المواد القانونية

مادده‌ی سێیه‌م

مادده‌ی سێیه‌م: بڕگه‌ (1) له‌ (دووه‌م)ی مادده‌ی شه‌شی یاساكه‌ پووچه‌ڵ ده‌كرێته‌وه‌و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ له‌ جێگای داده‌نرێ: یه‌كه‌م: ئابوونه‌ی به‌شداربوونی ساڵانه‌ له‌ پارێزه‌ران به‌پێی ماوه‌ی تۆمار كردنه‌كه‌یان به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ وه‌رده‌گیرێ: أ-(150) سه‌دو په‌نجا دینار ئه‌گه‌ر (3) سێ ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنه‌كه‌یدا تێنه‌په‌ریبێ. ب- (200) دوو سه‌د دینار ئه‌گه‌ر (3) سێ ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنه‌كه‌یدا تێپه‌ریبێ. حـ- (250) دوو سه‌دو په‌نجا دینار ئه‌گه‌ر (5) پێنج ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنیدا تێپه‌ریبێ. د- (300) سێ سه‌د دینار ئه‌گه‌ر (10) ده‌ ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنیدا تێپه‌ریبێ. ه- (350) سێ سه‌دو په‌نجا دینار ئه‌گه‌ر (15) پازده‌ ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنیدا تێپه‌ریبێ. و- (400) چوار سه‌د دینار ئه‌گه‌ر (20) بیست ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنیدا تێپه‌ریبێ. -به‌ندی (سێیه‌م) له‌ مادده‌ی شه‌شه‌م هه‌موار ده‌كرێ و به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ ده‌خوێنرێته‌وه‌: دووه‌م: پارێزه‌ر ئابوونه‌ی ساڵی پێشووی به‌شداربوونی سندوق به‌ یه‌ك جار له‌ ماوه‌ی مانگی كانوونی دووه‌می هه‌موو ساڵێكدا ده‌دات. خۆ ئه‌گه‌ر، هات و، له‌ كات و وه‌ختی دواكه‌وت و نه‌یدا، ئه‌و له‌و باره‌دا رێژه‌ی (50%) له‌سه‌دا په‌نجای ئابوونه‌ی به‌شداربوونی ساڵانه‌ی له‌سه‌ر زیاد ده‌كرێ. -به‌ندی (حه‌وته‌م)ی هه‌مان مادده‌ له‌ یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێ و به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ داده‌ڕێژرێته‌وه‌: سێیه‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر دایه‌ره‌ ره‌سمییه‌كان و شه‌خسه‌ مه‌عنه‌وییه‌كان رێژه‌ی بڕیاردراوی یاسایی له‌ مزوكرێی پارێزه‌ر دابشكێنن و یه‌كسه‌ر هه‌واڵه‌ی سندوقه‌كه‌ی بكه‌ن.

مادده‌ی چواره‌م

مادده‌ی چواره‌م: مادده‌ی (21) له‌ یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێ و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ له‌جێگای داده‌نرێ: به‌ده‌ر له‌ حوكمه‌كانی مادده‌گه‌لی رابردوو، ده‌سته‌ ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ش ده‌دات: 1-مووچه‌ی مانگانه‌ كه‌ له‌ (500) پێنج سه‌د دینار كه‌متر نه‌بێ بۆ خاوخێزانی ئه‌و پارێزه‌رانه‌ی كه‌ به‌هۆی بزاڤی رزگاریخوازی كورده‌وه‌ شه‌هید بوون. 2- مووچه‌ی مانگانه‌ كه‌ له‌ (250) دوو سه‌دو په‌نجا دینار كه‌متر نه‌بێ بۆ خاوخێزانی ئه‌و پارێزه‌رانه‌ی كه‌ دوای ده‌ست به‌رداربوونی ده‌سه‌ڵاتی مه‌ركه‌زی له‌ به‌ڕێوه‌بردنی كوردستان واتا دوای 23/10/1991 مردوون تا ده‌رچوونی یاسای ژماره‌ (18)ی ساڵی (1999)ی سندوقی خانه‌نشینی پارێزه‌ران.

مادده‌ی حه‌وته‌م:

مادده‌ی حه‌وته‌م: پێویسته‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بخه‌نه‌ به‌ركار.

مادده‌ی هه‌شته‌م:

مادده‌ی هه‌شته‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ (وه‌قایعی كوردستان)دا، ده‌خرێته‌ به‌ركار.

مادده‌ی پێنجه‌م

مادده‌ی پێنجه‌م: مادده‌ی (24) له‌ یاساكه‌ پووچه‌ڵ ده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی شه‌شه‌م

مادده‌ی شه‌شه‌م: وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری بۆی هه‌یه‌ رێنمایی پێویست بۆ ساناكردنی به‌ركارخستنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربهێنێ.

مادده‌ی حه‌وته‌م

مادده‌ی حه‌وته‌م: پێویسته‌ ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ بخه‌نه‌ به‌ركار.

مادده‌ی هه‌شته‌م

مادده‌ی هه‌شته‌م: ئه‌م یاسایه‌ له‌ رۆژی بڵاوكردنه‌وه‌ی له‌ (وه‌قایعی كوردستان)دا، ده‌خرێته‌ به‌ركار.

مادده‌ی دووه‌م

مادده‌ی دووه‌م: بڕگه‌ (3) له‌ مادده‌ی (5)ی یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێ و، به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ ده‌خوێنرێته‌وه‌: 3- (15%)ی ئه‌و مزوكرێیه‌ی به‌ پارێزه‌ر ده‌درێ له‌و ده‌عوایانه‌دا كه‌ لیژنه‌ی به‌شكردنی ده‌عواكان به‌پێی یاسای پارێزه‌رایه‌تی پێی ده‌سپێرێ.

مادده‌ی پێنجه‌م:

مادده‌ی پێنجه‌م: مادده‌ی (24) له‌ یاساكه‌ پووچه‌ڵ ده‌كرێته‌وه‌.

مادده‌ی یه‌كه‌م:

مادده‌ی یه‌كه‌م: مادده‌ی (3) له‌ یاساكه‌ پووچه‌ڵ ده‌كرێته‌وه‌و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ له‌ جێگای داده‌نرێ: 1-ده‌سته‌ی سندوق له‌ سێ ئه‌ندامی ئه‌سڵی و سێ ئه‌ندامی یه‌ده‌گ پێك دێت. ئه‌وانه‌ نوێنه‌رایه‌تی هه‌ریه‌ك له‌ وه‌زاره‌تی دادو وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری و سه‌ندیكای پارێزه‌ران ده‌كه‌ن. 2- نوێنه‌ری وه‌زاره‌تی داد سه‌رۆكایه‌تی ده‌سته‌كه‌ ده‌كاو، له‌به‌رده‌م دادگاكان و دایه‌ره‌كانی دیكه‌دا نوێنه‌رایه‌تی سندوقه‌كه‌ش ده‌كات. 3- وه‌زاره‌تی داد ئه‌ندامی ئه‌سڵی و ئه‌ندامی یه‌ده‌گ له‌ داوه‌ره‌ پله‌ یه‌كه‌كان ده‌پاڵێوێ. وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووریش ئه‌ندامی ئه‌سڵی و ئه‌ندامی یه‌ده‌گ له‌و فرمانبه‌رانه‌ی خۆی هه‌ڵده‌بژێرێ كه‌ پله‌یان له‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر كه‌متر نییه‌و، سه‌ندیكای پارێزه‌رانیش ئه‌ندامی ئه‌سڵی و ئه‌ندامی یه‌ده‌گ له‌ پارێزه‌ره‌ راوێژكاره‌كان ده‌پاڵێوێ. 4- وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری ئه‌ندامه‌ ناوبراوه‌كانی ده‌سته‌كه‌ كه‌ له‌ بڕگه‌ (3)ی ئه‌م مادده‌یه‌دا هاتووه‌، بۆ ماوه‌ی ساڵێك داده‌مه‌زرێنێ و تازه‌كردنه‌وه‌شیان له‌ باردا هه‌یه‌.

مادده‌ی شه‌شه‌م:

مادده‌ی شه‌شه‌م: وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری بۆی هه‌یه‌ رێنمایی پێویست بۆ ساناكردنی به‌ركارخستنی حوكمه‌كانی ئه‌م یاسایه‌ ده‌ربهێنێ.

مادده‌ی سێیه‌م:

مادده‌ی سێیه‌م: بڕگه‌ (1) له‌ (دووه‌م)ی مادده‌ی شه‌شی یاساكه‌ پووچه‌ڵ ده‌كرێته‌وه‌و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ له‌ جێگای داده‌نرێ: یه‌كه‌م: ئابوونه‌ی به‌شداربوونی ساڵانه‌ له‌ پارێزه‌ران به‌پێی ماوه‌ی تۆمار كردنه‌كه‌یان به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ وه‌رده‌گیرێ: أ-(150) سه‌دو په‌نجا دینار ئه‌گه‌ر (3) سێ ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنه‌كه‌یدا تێنه‌په‌ریبێ. ب- (200) دوو سه‌د دینار ئه‌گه‌ر (3) سێ ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنه‌كه‌یدا تێپه‌ریبێ. حـ- (250) دوو سه‌دو په‌نجا دینار ئه‌گه‌ر (5) پێنج ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنیدا تێپه‌ریبێ. د- (300) سێ سه‌د دینار ئه‌گه‌ر (10) ده‌ ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنیدا تێپه‌ریبێ. ه- (350) سێ سه‌دو په‌نجا دینار ئه‌گه‌ر (15) پازده‌ ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنیدا تێپه‌ریبێ. و- (400) چوار سه‌د دینار ئه‌گه‌ر (20) بیست ساڵ به‌سه‌ر تۆماركردنیدا تێپه‌ریبێ. -به‌ندی (سێیه‌م) له‌ مادده‌ی شه‌شه‌م هه‌موار ده‌كرێ و به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ ده‌خوێنرێته‌وه‌: دووه‌م: پارێزه‌ر ئابوونه‌ی ساڵی پێشووی به‌شداربوونی سندوق به‌ یه‌ك جار له‌ ماوه‌ی مانگی كانوونی دووه‌می هه‌موو ساڵێكدا ده‌دات. خۆ ئه‌گه‌ر، هات و، له‌ كات و وه‌ختی دواكه‌وت و نه‌یدا، ئه‌و له‌و باره‌دا رێژه‌ی (50%) له‌سه‌دا په‌نجای ئابوونه‌ی به‌شداربوونی ساڵانه‌ی له‌سه‌ر زیاد ده‌كرێ. -به‌ندی (حه‌وته‌م)ی هه‌مان مادده‌ له‌ یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێ و به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ داده‌ڕێژرێته‌وه‌: سێیه‌م: پێویسته‌ له‌سه‌ر دایه‌ره‌ ره‌سمییه‌كان و شه‌خسه‌ مه‌عنه‌وییه‌كان رێژه‌ی بڕیاردراوی یاسایی له‌ مزوكرێی پارێزه‌ر دابشكێنن و یه‌كسه‌ر هه‌واڵه‌ی سندوقه‌كه‌ی بكه‌ن.

مادده‌ی یه‌كه‌م

مادده‌ی یه‌كه‌م: مادده‌ی (3) له‌ یاساكه‌ پووچه‌ڵ ده‌كرێته‌وه‌و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ له‌ جێگای داده‌نرێ: 1-ده‌سته‌ی سندوق له‌ سێ ئه‌ندامی ئه‌سڵی و سێ ئه‌ندامی یه‌ده‌گ پێك دێت. ئه‌وانه‌ نوێنه‌رایه‌تی هه‌ریه‌ك له‌ وه‌زاره‌تی دادو وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری و سه‌ندیكای پارێزه‌ران ده‌كه‌ن. 2- نوێنه‌ری وه‌زاره‌تی داد سه‌رۆكایه‌تی ده‌سته‌كه‌ ده‌كاو، له‌به‌رده‌م دادگاكان و دایه‌ره‌كانی دیكه‌دا نوێنه‌رایه‌تی سندوقه‌كه‌ش ده‌كات. 3- وه‌زاره‌تی داد ئه‌ندامی ئه‌سڵی و ئه‌ندامی یه‌ده‌گ له‌ داوه‌ره‌ پله‌ یه‌كه‌كان ده‌پاڵێوێ. وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووریش ئه‌ندامی ئه‌سڵی و ئه‌ندامی یه‌ده‌گ له‌و فرمانبه‌رانه‌ی خۆی هه‌ڵده‌بژێرێ كه‌ پله‌یان له‌ پله‌ی به‌ڕێوه‌به‌ر كه‌متر نییه‌و، سه‌ندیكای پارێزه‌رانیش ئه‌ندامی ئه‌سڵی و ئه‌ندامی یه‌ده‌گ له‌ پارێزه‌ره‌ راوێژكاره‌كان ده‌پاڵێوێ. 4- وه‌زاره‌تی دارایی و ئابووری ئه‌ندامه‌ ناوبراوه‌كانی ده‌سته‌كه‌ كه‌ له‌ بڕگه‌ (3)ی ئه‌م مادده‌یه‌دا هاتووه‌، بۆ ماوه‌ی ساڵێك داده‌مه‌زرێنێ و تازه‌كردنه‌وه‌شیان له‌ باردا هه‌یه‌.

مادده‌ی دووه‌م:

مادده‌ی دووه‌م: بڕگه‌ (3) له‌ مادده‌ی (5)ی یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێ و، به‌م شێوه‌یه‌ی خواره‌وه‌ ده‌خوێنرێته‌وه‌: 3- (15%)ی ئه‌و مزوكرێیه‌ی به‌ پارێزه‌ر ده‌درێ له‌و ده‌عوایانه‌دا كه‌ لیژنه‌ی به‌شكردنی ده‌عواكان به‌پێی یاسای پارێزه‌رایه‌تی پێی ده‌سپێرێ.

مادده‌ی چواره‌م:

مادده‌ی چواره‌م: مادده‌ی (21) له‌ یاساكه‌ هه‌موار ده‌كرێ و ئه‌مه‌ی خواره‌وه‌ له‌جێگای داده‌نرێ: به‌ده‌ر له‌ حوكمه‌كانی مادده‌گه‌لی رابردوو، ده‌سته‌ ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ش ده‌دات: 1-مووچه‌ی مانگانه‌ كه‌ له‌ (500) پێنج سه‌د دینار كه‌متر نه‌بێ بۆ خاوخێزانی ئه‌و پارێزه‌رانه‌ی كه‌ به‌هۆی بزاڤی رزگاریخوازی كورده‌وه‌ شه‌هید بوون. 2- مووچه‌ی مانگانه‌ كه‌ له‌ (250) دوو سه‌دو په‌نجا دینار كه‌متر نه‌بێ بۆ خاوخێزانی ئه‌و پارێزه‌رانه‌ی كه‌ دوای ده‌ست به‌رداربوونی ده‌سه‌ڵاتی مه‌ركه‌زی له‌ به‌ڕێوه‌بردنی كوردستان واتا دوای 23/10/1991 مردوون تا ده‌رچوونی یاسای ژماره‌ (18)ی ساڵی (1999)ی سندوقی خانه‌نشینی پارێزه‌ران.

الهوامش
  1. تم نشر هذا القانون في جريدة الوقائع العراقية
  2. تأكد من مراجعة النص الرسمي للأنظمة والقوانين قبل الاعتماد عليها في المحكمة