المواد القانونية

مادده‌ی په‌نجاو دووه‌م

مادده‌ی په‌نجاو دووه‌م: یه‌كه‌م: دادوه‌ر پابه‌ندی ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌یه‌: 1-پاراستنی شكۆمه‌ندیی دادوه‌ری ئه‌مه‌ش به‌ پاراستنی بێ لایه‌نی وده‌ست پاكی و دووركه‌وتنه‌ له‌ هه‌موو ئه‌وانه‌ی گومان بخه‌نه‌ راستیه‌كه‌ی. 2-پاراستنی نهێنی ئه‌و كاروبارو زانیاریی وبه‌ڵگه‌نامانه‌ی كه‌ به‌ حوكمی كاره‌كه‌ی ده‌ستی ده‌كه‌وێ و په‌یوه‌سته‌ به‌ ده‌زگاكانی هه‌رێم و كه‌سایه‌تییه‌كان و، ئه‌و ئه‌ركه‌ش تا دوای ته‌واوبوونی خزمه‌ته‌كه‌شی هه‌ر ده‌مێنێ. 3-نابێ كاری بازرگانی یان هه‌ر كارێكی دیكه‌ بكات كه‌ له‌گه‌لأ كاری دادوه‌ری نه‌گونجاو بێت. 4-ده‌بێ رۆبی تایبه‌تی له‌ كاتی دادگایی كردندا له‌به‌ر بكات، ئه‌مه‌ش به‌پێی ئه‌و رێنماییانه‌یه‌ كه‌ ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری ده‌ریان ده‌كات. 5-مانه‌وه‌ له‌ مه‌ڵبه‌ندی ئه‌و یه‌كه‌ كارگێڕییه‌ی كه‌ باره‌گای كاره‌كه‌یی لێیه‌، مه‌گه‌ر ته‌نها سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری رێگای پێ بدات له‌ شوێنێكی دیكه‌دا نیشته‌جێ بێت له‌و بارودۆخه‌ی كه‌ خۆی هه‌ڵیده‌سه‌نگێنێ. دووه‌م: كاركردنی دادوه‌ر له‌ ئیشی حزبی قه‌ده‌غه‌یه‌و نابێ خۆی بۆ هه‌ڵبژاردنی ئه‌نجومه‌نی نیشتمانی یان ده‌ســـــته‌كانی خۆجێیه‌تی یان رێكخراوی ســــــیاسی بپاڵێوێ مه‌گه‌ر له‌دوای ده‌ســت له‌كار كێشانه‌وه‌ی بێت.

مادده‌ی په‌نجاو سێیه‌م

مادده‌ی په‌نجاو سێیه‌م: نابێ دادوه‌ران به‌شداریی له‌ ده‌سته‌یه‌كی دادوه‌ری دا بكه‌ن كه‌ په‌یوه‌ندیی زاوایه‌تی وخزمایه‌تی تا ده‌گاته‌ پله‌ی چواره‌میان له‌ ناودا هه‌بێت و ناشبی دادوه‌ر سه‌یری تانه‌گرتن له‌ حوكمێك بكات كه‌ دادوه‌رێكی دی ده‌ری چواندووه‌و په‌یوه‌ندیی باسكراوی له‌گه‌ڵدا هه‌یه‌.

مادده‌ی په‌نجاو چواره‌م

مادده‌ی په‌نجاو چواره‌م: یه‌كه‌م: 1. سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی مافی سه‌رپه‌رشتی و چاودێری كردنی هه‌موو دادگاو دادوه‌ران و ئه‌وانه‌ی ده‌سته‌ڵاتی دادوه‌رییان پێدراوه‌ له‌ فه‌رمانبه‌ران وده‌سته‌و لیژنه‌كانی هه‌یه‌. 2. سه‌رپه‌رشتی و چاودێری كردن به‌هۆی سه‌رپه‌رشتیاری دادوه‌ری یان به‌هۆی دادوه‌ری ئینتیداب كراو بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ ده‌بێ. 3. سه‌رپه‌رشتی كردنی كاره‌كانی دادگای پێداچوونه‌وه‌و دادوه‌رانی له‌لایه‌ن سه‌رۆكه‌وه‌ ئه‌نجام ده‌درێ به‌ مه‌رجێك راپۆرتێكی ساڵانه‌ له‌ باره‌ی كاره‌كانی دادگا پێشكه‌ش به‌ ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری بكات. دووه‌م: 1-سه‌رۆكی دادگای تێهه‌ڵچوونه‌وه‌ مافی سه‌رپه‌رشتی كردن وپشكنینی هه‌موو دادگاو دادوه‌رانی له‌ ناوچه‌كه‌ی خۆی هه‌یه‌، هه‌روه‌ها بۆی هه‌یه‌ ئامۆژكارییه‌ پێویستیه‌كان وهوشیاركردنه‌وه‌ له‌باره‌ی هه‌ر شتێكی به‌ پێچه‌وانه‌ی ئه‌ركی فرمانبه‌ری و باش به‌ڕێوه‌چوونی كاره‌ كارگێریی و ژمێریارییه‌كان پێشكه‌ش بكات وده‌بێ راپۆرتی ساڵانه‌ له‌باره‌ی دادوه‌ره‌كانه‌وه‌ له‌ ناوچه‌كه‌ی خۆی به‌رزكاته‌وه‌ وهه‌موو تێبینیه‌كانی له‌باره‌ی ره‌وشتیان وشیاوییان وكاروباری كارگێڕییان له‌ دادگاكانیاندا بگرێته‌خۆ. 2-سه‌رۆكی دادگای تێهه‌ڵچوونه‌وه‌ بۆی هه‌یه‌ یه‌كێك له‌ جێگره‌كانی بۆ پشكنینی هه‌ر دادگایه‌ك له‌ ناوچه‌كه‌یدا هه‌بێ ئینتیداب بكات.

مادده‌ی په‌نجاو پێنجه‌م

مادده‌ی په‌نجاو پێنجه‌م: پێویسته‌ ده‌سته‌كانی پێداچوونه‌وه‌و ده‌سته‌كانی دادگاكانی تێهه‌ڵچوونه‌وه‌و دادگاكانی تاوان راپۆرتی وه‌رزی رێك بخه‌ن و تێیدا ئه‌و حوكم و بڕیارانه‌ ده‌ربخه‌ن كه‌ دادوه‌ران هه‌ڵه‌ی گه‌وره‌یان تێدا كردووه‌ له‌ ئه‌نجامی نه‌زانینی پره‌نسیپه‌ سه‌ره‌تاییه‌كانی یاسا یان گوێ نه‌دان به‌و رووداوانه‌ی كه‌ له‌ كاتی وردبینی كردنی ئه‌حكام و بڕیاره‌كانی ده‌رده‌كه‌ون و، ده‌بێ وێنه‌یه‌كیان بۆ ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری بنێرێ بۆ پاراستنی له‌ دۆســیه‌ی كه‌ســــیه‌تی ئه‌و دادوه‌ره‌دا، بۆ ئه‌وه‌ی له‌كاتی به‌رزكردنه‌وه‌و پله‌به‌رز كردنه‌وه‌دا له‌به‌ر چاو بگیرێت.

مادده‌ی شه‌ست و سێیه‌م

مادده‌ی شه‌ست و سێیه‌م: یه‌كه‌م: ئه‌گه‌ر سه‌رۆكی دادگا یان سه‌رۆكی ده‌سته‌ ئاماده‌ نه‌بوو یاخود پایه‌كه‌ی چۆل بوو یاخود ته‌گه‌ره‌یه‌ هاته‌پێش و رێی له‌ ده‌ست به‌كاربوونی گرت، ئه‌وا كۆنترین له‌ جێگرانی یان ئه‌ندامان كاره‌كه‌ی ئه‌و ده‌كه‌ن. دووه‌م: ئه‌گه‌ر پتر له‌ دادوه‌رێك له‌ دادگایه‌كدا هه‌بوون، كۆنترینیان ده‌بێته‌ به‌رپرسی كارگێڕیی و كاره‌كان له‌ نێوانیاندا دابه‌ش ده‌كرێ.

مادده‌ی شه‌ست وچواره‌م

مادده‌ی شه‌ست وچواره‌م: نابێ راوه‌ دووی داده‌ر بنبڕی یان له‌سه‌ر تاوانێك ده‌ستگیر بكرێ پێش وه‌رگرتنی ره‌زامه‌ندی ئه‌نجومه‌نی، ته‌نیا له‌ حاڵه‌تی ئه‌نجامدانی تاوانێكی ده‌ست ئه‌نقه‌ست نه‌بێت.

مادده‌ی شه‌ست وپێنجه‌م

مادده‌ی شه‌ست وپێنجه‌م: كاته‌كانی ده‌وام له‌ دادگاكان به‌ بڕیاری ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری دیاری ده‌كرێت.

مادده‌ی شه‌ست وشه‌شه‌م

مادده‌ی شه‌ست وشه‌شه‌م: ده‌سته‌یه‌ك به‌ناوی ده‌سته‌ی سه‌رپه‌رشتی دادوه‌ری داده‌مه‌زرێ وبه‌ ئه‌نجومه‌نی دادوه‌رییه‌وه‌ ده‌لكێ وئه‌رك و تایبه‌تمه‌ندییه‌كانی به‌ یاسا رێك ده‌خرێن.

مادده‌ی شه‌ست و حه‌وته‌م

مادده‌ی شه‌ست و حه‌وته‌م: بۆ سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ری هه‌یه‌ رێنمایی بۆ ئاسانكاری جێبه‌جێ كردنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربچوێنێ.

مادده‌ی شه‌ست وهه‌شته‌م

مادده‌ی شه‌ست وهه‌شته‌م: یاسای ده‌سته‌ڵاتی دادوه‌ری ژماره‌(14)ی ساڵی 1992و هه‌مواركروه‌كانی هه‌ڵده‌وه‌شێنه‌وه‌.

مادده‌ی شه‌ست ونۆیه‌م

مادده‌ی شه‌ست ونۆیه‌م: پێویسته‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران ولایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ جێبه‌جێ بكه‌ن.

مادده‌ی حه‌فتایه‌م

مادده‌ی حه‌فتایه‌م: كار به‌ هیچ ده‌قێكی یاسایی یا بڕیارێك ناكرێ گه‌ر له‌گه‌لأ حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ناكۆك بێ.

مادده‌ی حه‌فتاویه‌كه‌م

مادده‌ی حه‌فتاویه‌كه‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی ده‌رچوونیه‌وه‌ جێبه‌جێ ده‌كرێ و له‌ رۆژنامه‌ی فه‌رمی (وه‌قائیعی كوردستان)دا بڵاو ده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی یه‌كه‌م:

مادده‌ی یه‌كه‌م: مه‌به‌ست له‌م زاراوانه‌ی خواره‌وه‌ ماناكانی به‌رامبه‌ریانه‌ بۆ مه‌به‌ستی ئه‌م یاسایه‌: یه‌كه‌م :هه‌رێم: هه‌رێمی كوردستان ـ عیراق. دووه‌م :ئه‌نجومه‌ن: ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی هه‌رێم. سێیه‌م: سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌ن – سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی دادوه‌ریی هه‌رێمی كوردستان.

مادده‌ی دووه‌م:

مادده‌ی دووه‌م: دادوه‌ریی سه‌ربه‌خۆیه‌ و له‌ یاسا به‌ولاوه‌ هیچ ده‌سته‌ڵاتێكی به‌سه‌ردا نییه‌

مادده‌ی سێیه‌م:

مادده‌ی سێیه‌م: به‌ناوی گه‌له‌وه‌ حوكمه‌كان ده‌رده‌چن و جێبه‌جێ ده‌كرێن .

مادده‌ی چواره‌م:

مادده‌ی چواره‌م: ده‌سته‌ڵاتی دادوه‌ری بودجه‌یه‌كی تایبه‌تی هه‌یه‌ و له‌لایه‌ن ئه‌نجومه‌نی دادوه‌رییه‌وه‌ ئاماده‌ ده‌كرێ و ده‌خرێـته‌ به‌رده‌م ئه‌نجومه‌نی نیشتمانیی كوردستان ـ عیراق بۆ په‌سه‌ند كردنی و ده‌بێـته‌ پاشكۆی بودجه‌ی گشتی هه‌رێم.

مادده‌ی پێنجه‌م:

مادده‌ی پێنجه‌م: دادگاكان ده‌سته‌ڵاتیان به‌سه‌ر هه‌موو كه‌سێكی سروشتی و مه‌عنه‌ویدا هه‌یه‌، تا ده‌گاته‌ حكومه‌تیش و تایبه‌تمه‌نده‌ به‌ یه‌كلاكردنه‌وه‌ی هه‌موو كێشه‌ و تاوانه‌كان.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: زمانی كوردی زمانی دادگاكانه‌ و ده‌شێ له‌ كاتی پێویستدا زمانی عه‌ره‌بی به‌كاربێ.

مادده‌ی نۆیه‌م:

مادده‌ی نۆیه‌م: دادگاكانی مه‌ده‌نی له‌مانه‌ پێكدێن: یه‌كه‌م: دادگای پێداچوونه‌وه‌. دووه‌م: دادگاكانی تێهه‌ڵچوونه‌وه‌. سێیه‌م: دادگاكانی تاوان. چواره‌م: دادگاكانی به‌رایی. پێنجه‌م: دادگاكانی نه‌وجه‌وانان. ش ه‌شه‌م: دادگاكانی باری كه‌سایه‌تی. حه‌وته‌م: دادگاكانی كه‌تن. هه‌شته‌م: دادگاكانی كار. نۆیه‌م: دادگاكانی لێكۆڵینه‌وه‌. ده‌یه‌م: دادگاكانی مادده‌كانی كه‌سایه‌تی بۆ مه‌سیحیه‌كان و ئێزدیه‌كان و ئاینه‌كانی تر.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة