتهكان و كاروباری دیكهی ئیداری و دارایی و رێكخستنهوه ههبێت له چوارچێوهی حوكمهكانی یاسا و پێڕۆ و رێنمایی بهركاردا، ههمووی لهلایهن وهزیرهوه دهردهچێت و، وهزیر بهرپرسه لهبهردهمی ئهنجومهنی وهزیراندا چونكه خۆیشی ئهندامێكی هاوكاره له ئهنجومهنهكهدا، بۆیشی ههیه ههندێ له دهسهڵاتهكانی خۆی به بریكاری وهزارهتهكه، یان به بهڕێوهبهر گشتیهكانی، یان بهو كهسهی به گونجاوی دهزانێت بسپێرێت و ههماههنگی لهگهڵ بانكی ناوهندی عیراقدا له ههموو ئهو كارانهدا دهكات كه پهیوهندییان بهرێكخستن و نهخشه بۆ سیاسهتی نهقدی و بانكداری(الصیرفه) دهكێشێ و سهرپهرشتی لقهكانی بانكی ناوهندی عیراقی له ههرێمدا دهكات. دووهم: نووسینگهی وهزیر: فرمانبهرێك به پلهی بهڕێوهبهر سهرۆكایهتیی دهكات به ئهزموون و لێهاتوو بێت. ئهو ئیش و كارانه دهگرێته ئهستۆ كه وهزیر پێی دهسپێرێت و بهرپرس دهبێت له رێكخستن و پاراستنی تۆمارهكان و نامه و نامهكاریی تایبهت به وهزیر و ژمارهیهكیش فهرمانبهر یاریدهی دهدهن. سێیهم: بهڕێوهبهرایهتی چاودێری و پشكنینی دارایی: راستهوخۆ به وهزیرهوه پهیوهست دهبێ و كاری چاودێری ناوخۆی وهزارهتهكه و فهرمانگهكانی سهر بهو دهگرێته ئهستۆ. ههروهها له حاڵهتی گزی(اختلاس) یان دهسكاریكردنی پارهی گشتیدا كاری لێوردبوونهوه و پشكنینی ههموو فهرمانگهكانی ههرێم بهجێ دههێنی چاودێری و چۆنێتیی دهسكاریكردنیان دهكات. فهرمانبهرێكیش سهرۆكایهتیی دهكات كه پلهكهی له پلهی بهڕێوهبهر كهمتر نهبێت و، بڕوانامهی زانكۆیی ههبێت و ئهزمووندار و پسپۆڕ بێت. چوارهم: بهڕێوهبهرایهتیی پهیوهندییهكان و راگهیاندن: راستهوخۆ به وهزیرهوه پهیوهست دهبێ و فهرمانبهرێك سهرۆكایهتیی دهكات كه پلهی له بهڕێوهبهر كهمتر نهبێت و، بڕوانامهی زانكۆیی ههبێت و ئهزمووندار و پسپۆڕ بێت.
ماددهی یازدهم
ماددهی یازدهم: دهبێ ئهنجومهنی دادوهری له ههرێمدا رێنمایی پێویست بۆ ئاسان جێبهجێ كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه له ماوهیهكدا دهربكات كه له (حهوت رۆژ) له رۆژی كار پێ كردنییهوه تێپهڕ نهكات.
ماددهی پازدهیهم:
ماددهی پازدهیهم: 1. ئهنجومهنی كۆر له سهرۆك و جێگرهكهی و سكرتێر و ئهندامه كاراكان پێك دێ. 2. ئهنجومهنی كۆڕ به لایهنی كهم مانگێ جارێك كۆ دهبێتهوه و رادهی یاسایی به ئامادهبوونی دوو سێیهكی ئهندامهكانی به دهست دێ و بڕیارهكانی ئهنجومهن به زۆرینهی دهنگی ئهندامان وهردهگیرێ له كاتی یهكسان بوونی دهنگهكان ئهو لایهنه سهركهوتوو دهبێ كه دهنگی سهرۆكی لهگهڵ دایه. 3. پشووی ساڵانهی كۆر یهك مانگهو له (1)ی مانگی تهمووزهوه دهست پێ دهكات، گهر پێویستی كرد سهرۆك دهتوانێ لهو ماوهیهشدا داوای كۆبونهوه له دهستهی سهرۆكایهتی و ئهنجومهنی كۆڕ بكات.
المادة الثانية عشرة
المادة الثانية عشرة : الولاية القضائية تتخذ كل دولة طرف , وفقاً للمبادىء الاساسية لنظامها القانوني , ما يلزم من تدابير تشريعية لكي تخضع لولايتها القضائية جرائم غسل الاموال وتمويل الارهاب , او الاشتراك فيها او التحريض عليها او المحاولة او الشروع في ارتكابها وذلك : - عندما ترتكب هذه الافعال خارج اقليمها اضراراً بمصالحها . - عندما يكون الجاني موجوداً على اقليمها ولا تقوم بتسليمه لكونه احد مواطنيها .
ماددهی بیست و چوارهمین:
ماددهی بیست و چوارهمین: دهبێ لایهنه پهیوهندارهكان گرینگی بدهن به بهرههمهكانی كۆر له ههموو بوارهكاندا و سوودیان لێ ببینن.
ماددهی بیست و پێنجهمین:
ماددهی بیست و پێنجهمین: پهیوهندی كۆر به كۆره زانستییهكانی ئهو نهتهوه برایانهی له كوردستانی عێراقدا پێكهوه دهژین به یاسا دیاری دهكرێ.
ماددهی بیست و ههشتهم:
ماددهی بیست و ههشتهم: پێویسته لهسهر ئهنجومهنی وهزیران و لایهنه پهیوهندیدارهكان حوكمهكانی ئهم یاسایه جێبهجێ بكهن.
ماددهی بیست و حهوتهم:
ماددهی بیست و حهوتهم: وهزیر، بۆی ههیه رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكردنی جێبهجێ كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربكات.