أحكام القانون
البحث في المحتوى🔎
ماددهی ههشتهم:
ماددهی ههشتهم:1-خوێندنی سهرهتایی و گشتی یهك جۆر دهبێ بۆ ههمووان و توانا وهبهر منداڵان دهخاتە هۆیه سهرهكییهكانی زانست و بنچینهكانی رۆشهمبیری فێر بن.2-خوێندنی ئامادهیی رێ بۆ نهوجهوانان خۆش دهكا كه بههره و ئارهزووی خۆیان دهستنیشان بكهن و پهرهیان پێبدهن و له رۆشنبیری قووڵ ببنهوه پله به پله پسپرایهتی له بوارهكانی زانست وهربگرن و راهێنان لهسهر جێ بهجێ كردنیان بكهن تا به كردهوه له ژیانیان بهكاریان بهێنن و درێژه به خوێندنی باڵا بدهن، لهگهل بایهخدانێكی تایبهتیدا به باڵا دهستهكان.
ماددهی نۆیهم:
ماددهی نۆیهم:وهزارهت پۆل و قوتابخانه بۆ كهم-ئهندامان (المعوقین) ئهكاتهوه به شێوهیهك كه به گوێرهی شێوازی زانستی نوێ چاودێری بكرێن.
ماددهی دهیهم:
ماددهی دهیهم:1-فێركردن له پلهكانی سهرهتایی و ئامادهیی بهجۆره جیاوازهكانیهوه له قوتابخانه رهسمییهكاناد به خۆرایین، ههر هكو پهیمانگا و ئهو مهلبهنده رهسمیانهش كه له ماددهی دوازده ئهم یاسایهدا هاتووه.2-فێركردن له پلهی خوێندنی سهرهتاییدا ئیلزامییه.
ماددهی یانزدهیهم:
ماددهی یانزدهیهم:1-وهزارهت له رێگهی بهرێوهبهرێتی ناوخۆیی یهوه (الاداره المحلیه)باخچهی ساوایان بۆ ئهوانهی تهمهنیان كهمتر له شهش ساڵه دهكاتهوه بهڕێوه دهبا.2-كارو باری وهرگرتن و خوێندن له باخچهی ساوایاندا رێك دهخا.3-به پێی پێرهوێكی تایبهت سهرپهرشتی باخچهی ساوایانی ئههلی دهكا.
ماددهی ههشتهم
ماددهی ههشتهم: ئهنجوومهن خاوهنی ئهم دهسهڵاتانه دهبێت: 1-دانانی سیاسهتی گتی ههرێم و سهرپهرشتی مردنی بهجێهێنانی به پێ ی یاسا و بڕیاره رهچاو كراوهكان، دوای بڕیاردانی له لایهن ئهنجوومهنی نیشتمانیی كوردستان. 2-پێشنیاز كردرن و ئاماده كردنی پرۆژه یاساكان و پێشكهش كردنیان به ئهنجوومهنی نیشتمانیی كوردستان بۆ بڕیار لهسهر دانیان. 3-ئامادهكردن پرۆژه پهیرهوهكان و ئاماده كردنیان. 4-ئامادهكردنی پرۆژهی بووجهی گشتی ههرێم. 5-ئامادهكردنی پرۆژهكانی نهخشهی گهشه پێ كردنی ههرێم. 6-قهرز دان و وهرگرتنی به بڕیرای ئهنجوومهنی نیشتمانیی كوردستان. 7-جێ بهجێ كردنی یاساكان و پاراستنی ئاسایشی ههرێم و پارێزگاریكردن له مافهكانی هاووڵاتیان و ماڵ و موڵكه گشتییه كان و بهرژهوهندیهكانی گهلی كوردستانی عێراق. 8-رێ نیشان دان و سازكردن و بهدوا داچوونی كار و فرمان وهزارهتهكان دایهرهكانیان و دام و دهزگا گشتییهكان. 9-چاودێریكردنی رهوایی ئهو رێنماییانهی وهزارهتهكان و دام و دهزگاكانی دهری دهكهن. "3" مهرجی تهمهن بۆ وهزیرو ههروهها لابردنی وهزارهتی كاروباری پێشمهرگه بهپێی "یاسای یهكهم ههموار كردنی یاسای ئهنجوومهنی وهزیرانی ههرێمی كوردستانی عێراق ژماره "3"ی ساڵی 1992 بوو كه حوكمی بڕیاری ژماره "35"ی رۆژی 14/12/1994ی ئهنجوومهن دهگرێتهوه. 10-دهركردنی بڕیاری بهرێ كردن و بهجێ هێنانی یاسا رهچاوكاوهكان و چاودێری كردنی چۆنیهتی به ئهنجام گهیاندنیان. 11-دامهزراندنی فهرمانبهران و بهڕێوهبهره گشتییهكان و هاوێشتن و له كار خستنی و خانهنشینكردنیان به پێی یاسا. 12-به دهر له برَگهی (11)ی پێشو و، دامهزراندنی خاوهن پله تایبهتی یهكان و سهرۆكی وهحده ئیداریهكان و دادوهرهكان و ئهندامانی دهزگای (داواكاریی گشتی) به پێشنیازی وهزیری پهیوهندار بڕیاری ئهنجومهن و دواجار به بڕیاری پهیوهندار به پێی یاسا رهچاو كراوهكان دهبێ.
مادهی نۆیهم
مادهی نۆیهم: أ-ههر وهزیره و بهپێی كاری خۆی، ئهم وهزارهتانه بهرێوهدهبهن: 1-وهزارهتی ناوخۆ. 2-وهزارهتی دارایی و ئابووری. 3-وهزارهتی دادوهری. 4- وهزارهتی كارو باری پێشمهرگه. 5-وهزارهتی گواستهوه و گهیاندن. 6-وهزارهتی یارمهتی مرۆژایهتی و هاوكاری. 7-وهزارهتی پیشهسازی ووزه. 8-وهزارهتی رۆشهمبیری. 9-وهزارهتی پهروهرده. 10-وهزارهتی شارهوانی و گهشت و گوزار. 11-تهندروستی و كاروباری كۆمهڵایهتی. 12-وهزارهتی ئهشغال و نیشته جێبوون. 13-وهزارهتی ئاوادانكردنهوه و گهش پێدان. 14- وهزارهتی كشتوكال و ئاودێری. 15-وهزارهتی ئهوقاف و كاروباری ئاینی. ب:دهشێ ئهنجومهنی وهزیرانی ههرێمی كوردستانی عێراق چهند وهزیری ههرێمی تیادا بن."4"
ماددهی دهیهم
ماددهی دهیهم: دهزگایوك بۆ خوێندنی باڵا و توێژینهوهی زانستی پێك دههێنرێ و به دهستهی سهرۆكایهتی وهزارهتهوه دهبهسترێتهوه. كاروباریشی به پێ ی پێرهوێكی تایبهتی رێك دهخرێ. "4" بڕگهی "ب" خرایه سهر ماددهی (9)ی ئهم یاسایه بهپێی یاسای ژماره (3)ی ساڵی 1996 "یاسای یهكهمین ههمواركردنی یاسای ئهنجوومهنی وهزیرانی ههرێمی كوردستانی عێراق ژماره (3)ی ساڵی 1992" ئهمهش بهگوێرهی بڕیاری ئهنجوومهن ژماره "4"ی رۆژی 23/9/1996.
ماددهی یازدهیهم
ماددهی یازدهیهم: 1-له حاڵهتی لادانی سهرۆكیك یا واز هێنانی یاخود واز هێنانی زۆربهی ئهندامانی ئهنجوومهن، وادادهنرێ كه وهزارهت وازی له كار هێناوه. بهڵام ئهگهر وهزارهتهكه هاوپهیمانی بوو له نێوان دوو دهستهی سهرهكیهكهی ناو ئهنجومهنی نیشتمانی كوردستان داو ئهگهر وهزیرانی ههر لایهكیان به كۆمهڵ له وهزارهت كشانهوه، وا دادهنرێت كه وهزارهتهكه وازی له كار هێناوه. 2-ئهندامانی ئهنجومهن تا كاتی پێك هێنانی وهزارهتێكی نوێ، لهسهر بهرێوهبردنی ئهركه رهسمییهكانیان بهردهوام دهبن.
ماددهی دوازدهیهم
ماددهی دوازدهیهم: گفتو گۆی ئهنجومهن نهێنی دهبێ، برَیارهكانی به زۆربهی دهنگ و به ئامادهبوونی زۆربهی ئهندامانی دهردهكا، ئهگهر ژمارهی دهنگهكان وهك یهك بوون بڕیاری ئهو لایه جێگر دهبێ كه سهرۆكی لهگهلدا دهبێ، ئاشكرا كردنی بڕیارهكانیشی به رێ و شوێنێك دهبێت كه خۆی دهستنیشانی دهكا.
ماددهی سیازدهیهم
ماددهی سیازدهیهم: وهزیرهكان سهبارهت به سیاسهتی گشتی وهزارهت، به هاویهشی لهبهر دهم ئهنجومهنی نیشتمانیدا بهرپرسیارن. بهڵام سهبارهت به كاروباری ههر وهزارهتێك، وهزیرهكهی خۆی له بهر دهم ئهنجومهنی وهزیراندا بهرپرسیاره.
ماددهی چواردهیهم
ماددهی چواردهیهم: سهرۆكه ئهنجومهن جێگرهكهی یا ههر وهزیرهك، نابێ لهو ماوهیهدا كه له سهر ئهو كارانهیانن هیچ پیشهیهكی سهربهست یا ئیشێكی بازرگانی یا دارایی یا پیشهسازی یا ههر كارێكی ئابووری تر بكهن، ههر وهكهو نابێ هیچ شتێك له ماڵ و موڵكی گشتی بكرێ یا به كرێ بگرێ. یا شتێك له مال و موڵكی خۆیان به كرێ یا به فرۆشتن یا به ئال و گۆر بدهن به دهوڵهت.
ماددهی پانزدهیهم
ماددهی پانزدهیهم: ئهنجومهنی نیشتامانی كوردستان بۆی ههیه ههر وهزیرێك بجات به دادگا، سهبارهت به تاوانێك كه له كاتی بهجێ هێنانی فهرمانهكهی یا به هۆیهوه درابێته پاڵی، پێنشنیازی تاوان درانه پاڵهكه دهبێت به لایهنی كهمهوه، له لایهن چوار یهكی ئهندامنی ئهنجومهنی نیشتامنی كوردستان دهبێ و بڕیاری به دداگا دانهكهی له لایهن دوو لهسهر سێبهشی ئهندامانی یهوه،. ئهوسا ته كاتی یهكالا كردنهوهی مهسهله، دهستی دهستی له كار دهكێشرێتهوه.
ماددهی پهنجاو حهوت:
ماددهی پهنجاو حهوت: ههر دهقێ پێچهوانهی حوكمهكانی ئهم یاسایه بێت، ناخرێته بهركار.
ماددهی پهنجاو شهش:
ماددهی پهنجاو شهش: وهزیر بۆی ههیه رێنماییگهلێ بۆ ساناكردنی وهبهركارخستنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربهێنێ.
ماددهی پهنجاو پێنج:
ماددهی پهنجاو پێنج: یاسای ژماره (12)ی ساڵی (1993)ی فێركردنی باڵاو لێكۆڵینهوهی زانستی ههرێمی كوردستانی عێراق و ماددهی دهیهمی یاسای ژماره (3)ی ساڵی (1992)ی ئهنجومهنی وهزیرانی ههرێمی كوردستانی عێراق لهغو دهكرێن.
ماددهی پهنجاو چوار:
ماددهی پهنجاو چوار: زانكۆكان وههیئهی پهیمانگه تهقهنیهكان و ههیئهی باڵای پسپۆڕه پزیشكییهكان له رسمی گومرگی ههموو ماددهو ئامێرو جیهازو پارچهكانیشیان سهرفرازن، ههروهها ماددهی یهدهگ و هی تاقیگهو ئامرازهكانی روونكردنهوهو فلیم و بڵاوكراوهو كتێب و چاپهمهنیی هاوهردهش، له چوارچێوهی پرۆژهو پسپۆڕیی فێركاریدا كه ئامانجهكانیان وهدی بێنن ههر ههموویان له گومرگ سهرفرازن.
ماددهی پهنجاو سێ:
ماددهی پهنجاو سێ: زانكۆكان وههیئهی پهیمانگه تهقهنیهكان و ههیئهی باڵای پسپۆڕه پزیشكییهكان بۆیان ههیه له ئهزموونی زانستی و له تهتبیقی زانستی و تاقیگهیی مهشقدانی قوتابیاندا داوای كۆمهك له ههموو لایهنێكی پسپۆڕ له دایهرهكانی ههرێمدا بكهن و، پێویستیشه لهسهر ئهو دایهران، بۆ ئهنجام گهیاندنیان ئاسانكارییان بۆ بكهن و دهستی یارمهتیان بۆ درێژ بكهن.
ماددهی پهنجا و دوو:
ماددهی پهنجا و دوو: 1. دادگاكان قهدهغه دهكرێن له سهیر كردنی ههر دعوایهك كه دژ به زانكۆ یان ههیئهی پهیمانگه تهقهنیهكان یان كۆلیژ یان ههر پهیمانگهیهك یان ههیئهی باڵای پسپۆڕه پزیشكییهكان بگرێتهوه سهبارهت به وهرگرتنی قوتابی و گواستنهوهو تاقیكردنهوهو سزای زهبتی كه بهسهر قوتابیاندا دهسهپێندرێت وهك دهركردنی قوتابی بههۆی دهرنهچوونی له تاقیكردنهوه یان بههۆی دیكهوه تهنها زانكۆ ههیئهی پهیمانگه تهقهنیهكان و ههیئهی باڵای پسپۆڕه پزیشكییهكان بۆیان ههیه ئهو شكاتانه یهكلابكهنهوه كه لهو رووهوه روودهدهن، ئهوهش بهپێی رێنماییگهلێ كه وهزارهت دهریدههێنێ. 2. دادگاكان قهدهغه دهكرێن له سهیركردنی دهعواگهلی راستكردنهوهی بڕوانامهو دهرهجه زانستییه عێراقی و بیانیهكان دوای قۆناغی دواناوهندی ههروهها قهدهغهیه سهیری دهعوای بهخشینی نازناو و بڕوانامهی زانستی فهخری بكهن.
ماددهی پهنجاو یهك:
ماددهی پهنجاو یهك: 1. ئهمانهی خوارهوه به پيرِۆ دیار دهكرێن: أ- ناوهند (مركز)ی لێكۆڵینهوهی زانستی له زانكۆو كۆلێژو ههیئهی پهیمانگه تهقهنیهكان و، ئیشی تایبهت و كاروباری زانستی و ئیدارییهكان. ب- بهشه كانى دایهرهگهلی وهزارهت وئیشه تایبهتهكان هەروەها بةشةكانى ناوةندى زانكۆكان و هەيئەى پەيمانگە تەقەنيةكان و ههیئهی باڵای پسپۆڕه پزیشكییهكان. ج- كاروباری هونهری تایبهت به وهرگرتن و گواستنهوهی قوتابیان. 2- بهپێی رێنماییگهلێكیش كه وهزیری فێركردنی باڵاو لێكۆڵینهوهی زانستی دهریدێنێ، ئهمانه دیار دهكرێن: كاروباری پێوهند به رابهریكردنی قوتابیان و رێ نیشاندانی زانستی و پهروهردهیی و كۆمهڵایهتی و هزریی قوتابیان و، چاودێریكردنی ماددی و مهعنهوییان و، رێكخستنی چالاكیی لامهنههجی و تاقیكردنهوهو ئهرك و زهپتییهیان، ههروهها ناردنیان بۆ بیعهو زهماله و، ههموو كاروباری دیكهی زانستی و پهروهردهیی و رێكخستنی ئیجازهی دراسییشیان.
ماددهی پهنجا:
ماددهی پهنجا: 1. ئهندامانی ههیئهی تهدریسی مهرتهبهی زانستیی خۆیان و ههموو ئهو مافانهی دیكهشیان لهلا پارێزراو دهبێ كه لهم یاسایهو یاسای دیكه لهو پێرَۆ و رێنماییانهشدا كه بهپێی ئهو یاسایانه دانراون دهیانكهوێ، تهنیا دهرماڵهی خۆتهرخان كردن وهرناگرن له حاڵهتێكدا تهنسیب بكرێن یان خۆ تهرخان بكهن بۆ وهزیفهی دهرهوهی زانكۆ و دهرهوهی ههیئهی پهیمانگه تهقهنیهكان و ههیئهی باڵای پسپۆڕه پزیشكییهكان یان دابمهزرێن یان بگوازرێنهوه بۆ وهزیفهی ناوهندی وهزارهت یان ناوهندی زانكۆكان یان ناوهندی ههیئهی پهیمانگه تهقهنیهكان و ههیئهی باڵای پسپۆڕه پزیشكییهكان و وهزارهتی پهروهرده. ماوهی پیاده كردنی ئهم وهزیفانهشیان به خزمهتی تهواو بۆ مهبهستی عهلاوهو تهرفیع و خانهنشینی حساب دهكرێ. 2. ئهندامانیههیئهی تهدریسی مافی تهرقیهی زانستییان پارێزراوه كاتی دادهمهزرێن یان دهگوازرێنهوه بۆ وهزیفهگهلی دهرهوهی فێركردنی باڵا ئهگهر ههموو شهرتوشروتی پێویستیان فهراههم بێ و تهنها مهرجی تهدریسیان نهبێ.