المواد القانونية

مادده‌ی بیست و سێیه‌م:

مادده‌ی بیست و سێیه‌م: ده‌زگا له‌هه‌ر فڕۆكه‌خانه‌یه‌ك له‌ فڕۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم لیژنه‌یه‌كی ئاسایش پێك ده‌هێنێ به‌پێی ئه‌و ڕێنماییانه‌ی له‌ ده‌سه‌ڵاتی فڕۆكه‌وانی شارستانی عیراقه‌وه‌ سه‌باره‌ت به‌م مه‌به‌سته‌وه‌ دیاری ده‌كات.

مادده‌ی حه‌وته‌م

مادده‌ی حه‌وته‌م: أ-ده‌سته‌ی گشتی له‌ هه‌موو ئه‌و ئه‌ندامانی یه‌كێتی پێك دێت كه‌ ئیلتیزاماتی خۆیان به‌پێی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ به‌جێ هێناوه‌. ده‌سته‌ی گشتی باڵاترین ده‌سه‌ڵاتی یه‌كێتییه‌و، هه‌ردوو ساڵ جارێك، له‌ مه‌ركه‌زی یه‌كێتی، بۆ كۆنگره‌ به‌ستنی گشتی، مه‌ندوبه‌كانیان به‌ رێژه‌یه‌ك كه‌ ئه‌نجومه‌نی ته‌نفیزی دیاری ده‌كات كۆده‌بنه‌وه‌ بۆ هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆكی یه‌كێتی و ئه‌ندامانی مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ت كه‌ ژماره‌یان (15) پازده‌ ئه‌ندامی ئه‌سڵی و (4) چوار ئه‌ندامی یه‌ده‌گه‌. (نصاب)یش به‌ ئاماده‌ بوونی دوو سێیه‌كی ژماره‌ی مه‌ندوبان دێته‌جێ، جا ئه‌گه‌ر هات و (نصاب) نه‌هاته‌جێ، ئه‌وه‌، له‌و باره‌دا، دوای (15) پازده‌ رۆژ له‌ كۆبوونه‌وه‌ی یه‌كه‌م، له‌ هه‌مان شوێن و كاتدا ژماره‌ی مه‌ندوبانی ئاماده‌ بوو، چه‌ند ده‌بن، ببن، ئه‌وا (نصاب) هاتووه‌ته‌جێ و، هه‌ڵبژاردن ده‌ست پێ ده‌كات. ب- سه‌رۆكی یه‌كێتی و ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نی ته‌نفیزی و ئه‌ندامانی مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ت و ئه‌ندامانی ده‌سته‌كانی لقه‌كان، هه‌موویان ئه‌ندامی كۆنگره‌ن. ج- یه‌كێتی بۆی هه‌یه‌، له‌سه‌ر داوای (2/3)ی ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نی ته‌نفیزی یان له‌سه‌ر داوای سێیه‌كی ئه‌ندامانی ده‌سته‌ی گشتی كۆنگره‌یه‌كی لاوه‌كی ببه‌ستێ.

مادده‌ی حه‌وته‌م:

مادده‌ی حه‌وته‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی ده‌رچوونیه‌وه‌ جێبه‌جێ ده‌كرێ و له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمی (وه‌قائیعی كوردستان) دا بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ، گه‌ر له‌گه‌لأ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكۆك بێ.

مادده‌ی پێنجه‌م:

مادده‌ی پێنجه‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی چواره‌م:

مادده‌ی چواره‌م: وه‌زیره‌كانی دارایی و ئابووری و بازرگانی بۆیان هه‌یه‌ رێنمایی هاوبه‌ش بۆ جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنن.

مادده‌ی سێیه‌م:

مادده‌ی سێیه‌م: ئه‌و رێكارانه‌ی كه‌ له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری و وه‌زاره‌تی بازرگانی له‌ هه‌رێمی كوردستان بۆ جێبه‌جێ كردنی ئه‌م یاسایه‌ی سه‌ره‌وه‌ بڕیاریان له‌سه‌ر داوه‌ به‌ر له‌ ده‌رچوونی ئه‌م یاسایه‌ به‌ ئوسووڵی و به‌ركار داده‌نرێن.

مادده‌ی بیسته‌م:

مادده‌ی بیسته‌م: به‌پێی رێساو یاساكانی گشتی قه‌ربویه‌كی گونجاو ده‌درێت به‌رامبه‌ر به‌ داسه‌پاندنی مافه‌كانی هاوشانی ئاسمانی.

مادده‌ی شازده‌

مادده‌ی شازده‌: یه‌كه‌م: دارایی یه‌كێتی له‌مانه‌ پێك دێت: 1-هه‌ر مامۆستاو وانه‌بێژێكی ئه‌ندام مانگانه‌ پێنج دینار ده‌دات و به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ له‌ مووچه‌كه‌ی داده‌شكێنرێ: أ-دوو دینار بۆ به‌رژه‌وه‌ندی سندوقی زامنكاری. ب- یه‌ك دینار ئابوونه‌ی به‌شداربوونی سندوقی وه‌فات. جـ- یه‌ك دینار ئابوونه‌ی به‌شداربوونی سندوقی نه‌خۆشییه‌ سه‌خته‌كان. د- یه‌ك دینار ئابوونه‌ی مانگانه‌ی ئه‌ندامێتی. 2- هه‌موو ئه‌ندامێكی ته‌دریسی له‌ په‌یمانگاو زانكۆكاندا دوو قاتی ئه‌وه‌ ده‌ده‌ن كه‌ له‌ بڕگه‌ی (1)ی سه‌ره‌وه‌دا بڕیاردراوه‌. 3- ده‌سنگه‌ (منح)و یارمه‌تی كه‌ حكومه‌تی هه‌رێم به‌ یه‌كێتیی ده‌به‌خشێ. 4- قازانجی بزاڤه‌كانی یه‌كێتی. 5- سوودو قازانجی وه‌به‌رهێنانه‌كان (الاستپمارات). 6- كرێی عیقاراتی موڵكی یه‌كێتی. دووه‌م: كۆنگره‌ی گشتی چۆنێتیی خه‌رج كردنی ئه‌وانه‌ی بڕگه‌ (أ، ب، جـ، د)ی به‌ندی یه‌كه‌م دیار ده‌كات و پێویسته‌ ده‌سته‌ی ئیداره‌گه‌لی لقه‌كانیش ئیلتیزامیان به‌و رێنماییانه‌وه‌ هه‌بێ كه‌ له‌م باره‌یه‌وه‌ ده‌رده‌چن و لیژنه‌گه‌لی تایبه‌تكار به‌ناوی (لیژنه‌ی زامنكاری و لیژنه‌ی یاریده‌دانی ئه‌ندامان) پێك بهێنن بۆ به‌ركارخستنیان. سێیه‌م: كردنه‌وه‌ی حسابێك له‌ بانكه‌كانی هه‌رێمدا. چواره‌م: ره‌زامه‌ندی له‌سه‌ر بڕیاره‌كانی لیژنه‌ی زامنكاری و لیژنه‌ی یارمه‌تیدانی مامۆستایان، له‌ كۆبوونه‌وه‌كانی لقدا ده‌درێ. پێنجه‌م: حساباتی یه‌كێتی بۆ ریقابه‌ی یاسایی و دارایی ملكه‌چ ده‌بێ. شه‌شه‌م: هه‌ر ئه‌ندامێ ئه‌ندامێتیی خۆی له‌ یه‌كێتیدا له‌ ده‌ست بدات، مافی ئه‌وه‌ی نابێ داوای مافی دارایی له‌ یه‌كێتی بكات. حه‌وته‌م: (40%) چل له‌ سه‌دی ئه‌و داهاته‌ داراییه‌ی كه‌ له‌ بڕگه‌ (د)ی به‌ندی (یه‌كه‌م)دا هاتووه‌، له‌ لایه‌ن لقه‌وه‌ ده‌گوازرێته‌وه‌و ده‌خرێته‌ سه‌ر حسابی مه‌كته‌بی سكرتارییه‌ت له‌ بانكه‌كانی هه‌رێمدا.

مادده‌ی نۆزده‌م:

مادده‌ی نۆزده‌م: ده‌زگا مافی ئه‌وه‌ی هه‌یه‌ داوای ته‌رخانكردنی زه‌وی و خانووبه‌ره‌ی پێویست بكات بۆ وێستگه‌كانی ئامێری بێ ته‌ل و ئامێره‌كانی تایبه‌ت به‌ فرۆكه‌وانی ئاسمانی وهه‌رئامێریان رێكخه‌ره‌كانی دیكه‌ی به‌ پێویستی بزانێ بۆ كاری فرۆكه‌خانه‌كان، به‌پێی یاساكانی به‌ركار بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌.

مادده‌ی شازده‌

مادده‌ی شازده‌: ده‌سته‌ی گشتی باڵاترین ده‌سته‌ڵاته‌ له‌ سه‌ندیكادا و ئه‌و ده‌سه‌ڵاتانه‌ی خواره‌وه‌ی هه‌یه‌: 1/هه‌ڵبژاردنی نه‌قیب وهه‌شت ئه‌ندام و دوو ئه‌ندامی یه‌ده‌گیش بۆ ئه‌ندامێتی ئه‌نجومه‌ن. 2/ته‌سدیق كردنی بودجه‌ و حسابكاریی كۆتایی و راپۆرتی دارایی. 3/گفتوگۆ له‌سه‌ر راپۆرتی ئیداری و بڕیاردان له‌سه‌ری. 4/ئیقراركردنی پێشنیاری هه‌مواركردنی یاسا و ئیقراركردن و هه‌مواركردنی گه‌ڵاڵه‌ (لوائح)ی پێرۆ.

مادده‌ی هه‌ژده‌م:

مادده‌ی هه‌ژده‌م: یه‌كه‌م: نابێ هیچ مناره‌یه‌كی تیشده‌ر یان بێ ته‌ل له‌ شوێنه‌كانی ته‌نیشت فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم بنیاتبنرێ ته‌نیا دوای ره‌زامه‌ندی ده‌زگانه‌بێ. دووه‌م: ده‌زگا بۆی هه‌یه‌ هه‌ر ئامێرێكی تێشكده‌ر لاببات یان هه‌مواری بكات، چونكه‌ بۆی هه‌یه‌ ئامێره‌كانی تێشكده‌ری یارمه‌تیده‌ری فرۆكه‌وانی ئاسمانیه‌كانی كه‌ له‌ فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێمدا به‌كاردێن چه‌واشه‌ بكات، هه‌روه‌ها بۆی هه‌یه‌ ئه‌وه‌ی پێویسته‌ له‌ كۆتكردن بسه‌پێنێ به‌ سه‌ر ئه‌و ده‌زگایانه‌ی دوكه‌ڵیان لێ به‌رزده‌بێته‌وه‌، یان هه‌ر ماده‌یه‌كی دیكه‌ كه‌ بۆی هه‌یه‌ كاریگه‌ری به‌ سه‌ر بینینه‌وه‌ هه‌بێت له‌ته‌ك فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێمدا یان به‌سه‌ر دابینكردنی سه‌لامه‌تی فرۆكه‌وانی ئاسمانی له‌و فرۆكه‌خانانه‌دا. سێیه‌م: پێویسته‌ هه‌ركه‌سێك خاوه‌ن ئامێره‌كانی كاره‌با یان ئه‌لیكترۆنی یان ئامێره‌كانی گه‌یاندن یان ده‌زگاكانی كانیی جیگیر یان جولاو،بێت یان به‌كاریانبهێنی، كه‌ بۆی هه‌یه‌ تێكه‌ڵاوییه‌ك دروست بكات و كۆسپ بخاته‌ به‌رده‌م ئامێره‌كانی بێ ته‌ل یان ئامێره‌كانی یارمه‌تیده‌ری فرۆكه‌وانی ئاسمانی كه‌ له‌فرۆكه‌خانه‌كانی هه‌رێم به‌كاردێن،پابه‌ندبێت به‌رێووشوێنه‌كانی كه‌ده‌زگا ده‌ستنیشانی ده‌كات بۆ لابردنی ئه‌و تێكه‌ڵاوییه‌. چواره‌م: ده‌زگا مافی ئه‌وه‌ی هه‌یه‌ داوای به‌كارنه‌هێنانی ئامێره‌كانی كاره‌با یان ئه‌لیكترۆنی یان ئامێره‌كانی گه‌یاندن بكات، یان لابردنی ده‌زگاكانی كانیی ئاماژه‌ بۆ كراو له‌ بڕگه‌ (سێیه‌م)ی ئه‌م مادده‌یه‌ ئه‌گه‌ر پێویستی به‌وه‌ كرد.

مادده‌ی دووه‌م:

مادده‌ی دووه‌م: ده‌سته‌ڵاته‌كان ولایه‌نه‌ فه‌رمیه‌كان له‌ هه‌رێمدا جێی ده‌سته‌ڵاته‌كان و لایه‌نه‌ فه‌رمیه‌ فیدراڵییه‌كان ده‌گرنه‌وه‌ له‌هه‌ر شوێنێك ناویان له‌ یاسای ژماره‌ (21)ی ساڵی 1997دا هاتبێ.

مادده‌ی یه‌كه‌م:

مادده‌ی یه‌كه‌م: یاسای كۆمپانیاكانی عیراقی ژماره‌(21)ی ساڵی 1997ی هه‌مواركراو له‌ هه‌رێمی كوردستان جێبه‌جێ ده‌كرێ و كار به‌ حوكمه‌كانی ده‌كرێ تاكو یاسایه‌كی تایبه‌ت به‌ كۆمپانیاكان له‌ هه‌رێمدا ده‌رده‌چوێنرێ.

مادده‌ی حه‌وته‌م

مادده‌ی حه‌وته‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی ده‌رچوونیه‌وه‌ جێبه‌جێ ده‌كرێ و له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمی (وه‌قائیعی كوردستان) دا بڵاوده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی شه‌شه‌م

مادده‌ی شه‌شه‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ، گه‌ر له‌گه‌لأ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكۆك بێ.

مادده‌ی پێنجه‌م

مادده‌ی پێنجه‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی چواره‌م

مادده‌ی چواره‌م: وه‌زیره‌كانی دارایی و ئابووری و بازرگانی بۆیان هه‌یه‌ رێنمایی هاوبه‌ش بۆ جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنن.

مادده‌ی سێیه‌م

مادده‌ی سێیه‌م: ئه‌و رێكارانه‌ی كه‌ له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری و وه‌زاره‌تی بازرگانی له‌ هه‌رێمی كوردستان بۆ جێبه‌جێ كردنی ئه‌م یاسایه‌ی سه‌ره‌وه‌ بڕیاریان له‌سه‌ر داوه‌ به‌ر له‌ ده‌رچوونی ئه‌م یاسایه‌ به‌ ئوسووڵی و به‌ركار داده‌نرێن.

مادده‌ی دووه‌م

مادده‌ی دووه‌م: ده‌سته‌ڵاته‌كان ولایه‌نه‌ فه‌رمیه‌كان له‌ هه‌رێمدا جێی ده‌سته‌ڵاته‌كان و لایه‌نه‌ فه‌رمیه‌ فیدراڵییه‌كان ده‌گرنه‌وه‌ له‌هه‌ر شوێنێك ناویان له‌ یاسای ژماره‌ (21)ی ساڵی 1997دا هاتبێ.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة