المواد القانونية
ماددهی ههشتهم: بهر لهوهی سهرۆك ئهرك و دهسهڵاته بڕیار لێدراوهكهی به گوێرهی ئهم یاسایه بگرێته دهست، لهبهردهمی پهرلهماندا ئهم سوێنده یاساییهی دادێ دهخوات: (سوێند به خودای مهزن دهخۆم كه ئهو ئهركهی پێم سپێردراوه به راستگۆیی و ئهمانهت و دهسپاكی وبێلایهنی و دڵسۆزییهوه به جێی دهگهینم و به ئهمانهتهوه یاساو پهیڕهو ورێنماییهكان بۆ نههێشتنی دیاردهی گهندهڵی) پیادهكهم.
ماددهی حهوتهم: یهكهم: داواكاریی دامهزراندن، له پاش راگهیاندنی پۆستهكه، پێشكهش به ئهنجومهنی دادوهری دهكرێت، كه ژیاننامه و بهڵگهنامهی تایبهت به دامهزراندنیش هاوپێچی دهكرێت. دووهم: ئهنجومهنی دادوهری ئهركی ههڵبژاردنی سێ له داواكارانی دامهزراندن دهگرێته ئهستۆ، به مهبهستی كاندیدكردنیان بۆ پۆستی سهرۆك، تا پهرلهمان ئهركی ههڵبژاردنی یهكێكیان، به گوێرهی ماددهی (شهشهم/یهكهم)ی ئهم یاسایه بگرێته ئهستۆ. سێیهم: ماوهی خزمهتی سهرۆك چوار ساڵه و بۆ یهك جار قابیلی تازه كردنهوهیه، به ههمان ئهو رێكار و بنهمایانهی به دهق له ماددهی شهشهمی ئهم یاسایهدا هاتوون. چوارهم: رێكاری یاسایی دهگیرێته بهر دهرههق به سهرۆك له كاتی سهرپێچی كردنی لهوهی پهیوهندیی به كاری وهزیفی ئهوهوه ههیه به گوێرهی یاسا، له پاش وهرگرتنی مۆڵهتی پێش وهخته له پهرلهمان. پێنجهم: به بڕیاری پهرلهمان له یهكێك لهم حاڵهتانهی دادێ سهرۆك له پۆستهكهی لا دهدرێت،: 1- ئهگهر بڕیارێكی دادوهری یهك لاكهرهوه دهرچوو به تاوانبار كردنی به ئهنجامدانی تاوانێك یا كهتنێكی ئابڕووبهر. 2- ئهگهر كهمتهرخهمی یان بێ باكییهكی مهزن له بهجێ گهیاندنی كار و ئهركهكهیدا سهلمێندرا. 3- خراپ بهكار هێنانی دهسهڵات. شهشهم: بڕیاری لادان له ههردوو حاڵهتی (2، 3) له بڕگهی پێنجهمی ئهم ماددهیه، به پێی راسپاردهی لیژنهیهكی لێكۆڵینهوه دهردهچێت، كه به سهرۆكایهتیی جێگری سهرۆكی پهرلهمان و ئهندامیهتیی جێگری سهرۆكی ئهنجومهنی وهزیران و دادوهرێكی دادگای پێداچوونهوه (تهمییز) پێك دێت.
ماددهی شهشهم: یهكهم: پهرلهمان ههڵبژاردنی سهرۆكی دهسته به دهنگدانی نهێنی به زۆرێنهی دوو لهسهر سێی ئهندامانی پهرلهمان له نێو سێ كاندیددا دهگرێه ئهستۆ، كه ئهنجومهنی دادوهری له ههرێمدا كاندیدیان دهكات. ههڵبژێڕدراو به مهرسوومێكی ههرێمی و به پلهی وهزیر دادهمهزرێت. له حاڵهتی سهرنهكهوتنی یهكێك له كاندیدهكان به دوو له سهر سێی دهنگی ئهندامانی پهرلهمان، ههڵبژاردن له نێوانی ئهو دوو كاندیدهی كه زۆرینهی دهنگیان بهدهست هێناوه، دووباره دهكرێتهوه، سهركهوتووش ئهوهیه كه دوو له سهر سێی دهنگی ئهندامانی پهرلهمان بهدهست دههێنێت. دووهم: كاندید بۆ پۆستی سهرۆك، سهرباری مهرجهكانی گشتیی وهزیفه، مهرجه ئهمانهی دادێشی تێدا بێت: 1- به بهند كردن حوكم نهدرا بێت له سهر تاوانی ناكۆك به شهرهف. 2- خاوهن شیاوی و دهسپاكی و بێلایهنی بێت. 3- بهشدار نهبوو بێت لهو تاوانانهی رژێمی بهعس پلانی بۆ داڕشتبن یان جێبهجێی كردبن یان كردوونی. 4- بڕوانامهی زانكۆیی له یاسادا بهدهست هێنا بێت و خاوهن شارهزایی بێت له بواری كارهكهیدا بۆ ماوهیهك كه له پازده سالأ كهمتر نهبێت سهبارهت بهوانهی بڕوانامهی بهكالۆریۆسیان ههیه و دوو سالأ لهو ماوهیهش كهم دهكرێتهوه سهبارهت بهوانهی بڕوانامهی ماجستێریان له یاسادا بهدهست هێناوه و پێنج ساڵیش سهبارهت بهوانهی بڕوانامهی دكتۆرایان له یاسادا بهدهست هێناوه و ماوهی كورتی خوێندن بۆ بهدهست هێنانی ههر یهك له دوو بڕوانامهكه به ماوهی كار كردن بۆ مهبهستهكانی ئهم یاسایه دادهندرێت.
ماددهی پێنجهم: دهسته كار دهكات بۆ: یهكهم: جێبهجێ كردن و پیاده كردنی یاساكانی نههێشتنی گهندهڵی و پێوهرهكانی راژهی گشتی به پێی دستوور و یاسا كار پێ كراوهكان. دووهم: لێكۆڵینهوه له كێشهكانی گهندهڵی و رهوانه كردنیان بۆ دادگای تایبهتمهند و به دواداچوونیان. سێیهم: وهرگرتنی سكاڵای هاووڵاتیان، ئهوانهی پهیوهندییان به گهندهڵی و لایهنانی جیاجیاوه ههیه و لێكۆڵینهوه كردن تێیاندا. چوارهم: پاراستنی نهێنیی ناسنامهی هاریكاران به گوێرهی یاسا. پێنجهم: بڵاوكردنهوهی كولتوورێكی نیشتیمانی بۆ گهشهپێدانی رهوشتی دهسپاكیی كهسی و پهیوهست بوونی خودی به پێوهرهكانی راژهی گشتی و، كار لهگهلأ بهرپرسانی تایبهتمهنددا دهكات، له پێناو دانانی پرۆگرامهكانی خوێندنی نیشتیمانی بۆ پاڵپشتی كردن له چهمكی دهسپاكیی گشتی. شهشهم: دهركردنی رێنمایی بۆ رێساكانی رهفتاری وهزیفی بۆ روون كردنهوهی پێوهری راژهی گشتی و رهوشتهكانی، كه دهبێ فهرمانبهرانی ههرێم پێوهی پهیوهست بن، بهوپێیهی مهرجێكه بۆ دامهزراندن و بهردهوام بوون له راژه و چاودێری كردنی ئاستی پهیوهست بوون پێیانهوه، ماوه نا ماوهش به پێی پێویست ههموار دهكرێت. حهوتهم: 1- دهركردنی رێنمایی به گوێرهی رێساكانی وهدهستهێنانی ناڕهوا، كه به دهق له بهشی پێنجهمی ئهم یاسایهدا هاتووه، كه فهرمانبهرانی ههرێم و هاوسهران و منداڵانی ناكامیان پهیوهست دهكات، بهرژهوهندیی دارایی خۆیان ئاشكرا بكهن، ماوه نا ماوهش به گوێرهی ئهوهی كه به گونجاوی دهزانێت بۆ بهجێ گهیاندنی ئهو مهبهستانهی لێی چاوهڕوانی دهكرێت، ههموار دهكرێت. 2- ئاشكرا كردنی بهرژهوهندیی دارایی بریتییه له داتای ورد سهبارهت به سامانی راسپێردراو (المكلف) له خانووبهره و گواسته (المنقوله) و داهاتی دارایی و رهسیدی نێو بانك و پشك و سهنهد و مافی مهعنهوی له نێو ههرێم و دهرهوهیدا. 3- ئاشكرا كردنی بهرژهوهندیی دارایی ئهمانه دهگرێتهوه: أ- سهرۆكی ههرێم و جێگرهكهی. ب ـ سهرۆكی پهرلهمان و جێگرهكهی و سكرتێر و ئهندامان. ج ـ سهرۆكی وهزیران و جێگرهكهی. د ـ وهزیران و ئهوانهی له پلهی وهزیردان و بریكاری وهزارهتهكان. هـ ـ سهرۆكی دهستهی گشتیی دهسپاكی و جێگرهكهی و ههموو بهڕێوهبهرانی گشتیی دهسته و لێكۆڵهرانی. و- خاوهن پلهكانی تایبهت و بریكار و یاریدهدهرانیان. زـ بهڕێوهبهرانی گشتی و یاریدهدهرانیان. ح ـ دادوهران و ئهندامانی داواكاری گشتی و سهرپهرشتیارانی داد و لێكۆڵهران. گ ـ ئهفسهرانی پاسهوانی ههرێم وهێزی ئاسایشی ناوخۆ. ی ـ سهرۆكی یهكهی ئیداری و ئهندامانی ئهنجومهنی پارێزگا و قهزا و ناحیهكان و سهرۆكی شارهوانییهكان و ئهندامانی ئهنجومهنی شارهوانی. ك ـ ههر كهسێك كه له پۆستێكی مهدهنی یان سهربازیدایه، لهوانهی پێشتر (له سهرهوه) ناویان نههاتبێ و دهسته به پێویستی دهزانێت راپۆرتی ئاشكرا كردنی دارایی بیگرێتهوه، به گوێرهی رێنماییهك كه بۆ ئهو مهبهسته دهردهچێت. ههشتهم: 1- دهسته بۆی ههیه فهرمانگهی پهیوهندیدار راسپێرێت، دهستی ئهو فهرمانبهره بكێشتهوه كه له ژێر لێكۆڵینهوه دایه، به گوێرهی یاسای بهرزهفت كردنی فهرمانبهرانی دهوڵهت ژماره (14)ی ساڵی 1991ی كار پێ كراو له ههرێمدا. 2- دهسته بۆی ههیه ئهو پێشێلكاریانهی پهیوهندییان به پێوهرهكانی راژهی گشتییهوه ههیه، رهوانهی لای سهرۆكی ئهو فهرمانگه حكومییه بكات كه فهرمانبهری سهرپێچیكار سهر به ئهوێیه، بۆشی ههیه راسپاردهیهك هاوپێچ بكات بۆ گرتنهبهری رێكاری بهرزهفتانه و دادوهریانه. نۆیهم: 1- دهسته چاودێریی ههڵسووڕاندنی سامانی ههرێم و شێوازی بهڕێوهبردنی دهكات، به هاوكاری لهگهلأ دیوانی چاودێریی دارایی و لایهنهكانی تری پهیوهندیدار. 2- چاودێرییهكه، یاسایی بوونی بڕیار و كاری وهزارهت و فهرمانگه و دهستهكانی ژێـر چاودێری و رادهی دهسپاكییان، دهگرێتهوه. 3- دهبێ ئهو لایهنانهی له ژێر چاودێریدان، لهسهر خواستی دهسته و بێ دواكهوتن، زانیاری و روون كردنهوه و دۆكیۆمێنت (مستند) و بهڵگهنامهكان پێشكهش به دهسته بكهن، له نێویشیاندا ئهوانهی نهێنین كه پلهی پهنهانییان ههر چییهك بێت، ههر شتێكی دیكهش كه دهسته به مهبهستی چاودێری، بینینیان به پێویست دهزانێت.
ماددهی چوارهم: حوكمهكانی ئهم یاسایه پیاده دهبن به سهر: یهكهم: سهرۆكهكانی دهسهڵاتی یاسادانان و جێبهجێ كردن و دادوهری و ئهندامانیان و ئهوانهی كاریان تێدا دهكهن. دووهم: لایهنهكانی كهرتی تایبهت كه وهك كهس و كۆمپانیا كه لهگهلأ وهزارهت و دهزگاكان و تێكڕای فهرمانگهكانی ههرێمدا گرێبهستیان كردووه. سێیهم: رێكخستنه سیاسی و رێكخراوهكانی كۆمهڵگای مهدهنی و رێكخراوی ناحكومی و نێودهوڵهتی كه له ههرێمدا كار دهكهن، یهكێتی و كۆمهڵه و یانهكان، هێندهی پهیوهندیان بهم كاروبارانهی خوارهوهدا ههبێت: 1- یاسایهتی سهرچاوهكانی پارهدان و بهخشین. 2- جۆری خهرج كردن به گوێرهی ئهو رێسایانهی له خهرج كردندا پهیڕهو دهكرێن. 3- رهچاو كردنی پهیڕهوی ناوخۆی تایبهت به خۆیان و سهرپێچی نهكردنی.
ماددهی سێیهم: ئهم یاسایه ئامانجهكهی: یهكهم: جێگیركردنی میكانیزمێكی كارا بۆ چهسپاندنی پرهنسیپـی سهروهریی یاسا. دووهم: نههێشتنی دیاردهی گهندهڵی و پشتیوانی كردن له بنهمای شهفافیهت و تۆكمه كردنی له نێو تێكڕای دهزگاكانی ههرێمدا، له رێی رێكاره یاساییهكانهوه. سێیهم: پیادهكردنی رێكاری پێویستی یاسایی بۆ خۆ پاراستن له گهندهڵی. چوارهم: پشت بهستن به پێوهری بابهتی بۆ ههڵسهنگاندنی كار و پهرهپێدانی له راژهی گشتیدا و لهناو بردنی رۆتین. پێنجهم: جێگیركردن و ههڵسهنگاندنی رهفتاری وهزیفی و له ئهستۆ گرتنی بهرپرسایهتی له كاتی بهجێ گهیاندنی راژهی گشتی، به گوێرهی ئهو یاسا و رێكارانهی گهندهڵی حهرام دهكات.
ماددهی دوانزدهم: پێویسته ئهنجومهنی وهزیران و لایهنه پهیوهندیدارهكان حوكمهكانی ئهم یاسایه جێبهجێ بكهن.
ماددهی یازدهم: یهكهم: حوكمهكانی یاسای پاراستن و چاككردنی ژینگه لهههرێمی كوردستان ژماره (8)ی ساڵی 2008 وهك خۆی جێبهجێ دهكرێ ئهگهر لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایهدا ناكۆك نهبن و گوزارشتی ((سهرۆكی دهسته))ش جێگای ((وهزیر)) و گوزارشتی ((دهسته)) جێگای ((وهزارهت)) دهگرنهوه له ههر شوێنێكی یاسای ناوبراودا هاتبن. دووهم: كار بههیچ دهقێكی یاسایی یان بڕیارێك ناكرێ گهر لهگهڵ حوكمهكانی ئهم یاسایه ناكۆك بێ.
ماددهی دهیهم : سهرۆكی دهسته بۆی ههیه رێنمایی پێویست بۆ ئاسانكاریی جێبهجێ كردنی حوكمهكانی ئهم یاسایه دهربچوێنێ.
ماددهی سێزدهیهم: پێویسته ئهنجومهن: یهكهم: ڕاپۆرتی وهرزی ئاماده بكا لهبارهی ئهركهكانی و پێشكهشی پهرلهمانی بكا. دووهم: ڕاپۆرتێكی كۆتایی به وردهكارییهكانهوه دهربكات له بارهی ههر پرۆسهیهكی ههڵبژاردنهوه به ههمو قۆناغهكانیهوه و، پێشكهشی پهرلهمانی بكات.
ماددهی شازدهم: دهكرێ رێكخراو یان تۆڕی ناحكومی به ئارهزوومهندانه یان به زۆر ههڵبوهشێندرێتهوه: یهكهم: له حاڵهتی به ئارهزوومهندانه ههڵوهشاندنهوهدا، ههڵوهشاندنهوهی رێكخراو بهگوێرهی پهیڕهوی ناوخۆی دهبێت، رێكخراویش لهسهریهتی بهلای كهمهوه بهر له (30) رۆژ له پیادهكردنی بڕیاری ههڵوهشاندنهوهكه، فهرمانگه ئاگاداربكاتهوه. دووهم: له حاڵهتی به زۆر ههڵوهشاندنهوهدا، ههڵوهشاندنهوهی رێكخراوهكه به بڕیارێك له دادگای بهرایی شوێنی رێكخراوهكهوه دهبێت و تهنیا لهم حاڵهتانهی دادێت دهبێت: 1- دهستوور یان یاساكانی پهیڕهو كراو له ههرێمدا پێشێل بكات. 2- لهسهر بنهمای سكاڵایهكی دادوهری كه لهلایهن فهرمانگهوه پێشكهش كرابێت، ئهگهر رێكخراو یان تۆڕ سهرپێچیهكهی به گوێرهی كه له ماددهی (15)ی ئهم یاسایهدا هاتووه لانهدا و ههڵی نهگرت. سێیهم: رێكخراو یان تۆڕ مافی تانهدانی له بڕیاری دادگا ههیه له ماوهی (30) رۆژدا له رۆژی ڕاگهیاندنی بڕیارهكهوه لهبهردهمی دادگای تهمییزدا.
ماددهی پازدهم: فهرمانگه بۆی ههیه لێپرسینهوه لهگهڵ رێكخراو بكات ئهگهر سهرپێچی له حوكمهكانی ئهم یاسایهی كرد، بهم جۆره: یهكهم: فهرمانگه بۆی ههیه رێكخراوی سهرپێچی كاری حوكمهكانی ئهم یاسایه ئاگادار بكاتهوه بۆ لادانی سهرپێچی لهماوهی (15) رۆژدا. دووهم: له حاڵهتێكدا رێكخراوهكه سهرپێچیهكانی لهماوهی دیاری كراو له بڕگهی (1)دا لانهدا، فهرمانگه بۆی ههیه كاروچالاكی رێكخراوهكه بۆ ماوهی (30) رۆژ رابگری. سێیهم: بڕیارهكانی فهرمانگه بهر حوكمی تانهگرتن (التظلم) لهبهردهم دادگای كارگێڕیدا له ماوهی (10) رۆژ له رۆژی پێگهیاندنی بڕیاری ڕاگرتنهكهوه دهكهوێ، دهبێ دادگاش له ماوهی (7) رۆژدا له رۆژی وهرگرتنهوه بڕیاری یهكلاكهرهوه لهبارهی سكاڵاكه (التظلم) بدات.
ماددهی چواردهم: یهكهم: پێویسته رێكخراوهكان و تۆڕهكان حسابی بانكیان ههبێت. دووهم: رێكخراوهكان له ڕێی بودجهیهكی ساڵانهوه بهگوێرهی سیستهمی ژمێریاری پهیڕهو كراو له ههرێمدا دارایی خۆیان بهڕێوه دهبهن. سێیهم: رێكخراوهكان و تۆڕهكان راپۆرتێكی ساڵانهی دارایی پێشكهش به فهرمانگه دهكهن و لهلایهن دیوانی چاودێری دارایی له ههرێمدا وردبینی دهكرێن. چوارهم: داهات و موڵك و دارایی رێكخراو له باج و رهسمی گومرگ دهبهخشرێن. پێنجهم: ئهو رێكخراوانهی حكومهت پشتیوانی داراییان دهكات لهسهریانه راپۆرتێكی ورد دهربارهی چۆنیهتی جێبهجێكردنی پڕۆژهكانی پێشكهش به فهرمانگه بكات.
ماددهی سێزدهم: داهاتهكانی رێكخراو پێك دێت له: یهكهم: ئهو كومهكانهی كه ئهندامانی رێكخراو پێشكهشی دهكهن. دووهم: ئهو كۆمهك و بهخشش و دیاری و منحانهی كه لهلایهن كهسان و كهرتی تایبهت و لایهنانی ناوخۆ و بیانی دیكهوه پێشكهش كراون. سێیهم: ههر دهسكهوتێكی دی كه رێكخراوه له ڕێگهی وهبهرهێنانی سامانهكهی و قانزانجی چاڵاكیهكانی بهدهستی دێنێت. چوارهم: پشكی رێكخراو له پارهی بودجهی تهرخان كراوی ههرێم و ههر بهخشش و یارمهتییهكی دیكه كه له لایهن حكومهتهوه بۆ پشتگیری پرۆژهكانی رێكخراوهكان پێشكهش دهكرێ.
ماددهی دوازدهم تۆماری رێكخراو رێكخراو لهسهریهتی ئهو تۆمارانهی دادێی ههبێت و دهبێ لهلایهن دادنووسیشهوه ئهرێ كرابن: یهكهم: تۆماری ئهندامان: ناو، ناونیشان، تهمهن، رهگهز، پلهی خوێندن و رۆژی بوونه ئهندام تۆمار كرابێت. دووهم: تۆماری بڕیارهكان: بریتی دهبێت له بڕیارهكانی ههریهك له دهستهی كارگێڕی رێكخراوهكه و دهستهی گشتی و، ناوی ئهو كهسهی كه بهپێی پێرهوهكهی نوێنهرایهتی رێكخراو دهكات و تۆمارهكهش لهلایهن دهستهی كارگێڕی رێكخراوهكهوه ئیمزا دهكرێ. سێیهم: تۆماری ژمێریاری: داهات و خهرجییهكانی رێكخراوی تیادا تۆمار دهكرێت. چوارهم: تۆماری بنهڕهت (تۆماری ههبووهكان): ههموو سامانی گواسته و نهگواستهی رێكخراوكهی تیادا تۆمار دهكرێت.
ماددهی چوارهم: كۆمسیۆن ئهمانهی خوارهوه دهگرێته ئهستۆ: یهكهم: دانانی بنهما و ڕێسای كارپێكراوی نێودهوڵهتی بۆ ههڵبژاردنهكان و راپرسییه گشتییهكانی كه لهسهرتاسهری كوردستان ـ عێراقدا ئهنجام دهدرێن بۆ زامن جێبهجێكردنی به بهشێوهیهكی بێگهرد و دادپهروهرانه. دووهم: سهرپهرشتی كردنی ههڵبژاردن و ڕاپرسییه گشتییهكان لهسهرتاسهری كوردستانی عێراقدا. سێیهم: جاڕدانی وادهی ههڵبژاردنهكان و ڕاپرسییه گشتییهكان به گوێرهی یاسا كارپێكراوهكان. چوارهم: ڕێكخستن و جێبهجێ كردنی ههموو جۆره ههڵبژاردنهكان و ڕاپرسییه گشتییهكان لهسهرتاسهری كوردستانی عێراق. پێنجهم: بهڕێوهبردنی پرۆسهی تۆماركردنی دهنگدهران و رێكخستن و نوێ كردنهوهی تۆمارهكانیان بۆ مسۆگهر كردنی مافی ههڵبژاردنیان. شهشهم: تۆمار كردنی لیستهكانی ههڵبژاردن و هاوپهیمانییهكان و پهسهند كردنیان، بهگوێرهی یاسا پهیوهندیدارهكان. حهوتهم: رێكخستن و جێبهجێ كردنی پڕۆسهی تۆماركردنی نوێنهرانی لیستهكانی ههڵبژاردن و چاودێرانی ههڵبژاردن له ڕێكخراو و ڕاگهیاندكاره نێودهوڵهتی و ناوخۆییهكان و ئهوانی تر. ههشتهم: رێكخستن و ئهنجام دانی پرۆسهی ژماردن و جیاكردنهوهی دهنگی دهنگدهران و ئاشكراكردنی ئهنجامهكان لهناو وێستگهكاندا بهمهرجێك كیانهكان ههر یهكه و دانهیهك له ڕاپۆرتی ژماردن و جیاكردنهوهیان پێ بدرێ. نۆیهم: ئاشكراكردنی ئهنجامه بهراییهكانی ههڵبژاردنهكان و ڕاپرسییهكان بهمهرجێك له (72) حهفتا و دوو كاتژمێر تێپهڕنهكات و، ههروهها ئهنجامه كۆتاییهكان دوای ئهوهی لهلایهن دهسهڵاتی دادوهریی تایبهتمهندهوه پهسهند دهكرێن. دهیهم: كاركردن بۆ دروستكردنی متمانه له پرۆسهی ههڵبژاردندا لای گشت توێژهكانی كوردستان و چهسپاندنی رۆشنبیریی ههڵبژاردن له رێی درێژهدان به پهیوهندی لهگهڵ گشت هاوبهشهكانی پرۆسهی ههڵبژاردنهوه.
ماددهی یانزدهیهم: رێكاری تۆمار كردن یهكهم: دهبێ فهرمانگه له ماوهی (30) رۆژدا له رۆژی وهرگرتنی داواكهوه وهڵامی داوای تۆمار كردنهكه بداتهوه، كاتێك رێكخراوهكه داوا پێشكهش دهكات، دهبێ فهرمانگه پسوولهیهكی به مێژووی وهرگرتن پێ بدات، ئهو پسوولهیهش بهڵگهیه بۆ وادهی پێشكهش كردنی داواكه بۆ مهبهستی ژماردنی ئهو ماوهیه كه (30) رۆژه. دووهم: له حاڵهتی نهبوونی ئهو مهرجانهی یاسا كه بهگوێرهی ئهو یاسایه له داوای تۆماركردندا هاتوون، دهبێ فهرمانگه له ماوهی (15) رۆژ له رۆژی پێدانی پسوولهی وهرگرتن داواكه بگهڕێنێتهوه بۆ رێكخراوهكه بهمهبهستی تهواو كردنی كهم و كوڕییهكانی لهو حاڵهتهشدا ماوهی وهڵامهكه له رۆژی سهر پسوولهی داوا تازهكهوه ئهژمار دهكرێ. سێیهم: له حاڵهتی وهڵام نهدانهوهی داواكه و بهسهرچوونی ئهو ماوهیهی له بڕگهی (1)ی ئهو ماددهیدا هاتووه، رێكخراوهكه به تۆماركراو دادهنرێت و دهبێ فهرمانگه لهكاتی داواكردن دا بهڵگهنامهی تۆمار بداته رێكخراوهكه. چوارهم: له حاڵهتێكدا فهرمانگه داوای تۆمار كردنهكهی رهتكردهوه له سهریهتی نووسراوێكی فهرمی به هۆكاری رهتكردنهوهی داوای تۆماركردنهكه بۆ رێكخراوهكه لهگهلأ ئهو هۆكارانه بنێرێت كه ئهشێ فهرمانگهكه بۆ رهتكردنهوهی داوای تۆماركردنهكه پشتی پێ ببهستێ، ئهوهش تهنها نهبوونی ئهو مهرجانهیه كه ماددهی ههشتهم، دهیهم و، بڕگهی (1) ی ماددهی چواردهیهم ئهم یاسایه له رێكخراوهكهدا دهگرێتهوه. پێنجهم: رێكخراو مافی تانه لێدانی بڕیاری رهت كردنهوهیان ههیه لهبهردهم دادگای كارگێڕی له ههرێمی كوردستاندا له ماوهی (30) رۆژ له رۆژی وهرگرتنی بڕیاری ڕهتكردنهوهكهدا، دهبێت دادگاش له ماوهی (15) رۆژدا بڕیاری رهتكردنهوهكه یهكلایی بكاتهوه. شهشهم: پاش دهربڕینی رهزامهندی لهسهر داوای تۆماركردنهكه یان بهسهرچوونی وادهی یاسایی بهبێ وهڵامدانهوه دهبێ فهرمانگه تۆمار نامهكه له رۆژنامهیهكی رۆژانه له ههرێمدا بڵاوبكاتهوه.
ماددهی دهیهم: مهرجهكانی تۆماركردن یهكهم: بۆ تۆمار كردنی رێكخراوهكانی كوردستان، دهبێ ئهندامانی دامهزرێنهر داوایهك پێشكهش بكهن به فهرمانگهی تایبهت به تۆماركردنی رێكخراوهكان و بهڕێوهبردنی كاروبارهكانیان، بهمهرجێك ژمارهیان لهسێ كهس كهمتر نهبێت، داوایهكیش لهلایهن ههموویانهوه واژوو كرابێت و پهیڕهوی ناوهخۆی رێكخراوهكهش هاوپێچی بێت، كه ئهم زانیاریانهی دادێن له خۆ بگرێت: 1- ناوی رێكخراوهكه و مهبهستهكانی و ئامانجهكانی. 2- ناو، نازناو، رهگهز، رهگهزنامه، تهمهن، پیشه، ئاستی خوێندن و، شوێنی نیشتهجێبوونی ئهندامانی دامهزرێنهر. 3- پهیكهری رێكخراوهكه و چۆنیهتی كاركردنی. دووهم: رێكخراوهكانی عێراق: رێكخراوهكانی عێراق كه لهلای دهسهڵاتی فیدراڵدا تۆمار كراون، بهشێوهیهكی ئۆتۆماتیكی له ههرێمدا به تۆماركراو دادهنرێن و لهسهریانه ئهم زانیارانه دادێن به كوردی و عهرهبی پێشكهش به فهرمانگه بكهن: 1- ناوی رێكخراوهكه و ناوی ئهو كهسهی كه نوێنهرایهتی رێكخراوهكه دهكات له ههرێمدا. 2- ناونیشان و ژمارهی تهلهفۆنی نووسینگهی سهرهكی رێكخراوهكه له عیراقدا. 3- پلانی كاری ئهو چالاكیانهی رێكخراوهكه دهیهوێ له ههرێمدا جێبهجێی بكات. 4- دانهیهكی ئهرێ كراو (تصدیق) له بهڵگهنامهكانی فیدراڵی تۆماركردنی رێكخراوهكه. سێیهم: رێكخراوهكانی بیانی، له پێناو به دهست هێنانی بڕوانامهی تۆماركردندا دهبێ رێكخراوهكانی بیانی ئهم زانیارانهی دادێن به زمانی كوردی پێشكهش به فهرمانگه بكهن: 1- ناوی رێكخراوهكه. 2- ناونیشان و ژماره تهلهفۆنی نووسینگهی سهرهكی رێكخراوهكه له عێراق و وڵاتی دایكدا. 3- روونكردنهوهی ئهو ئامانج و چاڵاكیانهی رێكخراوهكه ههوڵ دهدات له ههرێمدا جێبهجێان بكات. 4- دانهیهكی ئهرێ كراو له پهیڕهوی ناوهخۆی رێكخراوهكه. 5- پشتگیرییهك كه تۆماركردنی رێكخراوهكه وهك رێكخراوێكی نا حكومییه له وڵاتی دایكدا.
ماددهی نۆیهم: رێكخراو بهپێی یاسا كار پێكراوهكان و لهبواری پسپۆڕایهتیدا: یهكهم: رۆڵی دامودهزگاكانی دهوڵهت ههڵدهسهنگێنن. دووهم: گهیشتن به زانیارییهكان. سێیهم: بهستنی گردبوونهوه و كۆبوونهوه و خۆپیشاندان و مانگرتن و بهستنی كۆنگره وۆرك شۆپ و، ههر چاڵاكییهكی دیكهی مهدهنی. چوارهم: بڵاوكردنهوهی راپۆرت و زانیاری و چاپكردنی بڵاوكراوه و بیروڕا وهرگرتن.
ماددهی ههشتهم: رێكخراو ههولأ دهدات كار بكات بۆ بهجێ گهیاندنی ئامانجهكانی، بهو جۆرهی لهگهڵ بنهماكانی دیموكراسی و پهیماننامه و رێككهوتننامهكانی نێودهوڵهتی تایبهت به مافی مرۆڤـ دهگونجێن و، دهبێ روون و ئاشكراش بن.
- تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
- تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة